T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2025/127 Esas
KARAR NO:2025/708
DAVA:İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ:12/11/2020
KARAR TARİHİ:12/11/2025
Mahkememizden verilen 14/01/2022 tarih ve ... kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi'nin 11/02/2025 tarih ve 2022/1429 Esas, 2025/202 Karar sayılı ilamıyla KALDIRILMAKLA, Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle;19.06.2018 tarihinde müvekkili sigorta şirketine ... numaralı ... Genişletilmiş Ticari Kasko Sigorta Poliçesi ile teminat altında olan ... plakalı araç sahibi-sürücüsü dava dışı sigortalı ... sevk ve idaresinde iken, davalı ...'un işleteni ve sürücüsü davalı ... A.Ş.'nin ZMMS sigortacısı olduğu ...plakalı araç ile .... Sokağı takiben ... Caddesi kavşağına seyir halinde iken kavşağa girerken yola kontrolsüz bir şekilde girerek ... Caddesi istikametinden gelen sigortalı ticari aracın sağ yan iki kapı kısmına çarpması ve çarpmanın etkisi ile takla atarak karşı yönden gelen ve kazayı görerek duraklama yapan dava dışı diğer araca çarpması neticesinde maddi hasarlı zincirleme trafik kazasının meydana geldiğini, kaza sonrasında dava dışı sigortalının sigorta şirketine yapmış olduğu başvuru sonrasında ... sayılı hasar dosyasının açıldığını ve görevlendirilen bağımsız eksper tarafından düzenlenen rapor dahilinde 43.800,00 TL maddi tazminat ödemesi yapıldığını, ödenen tazminat tutarı kadar sigortalısının haklarına halef olan müvekkili sigorta şirketinin kazanın oluşumunda kusurlu olan taraftan ödemiş olduğu maddi tazminatı rücuen talep etme hakkının bulunduğunu, verilen rapor sonucunda dava dışı sigortalıya 19.07.2018 tarihinde 43.800,00-TL maddi tazminat ödemesi yapıldığını, ödenen bu tutar kadar müvekkilinin tazminat tutarı kadar ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte TTK 1472 ye istinaden rücuen talep etme haklarının bulunması nedeniyle 03.10.2019 tarihinde .... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı dosyası ile takibin başlatıldığını ancak borçlu-davalılar tarafından haksız yere takibe itiraz edilerek durdurulduğunu, davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısına ödemiş olduğu hasar tutarının davalıdan rücuen tahsili amacı ile başlatılan T.C. .... İcra Dairesinin 2019/... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına karar verilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretlerinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı taraflara çıkarılan tebligatın davalıya usul ve yasaya uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen davalı taraflar davaya cevap vermeyerek ve duruşmalara katılmayarak HMK 128. maddesi gereğince davacının iddialarının tamamını inkar etmiş sayılmıştır.
DELİLLER: .... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı icra dosyası, ... plakalı araca ait 20.08.2017/2018 vadeli ... numaralı ... ... Poliçesi, 19.06.2018 tarihli kaza tespit tutanağı, ... numaralı hasar dosyası, 10.07.2018 tarihli ve ... rapor numaralı Kesin Ekspertiz Raporu, İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinin 18/04/2025 tarihli kusur raporu, bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olan aracın sebebiyet verdiği kazaya ilişkin davacı sigorta şirketinin kazada zarar gören ilgilisine ödenen 42.800,00-TL sigorta tazminatının davalıdan rücuen tazmini için .... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı dosyası ile yapılan icra takibine yapılan itirazın iptaline karar verilmesi istemine ilişkindir.
Mahkememizin .. sayılı dosyasında dava konusu uyuşmazlığa ilişkin yapılan yargılamada sonucunda davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiş, davacı ve davalı tarafından kararın istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9.Hukuk Dairesinin 2022/1429 Esas 2025/202 Karar sayılı kararında
"Dava, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelinin istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.
Somut olayda 19.06.2018 tarihli kaza tespit tutanağında" Sürücü ...'un sevk ve idaresindeki ...plakalı aracı ile 915 sokağı takiben ... caddesi kavşağına seyir halinde iken , ... caddesi kavşağına girerken yola kontrolsüz bir şekilde girerek ... caddesi istikametinden gelen sürücü ...'ın idaresindeki ... plakalı ticari otomobile, aracının sol ön kısmı ile ticari otonun sağ yan iki kapı kısmına çapması, çarpmanın etkisiyle takla atarak karşı yönden gelen kazayı görerek duraklama yapan sürücü ...'un idaresindeki ... plakalı kamyonete sol yan kısmı ile kamyonetin sağ ön kaput kısımlarına çarpması neticesi yaralamalı ve maddi hasarlı zincirleme trafik kazası meydana gelmiş olup; Bu kazada ; ...plakalı araç sürücüsü ... KTK 57/1-a( kavşaklara yaklaşırken yavaşlamamak, ilk geçiş hakkını vermemek) maddesini ihlal ettiği,... ile ... plakalı araç sürücülerinin kusurunun bulunmadığı ,ekomini güvenlik kamera görüntüleri incelenerek görüş ve kanaate varılmıştır" şeklinde düzenlenmiştir.
Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda "...Dosya kapsamı ve dosyada mevcut Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre;
19.06.2018 günü saat:11.50 sıralarında sürücü ...’un sevk ve idaresindeki ...plakalı aracı
ile ... İli, ... İlçesinde, ... Mahallesi, 915. sokağını takiben ... Caddesi Kavşağı istikametine
seyir halindeyken, ... Caddesi Kavşağına geldiğinde, aracının sol ön kısımlarıyla, ... Caddesini takiben
... Caddesi istikametinden gelerek kavşağa giren sürücü ...’ın sevk ve idaresindeki ...
plakalı ticari aracın sağ yan iki kapı kısımlarıyla çarpışması sonucu çarpışmanın etkisiyle ... plakalı
ticari aracın takla atarak karşı yönden gelen ve kazayı görerek duraklama yapan sürücü ...’un
sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonetin sağ ön kaput kısımlarına, aracının sol yan kısımlarıyla
çarpması neticesinde dava konusu trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmıştır.
... plakalı aracın sürücüsü ...’ın; KTK 47/d 57/a,c 84. h fıkrasını ihlal ettiği nedenle %75 oranında kusurlu olduğu, ...plakalı aracın sürücüsü ...’un;
KTK 47/ d, 52/a fıkrasını ihlal ettiği nednel %25 oranında kusurlu
olduğu, ... plakalı aracın sürücüsü ...’un;
meydana gelen trafik kazasında, trafik kuralı olarak uymak zorunda iken ihlal ettiği KTK'nun ilgili maddeleri bulunmadığından, meydana gelen trafik kazasında kusurunun olmadığı" belirtilmiştir.
Bu durumda olay nedeniyle düzenlenen kaza tespit tutanağı ile İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan kusur raporu arasında kusur oranlarında çelişki ortaya çıktığı halde İlk Derece Mahkemesince kusur oranları bakımından oluşan çelişkinin giderilmeden karar verilmesi doğru olmamıştır.
KTK'nın 85 ve 91. maddelerindeki düzenlemeler gereğince trafik kazası sonucu oluşan maddi zararlardan işleten, sürücü ve trafik sigortacısı zarar görene karşı müteselsilen sorumludur. Zarar gören davacı, TBK'nın 162 ve 163. maddesi gereğince müteselsil sorumluların hepsine karşı dava açabileceği gibi bunlardan sadece birine karşıda tazminat davası açabilir. Davalı zarara sebebiyet veren aracın sürücüsü ve işleteni olduğuna göre aleyhine dava açılmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından bu yöndeki istinaf itirazının reddine karar verilmiştir.
Açıklanan nedenlerle, davacı vekili ve davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir." gerekçesiyle Mahkememiz kararının kaldırılarak dosya yeniden yargılama yapılmak üzere Mahkememize gönderilmiştir.
Mahkememizce istinaf kararında belirtilen eksik hususlar giderilerek açık yargılamaya devam olunmuş, istinaf kararında belirtilen kusur oranlarındaki çelişkinin giderilmesi için Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınmıştır.
İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinin 18/04/2025 tarihli kusur raporuna göre; "19.06.2018 günü, saat 11:50 sıralarında sürücü ... yönetimindeki ... plakalı otomobil ile ... Caddesi istikametinden İtfaiye Kavşağı istikametine ... Caddesini takiben seyir halindeyken olay mahalli dört yönlü kavşağa geldiği sırada, sağ tarafından (915. Sokağı takiben) gelerek kavşağa giriş yapan davalı sürücü ... yönetimindeki ...plakalı minibüsün ön kısımlarıyla, yönetimindeki otomobilin sağ yan kısımlarının çarpışması çarpışmanın etkisiyle savrulan ... plakalı otomobilin karşı istikametten (İtfaiye Kavşağı istikametinden) gelmekte olan sürücü ... yönetimindeki ... plakalı kamyonetin sağ ön kısımlarına çarpışması neticesi dava konusu trafik kazası meydana gelmiştir. Mevcut verilerle; A) Sürücü ..., sevk ve idaresindeki otomobil ile seyri sırasında gereken dikkat ve özeni yola vermesi, seyrini müteyakkız şekilde sürdürmesi, olay mahalli dört yönlü kavşaktaki geçişine başlamadan evvel sağ tarafından gelmekte olan davalı sürücü yönetimindeki minibüse ilk geçiş hakkını vermesi bunları yapmadığı anlaşılmakla gerçekleşen olayda kusurludur. B) Davalı sürücü ..., sevk ve idaresindeki minibüs ile olay mahalli dört yönlü kavşağa müteyakkız şekilde yaklaşması, sürücü ... yönetimindeki otomobile karşı zamanında etkili ve uygun tedbir alması gerekirken bunları yapmadığı anlaşılmakla gerçekleşen olayda kusurludur. C) Sürücü ...'un, sevk ve idaresindeki kamyonet ile seyri sırasında, davalı sürücü yönetimindeki minibüsle çarpışıp savrulur vaziyette gelerek yönetimindeki kamyonetin sağ ön kısımlarına çarpan sürücü ... yönetimindeki otomobile karşı alabileceği bir önlemi bulunmadığı anlaşılmakla gerçekleşen olayda atfı kabil kusuru bulunmamaktadır. Olayda; A) Sürücü ...’ın %75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, B) Davalı sürücü ...'un %25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu, C) Sürücü ...'un kusursuz olduğu" şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Makine Mühendisi Bilirkişi ... tarafından 01/09/2025 tarihinde düzenlenen bilirkişi raporuna göre; "Dava konusu ... plakalı aracın, 2018 model ... 7 KİŞİLİK marka /model araç olduğu görülmüştür. Dosya muhteviyatı ve Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tutanağı incelendiğinde, hasar eskpertiz raporunda tespit edilen, aracın onarımı için zorunlu olarak değişmesi gereken parçaların ve işçiliklerin kaza ile uyumlu olduğu, Dava konusu ... plakalı aracın markası ve modeli dikkate alınarak yapılan inceleme ve piyasa araştırması sonucunda; hasar eskpertiz raporunda tespit edilen KDV dahil 79.150,71 TL hasar miktarının piyasa koşullarına göre uygun olduğu, Aracın hasar onarım bedelinin (79.150,71 TL) rayiç değerini (59.100,00 TL) geçiyor olmasından dolayı dava konusu aracın onarımının yapılmasının ekonomik olmayacağı, aracın TAM HASARLI (PERT) olarak değerlendirilmesi gerektiği, Aracın onarımı yapılmadan, hurdaya ayrılması durumunda zarar miktarının (59.100,00 TL - 22.800,00 TL=) 36.300,00 TL olacağı Davalıların kazadaki %25 kusur oranında sorumlu oldukları tazminat miktarının (36.300,00 TL X %25=) 9.075,00 TL olduğu, 9.075,00 TL'nin, davalının ZMMS poliçesi limiti olan 36.000,00 TL'nin altında kaldığı, Davacının ödemiş olduğu 43.800,00 TL hasar bedeline karşılık, olan kazada davalıların sorumlu olduğu 9.075,00 TL'yi kaza tarihi itibarıyla talep edebilmesinin, bu talebini poliçe limitinin yeterli olmasından dolayı davalı ... A.Ş. Firmasına yöneltmesinin takdirinin mahkemeye ait olduğu" şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Davacının ZMM Sigorta Poliçesi ile sigortalısı olan araç ile davalının maliki ve işleteni olduğu ...plakalı aracın davalının idaresinde iken 19/06/2018 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle ... plakalı aracın hasarlandığı, davacı sigorta şirketi tarafından hasar gören ... plakalı aracın kasko sigortacısı tarafından 19.07.2018 traihinde 43.800,00-TL hasar bedelinin ödendiği, dosya kapsamında kusur oranındaki çelişkinin giderilmesi hususunda İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden alınan raporda 19.06.2018 günü, saat 11:50 sıralarında sürücü ... yönetimindeki ... plakalı otomobil ile ... Caddesi istikametinden İtfaiye Kavşağı istikametine ... Caddesini takiben seyir halindeyken olay mahalli dört yönlü kavşağa geldiği sırada, sağ tarafından (915. Sokağı takiben) gelerek kavşağa giriş yapan davalı sürücü ... yönetimindeki ...plakalı minibüsün ön kısımlarıyla, yönetimindeki otomobilin sağ yan kısımlarının çarpışması çarpışmanın etkisiyle savrulan ... plakalı otomobilin karşı istikametten (İtfaiye Kavşağı istikametinden) gelmekte olan sürücü ... yönetimindeki ... plakalı kamyonetin sağ ön kısımlarına çarpışması neticesi meydana gelen kazada sürücü ...’ın %75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, davalı sürücü ...'un %25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu, sürücü ...'un kusursuz olduğunun belirtildiği, kusur oranları dikkate alınarak davalılara rücu edilebilecek miktarın tespiti hususunda alınan bilirkişi raporunda; dosya muhteviyatı ve Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tutanağı incelendiğinde, hasar eskpertiz raporunda tespit edilen, aracın onarımı için zorunlu olarak değişmesi gereken parçaların ve işçiliklerin kaza ile uyumlu olduğu, her ne kadar daha sonra görevlendirilen makine mühendisi bilirkişi düzenlemiş olduğu raporda dava konusu ... plakalı aracın markası ve modeli dikkate alınarak yapılan inceleme ve piyasa araştırması sonucunda hasar eskpertiz raporunda tespit edilen KDV dahil 79.150,71 TL hasar miktarının piyasa koşullarına göre uygun olduğu, aracın hasar onarım bedelinin (79.150,71 TL) rayiç değerini (59.100,00 TL) geçiyor olmasından dolayı dava konusu aracın onarımının yapılmasının ekonomik olmayacağı, aracın tam hasarlı (pert) olarak değerlendirilmesi gerektiği, aracın onarımı yapılmadan, hurdaya ayrılması durumunda zarar miktarının (59.100,00 TL - 22.800,00 TL=) 36.300,00 TL olacağı, davalıların kazadaki %25 kusur oranında sorumlu oldukları tazminat miktarının (36.300,00 TL X %25=) 9.075,00 TL olduğu tespitlerinde bulunmuş ise de dava konusunun rücuen tazminat olduğu sigorta şirketinin zarar gören araç için 43.000,00 TL ödeme yaptığı, kusur oranlarının yapılan yargılama sonrasında değişmediği anlaşıldığından 43.000,00 TL'nin davalıların kusuru oranında (%25) rücu edilebilecek tazminat miktarının 10.950,00 TL ve bu alacağa talep edilebilecek faizin Mahkememizce resen yapılan hesaplamada(19/07/2018 - 03.10.2019 tarihleri arası) 10.950,00 x %19,50 x 441/360 = 2.579,85 TL olduğu davacı tarafından davalılara tespit edilen 10.950,00-TL asıl alacak ve 2.579,85-TL işlemiş faizi rücu edebileceği anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile davacı tarafından davalılar aleyhine başlatılan .... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı takip dosyasına davalılar tarafından yöneltilen itirazın kısmen iptaline, takibin 10.950,00-TL asıl alacak ve 2.579,85-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 13.529,85-TL üzerinden aynı şartlarla devamına, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiş, alacak niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
1-a.)Davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan .... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yöneltilen itirazın kısmen iptaline, takibin 10.950,00-TL asıl alacak ve 2.579,85-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 13.529,85-TL üzerinden aynı şartlarla devamına, fazlaya dair istemin reddine,
b.)Alacak haksız fiile dayandığından niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 924,22-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 653,63-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 270,59-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davadaki haklılık durumuna göre 330,00-TL'sinin davalılardan müştereken müteselsilen, geri kalan 990,00-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 13.529,85-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 40.589,55-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan; 54,40-TL Başvuru Harcı, 653,63-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 708,03-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan; 6.100,00-TL Bilirkişi ücreti, 4.800,00-TL ATK fatura ücreti, 1.166,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 12.066,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 3.016,50-TL'lik kısmının davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına,
8-18.04.2025 fatura tarihli 2025/40450 adli tıp nolu 4.800,00-TL adli tıp fatura ücreti, tahsili için tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile yazı işleri müdürü tarafından harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
9-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nın 333. maddesi uyarınca resen yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 12/11/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır