T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2025/98 Esas
KARAR NO:2025/125
DAVA:Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:28/09/2022
KARAR TARİHİ:26/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Davalı ile müvekkili şirket arasında ... plakalı araçla alakalı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi akdedildiğini, bu sözleşme kapsamında davalının, müvekkiline kaza veyahut herhangi bir riziko kapsamında sigorta hizmeti verdiğini, .... İcra Dairesinin ...Esas sayılı icra dosyasına konu haksız olarak başlatılan borca konu olayın, 17.08.2021 tarihinde İstanbul Bayrampaşa'da ...'ın sürücüsü olduğu aracın yapmış olduğu çift taraflı trafik kazası olduğunu, bu kazanın yaralamalı kaza olması hasebiyle .... Asliye Ceza Mahkemesinde hâlen görülmekte olan ... Esas numaralı dosyanın açıldığını, yine trafik kazasından kaynaklı doğan zararın giderilmesi konusunda da ... Sigorta A.Ş.'ye karşı .... Tüketici Mahkemesinde hâlen görülmekte olan ... Esas numaralı dosyanın açıldığını, kaza sebebiyle davalının, müvekkili aleyhine .... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığını, takip dayanağı olarak sürücünün olay yerini terk etmesinden dolayı ... plakalı araç sahibine/zarar gören sigortacısına 43.000,00-TL tazminat ödemesi yapıldığı gösterildiğini, ödeme emrinin 06.07.2022 tarihinde tebliğ edildiğini, ödeme emrine sehven süresi içerisinde itiraz edilemediğini ve icra takibinin kesinleştiğini, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4 sigorta şirketinin rücu hakkını düzenlediğini, sigorta şirketinin rücu hakkını sürücü ...'ın olay yerini terk etmesi ibaresine dayandırdığını ve hem açılmış olan ceza davasında hem de tüketici mahkemesinde görülmekte olan davada tanık beyanları ve ...'ın ifadesinde ...'ın olay yerini terk etmediğini, kaza esnasında ve sonrasında ...'ın frene bastığını ancak aracın yolcu hava yastıklarını açmış olduğunu ve kendini kitleyerek olay yerinden yaklaşık 700 metre kadar ileride durabildiğini, ...'ın ise aracı emniyet şeridine çektikten sonra olay yerine döndüğünü, o akşam polisler ile birlikte karakola gittiğini ve yine ertesi gün kendiliğinden karakola gelerek ifadesini verdiğini, sürücü ...'ın olay yerini terkettiği iddiasının mesnetsiz bir iddia olduğunu, çünkü ... kaza esnasından, polis merkezine götürülene kadar olay yerinde olduğunu ve olay yerini terk etmediğini, olay yerini terk etme gibi bir tutum da göstermediğini, kaza esnasında aracı kitlendiğini ve hava yastıkları patladığı için olay yerine 700 metre ilerde emniyet şeridinde durabildiğini, davalı ile yapılan arabuluculuk görüşmelerinin olumsuz sonuçlandığını, tüm bu sebeplerle; öncelikle gerekirse teminat karşılığında .... İcra Dairesinin ...Esas sayılı icra takibinin dava sonuna kadar durdurulmasına, haklı davanın kabulüne, müvekkilinin davalıya herhangi bir borcu olmadığının tespitine, .... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra takibinin iptaline, haksız ve kötüniyetli takip sebebiyle alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla davalının kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile ücret-i vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davacının, müvekkili sigorta şirketi nezdinde T-...-0-0 numaralı 29.06.2021-29.06.2022 vadeli ZMMS ile sigortalanan ... plakalı aracın maliki olduğunu, davacının maliki olduğu sürücüsünün ise tespit edilemediği ... plakalı aracın, 17.08.2021 tarihinde İstanbul Bayrampaşa Hal bölgesinden Esenler Otogarı istikametinde makas atmak suretiyle ilerlerken dava dışı ...sevk ve idaresinde en sağ şeritte seyreden ... plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, söz konusu kaza nedeniyle dava dışı ... plakalı aracın önce bariyerlere çarptığını daha sonra ise dört takla attıktan sonra en sol şeritte ters vaziyette durabildiğini, olaydan sonra kolluk kuvvetleri tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağına göre, davacıya ait araç sürücüsünün söz konusu kazanın ardından olay yerini terk ettiğini, daha sonra yapılan tetkiklerde ise sürücünün kim olduğunun tespit edilemediğini, dava dışı ... plakalı araçta oluşan hasar nedeniyle müvekkili şirkete başvurulduğunu ve hasar dosyası açıldığını, 43.000,00-TL tutarında hasar tazminatının başvuran mağdura ödendiğini, ödenen hasar tazminatının KTK m. 95/2 ve ZMMS Genel Şartları B. 3.f maddesi gereği davacıdan rücuen tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, kesinleşen takipte borçlu olmadığını iddia eden davacı tarafça huzurdaki menfi tespit davasının ikame edildiğini, eldeki uyuşmazlığın çözümünde tüketici mahkemelerinin görevli olduğunu, davacı ile müvekkili sigorta şirketi arasında T-...-0-0 numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet Trafik Sigortası dayanak teşkil ettiğini, davacı tarafa ait aracın sürücüsünün kaza yerinde bulunmadığını ve tespit edilemediği için davacı ödenmiş olan hasar bedelinden ZMMS genel şartları gereği sorumlu olduğunu, kaza sonucu kolluk kuvvetleri tarafından tutulan kaza tespit tutanağında davacıya ait araç sürücüsünün kaza sonrası olay yerinden firar etmek suretiyle ayrıldığı tutulan kaza tespit tutanağı ile sabit olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün kaza yerinden polis tutanağı tutulmadan ayrılması üzerine müvekkili sigorta şirketinin ZMSS Genel Şartlar kapsamında sigortacının sigortalıya rücu etme imkanı doğduğunu, 2918 sayılı KTK madde 95/2 ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.3.f bu hususun düzenlendiğini, sigortalı araç sürücüsünün kazanın hemen ardından olay yerinden ayrıldığını ve sürücünün tespit edilememesi nedeni ile davacı ...'ın, ödenen hasar tazminatından ZMMS ve KTK bağlamında malik sıfatıyla sorumlu olduğunu, davacı tarafça dosyaya sunulan ifade tutananları ile kaza tespit tutanağının çelişkiler arz ettiğini, davacı tarafça sunulan beyanlar arasında tam bir uyumsuzluk ve çelişki hali görüldüğünü, kazanın oluş şekline dair beyanların kaza tespit tutanağı ile taban tabana zıt olduğunu, davada ispat yükünün davacı taraf üzerinde olduğunu, sürücünün ... olduğunu ve kaza yerinden firar etmediğini somut belge ve delillerle ispatlaması gerektiğini, eldeki uyuşmazlığa ilişkin en net bilgileri ihtiva eden belgenin kaza tespit tutanağı olduğunu ve kaza tespit tutanağının kazaya karışan taraflar arasında çıkabilecek hukuki uyuşmazlıkların çözümüne esas olacak ve trafik zabıtasınca düzenlenecek bir resmi belge niteliğinde olduğunu, davacı tarafın ise aynı derecede geçerli olan ve iddiasını destekleyen herhangi bir belge sunamadığını, davacının kötü niyet tazminatı talep edebilmesi için alacağın olmadığının tespitinin yanı sıra kötü niyetin de varlığının aranmasının gerektiğini, tüm bu sebeplerle; davanın reddine, alacağı sürüncemede bırakmak amacıyla ikame edilen eldeki dava nedeni ile davacının %20’den az olmamak üzere inkâr tazminatının davacıdan tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekâletin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: .... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra dosyasının UYAP kayıtları, .... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının UYAP kayıtları, .... Tüketici Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının UYAP kayıtları, ...'nden gelen ... plakalı araç ile ... plakalı aracın karıştığı kazaya ilişkin açılmış olan ...-0 numaralı hasar dosyasını gösterir müzekkere cevabı, T-...-0-0 numaralı sigorta poliçesi ve zeyilname, 17.08.2021 tarihli trafik kazası tespit tutanağı, savcılık ifade tutanağı, eksper raporu, ödeme dekontları, hasar fotoğraflarını gösterir CD, Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinin kusur raporu ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, davalı ... şirketinin, 17/08/2021 tarihinde meydana gelen kaza sonucu davacının sebebiyet verdiği kaza nedeniyle dava dışı araçta oluşan hasar sonucunda ödenen bedelin olay yerini terk sebebiyle rücu koşullarının oluştuğu iddiasıyla başlatılan .... İcra Dairesinin ...Esas sayılı dosyası nedeniyle davalı tarafa borçlu olup olmadığından ibaret açılan Menfi Tespit davasıdır.
Mahkememizden verilen 07/02/2024 tarih ve... kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi'nin 16/10/2024 tarih ve 2024/1151 Esas, 2024/1448 Karar sayılı ilamıyla KALDIRILMAKLA, dava Mahkememizin 2025/98 Esasına kaydı yapıldığı anlaşıldı.
Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece resen göz önüne alınır.
Görev hususundaki ihtilafın çözümü için, mülga 4077 sayılı Kanunla 5464, 6102 ve 6502 sayılı kanun hükümlerinin birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir.
28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 3/1-(k) maddesinde, ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiler "tüketici"; 3/1-(l) maddesinde ise, mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemler "tüketici işlemi" olarak kabul edilmiş ve Tüketici Kanununun kapsamı esaslı şekilde genişletilmiştir. Aynı Kanunun 73/1. maddesinde “tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda” tüketici mahkemelerinin görevli olduğu belirtilirken; 83/2. maddesinde de “taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olması, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemez” hükmüne yer verilmiştir.
Somut olayda; davacı sigortalı ile davalı ... arasında kurulan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesine ilişkin sözleşme TKHK’nin 3. maddesi anlamında bir tüketici işlemidir.
Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 2. madde, TTK 5. Maddesi ve 6502 sayılı yasanın ilgili maddeleri gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmayıp davacı tarafça açılan davanın İstanbul Tüketici Mahkemesi'nde görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan DAVANIN, HMK 114/1-c maddesi gereğince mahkememizin görevsiz olması nedeniyle dava şartı yokluğundan HMK 115/2 maddesi gereğince USULDEN REDDİ ile, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2-HMK 20/1 maddesi gereğince, kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içinde talep halinde dosyanın görevli ve yetkili İSTANBUL TÜKETİCİ MAHKEMESİNE tevzi edilmek üzere İstanbul Adliyesi Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna GÖNDERİLMESİNE, aksi halde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,
3-Harç, yargılama giderleri, vekalet ücreti ve gider avansı hususunun görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 26/02/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır