T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/440 Esas
KARAR NO: 2024/262
DAVA TARİHİ: 24/07/2023
KARAR TARİHİ: 22/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 24/07/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle;
Müvekkili işletmeciliğinde olan köprü ve otoyollardan davalı olduğu ... ...'e ait plakalı ... araçla 08/12/2016-25/09/2017 tarih aralığında ücret ödemeksizin geçişler yapılmış olduğunu, araçların ihlalli geçişinden dolayı müvekkilinin alacakları olduğunu, davalıya icra takibi yapıldığını, davalının borcun tamamına itiraz ettiğini, dolayısıyla alacaklarının tahsili için dava açtıklarını, dava şartı olan zorunlu arabuluculuğa başvurulduğunu, anlaşamama ile sonuçlandığını, isteklerinde yasa değişiklerine dikkat edildiğini, bu gerekçe ile davalı-borçlu şirket aleyhine başlatılan icra takibinde müvekkili şirketin talep ettiği azıl alacağın içinde yer alan gecikme cezaları 7144 Sayılı Kanun'un 18. Maddesi ile 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30. Maddesinin 5. Fıkrasında yapılan değişiklik nedeniyle 10 katından 4 katına indirilmiş olduğunu, bu nedenle harca esas 17.499,10 TL bedelli itirazın iptali davasını açtıklarını belirterek davalı tarafından icra takibine hatsız bir şekilde itiraz edildiğinden icra takibine konu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere belirlenerek icra inkar tazminatının davalıdan tahsil edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına, peşin olarak ödenen yargılama giderleri ve harçlarla tespit edilecek avukatlık vekalet ücretinin davalı tarafından tahsil edilerek müvekkiline verilmesini talep ve dava etmişlerdir.
CEVAP : Davalı vekili tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşıldı.
DELİLLER : ... İcra Müdürlüğü'nün 2017/... Esas sayılı icra dosyası, bilirkişi raporu, İhlalli geçişlere ilişkin görüntüler, İhlalli geçiş listesi ve Sistem dökümü ve tüm dosya kapsamı.
... İcra Müdürlüğü'nün 2017/... esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, incelenmesinde, davalı borçlu hakkında 16/10/2017 tarihinde 38.497,97TL alacağının tahsili amacıyla ilamsız icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya tebliğ edildiği, davalı borçlunun süresi içinde (20/11/2017) borca, faize ve faiz oranına itiraz ettiği anlaşılmıştır.
Bilirkişi ... tarafından sunulan 12/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda; "...6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün bulunduğu, yanı sıra sürücülerin ... ve ... cihazlarını sürekli bakiyesi müsait tutmakta ve kontrol etmekle sorumlu olduğu, 6001 sayılı kanunda ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine SMS, E-POSTA, İHTARNAME veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, Karayolları Genel Müdürlüğü Sitesinde ... ve ... ile ilgili açıklamalarda, ... sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 gün içinde ... veya ... abonesi olunması veya mevcut ... veya ... hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezai geçiş ücreti uygulanmadığının duyurulduğu, 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesinde, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan ödemesiz geçiş tarihini izleyen 15 gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin 1.fıkrası ile 5.fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz, hükmünün bulunduğu dolayısıyla davalının bu süre zarfında hesabını kontrol ederek ihlalli geçişleri cezasız ödeme imkanının olduğu, davalının hesabını kontrol ederek cihazını sürekli müsait tutma yükümlülüğünde bulunduğu, 3095 sayılı KDV Kanunu'nun 24.Maddesi c bendinde faiz alacağı da KDV matrahları arasında gösterildiğinden ve yaygın Yargıtay kararlarında da aynı yönde içtihatlar olduğundan davacının, davalıdan icra yolu ile tahsil edeceği faiz alacaklarından KDV tahakkuk ettirip, talep edebileceği, Davacının tüzel kişi tacir olduğu, davalının da, aracını basiretli davranma yükümlülüğü uyarınca ihlalli geçişlerin zamanında ödenmediğinde olası sonuçlarının bilincinde olduğu, davalının uygulanan faiz oranına itirazının nihai takdiri ve değerlendirmesinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Davacı tarafın Geçiş ücretlerinin süresi içinde ödenmemiş olması üzerine 13.10.2017 tarihinde borçlu aleyhine başlattığı İcra takibinin Toplam 38.497,97 TL üzerinden ilamsız olarak, ... İcra Müdürlüğü 2017/... E dosyası ile yapıldığı, davalı tarafın davacının başlattığı icra takibine itiraz ettiği ve icranın durdurulmuş olduğu, Dosya muhteviyatında bulunan fotograflarda da görüldüğü gibi Davacının işletmeciliğinde olan köprü ve otoyollardan davalıya ait ..., plakalı araçla 08.12.2016-25.09.2017 Tarih aralığında ücret ödemeksizin köprü ve otoyol geçişleri yapılmış olduğu bu nedenle 4 katı kadar ceza uygulandığı, Toplam 3.324,30 TL borcun otoyol geçişinde, Ücretinin ödenmemesinden kaynaklandığı, ödenmeyen geçiş ücretlerinin 4 katı olan cezaların Toplamının 13.297,20 TL olduğu, anapara ve ceza ile birlikte Toplam 16.621,50 TL davacı yönünden davaya konu alacağın oluştuğu, İcra takip tarihine kadar faiz oranlarındaki değişiklikler dikkate alınarak adatlandırma ile yapılan faiz hesaplamasına göre, (3.324,30 TL ödenmeyen geçiş ücreti + 13.297.20 (4 kat cezası ) + Faiz 810,20 TL + 145,18 TL KDV - 17.577,54 TL 13.10.2017 icra takip tarihi itibariyle Toplam alacağın bulunduğu, Davanın 17.499,10 TL üzerinden açılmış olduğu, ... ... 'ın dava dosyasına müzekkere cevabı olarak gönderdiği yazısı ekinde davalı ... ...”e ait ..., plakalı araclara tanımlı ... ürününün 08.12.2016-25.09.2017 tarih aralığında ücretlendirilen geçiş bilgilerinin yer aldığı hesap hareketlerini gösteren ekstre, araç plakası, geçiş tarihi ve saatine göre incelendiğinde; hesapta davaya konu bahsedilen ihlalli geçiş tarihlerinde yeteri kadar bakiye bulunmadığı, takip eden 15 gün içerisinde hesaba bakiye yüklemeleri yapıldığı, ancak yeni geçişlerin olduğu bu geçişlerin tahsilatlarının yapıldığı, hesapta yeteri bakiye kalmadığı dolayısıyla davaya konu geçişe ait bahsedilen tahsilatın yapılamamış olduğu, ayr... dosya muhteviyatında davaya konu tahsilatların yapıldığını gösteren herhangi bir belgenin bulunmadığı, Davaya konu asıl alacağa en az Yüzde Yirmiden az olmamak üzere icra inkar tazminatı yönünden değerlendirmenin Savın Mahkemehin takdirinde olduğu..." görüş ve kanaatini bildirmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME ve GEREKÇE
Dava, İİK'nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir. Mahkememiz görevli ve yetkilidir. Tarafların incelenen icra dosyasına göre taraf ve dava ehliyeti vardır.
İtirazın iptali davasının yasal dayanağını oluşturan İİK.nun 67/1. maddesinde; takip talebine itiraz edilen alacaklının, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir yıl içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebileceği öngörülmüştür.
İtirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlı, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (YHGK. 2017/19-1634 Esas - 2018/633 Karar sayılı ilamı).
Davacı alacaklı davalının ihlali geçişi nedeniyle davalıdan alacaklı olduğu iddiasıyla icra takibi başlatmış olup; ödeme emri davalı borçluya tebliğ edilmiştir. Davalı borçlu yasal süresi içinde ödeme emrine itiraz ettiğinden takibin durdurulmasına karar verilmiştir. İtirazın iptaline yönelik olarak açılan iş bu dava hak düşürücü yasal süresi içerisinde açıldığından işin esasına girilerek inceleme yapılmıştır.
Dava konusu ihtilaf davacı tarafça işletilen ücretli otoyoldan davalıya ait aracın ihlalli geçişi nedeniyle geçiş ücreti, ihlal ceza tutarı, işlemiş faiz ve KDV'den kaynaklanan alacağa ilişkin başlatılan icra takibine karşı borçlu davalı tarafından yapılan itirazın haklı olup olmadığı hususlarından kaynaklıdır.
Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan 27/02/2023 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça davaya ilişkin zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır.
Noterler Birliği'nin yazı cevabı ile ihlalli geçişe konu ... plakalı aracın tescil kayıtları gönderilmiş, incelenmesinde ihlalli geçiş dönemlerinde (15.11.2016-04.02.2021) davalı adına kayıtlı oldukları anlaşılmıştır.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 5. fıkrasında; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (on katı ibaresi 16/5/2018 Tarih ve 7144/18 maddesi ile 4 katına düşürülmüştür.) Belirlenen ceza miktarının yasayla konulmuş olması karşısında ne davacının ne de mahkemelerin, bu miktarın hakkaniyetli olup olmadığı ve sebepsiz zenginleşmeye yol açıp açmayacağını takdir etme hakkı bulunmamaktadır. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 14/03/2019 tarihli 2017/2049 E. 2019/489 K. Sayılı ilamı) 7. fıkrasında geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezaların uygulanmayacağı belirtilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin 2017/166 Esas- 2018 / 8 Karar sayılı kararında da açıklandığı gibi, işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarında işletici şirketlerce işletme hakkının bir uzantısı olan kontrolsüz geçişlerde takdir edilen para cezalarının geçiş ücreti ile ve işletme gelirleriyle bağlantılı olduğu, bu nedenle klasik anlamda idari para cezası niteliğinde olmadığı, kendine özgü bir yaptırım olup geçiş ücreti ve bununla irtibatlı para cezasının tahsilinin özel hukuk hükümlerine tabi kılındığı anlaşıldığından geçiş ücreti ve ihlalli geçiş cezasının toplamı asıl alacak olarak değerlendirilerek faiz hesaplaması yapılmasının ve 3065 Sayılı Kanunun 24/c maddesi gereği KDV hesaplaması yapılmasının hukuka uygun olduğu Mahkememizce kabul edilmiş ve bilirkişi raporunda yapılan hesaplama hükme ve denetime elverişli olmakla hükme esas alınmıştır. İhlâlli olduğu iddia edilen geçişleri gerçekleştiren araç plakalarına geçiş anında tanımlı ... ve/veya ... aboneliği olup olmadığı, abonelikleri varsa geçiş anında veya geçişi takip eden gün içinde abonelik bakiyelerinin uygun olup olmadığının tespiti için ... ye müzekkere yazılmış olup gelen yazı cevaplarında ... hesaplarının bulunduğu, geçiş yaptıkları tarihte hesapta yeterli bakiye bulunmadığı bilirkişi raporu ile tespit edilmiş olup davalının basiretli bir tacir gibi davranarak hesabında yeterli bakiye tutması veya 15 gün içinde eksik bakiyeyi tamamlaması gerektiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davalının ... plakalı aracı ile davacının işletmeciliğinde olan köprü ve/veya otoyollardan geçiş ücreti ödemeden ihlalli geçiş yaptığı iddiası ile itirazın iptali davasının açıldığı, davacının tüzel kişi tacir, davalının aracını ticari amaçla kullandığı, 6001 sayılı kanunda ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine sms, e-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı bu nedenle bildirim yapılması zorunluluğunun bulunmadığı, davacı tarafından dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş listesi ile dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş görüntüleri bire bir kıyaslanarak ihlali geçişlere ait geçiş görüntülerinin CD içerisinde dava dosyasına sunulduğu, bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere davacının davalıdan ihlalli geçişler sebebi ile 3.324,30TL geçiş ücreti + 743,73TL İşlemiş Faiz + 133,87TL İşlemiş Faiz KDV’si ve 13.297,20TL 4 katı cezası olmak üzere 17.499,10 TL talepte bulunabileceği, davacının aynı miktarda talepte bulunduğu anlaşılmakla davacı tarafça açılan davanın kabulü ile davacı tarafın başlattığı ... İcra Müdürlüğü'nün 2017/... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin takip talebindeki şartlarla kaldığı yerden devamına, takip konusu alacağın likit ve hesap edilebilir nitelikte olması nedeniyle davalı-borçlunun İİK'nın 67/2. maddesine göre hükmolunan asıl alacağın %20 oranında icra inkar tazminatından da sorumlu olması gerektiği hususu da göz önünde bulundurularak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Kabulü ile; Davacı tarafın başlattığı ... İcra Müdürlüğü'nün 2017/... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin 16.621,50TL (3.324,30TL geçiş ücreti, 13.297,20TL 4 kat cezası) asıl alacak, 743,73TL işlemiş faiz ve 133,87TL KDV olmak üzere toplam 17.499,10TL üzerinden takip talebindeki şartlarla kaldığı yerden DEVAMINA,
2- Hükmolunan asıl alacağın %20'si (664,86TL) oranında icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 1.195,36-TL nispi karar harcından peşin yatırılan 269,85-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 925,51-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan toplam 3.445,35TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı taraf yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 17.499,10TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri ve vekalet ücretinin üzerinde bırakılmasına,
7-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa re'sen iadesine,
8-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.120,00TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
Dair, miktar yönünden kesin olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 28/03/2024
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı
Bu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İmza ile imzalanmıştır.