T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/950 Esas
KARAR NO: 2020/503 Karar
DAVA: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 16/10/2019
KARAR TARİHİ: 20/10/2020
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile ...Ltd. Şti. Arasında faktoring ve finansman şirketleri kanunu çerçevesinde Beyoğlu ... Noterliğinde 06/08/2001 tarih ... yevmiye ve ... sözleşme numaralı düzenleme şeklinde ...kiralama sözleşmesi akdedildiğini, davalıya sözleşme kapsamında ... plakalı, 2001 model,...Marka,... tip ... Motor, ... ... şasi numaralı hususi otomobilin finansal kiralama yoluyla kiralandığını, dava konusu malın davalıya teslim edildiğini, davalı tarafın sözleşmeden doğan kira bedelleri toplamını vadesinde ödemediğinden temerrüde düştüğünü bu nedenle aleyhine Beşiktaş ... Noterliğinden 29/07/2019 tarih ve ...yevmiye numaralı ihtarname keşide edildiğini, sözleşme konusu malların müvekkili şirkete teslim edilmesi ve tüm borçların bu süre içinde ödenmesinin ihtar edildiğini, belirtilen süre içinde borçların ödenmediğin, sözleşmenin fesih edildiğini, kiralamaya konu malların da müvekkili şirkete iade ve teslim edilmediğini, müvekkili şirkete ait kiralanan malların ihtiyati tedbirle müvekkili şirkete teslim edilmesine karar verilmesi talebinde bulunulduğunu, İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 09/10/2019 tarih ve ... D. İş sayılı kararı ile kiralamaya konu malların ihtiyati tedbirle müvekkili şirkete teslimine karar verildiğini, bu nedenlerle kiralamaya konu makineler ve ekipmanları üzerinde davalı kiracının haksız ve kötü niyetli zilyetliğine son verilmesine, mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan malların teslim alındığı şekilde iadesine, ihtiyati tedbir kararının mahkemem kararının kesinleşeceği tarihe kadar devamına karar verilerek, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafa usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; finansal kiralama konusu malın iadesi davasıdır, uyuşmazlık davacı ... şirketi ile davalı şirket arasında ... kiralama sözleşmesinin edimlerinin davalı tarafından ifa edilip edilmediği, davalının bu edimleri yerine getirirken temerrüde düşüp düşmediği, sözleşmenin davacı tarafça fesih şartlarının oluşup oluşmadığı, malın iadesine karar verilip verilemeyeceği istemine ilişkindir.
Mahkememizce verilen 31/01/2020 tarihli celse ara kararı gereğince dosyanın bankacı bilirkişiye tevdi ile tarafların iddia ve savunmaları, delil sözleşmesine istinaden davacı ... kuruluşu kayıtları, taraflarca sunulan deliller, dosyadaki diğer bilgi ve belgeler incelenerek davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacak var ise ne kadar olduğu, davalının borçlarını ödemede temerrüde düşüp düşmediği, bu ödemelere göre sözleşmenin fesih şartlarının oluşup oluşmadığı ve iddia ve savunma kapsamında bilirkişinin incelemesinde cevaplandırılması istenilen hususları da kapsar şekilde ayrıntılı ve denetime elverişli rapor tanzim edilmesinin istenmesine karar verilmiştir.
Mahkememizce resen görevlendirilen bankacı ... marifetiyle hazırlanan 28/02/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...kiralamaya konu mal araç olup 48 ay vade ile kiralama işlemi yapılmıştır, davacının 01.07.2005 tarihli son taksit olan 2,95-TL'lik taksit hariç diğer taksitleriödediği görülmektedir, 01.07.2005 tarihinde 2,95-TL sembolik bir değer kalmasına karşılık aracın devri yapılmamıştır, bu alacağında 28.11.2014 tarihinde diğer alacaklar hesabına aktarılmış olmasından dolayı davacının hesaplarında bu tarihten sonra taksit alacağı görünmemektedir, 23.03.2019 tarihinde 2,95-TL tutarlı kira alacağı için tekrar kayıt açılmıştır, davacının alacağı bu tarihlerden sonra ödemek zorunda kaldığı Motorlu Taşıtlar Vergisi ve cezalardan oluşmaktadır, eğer kiralama konusu aracın devri yapılmış olsaydı davacı bu masrafları ödemek durumunda kalmayacaktı, akdedilen sözleşmede fesih maddeleri tamamen ödenmeyen taksitler ve sigorta bedellerine İlişkindir. Diğer masraflarla ilgili feshe dair sözleşmede bir madde bulunmamaktadır, davacının kira alacağı olmamasına karşılık davalıdan ihtarnamede belirtilen miktarda ve kira dışı ödemeler kaynaklı alacağı bulunmaktadır, davacı alacağına karşılık ihtarname keşide etmiş ve kanunun ön gördüğü 60 günlük mühleti tanımıştır, gönderilen ihtarnameler adreste tanınmadığı ve muhtarlıkta kayıt bulunmadığından merciine iade edilmiştir, ancak gönderilen ihtarnamelerin sözleşme adreslerine gönderilmiş olması nedeni ile tebligatın geçerli olup olmadığı Mahkemenin takdiri olduğunu, bu çerçevede; davacının kira alacağı olmamasına karşılık ihtarname tarihinde Davalıdan 564,37-TL alacağının sabit olduğu, sayın Mahkeme tarafından tebligatın yapıldığının kabulü ve devir yapılmaması nedeniyle bu tarihten sonra davacının ödemek zorunda kaldığı alacak tutarının 6361 sayılı Kanunun fesih ile ilgili maddeler kapsamında değerlendirileceğinin kabulü halinde sözleşmenin fesih hakkının 29.09.2019 tarihinde oluştuğu, fesih şartlarının oluştuğunun kabulü halinde kiralamaya konu malın davacıya 02,10.2019 tarihinde iade edilmesi gerektiği, Mahkeme tarafından aksinin kabulü halinde fesih hakkının oluşmadığı..." mütalaa edilmiştir.
Taraflar arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu çerçevesinde finansal kiralama sözleşmesi akdedilmiştir. Sözleşmede yazılı mal davacı tarafından sunulan belgelere göre, kiralayan davacı tarafından davalı - kiracıya teslim edilmiştir.
Davacı tarafça davalıya Beşiktaş ... Noterliğinin 29/07/2019 tarih ve... yevmiye nolu ihtarnamesi gönderilmiş, 60 günlük mehil verilerek kira borcunun ödenmesi aksi halde sözleşmenin fesholunacağı bildirilmiştir.
İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D.İş sayılı dosyasında verilen kararın incelenmesinde, dava konusu edilen mallar ile ilgili davacı tarafa teslimine dair ihtiyati tedbir kararı verildiği görülmüştür.
Finansal kiralama konusu mal 6361 sayılı Kanun 18 ve 23. maddeleri gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1.maddesi hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı Kanun 30.maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31.maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 33.maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş ve 23.maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24 ve 25.mad. gereğince ve 6361 sayılı Kanunun 33/1.maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2.maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracının finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek/ teslim etmekle yükümlü olduğu belirtilmiştir.
Mahkememize sunulan deliller ve ve davacı tarafın kayıtları üzerinden yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde davacının davalıdan faiz hariç 564,37 TL kira masraf alacağı ile ve 3.726,61 TL kira masrafı temerrüt faizi alacağı bulunduğu, davacılının kat ihtarına istinaden kendisine verilen sürede ödeme yapmadığı anlaşılmaktadır.
Bu açıklamalar ışığında dosya incelendiğinde davalının, süresinde ödeme yapmayarak ve kendisine tebliğ edilen kat ihtarında verilen sürede ihtar gereklerini yerine getirmeyerek sözleşmenin feshine sebep olduğu anlaşılmaktadır. 6361 sayılı Kanun 23/1.maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyeti kiralayana aittir. Yine 6361 sayılı Kanun’un 33/1maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracı malı iade ile yükümlüdür.
Her ne kadar bilirkişi raporunda davalının yalnızca 2,95-TL'lik kira borcu bulunduğu belirtilmiş ise de, davalının davacı kuruma aracın devir ve devren tescili amacı ile herhangi bir başvurusunun bulunmaması, taraflar arasındaki sözleşmeye göre devir için öngörülen bedeli ödememesi, davalı şirketin aracın KTK'dan kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmemesi gözetilerek iade şartlarının oluştuğu değerlendirilmiş ve davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, Davacı ile Davalı arasında akdedilen... Sözleşmesine konu 1 ADET, ...plakalı 2001 Mode...Marka, ... Motor, ... Şasi Numaralı Hususi Otomobilin tüm ekipman ve teçhizatıyla davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-İhtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar DEVAMINA,
3-Alınması gereken 3.415,50-TL harçtan peşin alınan 853,88-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.561,62-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan 44,40-TL başvuru harcı, 853,88-TL peşin harç, 700 TL bilirkişi ücreti, tebligat ve posta masrafından oluşan 171,00 TL olmak üzere toplam 1.769,28-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre hesaplanan 7.300,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesi halinde ödeyen tarafa iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verilen, verilen karar açıkça okundu anlatıldı.
20/10/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır