T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/700 Esas
KARAR NO: 2023/357
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 10/11/2022
KARAR TARİHİ: 09/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamasının 08/03/2023 tarihli celsesinin 1 numaralı ara kararı gereği; "dava konusu iptali istenen çeklerin bankaya ibraz süresinin dolmasının beklenmesine, çek ibraz süresi dolduktan sonra 31/03/2023 tarihinde muhatap banka ...A.Ş ve T.C. ...A.Ş'ye, 22/04/2023 tarihinde muhatap banka ...Bankası A.Ş'ye müzekkere yazılarak, çeklerin ibraz edilip edilmediği, ibraz edilmişse kim tarafından ibraz edildiği ve çekin ödenip ödenmediği hususlarında Mahkememize bilgi verilmesi ile çekler ibraz edilmişse çekin ibraz anındaki görüntüsünün Mahkememize gönderilmesini istenilmesine" karar verilmiş olup, her ne kadar duruşmanın 24/05/2023 günü saat 11:45'e bırakılmasına karar verilmiş ise de gelen müzekkere cevaplarında çeklerin ibraz edilmediği ve ilanların da yaptırıldığı anlaşıldığından dosya re'sen ele alındı.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin yetkili hamili olduğu, ...Bankası Anonim Şirketi Çekmeköy/İSTANBUL Şubesi’nin, ... çek/seri numaralı, keşidecisi... İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi, lehtarı ... Ticaret Anonim Şirketi, 31.03.2023 keşide tarihli, keşide yeri İstanbul olan ve 18.000,00-₺ bedelli çek, T.C....Bankası Anonim Şirketi Selimiye/EDİRNE Şubesi’nin, ... çek/seri numaralı, keşidecisi...Limited Şirketi, lehtarı ...Anonim Şirketi, 31.03.2023 keşide tarihli, keşide yeri Edirne olan ve 13.150,00-₺ bedelli çek ve ...Anonim Şirketi Keçiören/ANKARA Şubesi'nin, ...çek/seri numaralı, keşidecisi ... Anonim Şirketi, lehtarı ...Anonim Şirketi, 22.04.2023 keşide tarihli, keşide yeri Ankara olan ve 15.000,00-₺ bedelli çeklerin bilinmeyen bir nedenle zayi olduğunu, ilgili çeklerin zayiliği sebebi ile iptaline ve ödeme yasağı konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : Türkiye ticaret sicil gazetesi ilanları, ... Bankası Anonim Şirketi'nden gelen ... çek/seri numaralı, keşidecisi ...Limited Şirketi, lehtarı... Ticaret Anonim Şirketi, 31.03.2023 keşide tarihli, keşide yeri İstanbul olan ve 18.000,00-₺ bedelli çekin ibraz edilmediğine dair müzekkere cevabı, ... Bankası Anonim Şirketi'nden gelen ...çek/seri numaralı, keşidecisi ... Anonim Şirketi, lehtarı ... Ticaret Anonim Şirketi, 22.04.2023 keşide tarihli, keşide yeri Ankara olan ve 15.000,00-₺ bedelli çekin ibraz edilmediğine dair müzekkere cevabı, ... Bankası'ndan gelen ...çek/seri numaralı, keşidecisi ...Limited Şirketi, lehtarı...İthalat İhracat İnşaat Sanayi Ticaret Anonim Şirketi, 31.03.2023 keşide tarihli, keşide yeri Edirne olan ve 13.150,00-₺ bedelli çekin ibraz edilmediğine dair müzekkere cevabı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Talep, T.T.K.nun 818/s madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762, 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çeklerin iptali istemine ilişkindir.
6102 sayılı TTK'nın 818/1-s bendi yollamasıyla, TTK Madde 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. (2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.
TTK Madde 759- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
TTK Madde 764- (1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.
TTK nun 762. madde hükmü gereğince dava konusu çekler hakkında iptali talebinde bulunulduğu hususunda ticaret sicil gazetesinde üç kez ilan yapılmıştır.
Muhatap bankalar ...A.Ş., Ziraat Bankası A.Ş., T. ... A.Ş tarafından talep konusu çeklerin ibraz edilmediği bildirilmiştir.
Bu haliyle talep eden tarafın kaybolduğunu iddia ettiği çeklere ilişkin yukarıda yazılı düzenlemeler kapsamında TTK 762 maddesi gereğince Ticaret Sicili Gazetesinde gerekli ilanlar usulüne uygun şekilde yapılmış ve ilan süresinin bitimine kadar Mahkememize ve muhatap bankalara çekler ibraz olunmamıştır. Bu halde talep eden üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmiş ve çeklerin iradesi dışında elinden çıktığını ispatlamıştır. Bu nedenle talep konusu olan çeklerin iptaline karar verilmesi gerektiğinden oluşan vicdani kanıya göre aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ ile,
a) ... Bankası Anonim Şirketi Çekmeköy/İSTANBUL Şubesi’nin, ... çek/seri numaralı, keşidecisi...Limited Şirketi, lehtarı ...Anonim Şirketi, 31.03.2023 keşide tarihli, keşide yeri İstanbul olan ve 18.000,00- bedelli çek,
b) ... Bankası Anonim Şirketi Selimiye/EDİRNE Şubesi’nin, ... çek/seri numaralı, keşidecisi ... Limited Şirketi, lehtarı ...Ticaret Anonim Şirketi, 31.03.2023 keşide tarihli, keşide yeri Edirne olan ve 13.150,00-₺ bedelli çek,
c) ...Anonim Şirketi Keçiören/ANKARA Şubesi'nin, ...çek/seri numaralı, keşidecisi ... Anonim Şirketi, lehtarı ... Ticaret Anonim Şirketi, 22.04.2023 keşide tarihli, keşide yeri Ankara olan ve 15.000,00-₺ bedelli çeklerin ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince talep eden tarafından yatırılan peşin harcın alınması gereken 179,90-TL karar harcından daha önceden ödenen toplam 80,70-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 99,20-TL karar harcının talep edenden tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Ödeme yasağı kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,
4-Karar kesinleştiğinde bankaya ödeme yasağının kaldırılması yönünde müzekkere yazılmasına ve ödeme yasağının kaldırılarak Mahkememize bilgi verilmesinin istenmesine,
5-Davacı tarafından sunulan teminatın HMK'nın 392/2. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açılmadığı takdirde davacıya iadesine,
6-Davacı tarafından bu dava sebebi ile yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı tarafça yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacı tarafa re'sen iadesine,
Dair; davacı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/05/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır