T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/346 Esas
KARAR NO:2025/279
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:05/06/2023
KARŞI DAVA TARİHİ : 26/07/2023
KARAR TARİHİ:08/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVADA TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 05/06/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili firmanın, turizm alanında faaliyet gösteren Türkiye’nin en büyük turizm firmalarından birisi olduğunu, davalı firma ile arasında faturaya dayalı açık hesap ilişkisi olduğunu, 14.04.2022 tarihli kontenjan geceleme sözleşmesi yapıldığını, müvekkili firma ile davalı firma arasında faturaya dayalı açık hesap ilişkisi olduğunu, müvekkilinin davalıya bu açık hesap gereği 1.438.079,50. TL ödeme yaptığını, davalının bunun karşılığında otel konaklaması ile ilgili olarak müvekkiline 162.505,23. TL tutarında fatura kestiğini, müvekkilinin cari hesap gereği davalıdan 1.275,574,00. TL alacaklı konumunda olduğunu, davalının sözleşmeyi haksız yere ihlal etmiş olması sebebi ile ihtar keşide edildiğini ve uğranılan zararın talep edildiğini, davalının müvekkiline 4 adet fatura kestiğini, bunların; GIB ... nolu ve 23,09,2022 tarihli, KDV dahil 139.412,86 TL tutarındaki fatura, ... ... nolu ve 22,09,2022 tarihli, KDV dahil 113.046,25 TL tutarındaki fatura, GIB ... nolu ve 25,09,2022 tarihli, KDV dahil 163,827,97 TL tutarındaki fatura, GIB ... nolu ve 27,09,2022 tarihli, KDV dahil 445.121,33 TL tutarındaki faturayı ve son olarak ... ... nolu ve 29,09,2022 tarihli, KDV dahil 373,705,81 TL tutarındaki faturalar olduğunu, faturaların haklı gerekçesi olmadığını, ... İcra Müdürlüğü 2022 / ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini, bu nedenlerden dolayı; davalının itirazının iptali ile müvekkili alacağının takip tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davalının alacağın % 20’ından aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatı ödemesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.
ASIL DAVADA CEVAP: Asıl Davalı/Karşı davacı vekili tarafından sunulan 26/07/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından ayırtılan odaların kullanılıp kullanılmaması müvekkili şirketi bağlayıcı olmadığını, müvekkili şirket ilgili sözleşmeye güvenerek kontenjan oda ayırdığını, bu noktada yükümlülüklerini yerine getirdiğini, davacının kullandığı odalar için kesilen faturaları müvekkiline ödenen tutardan mahsup ederek kalan tutarı istemesi hukuka aykırı olduğu gibi kötüniyetli olduğunu, bu nedenlerden dolayı; müvekkili hakkında açılmış bulunan işbu mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderlerini asıl davacı tarafa hükmedilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.
KARŞI DAVADA TALEP: Asıl Davalı/Karşı davacı vekili tarafından sunulan 26/07/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacı-karşı davalı için günlük ... Room 5 oda, ... Room 3 oda ve ... 2 Oda olacak şekilde odalar ayrıldığını, acentanın talebine göre odaların türü değiştirildiğini, ek olarak 10 oda da 1000 kontenjan dışı olarak talep olması halinde acenta tarafından kullanıldığını, acenta tarafından sözleşmeye konu 10 oda dışından ek zaman zaman 10 zaman zaman 20 oda kullanıldığını, bu kullanılan odalar sözleşme ve kontenjan dışı odalar olduğunu, davacı-karşı davalı günlük 10 odayı aşan kullanımlarını sözleşme kapsamında tutmaya çalışarak müvekkili zarara uğratma yoluna gittiğini, davacının 1000 geceleme hakkı mevcut olmakla birlikte günlük en fazla 10 oda kullanabilir buna ek olarak kullanacağı odalar sözleşme dışı olup bunların sözleşmeye dayalı ödemelere mahsup edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, yapılan 75000 Euro luk ödemenin sözleşmede taahhüt edilen odaların tutarını karşılamayacağını, bu nedenlerden dolayı; karşı dava için fazlaya ilişkin hakları saklı tutarak şimdilik 10 Euro'nun davacı-karşı davalıdan tahsiline, yargılama giderlerinin davacı/karşı davalıya yükletilmesini talep ve dava etmişlerdir.
KARŞI DAVADA CEVAP: Asıl davacı/Karşı davalı vekili tarafından sunulan 02/08/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davalının tamamen haksız ve kötü niyetli bir şekilde kendisinin müvekkiline 1000 odayı ayırt etmiş olduğunu iddia ettiğini, davalıya göre, davalı müvekkiline 1000 odayı ayırmış müvekilimiz ise bu tahhüt ettiği odaları güya satın alamadığını, müvekkilinin toplam 833 geceleme yaptığını, müvekkilinin daha temmuz ortalarında nerdeyse 1000 geceleme taahhüdüne hemen hemen yerine getirdiğini, davalının ... nolu ... 3 oda rezervasyonlu müşterisine odaları vermediğini, buda sıkıntıların en büyüğüne sebep olduğunu, davalının müvekkiline 54 geceleme yaptırmadığını, 1 Ağustos ile 1 eylül tarihi arasında sözleşmeye aykırı bir şekilde müvekkilinin talebine rağmen müvekkiline oda satmadığını ve söz konusu sözleşmeyi ihlal ettiğini, müvekkilinin oda satın almak istediğinde davalı yüksek fiyattan odaları başka müşterilere sattığı için müvekkiline elinde oda kalmadığını ileri sürdüğünü, bu nedenlerden dolayı müvekkilinin, cari hesap gereği 20.290 Euro (1.275,574,21 TL) alacaklı olduğu gibi, müvekkilinin ayrıca cari hesap dışında davalı tarafın sözleşmeye aykırılığı sebebi ile müvekkili 38.300. Euro + 50.000 Euro olmak üzere toplam 88.300 Euro alacaklı konumunda olduğunu, davalı, karşı davacının iddiaları tamamen haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olup davalı karşı davacı tarafından açılan davanın reddini talep etmişlerdir.
DELİLLER : .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyası, Taraflar arasındaki 14.04.2022 tarihli Kontenjan ve Geceleme sözleşmesi, Cari Hesap Dökümü, Faturalar, Otel kayıtları, Banka dekontları, Tahsilat Makbuzları, Yazışmalar, ... 7. Noterliği'nin 29/08/2022 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi, ... 2.Noterliği ... Yevmiye nolu 26/09/2022 tarihli cevabi ihtarnamesi, .... Noterliği'nin 05/10/2022 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, ... 2.Noterliği'nin 17/10/2022 tarihli ... Yevmiye nolu ihtarnamesi, Taraf şirketlerin Vergi kayıtları, Tanık beyanları, Bilirkişi kök ve ek raporları, Arabuluculuk Tutanağı.
.... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... A.Ş. tarafından borçlu ... Turizm Ticaret Ltd. Şti. aleyhine cari hesap-fatura alacağından kaynaklı toplam 1.275.574,27-TL asıl alacağa ilişkin adi takip yoluyla icra takibi başlatıldığı, borçlu davalı tarafından takibe süresinde yapılan itirazlar üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, icra takibinin derdest olduğu ve itirazın iptali davasının süresinde açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizin 14/12/2023 tarihli duruşmasında dinlenen;
Davacı-Karşı Davalı Tanığı ...; "Ben davacı ... Turizm'de çalışmaktayım, rezervasyon görevlisiyim, 2022 Mart ayından beri burada çalışmaktayım, 15 Haziran 15 Eylül tarihleri arasında totalde 1000 gece olacak şekilde davalı ile anlaşma yapıldı, ... ... ... isimli ... Merkez'de ki otelde anlaşma yapıldı, anlaşma başladıktan sonra Temmuz ortalarına kadar bütün şartlara uyarak satışı gerçekleştirdik, 15 Temmuz dan sonra Suudi Arabistan ile ilişkilerin düzelmesi akabinde turistler gelmeye başladı, bunun akabinde ... da ki oteller fiyat yükseltmeye başladı, otelden artık bize yer olmadığı vs gibi geri dönüşler alındı, Ağustos itibari ile öğrendiğimiz kadarı ile bizim confirmesi olan misafirlerimiz yer olmadığı gerekçesi ile otele alınmadı, çoğu misafirimiz otelden geri çevrilip kendi bünyelerindeki diğer apart ve otellere yönlendirildiği öğrendik, biz bu yönde şikayetler almaya başladık, bu olaylar olana kadar biz taahhüt ettiğimiz 1000 gecenin %80-85 ini doldurmuştuk, ardından dava konusu uyuşmazlık gerçekleşti, yapılan sözleşme gereği ayırtılan oda kullanılmasa dahi ücreti ödenir, karşı davaya ilişkin bilgim yoktur, 15 Temmuz'dan sonra Arap turistlerin gelmesi ile oda satın alınması istenilmesine rağmen davalı taraf hem sözleşme gereği 1000 gece içerisinde bulunan odaları ve fazladan alınmak istenilen odaları satmadı, ben sadece yapılan sözleşmeye ve aradaki ihtilafa ilişkin olayı anlattım, davacı ... Turizm'in davalıya ürün satıp satmadığını bilmiyorum, faaliyet alanı gereği turistlere ya da firmalara oda satışı gerçekleştirilmektedir, günde 10+10 odayı geçen oda taleplerimiz oldu, ilk başlarda talebimiz karşılandı ancak daha sonra karşılanmamaya başlandı." şeklinde beyanda bulunmuştur..
Davacı-Karşı Davalı Tanığı ...; "Davacı ... Turizm7de rezervasyon sorumlusu olarak 08/06/2022 'den beri çalışmaktayım, sözleşme gereği günlük 10+10 oda olmak üzere toplam 1000 gecelik davalı ile konaklama sözleşmesi imzalanmış, biz bu kapsamda oda satışı gerçekleştirdik, 15 Haziran ile 15 Temmuz arası satışlarımızı gerçekleştirdik, ardından 15 Temmuz ve sonrasında Suudi Arabistan ile ikili ilişkilerin düzelmesi sonucunda Suudi Turistlerin ...'a gelmeye başlaması nedeni ile fiyatların yükseldiğini öğrendik, odaların alınmasına rağmen confirme edilmesine rağmen, misafirlerimizin otele anılmadıklarını ve kendilerin ait başka tesislere yönlendirildiklerini öğrendik, bu hususta bizden izin alınmadığı gibi bilgi de verilmedi, Ağustos ayından sonra otelin dolu olduğu için (overbook) rezervasyon alamayacaklarını bildirdiler, olan işlerimizi de iptal etmeye başladılar, ticari olarak müşterilerimize karşı mahcup olduk, şirket zarar gördü, karşı dava yönünden ek oda iddiasına dayalı bilgim yoktur, görevim gereği bu hususları bilmiyorum, yapılan sözleşme gereği 1000 gecelik oda alınmış ise hepsi kullanılsa da kullanılmasa da bu odaların bedeli ödenmek zorundadır." şeklinde beyanda bulunmuştur.
... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/01/2024 tarihli talimat duruşmasında dinlenen;
Davalı Tanığı ...; "Ben davalı şirketin resepsiyonunda görevli olarak çalışırım, biz ... olarak ... acentesiyle 15 Mayıs - 15 Eylül arasında hergün 10+10 oda olacak şekilde sözleşme yaptık, sözleşmeye göre 10 odaya almak zorundayız kalan 10 oda ise müsaitlik durumuna göre otele bağlıdır, biz misafirlerin hepsini aldık, 1 - 5 Ağustos arasında 4-5 rezervasyon için ... Turizm' den iptal talebinde bulunduk, bundan sonra Eylül ayına kadar rezervasyonlar almaya devam ettik, dedi. Davalı vekilinin talebi üzerine tanıktan soruldu: 1 - 5 Ağustos arasında 10 oda davacı şirkete verilmiştir, bazı günler 20 odayı aşan kullanımlar olmuştur yaklaşık 25 - 30 oda civarında kullanımlar olmuştur, dedi. Bilgi ve gördüm bunlardan ibarettir, tanıklık ücreti talebim yoktur." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davalı Tanığı ... ; "Ben davalı ... Turizm Ltd. Şti. otelinin müdürüyüm, biz davacı ... Turizm ile 3 aylık süreç içerisinde bir anlaşma yaptık, anlaşma 10+10 oda şeklindeydi, 10 odası zorunlu olmak üzere kalan 10 oda ise otelin müsaitlik durumuna göre kullanımı konusunda anlaştık, bu +10 olan odaların fiyatlandırması zorunlu olan 10 odadan farklı olacaktı, zorunlu olan oda fiyatı en düşük 75 Euro olarak anlaşılmıştı, kalan +10 oda konusunda ise oteldeki güncel oda fiyatları üzerinden fiyatlandırma yapılacaktı, 1 - 5 Ağustos arasında olan +10 odasını otelin doluluk durumu nedeniyle kullandıramadık, biz bu durumu karşı tarafa bildirdik, +10 odayı aynı fiyatlandırma üzerinden en düşük 75 Euro olarak kullanma hususunda ısrarcı olduklar, biz bu hususu kabul etmedik, sonrasında aynı şekilde otel kullanımı devam etti, dedi. Bilgi ve gördüm bunlardan ibarettir, tanıklık ücreti talebim yoktur" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Bilirkişiler ... tarafından sunulan 03/10/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı şirketin 2022-2023 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında yaptırılmış olduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, Davalı ...’den 1.275.574,27 TL alacaklı olduğu, Davalı şirketin 2022-2023 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında yaptırılmış olduğu, ticari defterlerin HMK 222 md. uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, Davacı ... Turizm'den 1.275.574,27 TL alacaklı olduğu, taraflar arasındaki cari hesap uyuşmazlığının (Davacı Alacak Bakiyesi 1.275.574,27 TL + Davalı Alacak Bakiyesi 1.267.564,43 TL=) 2.543.138,70 TL olduğu görülmüş, ayrıntısı mali incelemede açıkça belirtildiğini, Mali incelemede, davacının davalı aleyhine 27.09.2022 tarihinde 1.275.574,27 TL asıl alacak yönünden takip başlattığı ancak alacaklı olduğu tutarlar bakımından ödemelerin Davalı şirkete ödenmediği, Davalı şirket ortağına ve dava dışı 3. kişiye ödemelerin gerçekleştirildiği ve ilgili ödemelerinde Davalı defterlerinde yer almadığı, davalı şirketin defter incelemesinde 1.267.564,43
TL ‘lik alacağa dayanak düzenlediği faturaların tamamının Davacı defterlerinde yer almadığı, bir kısım faturalara yasal süresinde itiraz edilmediği, mali incelemede taraf defterlerinin VUK göre usulüne uygun tutulmadığı, Davacının çektiği ihtarnamede, ödeme yaptığı tutar, aldığı hizmet yönünden talebi ile icra takibi ve ticari defterlerin örtüşmediği, sözleşmeden kaynaklı alacak/ borç ilişkisinin tespiti açısından sektörel eksikliğin giderilmesi gerektiği, akabinde mali açıdan değerlendirmenin yapıla bilineceği, Taraflar arasında akdolunan sözleşmenin yönetmelikte belirlenmiş asgari unsurlara sahip Boş-Dolu Garantili Kontenjan sözleşmesi olduğu ve sözleşmede belirtilen tarih aralığında 1000 geceleme garantili (Boş-dolu garantili -geri iadesiz) sözleşme şartında anlaştığı; Davacı’nın, Davalı’nın sunduğu otel kayıtlarına göre farklı oda kategorilerinde toplam 859 geceleme
yaptığı; tarafların birbirlerinden alacaklı olup olmadığı yönünde hesaplama yapılabilmesi için, boş-dolu garantili kontenjandan eksik kalan 141 geceleme için uygulanacak birim oda ücretinin tespiti yönünden kanıtlara rastlanmadığı tespit edilmiştir.
Bilirkişiler ... tarafından sunulan 26/03/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; Davacı şirketin 2022-2023 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında yaptırılmış olduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, Davalı ... Turizm Tic. Ltd. Şti.’nden 1.275.574,27 TL alacaklı olduğu, Davalı şirketin 2022-2023 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında yaptırılmış olduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, Davacı ... A.Ş. den 1.275.574,27 TL alacaklı
olduğu, Taraflar arasındaki cari hesap uyuşmazlığının (Davacı Alacak Bakiyesi 1.275.574,27 TL + Davalı Alacak Bakiyesi 1.267.564,43 TL=) 2.543.138,70 TL olduğu görülmüş, cari hesap farklılığının; Davacı şirketin ticari defterlerindeki alacağının, yapmış olduğu ödemelerden kaynaklı
olduğu ancak Davalı tarafından kesilen faturaların kendi ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, Davalı şirketin ticari defterlerindeki alacağının, kesmiş olduğu faturalardan kaynaklı olduğu ancak Davacı tarafından yapılan ödemelerin kendi ticari defterlerinde kayıtlı olmadığından kaynaklı olduğu tespit edilmiştir. Davacı şirketin, Davalı şirket ortağına ve dava dışı 3. kişiye ödemelerinin toplamının 75.000 Euro olduğu tespit edilmiştir. Davacı şirketin 29.08.2022 tarihinde ... 7. Noterliği ... nolu ihtarnamesinde aldığı hizmetin 830 oda karşılığı 54.710 Euro {(226 Odax55€=)12.430 €+ (604 Oda x70€=) 42.280 €} olduğunu beyan etmesine karşılık teknik incelemede alınan hizmetin 859 oda karşılığı 67.713 Euro olduğu tespit edildiğini, Bu nedenle
Davacının ödemiş olduğu 75.000 Euro bedelin Davalı şirkete yapıldığının kabul edilmesi durumunda, bu bedelden 67.713 Euro aldığı hizmetin düşümü sonrasında 7.287 Euro alacağının olduğunun hesaplandığı, bu bedelin takip tarihindeki (27.09.2022) TCMB efektif satış kuru nazara alındığında (1,00-USD = 18.5119-TL) 134.896,22.-TL olduğu, .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası kapsamında Davacının, Davalıdan 134.896,22
TL talep edebileceği, bu alacağa işlemiş faiz talebinin bulunmadığından faiz hesabı yapılmadığını, Taraflar arasında akdolunan sözleşmenin yönetmelikte belirlenmiş asgari unsurlara sahip Boş-Dolu Garantili Kontenjan sözleşmesi olduğu ve sözleşmede belirtilen tarih aralığında 1000 geceleme garantili (Boş-dolu garantili -geri iadesiz) sözleşme şartında anlaştığı; Davacı’nın, Davalı’nın sunduğu otel kayıtlarına göre farklı oda kategorilerinde toplam 859 geceleme yaptığı; birim fiyat oda fiyat şablon ortalaması alınmış 84 Euro olarak belirlenmiştir. 141 geceleme karşılğı 11.844 Euro olarak hesaplandığı, tarafların da kabulünde olduğu üzere taraflar arasında 14.04.2022 tarihli kontenjan geceleme sözleşmesi akdedildiği, buna göre davacının, davalıya ait otelde sözleşmede belirtilen tarih aralığından toplam 1000 gecelemelik oda ayırtacağı, davalının ise bu hizmeti sağlamayı taahhüt ettiği, bu hizmet için davacının ödeme yapma yükümlülüğü altına girdiği, heyetleri sektör bilirkişisi tarafında yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde davacı karşı davalı acentenin davalı karşı davacı işletmedebelirtilen tarihler aralığında otelde 859 geceleme yaptığı ve taahhüt edilenden 141 gecelemenin gerçekleşmediği, gerçekleşmeyen gecelemelerin davacı karşı davalı acentenin rezervasyon talebinin karşılanmaması, yani davalı karşı davacı otel işletmesinin fazla rezervasyon yapması ve acenteye ayırması gereken odaları başka konuklara satmasından kaynaklandığı kanaatine ulaşıldığı, bu hususun davalı şirketin edim yükümlülüğünü gereği gibi yerine getirmediği hususunu tevsik eder nitelikte olduğu, davacı tarafından yapılan ödemenin 75.000 Euro olduğu ve 859 gecelemeyi karşıladığının tespit edildiği, Bu yönü ile takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere davacının bedelini ödediği ve fakat hizmet alamadığı 141 gün karşılığı hizmetin bedelinin iadesini talep
edebileceğinin düşünüldüğünü, Her ne kadar davacı 1.275,574,00-TL’nin iadesini talep etmişse de Davacının ödemiş olduğu 75.000 Euro bedelin Davalı şirkete yapıldığının kabul edilmesi durumunda, bu bedelden 67.713 Euro aldığı hizmetin düşümü sonrasında 7.287 Euro alacağının olduğunun
hesaplandığı, bu bedelin takip tarihindeki (27.09.2022) TCMB efektif satış kuru nazara alındığında (1,00-USD = 18.5119-TL) 134.896,22.-TL olduğu, .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası kapsamında Davacının, Davalıdan 134.896,22 TL talep edebileceği, bu alacağa işlemiş faiz talebinin bulunmadığından faiz hesabının yapılmadığının sonuç ve kanaatine varmışlardır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; asıl dava; asıl davacı tarafından davalı borçlu aleyhine taraflar arasındaki kontenjan ve geceleme sözleşmesinden kaynaklı alacağa ilişkin başlatılan icra takibine yönelik İİK 67 maddesi kapsamında açılan itirazın iptali, birleşen dava ise davalı-karşı davacı tarafından açılan sözleşmeden kaynaklı alacak istemine ilişkindir.
Asıl davacı tarafça müvekkili ile davalı arasındaki sözleşmesinden kaynaklı alacaklarına ilişkin başlattıkları icra takibine yönelik borçlu davalı yönünden yapılan haksız itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini, asıl davanın kabulüne, sözleşmeye aykırı davranan davalı olduğundan karşı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Asıl Davalı-karşı davacı taraf müvekkili şirketin davacı tarafa borcu bulunmadığını aksine müvekkilin davacıdan alacaklı olduğunu, bu nedenle asıl davanın reddine, karşı davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Dava konusu .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... A.Ş. tarafından borçlu ... Turizm Ticaret Ltd. Şti. aleyhine cari hesap-fatura alacağından kaynaklı toplam 1.275.574,27-TL asıl alacağa ilişkin adi takip yoluyla icra takibi başlatıldığı, borçlu davalı tarafından takibe süresinde yapılan itirazlar üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, icra takibinin derdest olduğu ve itirazın iptali davasının süresinde açıldığı anlaşılmıştır.
Asıl ve karşı dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup asıl davacı tarafça dosyaya sunulan 19/12/2022 tarihli ve karşı davacı tarafça dosyaya sunulan 20/01/2023 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanakları ile asıl ve karşı davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların görüşme sonrası anlaşamadığı anlaşılmıştır.
Dava konusu ihtilaf itirazın iptaline ilişkin asıl dava ve alacak istemine ilişkin karşı dava nedeniyle taraflar arasındaki 14/04/2022 tarihli kontenjan ve geceleme sözleşmesi kapsamında davacı tarafın davalı taraftan alacaklı olup olmadığı, varsa alacak miktarı ve faiz miktarı, oranı ile karşı dava yönünden davalı-karşı davacının davacı-karşı davalı taraftan alacaklı olup olmadığı, varsa alacak miktarı hususlarından kaynaklanmaktadır.
Mahkememizce tarafların ticari defter ve kayıtları ile dosya kapsamında bulunan deliller üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen bilirkişi kök raporunda turizmci bilirkişi tarafından yapılan tespitler ve sözleşme ilişkisinin değerlendirilmesi hususundaki eksikler nedeniyle kök rapor karar vermeye elverişli olmadığından bilirkişi heyetindeki turizmci bilirkişi değiştirilerek ve heyete ticari nitelikli hesap uzmanı eklemek suretiyle bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş ve bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 26/03/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; Davacı şirketin 2022-2023 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında yaptırılmış olduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, Davalı ... Turizm Tic. Ltd. Şti.’nden 1.275.574,27 TL alacaklı olduğu, Davalı şirketin 2022-2023 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında yaptırılmış olduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, Davacı ... A.Ş. den 1.275.574,27 TL alacaklı olduğu, Taraflar arasındaki cari hesap uyuşmazlığının (Davacı Alacak Bakiyesi 1.275.574,27 TL + Davalı Alacak Bakiyesi 1.267.564,43 TL=) 2.543.138,70 TL olduğu görülmüş, cari hesap farklılığının; Davacı şirketin ticari defterlerindeki alacağının, yapmış olduğu ödemelerden kaynaklı olduğu ancak Davalı tarafından kesilen faturaların kendi ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, Davalı şirketin ticari defterlerindeki alacağının, kesmiş olduğu faturalardan kaynaklı olduğu ancak Davacı tarafından yapılan ödemelerin kendi ticari defterlerinde kayıtlı olmadığından kaynaklı olduğu tespit edilmiştir. Davacı şirketin, Davalı şirket ortağına ve dava dışı 3. kişiye ödemelerinin toplamının 75.000 Euro olduğu tespit edilmiştir. Davacı şirketin 29.08.2022 tarihinde ... 7. Noterliği ... nolu ihtarnamesinde aldığı hizmetin 830 oda karşılığı 54.710 Euro {(226 Odax55€=)12.430 €+ (604 Oda x70€=) 42.280 €} olduğunu beyan etmesine karşılık teknik incelemede alınan hizmetin 859 oda karşılığı 67.713 Euro olduğu tespit edildiğini, Bu nedenle Davacının ödemiş olduğu 75.000 Euro bedelin Davalı şirkete yapıldığının kabul edilmesi durumunda, bu bedelden 67.713 Euro aldığı hizmetin düşümü sonrasında 7.287 Euro alacağının olduğunun hesaplandığı, bu bedelin takip tarihindeki (27.09.2022) TCMB efektif satış kuru nazara alındığında (1,00-USD = 18.5119-TL) 134.896,22.-TL olduğu, .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası kapsamında Davacının, Davalıdan 134.896,22 TL talep edebileceği, bu alacağa işlemiş faiz talebinin bulunmadığından faiz hesabı yapılmadığını, Taraflar arasında akdolunan sözleşmenin yönetmelikte belirlenmiş asgari unsurlara sahip Boş-Dolu Garantili Kontenjan sözleşmesi olduğu ve sözleşmede belirtilen tarih aralığında 1000 geceleme garantili (Boş-dolu garantili -geri iadesiz) sözleşme şartında anlaştığı; Davacı’nın, Davalı’nın sunduğu otel kayıtlarına göre farklı oda kategorilerinde toplam 859 geceleme yaptığı; birim fiyat oda fiyat şablon ortalaması alınmış 84 Euro olarak belirlenmiştir. 141 geceleme karşılğı 11.844 Euro olarak hesaplandığı, tarafların da kabulünde olduğu üzere taraflar arasında 14.04.2022 tarihli kontenjan geceleme sözleşmesi akdedildiği, buna göre davacının, davalıya ait otelde sözleşmede belirtilen tarih aralığından toplam 1000 gecelemelik oda ayırtacağı, davalının ise bu hizmeti sağlamayı taahhüt ettiği, bu hizmet için davacının ödeme yapma yükümlülüğü altına girdiği, heyetleri sektör bilirkişisi tarafında yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde davacı karşı davalı acentenin davalı karşı davacı işletmedebelirtilen tarihler aralığında otelde 859 geceleme yaptığı ve taahhüt edilenden 141 gecelemenin gerçekleşmediği, gerçekleşmeyen gecelemelerin davacı karşı davalı acentenin rezervasyon talebinin karşılanmaması, yani davalı karşı davacı otel işletmesinin fazla rezervasyon yapması ve acenteye ayırması gereken odaları başka konuklara satmasından kaynaklandığı kanaatine ulaşıldığı, bu hususun davalı şirketin edim yükümlülüğünü gereği gibi yerine getirmediği hususunu tevsik eder nitelikte olduğu, davacı tarafından yapılan ödemenin 75.000 Euro olduğu ve 859 gecelemeyi karşıladığının tespit edildiği, Bu yönü ile takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere davacının bedelini ödediği ve fakat hizmet alamadığı 141 gün karşılığı hizmetin bedelinin iadesini talep edebileceğinin düşünüldüğünü, Her ne kadar davacı 1.275,574,00-TL’nin iadesini talep etmişse de Davacının ödemiş olduğu 75.000 Euro bedelin Davalı şirkete yapıldığının kabul edilmesi durumunda, bu bedelden 67.713 Euro aldığı hizmetin düşümü sonrasında 7.287 Euro alacağının olduğunun hesaplandığı, bu bedelin takip tarihindeki (27.09.2022) TCMB efektif satış kuru nazara alındığında (1,00-USD = 18.5119-TL) 134.896,22.-TL olduğu, .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası kapsamında Davacının, Davalıdan 134.896,22 TL talep edebileceği, bu alacağa işlemiş faiz talebinin bulunmadığından faiz hesabının yapılmadığı tespit edilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafça davalı ile arasındaki kontenjan ve geceleme sözleşmesi kapsamında davalıya yapılan ödemeye rağmen davalı tarafça davacıya oda satılmaması ve sözleşmenin ihlal edilmesi nedeniyle aradaki cari ilişkiden kaynaklı alacağa ilişkin başlatılan icra takibine yapılan haksız itirazın iptali talep edilmiş, davalı taraf ise aradaki sözleşme gereği davacının kullanılmayan odalardan kaynaklı bakiye alacak talebinde bulunamayacağını, sözleşmeyi kendilerinin ihlal etmediğini, davacının yaptığı ödemenin sözleşmede taahhüt edilen odaların tutarını karşılamadığından kendilerinin alacaklı olduğunu bu nedenle asıl davanın reddi karşı davanın kabulü gerektiğini savunmuş olup, taraflar arasında akdedilen 14/04/2022 tarihli kontenjan ve geceleme sözleşmesinin yönetmelikte belirlenmiş asgari unsurlara sahip Boş-Dolu Garantili Kontenjan sözleşmesi olduğu ve sözleşmede belirtilen tarih aralığında 1000 geceleme garantili (Boş-dolu garantili -geri iadesiz) sözleşme şartında tarafların anlaştıkları, davacı tarafça sözleşme kapsamında 75.000-€(Euro) miktarında davalı şirket ortağına ve üçüncü kişiye ödeme yapıldığı, davalı tarafça yapılan bu ödemeye yönelik itirazda bulunulmadığı gibi ödemenin davalı şirketin kabulünde olması nedeniyle davacı tarafça yapılan bu ödemenin sözleşme kapsamında yapıldığının tartışmasız olduğu, düzenlenen dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere; davacı karşı davalı acentenin davalı karşı davacı işletmede sözleşme kapsamında belirtilen tarihler aralığında otelde 859 geceleme yaptığı ve taahhüt edilenden 141 gecelemenin gerçekleşmediği, gerçekleşmeyen gecelemelerin davacı karşı davalı acentenin rezervasyon talebinin karşılanmaması, yani davalı karşı davacı otel işletmesinin fazla rezervasyon yapması ve acenteye ayırması gereken odaları başka konuklara satmasından kaynaklandığı, taraflarca düzenlenen ihtarnameler, dinlenen tanık beyanları ile dosya kapsamındaki yazışmaların da bu hususu doğruladığı açık olup, bu durumda davalı şirketin sözleşmeden doğan edim yükümlülüğünü gereği gibi yerine getirmediği sabittir, Davacı tarafından yapılan ödemenin 75.000-€(Euro) olduğu ve bu miktarın sektör bilirkişisi tarafından yapılan hesaplama ile 859 gecelemeyi karşıladığı tespit edilmekle davacının bedelini ödediği ve fakat hizmet alamadığı 141 gün karşılığı hizmetin bedelinin iadesini talep etmekte haklı olduğu anlaşıldığından, davacı tarafın davalıya ödediği 75.000-€(Euro) bedelden aldığı hizmet bedeli karşılığı olan 67.713-€(Euro)'nun mahsubu sonrasında davacının bakiye alacağının 7.287-€(Euro) olduğu, bu bedelin takip tarihindeki (27.09.2022) TCMB efektif satış kuru nazara alındığında (1,00-USD — 18.5119-TL) davacının bakiye alacağının 134.896,22-TL olduğu tespit edilmiş olup, davacı tarafça takip tarihindeki alacak miktarı kadar alacaklı oldukları, davalının sonradan fatura kestiği yönündeki itirazlarına itibar edilmesi mümkün olmadığından ve taraf şirketlerin incelenen ticari defter ve kayıtlarına ve taraflar arasındaki sözleşmeden kaynaklı alacağının yapılan hesaplamaya göre 134.896,22-TL olduğu, davacı tarafça yargılama aşamasında her ne kadar ticari temerrüt faizi talep edilmiş ise de taraflar arasındaki sözleşmenin mal tedarikine ilişkin olmaması ve icra takip talebinde faiz türü ve oranı açıkça belirtilmediğinden takip talebiyle bağlılık gereği belirlenen asıl alacağa yasal faiz işletilmesi gerektiğinden davacı tarafça açılan asıl davanın kısmen kabulü ile; asıl davacı tarafça davalı aleyhine başlatılan .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyasında; Davalı tarafça 134.896,22-TL asıl alacağa yönelik yapılan itirazın iptaline, takibin belirtilen asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte takip talebindeki diğer şartlarla kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, asıl alacağın likit ve takibe itirazın haksız olması nedeniyle asıl alacağın (134.896,22-TL'nin) %20'si oranında icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak asıl davacı tarafa verilmesine ve davalı-karşı davacı tarafça davacının ödediği miktar taahhüt edilen oda bedellerini karşılamadığından bahisle sözleşmeden kaynaklı alacak talebinde bulunulmuş ise yukarıda açıklanan nedenlerle sözleşmeye aykırı davranan tarafın davalı karşı davacı şirket olduğu, taraflar arasındaki sözleşmeden dolayı asıl davacı tarafın davalı-karşı davacı tarafça kusurlu olarak davacının rezervasyon taleplerini karşılamaması ve acenteye ayırması gereken odaları başka konuklara satmasından kaynaklı olarak asıl davacı tarafın yaptığı peşin ödemeye göre alamadığı hizmetten dolayı alacaklı olduğu, davalı-karşı davacı tarafın herhangi bir alacağının bulunmadığı anlaşıldığından davalı karşı davacı tarafça ispatlanamayan haksız karşı davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Asıl Davacı tarafça açılan ASIL DAVANIN KISMEN KABULÜ ile; asıl davacı tarafça davalı aleyhine başlatılan .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyasında;
a) Davalı tarafça 134.896,22-TL asıl alacağa yönelik yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin belirtilen asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte takip talebindeki diğer şartlarla kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
b) Asıl alacağın (134.896,22-TL'nin) %20'si oranında icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak asıl davacı tarafa verilmesine,
c) Davalı-Karşı Davacı tarafından açılan KARŞI DAVANIN REDDİNE,
2- Asıl Davacı tarafça dava açılırken yatırılan peşin harçtan alınması gereken 9.214,76-TL karar harcının mahsubu ile fazla yatırılan 6.190,99-TL peşin harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde asıl davacı tarafa iadesine,
3- Tarafların asıl davaya ilişkin zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.120,00-TL'nin davadaki haklılık durumuna göre 329,95-TL'sinin davalı-karşı davacıdan, bakiye 2.790,05-TL'sinin asıl davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
4- Davalı-Karşı Davacı tarafça karşı dava açılırken yatırılan peşin harcın alınması gereken 615,40-TL karar harcıdan mahsubu ile bakiye 345,55-TL karar karcının davalı-karşı davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
5- Tarafların karşı davaya ilişkin zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.120,00-TL'nin haksız çıkan davalı-karşı davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
6- Asıl Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 179,90-TL başvurma harcı, 6.190,99-TL peşin harç olmak üzere toplam 6.370,89-TL harç giderinin davalı-karşı davacıdan alınarak asıl davacı tarafa verilmesine,
7- Asıl Davacı tarafça asıl davanın yargılamasının yürütülmesi nedeniyle yapılan 20 adet tebligat-posta gideri 486,00-TL, bilirkişi ücreti 13.000,00-TL olmak üzere toplam 13.486,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red durumuna göre 1.426,19-TL'sinin davalı-karşı davacıdan alınarak asıl davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın asıl davacı üzerinde bırakılmasına,
8- Davalı-Karşı Davacı tarafça karşı davanın yargılamasının yürütülmesi nedeniyle yapılan 3 adet talimat tebligat-posta gideri 220,00-TL, bilirkişi ücreti 13.000,00-TL olmak üzere toplam 13.220,00-TL yargılama giderinin davalı-karşı davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
9- Asıl Davacı taraf asıl davanın yargılaması sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen nispi 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalı-karşı davacıdan alınarak asıl davacı tarafa verilmesine,
10- Davalı-Karşı davacı taraf asıl davanın yargılaması sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen nispi 171.694,89-TL vekalet ücretinin asıl davacıdan alınarak davalı-karşı davacı tarafa verilmesine,
11- Asıl Davacı taraf karşı davanın yargılaması sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen nispi 299,12-TL vekalet ücretinin davalı-karşı davacıdan alınarak asıl davacı tarafa verilmesine,
12- Taraflarca yatırılan gider avansının karar tebliğ işlemleri tamamlandıktan ve karar kesinleştikten sonra kullanılmayan kısmının yatıran ilgili tarafa resen iadesine,
Dair; davacı-karşı davalı vekilinin ve davalı-karşı davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/05/2025
Başkan ...
e-imza*
Üye ...
e-imza*
Üye ...
e-imza*
Katip ...
e-imza*