T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/38 Esas
KARAR NO: 2023/508
...
DAVA: İtirazın İptali (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/01/2023
KARAR TARİHİ: 04/07/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalının yürütmekte olduğu ticari iş gereği; davalının, 09/05/2018 tarihli, 10.200-TL değerindeki, ...seri nolu ...'a ait çeki davacı şirkete teslim ettiğini, çek son halinde bozdurulmaya çalışıldığında 8.170-TL'lik kısmının karşılıksız çıktığını, davalı ile görüşülüp ödemelerin yapılması gerektiğinin belirtildiğini ve borcun müvekkili şirkete ödenmediğini, davalıya aleyhine alacağı tahsil edebilmek amacıyla İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, davalı/borçlu tarafından icra takibine konu alacağa, tüm fer'ilerine, işlemiş ve işleyecek faize ve vekalet ücretine karşı haksız bir şekilde itiraz ettiğini, bunun sonucunda icra takibinin durduğunu, dava şartı olan arabuluculuğa başvurulduğunu, ilk toplantısı 02.12.2022, son toplantısı da 02.12.2022 tarihinde gerçekleştirilen İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan arabuluculuk müzakeresi sonucunda, 02.12.2022 tarihli arabuluculuk son tutanağında ve anlaşmazlık tutanağında yer aldığı şekli ile hiçbir sonuç alınamadığını, tüm bu sebeplerle; fazlaya ilişkin dava ve talep hakları, ek delil sunma hakları saklı kalmak kaydıyla, haklı davanın kabulü ile davalı/borçlunun haksız itirazının iptali ile takibin fer'ileriyle birlikte devamına, borcun ticari avans faiziyle birlikte ödenmesine, kötü niyetli davalı aleyhine asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karış taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP : Davalı tarafa çıkarılan tebligatın davalıya usul ve yasaya uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen davalı taraf davaya cevap vermeyerek ve duruşmalara katılmayarak HMK 128. maddesi gereğince davacının iddialarının tamamını inkar etmiş sayılmıştır.
DELİLLER : İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasının UYAP kayıtları, ...'dan gelen ... seri numaralı, 09.05.2018 tarihli, 10.200-TL bedelli çekin ibraz edilip edilmediğini içerir müzekkere cevabı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava; zamanaşımına uğrayan çeke dayalı olarak davacı-hamil tarafından davalı keşideciye karşı başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nın 67.maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir.
İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı icra dosyasının incelemesinde; davacı/alacaklı tarafından borçlular ... ve ... aleyhine 8.170,00 TL asıl alacak, 24,51 TL komisyon, 1.020,00 TL karşılıksız çek tazminatı ve 4.542,52 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 13.757,03 TL borcun ödenmesi amacıyla 07/09/2022 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, borçlulara çıkartılan ödeme emrinin 08/10/2022 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu ...'nun 13/10/2022 tarihinde icra takibine itiraz ettiği, borçlu ... yönünden takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
...Soğanlı şubesine ait keşidecisi davalı ... olan 10.200,00 TL bedelli ... seri numaralı 30/03/2019 keşide tarihli çekin arkasında sırasıyla ..., ...'nun ciroları mevcut olup çekin süresinde ibraz edildiği, karşılıksız kaldığı, dava konusu çekin keşide tarihi itibarıyla zamanaşımı süresi TTK 814. Madde gereğince ibraz süresinin bitiminden itibaren üç yıl olup, çekin icra takip tarihi itibariyle zamanaşımı süresinin dolduğu anlaşılmıştır.
Somut uyuşmazlığın TTK 818/1-m maddesi yollaması ile TTK'nın 732. maddesine göre çözümlenmesi gerekir.
TTK 732. Maddesine göre; "Zamanaşımı sebebiyle veya poliçeden doğan hakların korunması için gerekli olan işlemlerin yapılmasının ihmal edilmiş olması dolayısıyla, düzenleyenin veya kabul edenin poliçeden doğan yükümlülükleri düşmüş bile olsa, bunlar poliçenin hamiline karşı, onun zararına zenginleşmiş olabilecekleri kadar borçlu kalırlar".
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 25.03.2015 gün ve 2013/19-1633 E., 2015/1086 K. sayılı kararı ve 13/06/2018 tarihli, 2017/19-1630 Esas- 2018/1186 Karar sayılı kararında açıklanan ilkeler doğrultusunda; "TTK m.644'e istinaden açılan davalarda ispat yükü, sebepsiz zenginleşmediğini veya senet bedelini cirantalardan birine veya hamile ödediğini savunan keşideciye aittir. Diğer bir deyişle keşideci, ancak bu ispat yükümlülüğünü yerine getirdiği takdirde sorumluluktan kurtulabilir. Zira, hamilden temel ilişkiyi ve bu temel ilişkiden ötürü keşidecinin bir borcunun bulunmadığını ispat etmesi beklenemez. Bu nedenle keşidecinin, sebepsiz zenginleşmesinin söz konusu olmadığını ispat etmesi gerekir."
Somut olayda, itirazın iptaline dair açılan dava TTK.nun 732.maddesi (Eski TTK 644. maddesi) hükmüne dayanmaktadır. Bu hükme dayanarak açılan davada ispat yükü davalı borçluda olup, davalı borçlunun takibe konu çek nedeniyle sebepsiz zenginleşmediğini ispat etmesi gerekir, (Yargıtay 19.HD.23/05/2012, 2012/2979-2012/8705 ve 19HD. 11/04/2013 tarih, 2013/2627-2013/6573 ve aynı dairenin 13/01/2014 tarih, 2013/16738-2014/994 ve 09/07/2012 tarih, 2012/4669-2012/11407 sayılı kararları)Somut olayda; davalı keşideciye çekteki imzanın inkar edilip edilmediği noktasında usulüne uygun olarak isticvap davetiyesi çıkartıldığı, usulüne uygun tebligata rağmen duruşmaya gelmediği anlaşılmakla çekteki imzayı inkar etmediği anlaşılmış olup davalı taraf davayı inkar etme konumunda olduğundan herhangi bir delil sunmamıştır, bu nedenle davalının çek keşidecisi olması dolayısıyla bu çek nedeniyle TTK 732. Maddesi gereğince çek bedeli kadar zenginleşmediğini kanıtlayamadığından asıl alacak yönünden icra takibine itirazı yerinde görülmemiştir. Davacı taraf icra takibinde karşılıksız çek tazminatı ve çek komisyon alacağı talebinde bulunmuşsa da dava konusu çekin zamanaşımına uğraması nedeniyle kambiyo vasfına sahip olmadığı, sebepsiz zenginleşme iddiasına dayalı olarak davanın açıldığı, başlatılan takibin ilamsız icra takibi olduğu ve çekin kambiyo vasfına sahip olması nedeniyle talep edilebilecek alacak kalemleri istenemeyeceğinden çek tazminatı ve çek komisyon alacağı talebinin reddine karar verilmiş olup takibe konu çekte alacak miktarının belli olduğu görülmekle icra inkar tazminatının isteminin kabulü gerekmiş, ancak icra takibinden önce davacının davalıyı temerrüde düşürdüğüne ilişkin belge ibraz edilmediğinden faiz istemi yerinde görülmeyerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 2017/4771 E. 2020/1137 K. Sayılı ilamı)
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan DAVANIN KISMEN KABULÜ ile;
a) Davacı tarafın başlattığı İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından 8.170,00 TL asıl alacağa yönelik yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin takip talebindeki şartlarla kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
b) Hükmolunan asıl alacağın %20'si (1.634,00-TL) oranında icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 558,09-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 275,31-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 282,78-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 8.170,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 179,90-TL Başvuru Harcı, 179,90-TL Peşin/nisbi Harcı, 95,41-TL Tamamlama Harcı, 175,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 630,21-TL'nin kabul red oranına göre 374,28 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
5-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.120,00-TL'nin 1.852,97-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine, 1.267,03-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
6-Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne davalının yokluğunda dava değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
04/07/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır