T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO :2024/651 Esas
KARAR NO:2025/797
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:06/11/2024
KARAR TARİHİ:16/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı arasında bulunan ticaret sonucu, davalı şirketin müvekkilinden birtakım mahcuz/lar satın aldığını, müvekkil şirket üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmiş ve hizmet karşılığı davalıya fatura edildiğini, davalı fatura karşılığı bedeli ödemediğini, müvekkilinin zarara uğradığını, davalının ihtarlara rağmen ödeme yapmaması üzerine davalı şirket aleyhine ....İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ancak takip davalı-borçlunun haksız itirazı neticesinde durduğunu beyan ederek, davalının .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketin, ...projesinin anahtar teslim yüklenicisi olduğunu, müvekkilinin sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerinin bir kısmının temini için davacıdan alt yüklenici hizmeti aldığını ve hizmet bedeli olarak 26.01.2024 keşide tarihli ... seri numaralı 143.313,41 TL ve 09.02.2024 vadeli ... seri numaralı 531.629,40 TL bedelli iki adet vakıfbank çeki ile davacıya ödediğini, sipariş konusu mallar davacı tarafından kurulumu yapıldığını ancak davacı şirketin personeli tarafından kurulum esnasında yapılan hatalardan dolayı, sonradan Bandırma GES santralinin enerjilendirilerek yapılan tesis testlerinde Davacı'nın imal ettiği ... Jeneratörünün arızalandığını, davacının kendi sorumluluğunda olan işi ayıplı imal etmesi nedeniyle kendi uhdesinde bulunan zararı müvekkili firmadan tahsil etmeye çalıştığını, icra takibine ve davaya konu fatura müvekkili tarafından kabul edilmemiş ve iade edildiğini, davacı kendi kusurundan kaynaklandığını bildiği zarar için müvekkilinden haksız suretle fatura bedeli tahsil etmeye çalıştığını beyan ederek, davanın reddine, davacının kötüniyetli olması sebebiyle %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatı ödemesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: .... İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı dosyası, arabuluculuk son tutanağı, davacı ve davalı şirketin ticari defter ve kayıtları, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; dava, davacı tarafça davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası ile başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı arasında yapılan ticaret sonucu davalının davacıdan mal satın aldığını, mal bedeli karşılığının fatura edildiğini ancak fatura bedelinin ödenmediğini bu nedenle icra takibine haksız olarak yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıdan alt yükleniciye hizmetinin satın alındığını, alt yüklenici hizmetine ilişkin siparişin yerine getirildiğini karşılığının 2 adet çek ile ödendiğini, sipariş konusu malların davacı tarafından kurulumunun yapılarak teslim edildiğini ancak davacı tarafından kurulum esnasında yapılan hatalardan dolayı davacının imal ettiği jeneratörün arızalandığını sipariş konusu arızadan dolayı jeneratörün yenisinin talep edildiğini yeni jeneratörün davacı tarafından teslim edildiğini ancak yeni jeneratörün iş bu itirazın iptali davasına esas faturanın konusunu teşkil ettiğini davacının kendi sorumluluğunda olan ürünü ayıplı imal etmesi nedeniyle yeni jeneratör bedelini davalıdan tahsilinin mümkün olmadığını belirterek davanın reddine ve kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan 04/10/2024 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır.
.... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı icra dosyasının incelemesinde; davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine 36.185,30 TL borcun ödenmesi amacıyla 09/07/2024 tarihinde icra takibi başlatıldığı, borçluya çıkartılan ödeme emrinin 28/07/2024 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 26/07/2024 tarihinde icra takibine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Talimat Sayılı dosyasından davacı ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için alınan mali müşavir bilirkişinin 11/02/2025 tarihli raporunda özetle; İncelemesi yapılan ... Elektrik Aydınlatma Proje Tas. Taah. ve İnş. San. Tic. Ltd. Şti’nin 2023 ve 2024 yılları Envanter defterlerinin muhasebe usul ve esaslarına göre tanzim edildiği TTK ve VUK hükümlerine göre düzenlendiği, ticari defterler birbirlerini teyit ettiği, 2023 ve 2024 yılı Yevmiye ve Defteri-i Kebir defterlerin E-Defter olarak tutulduğu, 1 Sıra nolu E-Defter Genel Tebliğine Göre açılış tasdiklerinin usulüne uygun olarak süresinde GİB İntranetten yapıldığı, kayıtların TTK ve VUK hükümleri ve muhasebe usul ve esaslarına uygun tutulduğu, davacının ticari defterini kendi lehine delil olarak kullanabileceği kanaatinde olduğumu, dava konusu uyuşmazlık 27.12.2023 tarihinde düzenlenen 36.185,30 TL tutarlı satış faturasından kaynaklandığı, davalının 28.05.2024 tarihli 36.185,30 TL’lik iade faturası düzenlediği, davacı şirketin bunu kayıtlarına işlemediği, daha sonra davacı şirket tarafından 31.05.2024 tarihinde aynı tutarla satış faturası düzenlendiği tespit edildiği, davacı ticari defterlerinde, davalıdan olan 36.185,30 TL’lik alacağını 02.07.2024 tarihinde 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabı’na devrederek kapattığı, davacı ticari defterlerindeki kayıtlara, göre davacının davalıdan 02.07.2024 tarihi itibariyle 36.185,30 TL alacağının bulunduğu" şeklinde rapor düzenlenmiştir.
.... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/... Talimat Sayılı dosyasından davalı ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için alınan mali müşavir bilirkişinin 05/06/2025 tarihli raporunda özetle; "Davalı yanın 2023-2024 takvim yıllarına ilişkin ticari defterlerinin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanuna göre usulüne uygun tutulduğu, ticari defter kayıtlarının birbirini doğrular nitelikte olup, herhangi bir ihticaca salih kaydın olduğuna delalet eden veri bulunmadığı, bu haliyle defter kayıtlarının sahibi lehine delil olma özelliğini taşıdığı, taraflar arasında faturaya dayalı ticari ilişkinin 2023/Aralık ayında başladığı, kayıtlar ile fatura adet ve tutarının uyumlu olduğu, davacı yan tarafından düzenlenen ve 2023 yılında defter kaydı yapılan toplam 674.942,81 TL tutarındaki 2 adet faturaya yönelik 531.629,40 TL Tutarında 0036760 nolu, 143.313,41 TL tutarında ve ... nolu iki adet çekin tanzim edildiği, davacı yanın düzenlediği toplam tutarı 36.185,30 TL tutarında olan 27.12.2023 tarihli faturanın ise 2024 yılında düzenlenen iade faturası ile mahsuplaştırılmış olduğu ve sonuç itibariyle muavin dökümünden davalı yanın davacı yana mevcut durumda yasal defter kayıtlarına göre herhangi bir borcunun olmadığı, davacı yanın davalı yana yönelik düzenlediği 31.05.2024 tarih ve ... sayılı 36.185,30 TL tutarlı faturanın davalı yan kayıtlarında yer almadığı" şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Dosyanın makina mühendisi bilirkişisine tevdi edilerek dosyada bulunan sipariş formları incelenerek fatura konusu işlemin yapılmasında davacının kurulum hatasının olup olmadığı, fatura bedelinin kadri maruf olup olmadığı hususunda rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verildiği, makina mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 03/10/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Davacının teknik personelleri tarafından tanzim edilmiş olan servis kayıtlarından, ... odasında mevcut olan yangın sistemi başlatma buton girişine direnç değdiği için sistemin devreye girerek aerosol jeneratörünün içerisinde bulunan gazın boşalmasına neden olduğu, davacı firmanın sözleşme kapsamında üstlendiği yangın tesisatı işinde, ... odasında mevcut olan yangın sistemi başlatma buton girişinde, devre hattını yeterli biçimde izole etmeyerek sistemin devreye girmesine neden olacak biçimde hatalı kurulum yapmış olmasından kaynaklı olarak, enerjinin sisteme verilmesi ile sistemdeki hatalı kurulumdan dolayı oluşan kısa devre sonucu aktif hale gelerek jeneratör içerisinde bulunan gazı boşalttığı, hatalı kurulum yapan davacının, hatalı kurulumdan dolayı istem dışı devreye girerek içerisinde bulunan gazı boşaltarak kullanılamaz hale gelen aerosol jeneratörünün bedelini, davalıdan talep etme hakkının bulunmadığının takdirinin mahkemeye ait olduğu, hatalı kurulumdan dolayı istem dışı devreye girerek, içerisindeki tek kullanımlık gazı boşaltarak, tekrar kullanılamaz hale gelen aerosol jeneratörünün bedeli olarak 31.05.2024 tarihli faturada yazılı olan KDV dahil 36.185,30 TL'nin yapılan inceleme ve piyasa araştırması sonucunda; piyasa koşullarına ve taraflar arasındaki sözleşmede belirtilen birim fiyatlara uygun olduğu" şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Dava 2004 sayılı Yasanın 67.maddesine dayalı itirazın iptali istemine dairdir.
Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre fatura emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesikadır (229. md.). Fatura malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami "yedi gün" içinde düzenlenir. Bu süre içerisinde düzenlenmeyen faturalar hiç düzenlenmemiş sayılır (231/5. md.). 6102 sayılı TTK'da da fatura konusunda hükümler vardır. Ticari işletmesi bağlamında bir mal satmış, üretmiş, bir iş görmüş veya bir menfaat sağlamış olan tacirden, diğer taraf, kendisine bir fatura verilmesini ve bedeli ödenmiş ise bunun da faturada gösterilmesini isteyebilir.” (6102 Sayılı TTK 21/1) Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır (6102 Sayılı TTK 21/2).
Faturanın delil olması ile ticari defterlerin delil olması birbirinden farklıdır. 6102 sayılı TTK'nın 21/2. maddeye göre faturaya itiraz edilmemiş ise içeriği kesinleşir ise de akdî ilişkinin yazılı delillerle ispatı gerekir. Fatura ticari defterlere kayıt edilmiş ise artık faturanın delil olmasıyla ilgili bu maddeye değil ticari defterlerin delil olmasıyla ilgili TTK'nın 222. maddeye bakmak gerekir. Bu nedenle ticari defterlere kaydedilmiş fatura akdi ilişkinin varlığını da kanıtlar. Faturayı teslim aldıktan sonra süresi içinde itiraz ve iade etmeyerek ticari defterlerine kaydeden kimse, bu faturanın mal veya hizmet aldığı için geçerli bir sözleşme ilişkisine göre düzenlendiğini kabul etmiş sayılır ve fatura nedeniyle mal veya hizmet almadığını, bu faturadan dolayı borçlu olmadığını yazılı veya kesin delillerle ispatlaması gerekir.
Faturanın onu teslim alan kişiyi borç altına sokabilmesi için taraflar arasında borç doğurucu bir ilişkinin varlığı ve faturanın da bu ilişki nedeniyle düzenlenmiş olması gerekir. Borç münasebeti olmaksızın düzenlenen ve muhatap tarafından her nasılsa teslim alınan faturaya sekiz günde itiraz edilmemiş olması onu borç altına sokmaz. Ancak TTK 21/2 maddesi uyarınca , faturalara 8 gün içerisinde itiraz edilmediği takdirde faturadaki gösterilen bu bedeli kabul edilmiş sayılır.
Fatura tek başına alacağın kanıtı değildir. Faturanın dayanağı olan temel ilişkinin ispatı gerekir. Tek yanlı düzenlenen faturanın, düzenleyen tarafın kendi ticari defterlerine kayıt edilmiş olması alacağın varlığını ispatlamaz.
Bu açıklamalar ışığında tüm deliller dosya içerisine alınmış, icra dosyası getirtilerek incelenmiş, tüm deliller toplandıktan sonra alanında davacı ve davalı ticari defter ve kayıtları incelenmiş, uzman makina mühendisi bilirkişiden rapor alınmıştır. Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde davacı alacaklı tarafça davalı borçlu aleyhine başlatılan faturaya dayalı alacaktan kaynaklanan icra takibine yapılan itirazın iptali istemiyle dava açıldığı, dava ve icra takip konusu olan faturanın 31/05/2024 tarihli ... numaralı "aerosol jeneratör" açıklamalı 36.185,30 TL bedelli faturaya ilişkin olduğu, davacının incelenen ticari defterlerinde davacı tarafından öncesinde 27.12.2023 tarihinde düzenlenen 36.185,30 TL tutarlı satış faturası düzenlendiği, davalının 28.05.2024 tarihli 36.185,30 TL’lik iade faturası düzenlediği, davacı şirketin bunu kayıtlarına işlemediği, daha sonra davacı şirket tarafından dava ve icra takip konusu edilen 31.05.2024 tarihli ... numaralı "aerosol jeneratör" açıklamalı 36.185,30 TL bedelli fatura düzenlendiği, iş bu faturanın davalı ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, davacının teknik personelleri tarafından tanzim edilmiş olan servis kayıtlarında, ... odasında mevcut olan yangın sistemi başlatma buton girişine direnç değdiği için sistemin devreye girerek aerosol jeneratörünün içerisinde bulunan gazın boşalmasına neden olduğu, davacı şirketin sözleşme kapsamında üstlendiği yangın tesisatı işinde, ... odasında mevcut olan yangın sistemi başlatma buton girişinde, devre hattını yeterli biçimde izole etmeyerek sistemin devreye girmesine neden olacak biçimde hatalı kurulum yapmış olmasından kaynaklı olarak oluşan kısa devre sonucu aktif hale gelerek jeneratör içerisinde bulunan gazı boşalttığı, hatalı kurulum yapan davacının, hatalı kurulumdan dolayı istem dışı devreye girerek içerisinde bulunan gazı boşaltarak aerosol jeneratörünü kullanılamaz hale getirdiği, bu nedenle dava konusu edilen yeni aerosol jeneratör talebini kendi kurulum hatasından dolayı davalıdan talep etme hakkının bulunmadığı Mahkememizce kabul edilmiş olup düzenlenen bilirkişi raporları dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olduğundan hükme esas alınarak davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça davalı aleyhine açılan davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 615,40-TL harcın peşin alınan 617,96-TL harçtan mahsubu ile fazla yatırılan 2,56-TL'nin davacıya iadesine,
3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.600,00-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 36.185,30-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı tarafça yapılan 5.000,00-TL bilirkişi ücretinden ibaret yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının karar tebliğ işlemleri tamamlandıktan sonra yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı dava değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/12/2025
Katip ...
e-imzalı*
Hakim ...
e-imzalı*