T.C
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/813 Esas
KARAR NO: 2024/181
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/12/2022
KARAR TARİHİ: 23/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 28/12/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacı ile davalı borçlu bayi ... arasındaki ticari ilişkiden dolayı satılan yapı Malzemelerinden doğan 200.000,00 TL borç için ...'ın taşınmaz maliki olduğu ... taşınmaz üzerinde davacı şirket lehine 1. Derecede ana para ipoteği tesis edildiğini, gelinen aşamada ... tarafından davacıdan satın alınan ürün ve malzemelerin bedellerinin ödenmemesi nedeni ile ... 10. İcra Müdürlüğünün ...E. sayılı dosya ile icra takibi başlatıldığını, borçlular tarafından itiraz edildiğini, borca itirazda gerekçe gösterilen iddialar tamamen alacağı sürüncemede bırakmak amacıyla yapılan kötü niyetli iddialar olduğunu, dava konusu ipoteğin sebebi ticari mal alım satımı olduğunu, açıklanan nedenlerle itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmesini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafın üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP : Davalı ... vekili tarafından sunulan 26/04/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davalı yanın davacıdan aldığı yapı malzemesi karşılığında düzenlenen faturalara karşılık davacı adına senetler düzenlediğini, muhtelif senetler için diğer davalı ...'ın maliki olduğu taşınmaz üzerine ipotek tesis edildiğini, davacı taraf alacağını tahsil etmek amacıyla ... 34. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası kapsamında her iki davalıya karşı kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığını, imza itirazı üzerine alınan bilirkişi raporunda söz konusu imzaları kefil ...'ın eli ürünü olmadığı belirtildiğini ve mahkeme takibin durdurulmasına karar verildiğini, davacının dava dilekçesinde de ikrar ettiği üzere davaya konu ipotek ... 34. İcra Müdürlüğünün...takibine konu edilen senetler için verildiğini, davacı taraf kötü niyetli olarak ayı anda davalılar hakkında hem kambiyo senetlerine mahsus hem de rehnin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi başlattığını, davalının davacı aleyhine ... 16. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası kapsamında açılan menfi tespit davasının bekletici mesele yapılmasının talep ettiklerini, açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafın üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
DELİLLER : ... 10. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra dosyası, ... 34. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası, Arabuluculuk son tutanağı, Ticari defter kayıtları, Faturalar, ... 16. ATM ...Esas sayılı dosyası, Bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
... 10. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, incelenmesinde, alacaklı tarafından borçlular aleyhine İpoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takibe girişildiği, ...Ödeme emrini içerir tebligatın borçluya 07/03/2020 tarihinde tebliğ edildiği, borçlular tarafından 13/03/2020 tarihinde itiraz edildiği, itiraz ile birlikte 17/03/2020 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
... 34. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, incelenmesinde, alacaklı tarafından borçlular aleyhine Kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takibe girişildiği, takip dayanağı olarak 25.500,00 TL 30.03.2018 vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli senet
, 25.500,00 TL 30.04.2018 vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli senet
, 25.500,00 TL 30.05.20l8 vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli Senet
, 25.500,00 TL 30.06.2018 vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli senet
, 25.500,00 TL 30.07.2018 vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli Senet
, 25.500,00 TL 30.08.2018 Vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli Senet
, 20.000,00 TL 15.05.20l 8 vadeli 22.03.2018 tanzim tarihli Senet
, 20.000,00 TL 15.06.20l 8 vadeli 22.03.2018 tanzim tarihli senet
, 20.000,00 TL 15.07.2018 vadeli 22.03.2018 tanzim tarihli Senet
, 20.000,00 TL 15.08.2018 vadeli 22.03.20l8 tanzim tarihli senet
, 20.000,00 TL 15.09.20l8 vadeli 22.03.2018 tanzim tarihli Senet
, 20.000,00 TL 15.10.20l8 vadeli 22.03.2018 tanzim tarihli Senet
olduğu görülmüştür.
Serbest muhasebeci mali müşavir bilirkişi ....tarafından hazırlanan bilirkişi raporunda; Dava konusunun, taraflar arasında bulunan ticari ilişki kapsamında davalı yan tarafından davacı lehine tesis ettirilen ... Tapu Sicil Müdürlüğünün ... kayıt tarihli ... yevmiye numaralı 23.12.2018 vadeli 200.000,00 TL bedelli ipoteğin davalı yandan tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapıları itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, davacının 2017-2018-2019 yılları ticari defterlerinin yasal süreler içinde ve usulüne uygun şekilde açılış ve kapanış onamalarının yapıldığı tespit edilmiş olup, sahibi lehine delil olma vasfı Sayın Mahkemenin takdirlerine bırakıldığı, davacının incelenen ticari defterlerine göre; Davalı ile olan cari münasebetini 120. Alıcılar hesap kodunda takip ettiği, davacı yan tarafından davalı adına düzenlenen faturaların davacı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı yanın ipoteğin vade tarihi 23.12.2018 ve takip tarihi (09.01.2019) itibariyle davalı yandan 87.760,05 TL cari hesap bakiye alacaklı durumda olduğu, davalının 2018 yılı ticari defterlerinin yasal süreler içinde ve usulüne uygun şekilde açılış ve kapanış onamalarının yapılmadığı tespit edilmiş olup, sahibi lehine delil olma vasfı Sayın Mahkemenin takdirlerine bırakıldığı, davalı yanın 2017 yılında işletme usulüne göre defter tuttuğu anlaşılmakta olup; Davalının yasal kayıtlarını kaydettiği defterin bir tarafında giderler, diğer tarafında ise işletmenin satış faturalarının bulunduğu gelirler kısmı mevcuttur Davalı yan tarafından inceleme günü sunulan davalı yanın 2017 yılı İşletme defterlerinin gelir ve gider bölümlerinin incelenmesinde, davacı ile aralarında bulunan ticari ilişkide davacı tarafından 2017 yılında düzenlenen faturaların davalı yanın işletme defterinin gelir bölümünde kayıtlı olduğu, anlaşılmıştır Davalı kayıtlarında yer alan borç faturalarının ödenip ödenmediğine dair yapıları incelemede davalı taraf işletme defteri tuttuğundan bu fatura bedellerinine dair kayıt olmadığından defter ile ödeme tespiti yapılamamıştır. Bu hususta davalı yan yaptığı ödemeleri sadece banka dekontu ile ispat edilebileceği, taraflar arasında TTK'nun 87 ve müteakip maddelerinde sözü edilen cari hesap anlamında ve sadece bakiye üzerinden talep hakkı veren bir durumda olmadığından. Davacıya ait yasal defterlerinde bulunan muhasebe kayıtlarından sonuca ulaşılabilecek bilgileri alabilme olanağı bulunmadığı, böyle durumlarda karşı tarafın ticari defterlerinin incelenmesi ve/veya borçlu tarafın e dair belge sunması halinde aradaki borç/alacak bakiyesini tespit edebilmek mümkün olabileceği, Diğer yandan davalı tarafından dosyaya sunulan 11.12.2023 tarihli beyan dilekçesinde, “...Davaya konu dönem için müvekkilim o dönem çalıştığı mali müşaviri ile görüşme sağlamış ancak davaya konu dönemin üzerinden 5 yıl geçmesi nedeniyle müvekkilimin defter kayıtlarının silindiği belirtilmiştir. Ancak defter içerikleri geri alınabilmiş ve noterde onaylama yapılmıştır...” denmekte olup davalı yan tarafından inceleme günü 2018 yılına ilişkin bir kısım defter kayıtları sunulmuş ise de davalı tarafından herhangi bir cari hesap ekstresi ibraz edilmediği, sunulan kayıtlara ilişkin yardımcı kayıtların yer almadığı, yine davalı tarafından sunulan 2018 yılı yevmiye defterinin 2018/09 döneminde bittiği görülmüş olup defterin eksik yazıldığı anlaşıldığından 2018 yılı için sunulan kayıtlar üzerinde bir inceleme yapılamadığı, davacı ...Tic. A.Ş. tarafından davalı adına tanzim edilen cari hesaba konu faturaların bedeli ödenmemiş (açık fatura) şeklinde usulüne uygun olarak düzenlediği, faturaların davacı yanın ticari defter ve kayıtlarında mevcut olduğu, söz konusu faturaların taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında verilen ürün bedeli muhteviyatında düzenlendiği, davalı yanın düzenlenen faturalar yönünden dosya kapsamında bir itirazının mevcut olmadığı anlaşılmakla düzenlenen faturaların davalı yanın bilgisi dahilinde olduğu kanaati edinildiği, Neticeten; davalı borçlu bayi ... arasındaki ticari ilişkiden dolayı satılan yapı malzemelerinden doğan 200.000,00 TL borç için ...'ın taşınmaz Maliki olduğu ... nolu mesken Kayapınar/Diyarbakır taşınmaz üzerinde davacı şirket lehine 1. Derecede 200.000,00 TL bedelli ana para ipoteği tesis edildiği, davacının incelenen ticari defterlerinde davacı yanın takip tarihi (09.01.2019) itibariyle davalı yandan 87.760,05 TL cari hesap bakiye alacaklı durumda olduğu görülmekle takibe konu edilen ipoteğin paraya çevrilip çevrilmeyeceği vönünden Takdir ve Hukuki değerlendirme Mahkemenize ait olacağının görüş ve kanaatine varılmıştır.
HUKUKİ NİTELENDİRME ve GEREKÇE
Dava, İİK'nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile yapılan icra takibine karşı davalının itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir. Mahkememiz görevli ve yetkilidir. Tarafların incelenen icra dosyasına göre taraf ve dava ehliyeti vardır.
İtirazın iptali davasının yasal dayanağını oluşturan İİK.nun 67/1. maddesinde; takip talebine itiraz edilen alacaklının, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir yıl içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebileceği öngörülmüştür.
İtirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlı, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (YHGK. 2017/19-1634 Esas - 2018/633 Karar sayılı ilamı).
Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulunca 20.01.2023 tarihli ve 2021/2 E., 2023/1 K. sayılı içtihadı birleştirme kararı ile “Rehinle teminat altına alınmış ve ayrıca kambiyo senedine de bağlanmış alacağın tahsili amacıyla, borçlu aleyhine tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile aynı anda ve sıra gözetilmeksizin hem rehnin paraya çevrilmesi yolu ile, hem de kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip yapılamayacağı” şeklinde karar verilmiştir.
Somut olayda; ... 34. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında Borçlular ... ve ... aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip başlatılmış, sonrasında ... 10. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında borçlular ... ve ... hakkında bu kez rehnin paraya çevrilmesi yolu ile yeni bir takip başlatıldığı görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun ...tarihli ve ...E. ...K. sayılı içtihadı birleştirme kararı ile Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ... E. ... K. ve ... E. ... K. kararları gereğince alacaklı tarafından borçlular aleyhine tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla başlatılan kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibine ve ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibine konu borcun aynı borç ilişkisinden kaynaklanması karşısında mükerrer olan sonraki tarihli icra takibinin iptali gerekeceği, bu kapsamda mahkememizce takibe konu alacakların aynı borca ilişkin olup olmadığına dair araştırmalar yapılmış olup tarafların beyanlarından da anlaşıldığı üzere, davaya konu ipotek ... 34. icra müdürlüğünün ... konu edilen 25.500,00 TL 30.03.2018 vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli senet
, 25.500,00 TL 30.04.2018 vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli senet
, 25.500,00 TL 30.05.20l8 vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli Senet
, 25.500,00 TL 30.06.2018 vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli senet
, 25.500,00 TL 30.07.2018 vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli Senet
, 25.500,00 TL 30.08.2018 Vadeli 17.08.2017 tanzim tarihli Senet
, 20.000,00 TL 15.05.20l 8 vadeli 22.03.2018 tanzim tarihli Senet
, 20.000,00 TL 15.06.20l 8 vadeli 22.03.2018 tanzim tarihli senet
, 20.000,00 TL 15.07.2018 vadeli 22.03.2018 tanzim tarihli Senet
, 20.000,00 TL 15.08.2018 vadeli 22.03.20l8 tanzim tarihli senet
, 20.000,00 TL 15.09.20l8 vadeli 22.03.2018 tanzim tarihli Senet
, 20.000,00 TL 15.10.20l8 vadeli 22.03.2018 tanzim tarihli senetler için verildiğinin açık olduğu, davacı şirket ile davalı ...'un bayilik ilişkisinin bulunduğu, satılan yapı malzemelerinden doğan alacak için ...'da bulunan taşınmaza üzerine ipotek tesis edildiği, taraflar arasında başkaca bir alacak borç ilişkisinin bulunmadığı anlaşıldığından rehinle teminat altına alınmış ve ayrıca kambiyo senedine de bağlanmış alacağın tahsili amacıyla, borçlu aleyhine tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile aynı anda ve sıra gözetilmeksizin hem rehnin paraya çevrilmesi yolu ile, hem de kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip yapılamayacağından davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın usulden REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 427,60-TL karar harcından peşin yatırılan 1.207,25-TL harçtan mahsubu ile artan 779,65TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya ödenmesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri ve vekalet ücretinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı ... yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 23/02/202
Katip
¸e-imzalı
Hakim
¸e-imzalı
Bu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İmza ile imzalanmıştır.