T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/771 Esas
KARAR NO: 2023/295
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 13/12/2022
KARAR TARİHİ: 12/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin dünyanın en eski, en iyi bilinen ve en saygın sağlık firmalarından birisi olduğunu ve kontakt lensler de dahil olmak üzere lens bakım ürünleri, oftalmik cerrahi ilaçları ve cihazlar da dahil olmak üzere dünyanın en kapsamlı göz sağlığı portföyünü 120'den fazla ülkede satışa sunduğunu, ülkemizde de faaliyet gösteren müvekkili Bausch + Lomb'un, dünya genelinde 10.000’in üzerinde çalışanı bulunan, büyük bir sağlık şirketi olduğunu, müvekkili şirketin ticari ilişki içerisinde olduğu ... Tic. San. A.Ş tarafından, müvekkili şirket emrine "... Bankası ... Şubesi, ... çek numaralı, 13.12.2022 tarihli 54.550,25-TL bedelli" bir adet çek keşide edildiğini, bahsi geçen çekin, müvekkili şirket nezdinde kaybolduğunu, tüm aramalara rağmen çekin bulunamadığını, çekin kaybolduğu ve çek iptali davası açılacağı keşideci ... Tic. San. A.Ş.'ye bildirildiğini, bu sırada çekin ibraz edildiğini ancak henüz ödeme yapılmadığını muhatap banka tarafından keşideci ... Tic. San. A.Ş.'ye bildirildiğini, keşideci ... Tic. San. A.Ş.,'nin çekin onlarda olmadığını bildiğinden müvekkili şirkete bilgi verdiğini, böylece çekin kötü niyetli kişiler tarafından ele geçirilerek bankaya ibraz edildiğinin haricen öğrenildiğini, çekin, müvekkili şirket nezdinde olmadığından çekin kötü niyetli kişiler tarafından ele geçirildiğini, sahte imza ve kaşe ile çekin tahsil edilmeye çalışıldığının anlaşıldığını, açıklanan nedenlerle; ... ... Bankası ... Şubesi, ...-... çek numaralı, 13.12.2022 tarihli 54.550,25-TL bedelli çek ile ilgili olarak, ibraz edildiğinde bedelinin ödenmemesine dair ihtiyati tedbir/ödemeden men kararı verilmesini, ödemeden men kararının çek muhatabı ... ... Bankası ... Şubesi'ne bildirilmesini, kayıp çekin iptaline dair karar verilmesini talep etmiştir.
MÜDAHALE : Müdahale talebinde bulunan vekili tarafından sunulan müdahale dilekçesinde özetle; Müvekkilinin yetkili ve meşru hamili olduğunu, ... Bankası ... Şubesine ait 13.12.2022 keşide tarihli, ... seri numaralı 54.550,25-TL bedelli çek hakkında ödeme yasağı kararı verildiğini, ancak çek iptali davasının kötüniyetle ikame edildiğini ve yetkili ve meşru hamil olan müdahil müvekkili bu karar sebebi ile mağduriyet yaşadığını, davacı şirket vekilinin, dava konusu çekin zayi olduğunu ileri sürdüğünü ve müdahil müvekkili dava konusu çekin meşru hamili olduğunu, ilgili çek aralarında ticari ilişki bulunan üst cirantasından müvekkili şirkete, şirketten satın alınan mal ve hizmet bedelinin ifası amacıyla ciro edildiğini, dava konusu çekin banka yolu ile tahsil edilememesi nedeniyle İstanbul 31. İcra Müdürlüğü'nün 2023/248 Esas sayılı dosyası ile takibe konu edildiğini, dava konusu çekin ise ilgili icra müdürlüğüne ibraz edildiğini, davacı tarafın her ne kadar dava konusu çekin zayi olduğunu beyan etse de müvekkili şirketin olağan ticari faaliyetinin bir sonucu olarak ilgili çeki iktisap ettiğini ve ardından çekin tahsili yoluna gittiğini, dava konusu çek üzerindeki ciro silsilesinin tam ve birbirini düzgünce takip eden cirolardan oluştuğunu ve Türk Ticaret Kanunu Madde 790 da göz önüne alındığında müdahil müvekkilinin çekin meşru hamili olduğunun açık olduğunu, açıklanan nedenlere; müdahale talebinin kabulü ile, devamında ödeme yasağının müvekkili yönünden mağduriyeti göz önüne alınarak kaldırılmasına, yargılama sonunda kötüniyetle ikame edilen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi ilanları, ... Bankası'ndan gelen çekin ibraz edilip edilmediğine ilişkin müzekkere cevabı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Talep, T.T.K.nun 818/s madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762, 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
6102 sayılı TTK'nın 818/1-s bendi yollamasıyla, TTK Madde 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. (2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.
TTK Madde 759- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
TTK Madde 764- (1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.
Dava konusu çekle ilgili olarak davacı tarafça TTK 762. Maddesi gereğince gerekli ilanların yaptırıldığı anlaşılmıştır.
Muhatap banka ... Bankasına yazılan müzekkere cevabında çekin 15/12/2022 tarihinde ... Bankasına ibraz edilmiş olup, karşılıksız işlem gördüğünün bildirildiğini, ... Bankasına yazılan müzekkere cevabında ... ... Bankası ... Ticari Şubesi'ne ait ...-... numaralı çekin ...Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi tarafından ibraz edildiği anlaşılmıştır.
Dava konusu çekin ilgili banka şubesine ibraz edilmiş olması nedeniyle davacı vekiline çek hamiline karşı istirdat davası açmak üzere kesin süre verildiği, verilen kesin süre içerisinde istirdat davası açılmadığı görülmüştür.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; zayi nedeniyle iptaline karar verilmesi istenen dava konusu çekin ilgili bankaya ibraz edildiği, davacı tarafın çeki ibraz eden son hamile karşı istirdat davası açmaması üzerine açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiği (Yargıtay 11.HD 2015/11662 Esas, 2016/8538 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere) kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Talep eden tarafın TALEBİNİN REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 179,90-TL harcın peşin alınan 80,70-TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 99,20-TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Talep eden tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Talebe konu çeke ilişkin olarak ödeme yasağının kaldırılmasına, muhatap bankaya ödeme yasağının kaldırıldığına dair müzekkere yazılmasına,
5-Talep eden tarafça yatırılan teminat ve gider avansının kullanılmayan kısmının karar tebliğ işlemleri tamamlandıktan ve karar kesinleştikten sonra talep eden tarafa re'sen iadesine,
Dair; Talep eden tarafın yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/04/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır