T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/341 Esas
KARAR NO : 2025/12
DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 07/06/2023
KARAR TARİHİ : 10/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 07/06/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; ... ...'nın sürücüsü ... adına kayıtlı, ... Sigorta A.Ş’ye sigortalı ... plaka sayılı araç, müvekkili ... ... adına kayıtlı ... plaka sayılı araca arkadan çarpması sonucu maddi hasarlı kazaya sebebiyet verdiğini, müvekkilinin aracı bakım ve onarımı ilgili sigorta şirketi tarafından giderildiğini, ancak değer kaybına ilişkin ödemenin eksik yapılmadığını, bu kazada ... plakalı aracın tam kusurlu bulunduğunu, müvekkilinin aracında meydana gelen 11.000-TL tutarındaki değer kaybının hesap numaralarına gönderilmesini ve mağduriyetlerinin giderilmesini talep etmelerine rağmen 8 Mayıs günü ... hasar dosya numarası için davalı şirketin 4.178,80 TL ödeme yaptığını, 6.821 TL kalan değer kaybından eksik ödeme yapıldığını, araçta meydana gelen değer kaybının tespiti için, aracın hasarsız haldeki rayiç değerleriyle, kazadan sonraki rayiç değerinin tespitine yönelik bilirkişiden rapor almamıza rağmen müvekkilin zararı giderilmediğinden taleplerini HMK107 kapsamında bedel arttırmak ve ıslah etme hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 1000 TL değer kaybı bedelinin ve tamir süresince aracın kullanılamamasından doğan kazanç kaybının 500 TL sigorta şirketinden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili tarafından sunulan 04/09/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın söz konusu kaza nedeniyle aracında meydana gelen araç hasarı ve değer kaybı için toplam 14.178 TL ödenmiş olmakla, davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddi gerektiğini, kabul manasında olmamak üzere, davacının zararının karşılandığını, bakiye değer kaybı talepleri bakımından dosyanın bilirkişi incelemesine gönderilmesi gerektiğini, kabul manasında olmamak üzere, trafik sigortası genel şartları’nın a.6.b maddesinde de belirtildiği üzere hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminatların teminat dışında kalan hallerden olduğunu, bu sebeple öncelikle kusur oranlarının tespiti için dosyanın Adli Tıp Trafik İhtisas Kurumuna sevk edilmesi gerektiğini, davacının araç mahtumiyeti adı altında talep etmekte olduğu tazminat hiçbir suretle zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi teminatında olmadığından müvekkili şirketin söz konusu tazminata ilişkin sorumluluğu bulunmadığını, kabul manasında olmamak üzere, müvekkili şirketin söz konusu zarardan poliçe teminat limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, davayı kabul manasında olmamak üzere faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini beyan ederek davanın esastan ve usulden reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER :
Kazaya ilişkin görüntüler, Ekspertiz raporu, Dekont, Kaza tespit tutanağı, Bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
Makine mühendisi bilirkişi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre; Olan trafik kazasında, ... plakalı araç sürücüsü ... ...'nın aracı ile gündüz vakti seyir halindeyken yola gereken dikkat ve özeni göstermesi, mahal şartlarını ve mevcut yol-zemin durumunu dikkate alarak seyrini temkinli ve tedbir alabilecek vaziyette sürdürmesi gerekirken bu hususlara riayet etmediği, kendisiyle aynı istikamette ön ilerisindeki aracın seyir durumunu dikkate almadan bu araca arkadan önlemsizce çarptığı anlaşılmakla, D-100 Karayolu Güney Yan Yol üzerinde seyir halinde iken, yolun icap ve şartları ile aracının teknik özelliklerine uygun süratle seyretmesi, kazanın meydana geldiği yolun taşıt trafiği özelliği dolayısıyla dikkatli ve özenli olması, aracının hızını yol ve hava şartlarına göre zamanında tedbir alabileceği düzeye göre ayarlaması, dikkatini yola vererek aracının önünde seyir halinde bulunan ... plakalı araçla arasında güvenli ve yeterli takip mesafesine uyması, çarpmayı önlemek için zamanında tedbir alması gerekirken bu kurallara uymayarak trafik güvenliğini tehlikeye düşürdüğü, ... plakalı aracın arka kısımlarına kendi aracının ön kısımlarıyla çarparak maddi hasarlı trafik kazasına neden olduğu, 2918 Sayılı KTK’ nun 47/d (Trafik kurallarına uymama), 2918 Sayılı K.T.K.’ nun 52/b-c (hızlarını önlerindeki araçla arasındaki mesafeyi göz önünde bulundurarak güvenli seviyede tutmamak), 2918 Sayılı K.T.K.’ nun 56/C ( takip mesafesi) maddelerini ihlal ettiği, trafikte sürücülerin Asli Kusurlu hallerinin belirtildiği 2918 Sayılı KTK’ nun 84/d maddesinde (arkadan çarpma) tarif edildiği gibi ... plakalı araca arkadan çarparak kazaya sebebiyet verdiği anlaşıldığından, meydana gelen trafik kazasında % 100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu, Olan trafik kazasında, ... plakalı araç sürücüsü ... ...' ın sevk ve idaresindeki aracın arka kısımlarına, gerisinden kendisiyle aynı istikametten gelen aracın çarpması neticesi meydana gelen olayda ihlal ettiği trafik kuralının olmadığı, kazada atfı kabil bir kusurunun bulunmadığı, dava konusu ... plakalı, 2009 model ... KAPI marka /model aracın, dava konusu trafik kazasında hasarlanmış olmasından dolayı değer kaybının, kaza tarihi itibarıyla 11.000,00 TL olacağı, davacı tarafın 11.000,00 TL değer kaybı tazminatına karşılık tahsil etmiş olduğu 4.178,00 TL düştükten sonra, kalan bakiye (11.000,00 TL - 4.178,00 TL=) 6.822,00 TL değer kaybı tazminatını poliçe limitleri içerisinde kalmış olmasından dolayı, davalı ... Sigorta firmasından talep edebileceği, dava konusu ... plakalı aracın olan olayda hasarlanmış olmasından dolayı, aracın tamir edildiği 9 günlük mahrumiyet süresi için oluşan mahrumiyet değerinin 1.870,00 TL olduğu, davalı sigorta firmasının poliçesinin, mahrumiyet bedelini karşılayıp karşılamadığı hususu, mahkemece veya sigorta konusunda uzman bilirkişi tarafından incelenmesi gerektiği görüş ve kanaatine varılmıştır.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ VE GEREKÇE
Dava, davacıya ait ... plakalı aracına davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalanan ... plakalı aracın çarpması neticesinde meydana gelen kazanç kaybı ve değer kaybı talebinden ibaret olduğu anlaşılmaktadır. Mahkememiz dava konusu sebebi ( sigortaya ilişkin hükümler TTK da düzenlendiğinden) ile görevli ve davalı sigortanın yerleşim yeri itibari ile yetkilidir.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan ... plakalı aracın 17.11.2022 tarihinde müvekkiline ait ... plakalı aracına çarptığını ve maddi hasar meydana geldiğini, sigorta şirketi tarafından 4.178,80TL ödeme yapıldığını, araçtan mahrum kaldığını, davalı araç sürücüsünün kaza nedeniyle %100 kusurlu olduğunu belirterek kazanç kaybı ve bakiye değer kaybı bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile ödenmesini talep etmiştir.
Türk Borçlar Kanunun 49. maddesinde: Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Şeklinde yasal düzenleme bulunmaktadır.
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd). 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanunun 85.maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.
Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nun 91. maddesiyle de; işletenin Aynı Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir.
Hemen belirtmelidir ki, işletenin sorumluluğu hukuki nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunmakla, işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının ve güvence hesabının 91.maddede düzenlenen sorumluluğu da bu kapsamda değerlendirilmelidir.
6100 sayılı Kanunun 107. maddesine göre "(1) Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.(2) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabilir." düzenlemesi gereğince taraflar arasında maddi zarara ilişkin alacak talebinin belirli olmadığı ve uyuşmazlık bulunduğu, davacıdan maddi zararının ne kadar olduğunun tam ve kesin olarak bilmesinin mümkün olmadığı ve Mahkememizce yapılacak bilirkişi incelemesi sonucunda belli olacağından davanın belirsiz alacak davası olduğunun kabulü gerekmiştir.
Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; 17.11.2022 tarihinde davacı tarafa ait ... plakalı araca, davalı sigorta şirketi tarafından Zorunlu Mali Mesuliyet sigortalı bulunan ... plakalı aracın çarpması neticesinde, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, ... plakalı aracın davalı sigorta şirketi nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet sigortasının bulunduğu, sürücüler tarafından tutulan kaza tespit tutanağında ... plakalı araç sürücüsü yerlerin kayganlaşması sonrasında aracın kızaklayarak ... plakalı araca arkadan çarptığını, ... plakalı araç sürücüsü seyir halinde iken ... plakalı aracın arkadan çarptığını beyan etmiş olup alınan rapor ile ... plakalı araç sürücüsü ... ...'nın hızını yol ve hava şartlarına göre ayarlaması ve dikkatini yola vermesi gerekirken dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak arkadan çarptığı olayda %100 kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsünün alabileceği bir önlem bulunmadığından kusursuz olduğu, kusur oranlarının kaza tespit tutanağına ve kazanın oluş şekline uygun olduğu ve hükme, denetime elverişli olduğu anlaşılmakla hükme esas alınmıştır. Davaya konu ... plakalı 2009 model ... 5 kapı aracın kaza öncesi değerinin 150.000,00TL olduğu, kaza sonrası onarılmış halinin ise 139.000,00TL olduğu anlaşılmakla değer kaybının 11.000,00TL olduğu, sigorta tarafından 4.178,00TL ödeme yapıldığı görülmekle bakiye 6.822,00TL bakiye değer kaybı zararının bulunduğu tespit edilmiştir. Her ne kadar davacı tarafından kazanç kaybı talep edilmiş ise de davalı sigorta şirketinin ikame araç ve ticari kazanç kaybında sorumluluğu bulunmaması sebebi ile bu talebin reddine karar verilmiştir. Düzenlenen raporların dosyadaki delillerle uyumlu, bilimsel ve denetime açık olduğu kabul edilerek trafik sigortacısının, 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2.maddesi uyarınca, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve sigortacının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerektiği ve davacının 08/04/2023 tarihine başvuru yaptığı ve 20.04.2023 tarihinde temerrüde düştüğü, sigorta şirketinin ikame araç//kazanç kaybı bedelinden sorumlu olmadığından bu talep kabul edilmemiş ve kazaya karışan araçların hususi araç olması nedeniyle yasal faize hükmedilerek davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. ( kabul oranı: %93,17 )
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Kısmen KABULÜ; 6.822,00TL değer kaybı bedelinin temerrüt tarihi olan 20/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, Araç mahrumiyet talebinin REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 615,40TL karar harcından yatırılan 179,90TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 435,50TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı tarafça yatırılan 179,90TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan toplam 5.595,50TL yargılama giderinin kabul oranına göre 5.513,33TL sinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, artan kısmının üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı taraf yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 6.822,00TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 500,00TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.600,00TL'nin 3.354,12TL sinin davalıdan, 245,88TL sinin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
8-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, miktar yönünden kesin olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 10/01/2025
Katip ...
E-İmzalıdır
Hakim ...
E-İmzalıdır
Bu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İmza ile imzalanmıştır.