T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/663
KARAR NO: 2019/43
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali)
DAVA TARİHİ: 01/10/2019
KARAR TARİHİ: 08/10/2019
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
Borçlu...(TC:..)'ın müvekkili ile yapılan sözleşmeye istinaden 11/07/2019 tarihli düzenleme yeri İstanbul olan. 30.000,00-TL bedelli senedi müvekkili şirkete verdiğini...arafından düzenlenen söz konusu seneti müvekkili elindeyken kaybolduğunu ve tüm araştırmalara rağmen bulunamadığını, kaybolan senedin kötü niyetli üçüncü şahıslar tarafından kullanılması halinde bir zarar meydana geleceğinden senedin üzerine tedbir konulmasını ve ödeme yasağı verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE: Dava... tarafından verildiği iddia edilen bononun davacı tarafından kendisi uhdesinde iken kaybolduğu ve tüm aramalara rağmen bulunamadığı iddiası ile ödemeden men yasağı ve anılan bononun iptaline karar verilmesi istemine ilişkindir.
Türk Ticaret Kanununun 645–849. maddeleri arasındaki üçüncü kitapta kıymetli evrak düzenlenmiştir.
TTK nun 651–653. maddelerinde kıymetli evrakın genel olarak zayi nedeniyle iptali, TTK nun 657. maddesinde nama yazılı senetlerin zayi nedeniyle iptali, TTK nun 661–669. maddelerinde hamile yazılı senetlerin zayi nedeniyle iptali ele alınmıştır.
TTK nun 757–765. maddelerinde kambiyo senetlerinden poliçenin zayi nedeniyle iptali düzenlenmiştir. TTK nun 778/1-ı maddesinin yaptığı atıf gereğince kambiyo senetlerinden bononun zayi nedeniyle iptali poliçenin zayi nedeniyle iptali hükümlerine göre olacağı hususu ile TTK nun 818/1-s maddesinin yaptığı atıf gereğince (TTK nun 764/2. maddesi ile 765. maddesi hükümleri hariç olmak üzere) kambiyo senetlerinden çekin zayi nedeniyle iptali poliçenin zayi nedeniyle iptali hükümlerine göre olacağı hususları düzenlenmiştir.
Mahkememizce de benimsenen birçok yerleşik Yargıtay kararında belirtildiği gibi TTK nun 651. Maddesi ile 757. maddesi uyarınca ancak hamilin zayi nedeniyle bono iptal davası açabileceği ve keşideci olan davacının dava açma (aktif husumet) ehliyeti olmadığı anlaşılmıştır.
Davacı açıklamalarında dava konusu çekin uhdesinde iken kaybolduğunu belirtmiştir. Davacı her ne kadar dava konusu bononun... tarafından düzenlenerek kendisine verildiğini iddia etmiş ise de dava dilekçesi ekinde yer alan bono sureti incelendiğinde,...' ın keşideci değil hamil konumunda yer aldığı, bizzat davacının kendisinin bononun keşidecisi olduğu anlaşılmaktadır. Yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı da bulunmamaktadır.
Tüm açıklanan nedenlerle HMK 320. Maddesi gereğince dosya üzerinde üzerinden yapılan inceleme neticesinde araştırmayı ve davacının duruşmada bizzat dinlenmesini gerektirir başkaca bir hususun olmadığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-İlgili tarafın yapmış olduğu yargılama masraflarının üzerinde bırakılmasına,
4-İlgili tarafın yatırmış olduğu gider avansından kullanılmayan kısmının, hükmün kesinleşmesinden sonra ilgili tarafa iadesine,
5- Hükümden sonra, gerekçeli kararın HMK 321/2 maddesi gereğince resen ilgili tarafa tebliğine, 1 (bir) adet tebligat giderinin ilgili tarafından yatırılan gider avansından karşılanmasına,
Dair; davacı tarafın yokluğunda HMK'nın 320. maddesi uyarınca dosya üzerinden gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 08/10/2019
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır