T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
"Maddi - Manevi Tazminat"
"Kısmen Kabul - Kısmen Red"
ESAS NO : 2024/276 Esas
KARAR NO : 2024/795
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 08/07/2021
KARAR TARİHİ : 10/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; 09/10/2018 günü saat 19.00 sıralarında, davalı sigorta şirketi tarafından ... numaralı ZMMS poliçesi ile teminat altında olan, davalı ...'nin işleteni olduğu ve davalı ...’ ın sevk ve idaresindeki ... plakalı ...güzergahında hizmet veren belediye otobüsünde müvekkilinin yolcu konumunda bulunduğu sırada, ...durağında inmek isteyen davacının tam otobüsten inmeye başladığında- kapıların sürücü tarafından kapatılması ve hareket etmesi sebebiyle, vücudunun bir kısmının araç içinde- bir kısmının da araç dışında kalarak metrelere sürüklenmesi nedeni ile ağır yaralandığını ve malul kaldığını, davalı sigorta şirketine 14.12.2020 tarihinde yazılı başvuru yapıldığını ancak herhangi bir tazminat ödenmediğini belirterek, 09.08.2018 tarihinde meydana gelen kaza nedeni ile davacı için fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL geçici iş göremezlik, 100,00 TL sürekli maluliyet ve 100,00 TL geçici bakıcı giderleri olmak üzere toplam 300,00 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketi yönünden başvuru tarihi 14.12.2020 tarihinden itibaren, diğer davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsili ile 100.000,00 TL manevi tazminatın araç işleteni ve sürücüsünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretlerinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı Sigorta Şirketi vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; 09/10/2018 kaza tarihinde ... plakalı aracın 17/01/2019-2020 vadeli ...numaralı ZMMS poliçesi ile teminat altında olduğunu, sorumluluklarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve azami 360.000 TL ile sınırlı olduğunu, dava öncesi yapılan başvuru ile ... numaralı hasar dosyasının açıldığını ancak başvuru evraklarının içinde davacının sürekli maluliyetini gösterir heyet raporunun bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, öncelikle dava konusu kaza ile ilgili kusur durumunun tespitini talep ettiklerini, davacının maluliyet durumunun ATK tarafından düzenlenecek rapor ile tespit edilebileceğini , 6111 sayılı yasa gereği geçici iş göremezlik ve bakıcı giderlerinden SGK’ nın sorumlu olduğunu- Genel Şartların A.5 maddesinde de belirtildiği üzere bu taleplerin sağlık giderleri altında olduğunu ve müvekkil sigorta şirketinden talep edilemeyeceğini, temerrüttün söz konusu olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu kazanın gerçekleştiği tarihte müvekkilinin idaresindeki otobüs durakta yolcu indirmek üzere durduruğunu, müvekkili tarafından araç içi kameradan yapılan kontrolde 3. Kapıdan 2 kişinin indiği görüldüğünü, başkaca inen olmadığı için müvekkili tarafından kapı kapama komutu verilmiş ve kontrollü durak çıkışı aşamasında yolcuların uyarısı üzerine aracın imdat kolu çekildiğini ve müvekkili tarafından araçtan inilerek davacının yanına gidildiğini, davacı ile müvekkili arasında geçen konuşmada davacı tarafından "dalmışım, yanımda oturan kişi de uyuyordu onu rahatsız etmek istemedim" dediği bu yüzden otobüsten geç inerken kapının kapanacağını görünce telaşla atladığını ve kolunun kapıya takıldığını beyan ettiğini, müvekkil tarafından kendisine "bana inecek var diye bağırmalıydın veya bir sonraki durakta inmeliydin" denildiğini, olay sonrası görgü tanığı diğer yolcular müvekkiline "abi senin bir kusurun yok" denildiğini ve müvekkili tarafından araç içi kameraların varlığına güvenilerek diğer yolcuların isim, telefon bilgileri alınmadığını, müvekkili iyiniyetle ambulans gelene kadar davacının başında beklediğini, bu sırada otobüsteki yolcular arkadan gelen otobüsle olay yerinden ayrıldığını, davacı tarafından müvekkilinin aracın kapısı kapanmadan hareket ettirildiği edildiğini, davacının sürüklendiği iddia edildiğini ancak ...otobüslerinde kapı kapanmadan aracın hareket ettirilmesini engelleyen sistemin olduğunu kapılar kapanmadan araçların hareket ettirilmesinin mümkün olmadığını, araç içi güvenlik ve ikaz sisteminin olduğunu, davacı tarafından talep edilen manevi tazminatın fahiş olduğunu, manevi tazminat talebinde bulanabilmek ve manevi tazminat alacağına hükmedebilmek için kusursuz olma veya daha az kusurlu olmasının şart olduğunu, uyuşmazlıkta müvekkilinin bir kusuru olmadığını, davacının kusurlu olduğu dikkate alındığında davacının manevi tazminat talebinin reddi gerektiğini beyan ederek; müvekkili yönünden davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı... vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu kazada sorumluluklarının bulunmadığı, sürücünün kuruna yönelik tespitleri kabul etmediklerini, araç içi ve dışı kamera kayıtları periyodik olarak silindiğini, binlerce aracın günlük kaydının aylarca yıllarca saklanmasının söz konusu olmadığını,talep edilen manevi tazminatın fahiş olduğunu, geçici iş göremezlik zararlarından SGK ‘ nın sorumlu olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.
DELİLLER: Küçükçekmece ...Asliye Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası,... CBS'nin...soruşturma ve ... soruşturma sayılı dosyaları, ... numaralı ZMM sigorta poliçe sureti, ... numaralı hasar dosyası sureti, arabuluculuk son tutanağı, ...Polis Merkezi Amirliğinin 10/08/2021 tarihli davacı hakkında düzenlenen sosyal ekonomik durum araştırması raporu, ...Polis Merkezi Amirliğinin 12/07/2021 tarihli davalı ... hakkında düzenlenen sosyal ekonomik durum araştırması raporu,...plakalı aracın trafik tescil kayıtları, ...Sosyal Güvenlik Merkezinin 14/07/2021 tarihli müzekkere cevabı, ...Hastanesi tarafından davacı hakkında düzenlenen tedavi evrakları, ...Devlet Hastanesi tarafından davacı hakkında düzenlenen tedavi evrakları, ...Hastanesi tarafından davacı hakkında düzenlenen tedavi evrakları, ...Devlet Hastanesi tarafından davacı hakkında düzenlenen tedavi evrakları, Adli Tıp Kurumu Başkanlığı tarafından tanzim edilen maluliyet raporu, bilirkişi kök ve ek raporu ve tüm dosya kapsamı.
Mahkememizin 11/07/2023 tarihli 2021/403 E. 2023/529 K. Sayılı ilamı ile "davacının maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile, a.)Davacının 153.178,90 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 09/10/2018 tarihinden itibaren(davalı ... Sigorta A.Ş yönünden dava tarihinden itibaren) işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, koşulları oluşmadığından davacının geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri talebinin reddine, davacının manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile, davacının 40.000,00 TL manevi tazminatının kaza tarihi olan 09/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılar ... ve...Müdürlüğü'den tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine" karar verildiği, kararın davacı vekili ve davalı...ve davalı ... vekili tarafından istinaf edildiği, istinaf incelemesi sonucunda İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesinin 27/02/2024 tarihli 2023/1919 E. 2024/334 K. Sayılı ilamı ile; "Davacının kazadan kaynaklanan sürekli sakatlık oranının, Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre; ATK 2. İhtisas Kurulunun Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre belirlediği 14/11/2022 tarihli rapordaki %8,1 sürekli sakatlık oranına göre 10/03/2023 tarihli raporda aktüerya hesap uzmanı tarafından hesaplanan sürekli iş göremezlik zarar tutarına göre karar verilmesi gerekirken, %3 sürekli sakatlık oranı üzerinden hesaplama yapılması ve davacı ile davalıların dosya kapsamından anlaşılan sosyal ve ekonomik durumlarına, kusur durumlarına, olayın meydana geliş biçimine, yaralanma bölgesinin davacının mesleğine etkisine, günün ekonomik koşullarına ve olayın meydana geldiği tarihe göre davacı lehine hükmolunan manevi tazminatın bir miktar az olduğu" gerekçeleriyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, davalıların istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, yargılama yapmak üzere dosyanın Mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre;Dava, trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Davacı taraf 09/10/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklı olarak geçici iş göremezlikten kaynaklı 100,00 TL, sürekli işgöremezlikten kaynaklı 100,00 TL ve geçici bakıcı giderinden kaynaklı 100,00 TL olmak üzere toplam 300,00 TL maddi tazminat ve 100.000,00 TL manevi tazminat isteminde bulunmuş ve kazaya karışan ... plak/alı aracın sürücüsü, işleteni ve sigortacısına karşı maddi tazminat davası ve aracın sürücüsü ve işletenine karşı manevi tazminat davası açtığı anlaşılmıştır.
09.10.2018 günü saat 23:50 sıralarında sanık sürücü ... idaresindeki 34 TN 1836 plakalı otobüs ile seyir halindeyken ...otobüs durağına gelip yolcu indirmek üzere duraklama yapması akabinde tekrar harekete geçtiği sırada, otobüs içerisinde yolcu olarak bulunup araçtan inmek üzere olan müşteki ...'nın kolunun araç kapısına sıkışması devamında harekete geçen bu araç ile birlikte sürüklenerek yaralanması neticesinde trafik kazası meydana gelmiştir.
...CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyasının incelemesinde 09/10/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle ...plakalı otobüs şoförü şüpheli ... hakkında müşteki ...ya yönelik olarak taksirle bir kişinin yaralanmasına neden olma suçundan dolayı soruşturma başlatıldığı, soruşturma aşamasında trafik bilirkişi tarafından düzenlenen 06/02/2019 tarihli bilirkişi raporuna göre ... plakalı araç sürücüsü şüpheli ...'ın 2918 Sayılı KTK'nun 58. Maddesi ve KTK Yönetmeliğinin 110. Maddesi gereğince meskun mahalde gece vakitte kanun ve nizamlara aykırı bir şekilde yolcuların tamamının inmesini beklemeden hareket ederek müştekinin düşmesine neden olduğu kazada asli derecede kusurlu olduğu, ... plakalı araçta yolcu konumunda olan müşteki Melike Kazancı'nın kusursuz olduğunun tespit edildiği, ... CBS'nin... numaralı iddianamesi ile kamu davası açıldığı, Küçükçekmece ... Asliye Ceza Mahkemesinin ...E. Sayılı dosyasında alınan ATK Trafik İhtisas Kurulunun 05/03/2020 tarihli kusur raporu ile sürücü ... sevk ve idaresindeki otobüs ile seyri sırasında olay mahalline gelerek aracında bulunan yolcuları indirmek maksadıyla otobüs durağında duraklama yaptığı sırada aynaları vasıtasıyla aracından inen yolcuların hareket durumunu gözetip yolcuların inişlerini tamamlayarak güvenli bir konuma geldiklerini gördükten sonra hareketine başlaması gerekirken bu hususa riayet etmediği anlaşılmakla gerçekleşen olayda dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı ile %100 oranında asli kusurlu olduğu, müşteki ...sanık sürücü idaresindeki yolcu olarak bulunduğu otobüsten indiği esnada otobüsün kapısının kapanarak harekete başlaması ile gerçekleşen olayın oluş şekli itibariyle kusurunun bulunmadığının tespit edildiği, yapılan ceza yargılaması sonucunda Küçükçekmece ... Asliye Ceza Mahkemesinin 15/12/2020 tarihli ...K. Sayılı ilamı ile sanık ... hakkında TCK'nın 89/1, 89/2-a-b, TCK 62/1 maddeleri uygulanmak suretiyle neticeten 11.240,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin 2021/3602 E. 2022/1014 K. sayılı ilamı ile istinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddine karar verildiği ve 9.375,00 TL adli para cezası olarak düzeltilen hükmün 14/03/2022 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. Kesinleşen ceza dosyası, ceza dosyasında alınan ve soruşturma aşamasında alınan bilirkişi raporu ile uyumlu... Trafik İhtisas Kurulunun 05/03/2020 tarihli raporu ve davacının otobüs içerisinde yolcu konumunda bulunması dikkate alındığında Mahkememizce yeniden kusur raporu alınmamış, Mahkememizin kesinleşen ceza dosyasındaki olayın oluş şekli (maddi vakıa) ile bağlı olması, ceza dosyasında alınan...Trafik İhtisas Kurulunun 05/03/2020 tarihli raporunun kazanın oluş şekli, ceza dosyası ile uyumlu, hükme ve denetime elverişli olduğundan Mahkememizce hükme esas alınmıştır.
ATK ... İhtisas Kurulunun 13/12/2021 tarihli maluliyet raporuna göre Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine göre davacının E cetveline göre %8,1 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre kişinin tüm vücut engellilik oranının %5 olduğu, iyileşme süresinin 3 aya kadar uzayabileceğinin tespit edildiği anlaşılmıştır. ATK ... İhtisas Kurulunun 13/12/2021 tarihli maluliyet raporunda davacının mesleğinin gözetilmediği ve bakıcı ihtiyacı yönünden değerlendirme yapılmadığı ve davacı tarafın muayene edilerek rapor düzenlenmesi talebi bulunduğundan davacı vekilinin itirazları doğrultusunda davacının katiplik mesleği yaptığı gözetilerek kurul tarafından muayenesi yapıldıktan sonra davacının 09/10/2018 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle sürekli geçici maluliyetin bulunup bulunmadığı bulunuyor ise süresi ve oranı ve raporda değerlendirilmeyen bakıcı ihtiyacı yönünden davacının bakıcı ihtiyacının bulunup bulunmadığı, bulunuyorsa süresinin tespit edilmesi yönünden ATK 2. İhtisas Kurulundan yeniden rapor düzenlenmesine karar verildiği, ATK 2. İhtisas Kurulunun 14/11/2022 tarihli raporuna göre Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine göre davacının E cetveline göre %8,1 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre kişinin tüm vücut engellilik oranının %3 olduğu, iyileşme süresinin 3 aya kadar uzayabileceğinin tespit edildiği ve başka birinin sürekli veya geçici olarak bakımına muhtaç durumda olmadığının mütalaa edildiği anlaşılmıştır.
Dosya kapsamında ATK 2. İhtisas Kurulundan alınan 13/12/2021 ve 14/11/2022 tarihli raporların bulunduğu, ATK 2. İhtisas Kurulundan alınan 13/12/2021 tarihli raporunda eksikliklerin bulunması ve davacının muayenesi yapılarak daha sağlıklı bir sonuca ulaşılacağından denetime elverişli görülmeyerek ATK 2. İhtisas Kurulundan yeniden rapora alınmasına karar verildiği, ATK 2. İhtisas Kurulunun 14/11/2022 tarihli raporunda davacının muayenesinin yapılarak önceki tedavi evraklarının da değerlendirilerek davacının yaralanma bölgesine göre aralarında ortopedi-travmatoloji uzmanının da bulunduğu heyetten rapor alındığı anlaşılmakla Mahkememizce ATK 2. İhtisas Kurulunun 14/11/2022 tarihli raporuna itibar edilmiştir. Mahkememizce istinaf kaldırma ilamı öncesi kaza 09/10/2018 tarihinde meydana geldiğinden kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre karar verilmiş olup istinaf kaldırma ilamında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre sürekli iş göremezlik oranının esas alınması gerektiği belirtildiğinden ATK 2. İhtisas Kurulunun Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre belirlediği 14/11/2022 tarihli rapordaki %8,1 sürekli sakatlık oranı Mahkememizce esas alınmıştır.
Dosya aktüerya bilirkişisine tevdi edilmiş olup aktüer bilirkişinin 10/03/2023 tarihli raporunda özetle: "Davacının 2018 kaza tarihinde 2.582,63 TL brüt gelirinin bulunduğu, brüt asgari ücretin 2.029,50 TL olduğu gözetildiğinde, asgari ücretin 1,272544961813254 katı gelir elde ettiği görülmektedir. Davacının devlet memuru olması sebebi ile kazanç kaybına uğramadığı tespit edilmekle, sürekli maluliyet zararı asgari ücretin 1,272545 katı olarak kaza tarihinden 60 yaşına kadar hesaplanmıştır. 60 yaş sonrası pasif dönemde ise net asgari ücret dikkate alındığı,1 0.03.2023 Hesap / Rapor tarihi itibariyle, Davacının 09/10/2018 tarihinde geçirmiş olduğun trafik kazası sonrası; 3 ay süre ile geçici iş göremezlik zararının bulunmadığı, devlet memuru olan davacının herhangi bir kazanç kaybı olmadığı, % 3 maluliyet oranı dahilinde sürekli maluliyet zararının, kazanın oluşumda kusurunun bulunmadığının kabul ile 153.178,90 TL olduğu, başka birinin sürekli veya geçici olarak bakımına muhtaç durumda olmadığının ATK raporunda mütalaa olunduğu, davalı sigorta şirketi yönünden, 360.000 TL limit dahilinde bulunduğu ve 08/07/2021 dava tarihinin temerrüt tarihi olarak kabul edilebileceğinin (Anayasa Mahkemesinin 2019/40 E. 2020/40 K. 17/07/2020 tarihli kararında ayrıntılı olarak açıklandığı üzer, sürekli maluliyet raporunun dava öncesi başvuruda bulunmaması dikkate alınarak) ve talebe bağlılık ilkesi gereği yasal faizi ile birlikte talep edilebileceği " şeklinde rapor düzenlenmiştir. İstinaf kaldırma ilamı doğrultusunda ATK 2. İhtisas Kurulunun Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre belirlediği 14/11/2022 tarihli rapordaki %8,1 sürekli sakatlık oranına göre davacının sürekli iş göremezlik zarar miktarının hesaplanmasının istenilmesine karar verildiği, aktüer bilirkişi tarafından düzenlenen ek rapora göre; "davacının % 8,1 maluliyet oranı dahilinde sürekli maluliyet zararının, kazanın oluşumda kusurunun bulunmadığının kabul ile 803.499,09 TL olduğu, işbu zarardan davalıların müşterek ve müteselsilen sorumlu oldukları - ancak davalı sigorta şirketi yönünden azami sorumluluğun 360.000,00 TL ile sınırlı olduğu" şeklinde düzenlenmiştir.
Aktüerya bilirkişi tarafından yapılan hesaplamanın Yargıtay 17. HD' nin 2020/2598 E. 2021/34 K 14.01.2021 tarihli kararı ve T.C. Yargıtay 17. HD. 2019/3292 E. 2021/1848 K. 24.02.2021 tarihli doğrultusunda, TRH 2010 Yaşama Tablosu ve progresif rant yöntemi olarak adlandırılan hesaplama yöntemi dikkate alınarak düzenlendiği, davacının gelirinin hesaplanmasında Yargıtay içtihatları doğrultusunda bilinen gelir yaklaşımından hareket edilerek rapor düzenlendiği, davacı vekili tarafından istinaf kaldırma ilamından sonra davacının maaş bordroları dikkate alınarak rapor düzenlenmesi gerektiği yönünde itirazda bulunmuşsa da İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesinin 27/02/2024 tarihli 2023/1919 E. 2024/334 K. Sayılı ilamında hükme esas alınan aktüerya hesap uzmanı tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda, davacının aylık ücreti esas alınmış ve asgari ücrete oranlanmak suretiyle asgari ücretin 1,2725 katı gelir elde ettiği gözetilerek sürekli işgöremezlik tazminatı hesaplandığı, devlet memuru olduğu anlaşılan davacının gelirinin asgari ücretin üzerinde olacağından her hangi bir kuşku bulunmaması nedeniyle gelirinin asgari ücrete oranlanarak 1,2725 katı olduğunun kabulü ile yapılan hesaplamada bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle bu kapsamda yapılan istinaf isteminin reddine karar verildiği ve kararın kesin nitelikte olduğu ve aktüer raporunda esas alınan gelir bakımından hukuka aykırı bir durum olmadığından davacı vekilinin bilirkişi ek raporuna yönelik itirazlarının reddine karar verilmiştir. ATK 2. İhtisas Kurulunun 14/11/2022 tarihli raporuna göre davacının başka birinin sürekli veya geçici olarak bakımına muhtaç durumda olmadığının tespit edildiği anlaşılmakla davacının bakıcı gideri talebinin reddine karar verilmiş, davacı taraf geçici iş göremezlik talebinde bulunmuş ve ATK 2. İhtisas Kurulunun 14/11/2022 tarihli raporuna göre iyileşme süresi 3 ay olarak belirlenmişse de bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere davacının devlet memuru olduğu herhangi bir kazanç kaybına uğramadığı anlaşıldığından geçici iş göremezlik talebinin reddine karar verilmiş. Davacının bilirkişi ek raporunda tespit edilen sürekli iş göremezlik maddi zararının 803.499,09 TL olduğu, davacı tarafın davasını belirsiz alacak davası olarak açtığı ve 19/06/2023 tarihli talep arttırım dilekçesi ile talebini sürekli iş göremezlik yönünden 153.178,90 TL'ye arttırdığı, istinaf kaldırma ilamı sonrası davacı vekilinin ıslah hakkını kullandığı ve 23/09/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile davacının sürekli iş göremezlik zararı nedeniyle 153.178,90 TL’lik bedeli aşan 650.320,19 TL maddi tazminat alacağının ıslahı ile davalı sigorta şirketinden ( poliçe limiti dahilinde azami sorumlu olduğu 360.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere ) başvuru tarihinden diğer davalı işleten ve sürücüden kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ettiği, davalı ...'ın araç sürücüsü olarak davalı...Müdürlüğü araç maliki/işleteni olarak, davalı sigorta şirketinin aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olarak meydana gelen zarardan sorumluluğunun bulunduğu, davacı vekilinin dava öncesi davalı sigorta şirketine yazılı başvuru yapmış olmasına karşın, davacının sürekli maluliyetini gösterir sağlık kurulu raporunun dava öncesi sigorta şirketine gönderilemediği, usulüne uygun temerrüt gerçekleşmediğinden davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihi temerrüt tarihi olarak kabul edilmiş ve kazanın gerçekleşmesinde kusurlu olan ... plakalı aracın ticari araç olması nedeniyle ticari avans faizine hükmedilmiş ve sonuç olarak davacının maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile; davacının maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile; davacının 153.178,90 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 09/10/2018 tarihinden itibaren(davalı ...Sigorta A.Ş yönünden dava tarihinden itibaren) 650.320,19 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 21/09/2024 ıslah tarihinden itibaren ( davalı ... Sigorta A.Ş poliçe limiti dahilinde azami sorumlu olduğu 360.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere ) işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, koşulları oluşmadığından davacının geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri talebinin reddine, dair oluşan vicdani kanıya göre aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Davacı taraf trafik kazası nedeniyle uğradığı manevi zararlara ilişkin manevi tazminat talebinde bulunmuştur.
Manevi tazminatın miktarını tayin etme hakimin takdirine bırakılmış bir konu olmakla beraber, hükmedilecek miktarın uğranılan zararla orantılı, duyulan acıyı hafifletecek nitelikte olması gerekir. Takdir edilecek manevi tazminat hakkaniyete uygun olmalıdır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararı karşılaması da amaç edinmemiştir. Kusurlu olana yalnız hukukun ihlalinden dolayı yapılan bir kötülük de değildir. Aksine zarara uğrayanda bir huzur duygusu doğurmalıdır. Tazminatın sınırı onun amacına uygun olarak belirlenmelidir. Manevi tazminatın takdiri yapılırken tarafların sosyal ve ekonomik durumları gözetilmeli; manevi tazminatın miktarı bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmamalıdır. Manevi tazminatın miktarının belirlemesinde her olaya göre değişen özel hal ve şartlar gözetilmelidir. Ayrıca Yargıtay HGK'nın 23.6.2004 tarih ve 2004/13-291E.-2004/370K. sayılı kararında manevi tazminat ile ilgili olarak yapılan değerlendirmede; "Manevi tazminat, gelişmiş ülkelerde artık eski kalıplarından çıkarılarak caydırıcılık unsuruna da ağırlık verilmektedir. Gelişen hukukta bu yaklaşım, kişilerin bedenine ve ruhuna karşı yöneltilen haksız eylemlerde veya taksirli davranışlarda tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranlarda manevi tazminat takdir edilmesi gereğini ortaya koymakta; kişi haklarının her şeyin önünde geldiğini önemle vurgulamaktadır. Bu ilkeler gözetildiğinde; aslolan insan yaşamıdır ve bu yaşamın yitirilmesinin yakınlarında açtığı derin ızdırabı hiçbir değerin telafi etmesi olanaklı değildir. Burada amaçlanan sadece bir nebze olsun rahatlama duygusu vermek; öte yandan da zarar veren yanı da dikkat ve özen göstermek konusunda etkileyecek bir yaptırımla, caydırıcı olabilmektir." denilmek sureti ile manevi tazminatın belirlenmesine caydırıcılık unsuru ve insan yaşamının önemine özellikle vurgu yapılmıştır.
Davaya konu somut olay anılı yasal düzenlemeler ve yukarıdaki ilkeler çerçevesinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazası neticesinde, kazanın oluş şekli, kaza tarihi, tarafların kusur oranı, maluliyet oranı, tarafların sosyal ve ekonomik durumu, davacının yaşı, ülkenin ekonomik koşulları, paranın alım gücü birlikte değerlendirilerek kaza nedeniyle davacı tarafta yarattığı elem ve ızdırabın ağırlığı ve manevi tazminatın belirlenmesine ilişkin tüm ilke ve kurallar nazara alınarak davacının manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile, davacının 75.000,00 TL manevi tazminatının kaza tarihi olan 09/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılar ... ve...Müdürlüğü'den tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, dair oluşan vicdani kanıya göre aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile,
a.)Davacının 153.178,90 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 09/10/2018 tarihinden itibaren(davalı ... Sigorta A.Ş yönünden dava tarihinden itibaren) 650.320,19 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 21/09/2024 ıslah tarihinden itibaren ( davalı ... Sigorta A.Ş poliçe limiti dahilinde azami sorumlu olduğu 360.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere ) işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
b.)Koşulları oluşmadığından davacının geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri talebinin reddine,
2-Davacının manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile, davacının 75.000,00 TL manevi tazminatının kaza tarihi olan 09/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ...İşletmeleri Genel Müdürlüğü'den tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 60.010,27-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 3.086,60-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 56.923,67-TL harcın (davalı ... Sigorta A.Ş yönünden 21.505,00-TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.360,00-TL'nin kabul red oranına göre 1.322,06-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine, 37,94-TL'sinin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
5-Maddi tazminat yönünden; Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 124.489,87-TL nisbi vekalet ücretinin (davalı ... Sigorta A.Ş yönünden 57.600,00-TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Manevi tazminat yönünden; Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bölüm) göre hesaplanan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılar ... ve...Müdürlüğünden tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Maddi tazminat yönünden; Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T göre reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 200,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
8-Manevi tazminat yönünden; Davalılar ... ve...Müdürlüğü kendilerini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 25.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ... ve...Müdürlüğü'ne verilmesine,
9-Davacı tarafça yatırılan 59,30-TL başvuru harcı, 342,58-TL peşin harç, 2.221,17 ıslah harcı ve 522,85-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 3.145,90-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
10-Davacı tarafından yatırılan 4.000,00-TL Bilirkişi ücreti (bozma öncesi 1.500,00-TL), Adli Tıp Kurumu Başkanlığı 31/12/2021 tarihli 9532096405 numaralı 820,00-TL bedelli fatura ve ...Kurumu Başkanlığı 07/12/2022 tarihli ...numaralı 2.310,00-TL bedelli olmak üzere toplam 3.130,00-TL ve 1.134,40-TL (bozma öncesi 679,20-TL) posta giderinden ibaret toplam 8.264,40-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 8.033,82-TL'nin davalılardan müştereken müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, kalan kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
11-Davalı...Sigorta A.Ş yönünden yapılan yargılama giderlerinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına,
12-Davalı ...Genel Müdürlüğü tarafından yatırılan toplam 500,00-TL posta giderinden ibaret toplam 500,00-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 13,95-TL'nin davacıdan tahsili ile davalı ... verilmesine, kalan kısmın davalı ...Genel Müdürlüğü üzerinde bırakılmasına,
13-Davalı ... tarafından yatırılan toplam 100,00-TL posta giderinden ibaret toplam 100,00-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 2,79-TL'nin davacıdan tahsili ile davalı ...'a verilmesine, kalan kısmın davalı ... üzerinde bırakılmasına,
14-Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, davacı vekili ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 10/12/2024
Katip
e-imzalı*
Hakim
e-imzalı*