T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/326 Esas
KARAR NO:2023/561
DAVA:Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ:25/05/2023
KARAR TARİHİ:19/07/2023
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle;Müvekkil şirket, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ...-5 sicil numarasına kayıtlı olup 13.12.2022 tarihinde ... ... Sok.No.4 .../İSTANBUL adresinde kurulduğunu, müvekkilin ağırlıklı faaliyet alanı güneş enerjisi üretimi olarak belirlendiğini, müvekkilin pay defteri, kuruluştan sonraki depolamalı güneş enerjisi lisans başvurusuna yoğun hazırlık sürecinde kaybolduğunu, pay defterinin kaybolma tarihi 11.05.2023 olduğunu, bu tarihten, huzurdaki davanın açılması arasında geçen sürede, hummalı araştırmalar ve aramalar yapılmış ise de pay defterine ulaşılamadığını, Onay Tipi : İlk İşe Başlama, Onay Numarası: ..., Sayfa Sayısı: 39, Hesap Dönemi: 2022, 13.12.2022 onay tarihli pay defterinin 11.05.2023 tarihinde kaybolduğunu, zayi belgesi talepli dava ise 25.05.2023 tarihinde ikame edildiğini, hâl böyleyken başvurunun, hak düşürücü süre içinde yapıldığının kabulü gerektiğini, tacirin hangi belgeleri saklamakla yükümlü olduğu TTK.md.82/1'de düzenlenmiş, mehaz Kanun'un 82/7 maddesinde ise, ne tür durumlarda zayi belgesinin talep edilebileceğini düzenleme altında aldığını, buna göre, tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sonucunda ziya olması gerektiğini, açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile müvekkil şirketin 13.12.2022 onay tarihli ve ... onay numaralı 39 sayfadan ibaret pay defterinin TTK.md.82/7 uyarınca zayi belgesi (kararı) verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava,6102 Sayılı TTK'nun 82/7. maddesine dayalı ticari defter ve belgelerin zayi sebebiyle iptaline ilişkin olarak açılmış bir davadır.
6102 sayılı TTK 'nun 82/7.maddesi uyarınca; "... Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeler yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyana uğrarsa tacir ziyanı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir...." düzenlemesini getirmiş olup anılan madde hükmü uyarınca bu davayı açmak için yasal 15 günlük hak düşürücü süre belirlenmiştir. Davacı şirket kaybolan defterin, şirketin kuruluşundan sonraki depolamalı güneş enerjisi lisans başvurusuna yoğun hazırlık sürecinde kaybolduğuna dayanmıştır.
TTK 18/2 maddesi "Her tacirin ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir" hükmünü içermektedir.
Tacir basiretli bir iş adamı olmanın gerektirdiği özeni göstererek defter ve belgelerini saklamalı ve zayi olmaması için üzerine düşen bütün yükümlülükleri özveri ile yerine getirmelidir. TTK 82 ve 18. Madde kapsamında yapılan değerlendirmede; tacirin basiretli bir iş adamı olmanın gerektirdiği özeni göstererek defter ve belgelerini saklaması ve zayi olmaması için üzerine düşen bütün yükümlülükleri büyük bir dikkat ve özenle yerine getirmesi gerekmektedir.
Tacir sıfatını haiz davacının TTK'nun 18/3. uyarınca tedbirli ve basiretli bir tacir gibi defterini güvenlik altına alması beklenmekte olup bu sebeple basiretli bir tacir gibi gerekli koruma tedbirini almamış olan davacının zayi belgesi alma şartlarını yerine getirmediği görüş ve kanaatine varılmıştır. Oluşan hal ve şartlar çerçevesinde TTK'nun 82/7 anlamında belirli bir mücbir sebebin gerçekleştiği de kabul edilemeyecek olup tacir olan davacının basiretli bir tacirin göstereceği özen ve itina ile defterlerini saklaması gerektiği, iddia edilen sebebin tacirin öngörebileceği ve aldığı koruma tedbirlerine rağmen gerçekleşebilecek nitelikte olması şartını da taşımadığı, basiretli bir tacir gibi gerekli koruma tedbirini almamış olan davacının zayi belgesi alma şartlarını yerine getiremediği görüş ve kaanatine varılmış bu sebeple davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 269,85 TL den peşin yatırılan 179,90 TL nin düşümü ile 89,95-TL eksik harcın davacıdan alınarak Hazineye irad kaydına,
3- Talep eden tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Talep eden tarafça yatırılan gider avansının harcanmayan kısmının karar kesinleştiğinde talep eden tarafa resen iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar usulen okundu, anlatıldı. 19/07/2023
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı