T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/132 Esas
KARAR NO: 2021/732
DAVA: Mülkiyet devri (finansal kiralamadan kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 24/02/2020
KARAR TARİHİ: 20/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan mülkiyet davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; Davacı ...-... ADİ ORTAKLIĞI ile davalı ... A.Ş. arasında “... ... Marka ... Delici İş Makinesi'nin 37 ay ve 315.000,00-EUR ve 250,00-TL+ KDV devir bedeli ile kiralanması ve iş makinesinin devrine ilişkin 23.08.2016 tarihinde Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiği, sözleşme şartlarına istinaden kira bedellerinin tamamı ile devir bedeli davalıya ödenmiş olmakla ortaklık edimlerini eksiksiz bir şekilde yerine getirdiği, Leasinge konu iş makinesinin davalı tarafından ortaklığa devredilmemesi üzerine ... Noterliği'nin 18.11.2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek devri talep edilmiş ise de bugüne kadar devir işlemlerinin gerçekleşmediği, davalı firmaya toplamda 1.382.886,27-TL kira bedelini eksiksiz ödediği, sözleşmede belirlenen devir bedeli olan 250,00-TL+KDV 05.08.2019 tarihinde ödemiş olduğundan, davalı kiralayanın ödeme tarihinden itibaren devir yükümlülüğünün doğduğu, devrin gerçekleşmemiş olması nedeni ile iş makinesi üzerindeki mülkiyet ve tasarruf hakları kısıtlanmış olduğundan ortaklığın büyük zarara uğradığı ve uğramaya devam ettiği, kiralama bedelinin piyasa şartlarına göre en az 50.000,00-TL+KDV olduğu, ortaklığın iş makinesini alamadığı için tasarruf edemediği ve kiraya dahi veremediğini belirtilerek, Finansal Kiralama Sözleşmesi gereğince ... ... marka, ... tipi, şase seri no: ..., motor seri no: ..., tescil plaka no: ... olan 2014 model iş makinesinin mülkiyetinin ortakların isimlerine ayrı ayrı yer verilmesi suretiyle ...-... İŞ ORTAKLIĞI adına tesciline, fazlaya ilişkin her türlü talep ve haklar saklı kalmak üzere 06.08.2019 tarihinden itibaren devir tarihine kadar aylık 2.000,00-TL+KDV olmak üzere şimdilik 12.000,00- TL+KDV'nin, 06.08.2019 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevabında;Müvekkil şirket ile finansal kiracı sıfatıyla davacı şirketler arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu kapsamında 23.08.2016 tarihli ... sayılı finansal kiralama sözleşmesi imzalanarak sözleşme konusu ... ... marka, ... tipi, şase seri no: ..., motor seri no: ..., tescil plaka no: ... olan 2014 model iş İş Makinesinin kiralandığı, Adi Ortaklığı oluşturan ... İnşaat Ticaret ve Taah. Ltd. Şti., ... İnş. Taah. Müh. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile bu şirketlerin hissedar ve yetkilileri olan ... ve ... 'ün finansal kiralama sözleşmesini ayrı ayrı müteselsil kefil sıfatıyla imzaladıkları, finansal kiralama sözleşmesi 6361 sayılı yasanın 22'nci maddenin 2'nci fıkrası gereğince ...'ne 24.08.2016 tarihinde ... tescil numarası ile tescil edildiği, Finansal Kiralama Sözleşmesine konu iş makinesinin tescil belgesinin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre ... tarafından yapıldığı, davacı şirketin Mülkiyeti müvekkil şirkete ait olan malları belirli bir finansal kira bedeli karşılığında finansal kiracı sıfatıyla sadece kullanma hakkına sahip olduğunu, davacı ...San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin müvekkil şirket ile imzaladığı başka finansal kiralama sözleşmesi nedeniyle müvekkil şirkete borcu olduğundan, bu borcu ödenmeden satın alma hakkının doğmasının mümkün olmadığını, davacı şirketlerin, dava konusu finansal kiralama sözleşmesini adi ortaklık ünvanı ile birlikte imzaladıkları, adi ortaklığın tüzel kişiliğinin ve taraf ehliyetinin bulunmadığı, adi ortaklık dış ilişkiler bazında üçüncü kişilerle yapılan hukuki işlemlerde taraf olarak yer alamayacağını, ortaklık adına değil ortaklar adına hareket edileceği, müvekkil şirketin davacıların dava konusu taleplerine karşı kanundan doğan hapis hakkını ileri sürdüğünü belirterek, davacının davasının reddi ile adi ortaklık ilişkisinin belirli bir amaç için tesis edildiğinden, bu işin tamamlanması halinde adi ortaklığın tasfiye edilmesi gerektiği, davacı adi ortaklığın ise tasfiyesini gerçekleştirmeyerek müvekkil şirket gibi alacaklıların alacağının tahsilini kötü niyetle önlemeye çalıştığı, 06.08.2019 tarihinden itibaren aylık 2.000 TL+KDV olmak üzere 12.000 TL tazminat taleplerinin reddi gerektiği, beyan edilmiştir.
Dava konusu sözleşme ve hesap özetleri celbedilerek dosyamız arasına alınmış ve incelenmiştir.
Dosyamız bilirkişiye verilmiş, verilen raporda; davacı adi ortaklığın ve ortak ... Ltd. Şti.'nin sözleşmelerde kefaletinin bulunmadığı, davalı finansal kiralama şirketinin ticari defterlerinde davacı ortak ... San. Tic. Ltd. Şti.'nin akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmelerinden doğan 18.11.2019 tarihi itibariyle işleyen temerrüt faizi hariç, vadesi geçmiş kira masraf vb. olmak üzere toplam 2.055.769,34-TL tutarında finansal kiralama borcunun kayıtlı bulunduğu, davacı adi ortaklığın 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamında tüzel kişiliği bulunmadığından ve adi ortaklığın sahip olduğu veya olacağı mallar üzerinde ortakları oluşturan kişilerin elbirliği ile mülkiyetinden söz edilebileceğinden, taraflar arasında akdedilen ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin Kiracının Kiralananı Satın Alma Hakkı Başlıklı 9. Madde ve Kiracının Teminat Verme Yükümlülüğü Başlıklı 52. Madde hükümleri kapsamında davalı finansal kiralama şirketinin davacı ortak ... San. Tic. Ltd. Şti.'nden olan alacağına dayanarak teminatını oluşturan finansal kiralamaya ve uyuşmazlığa konu mala ilişkin ödemezlik def'i ve hapis hakkını kullandığı, dava konusu malın devir yapılamaması nedeniyle davacılarca kullanılıp kullanılmadığı ve bu nedenle davacıların uğradıkları bir zarar olup olmadığı, iş makinesinin aylık kira getirisinin ne olabileceği, varsa puantaj cetvelleri ve piyasa rayiçlerine göre net zararının, dava tarihi itibariyle ne kadar olabileceğinin tespitinin uzmanlık alanları dışında ve dosyada bu konularda hesaplamaya yapmaya yeterli veri olmadığından, işbu husustaki tespitin bir makine mühendisi aracılığıyla yapılacak inceleme sonucunda belirlenebileceği görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Sunulan bilirkişi raporu mahkememizce yeterli görülüp itirazlar red edilmiştir.
Davacı tarafça eksik harç ikmali yapılmıştır.
Dosyamız bilirkişi heyetine verilerek rapor alınmıştır.
Alınan bilirkişi raporunda, adi ortaklığın tarafı olduğu finansal kiralama sözleşmesi kapsamında bir borcunun kalmadığı, ... şirketinin başka bir sözleşmeyle ilgili borcu olduğu, adi ortaklığın veya ... şirketinin borçlu ...'a kefil olmadığı, davacının tazminat talebine ilişkin bir veri olmadığından hesaplama yapılamadığı bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, finansal kiralamaya konu malın bedellerinin ödendiğinden bahisle kiracı davacılar adına tescili istemine ilişkindir.
Uyuşmazlık konusunun; adi ortak olan davacılardan ... şirketinin, davalıya başka sözleşmeden kaynaklı borcunun olması nedeniyle adi ortaklık adına yapılmış sözleşmeye konu malin mülkiyetinin güvence olarak elde tutulmasının mümkün olup olmadığı, davalının hapis hakkının olup olmadığı yönündedir.
Davacı adi ortaklar ile davalı arasında yapılan finansal kiralama sözleşmesinde, kiracının başka bir sözleşmeden kaynaklı borcu var ise kiraya verenin malı alıkoyma hakkı olduğuna dair hüküm var ise de, kiracının adi ortaklık olduğu, adi oraklığın tüzel kişiliği olmasa da sözleşmeye taraf olarak yer aldığı, bu durumda adi ortaklığın başka bir sözleşmeden kaynaklı borcu olup olmadığının araştırılması gerektiği, adi ortaklardan birinin başka bir sözleşmeyle ilgili borcu olmasının adi ortaklık olan kiracının borcu olarak kabul edilmeyeceği, adi ortaklardan birinin kiraya verene bir borcu var ise, ancak adi ortaklığın tasfiye payından tahsilinin mümkün olduğu, adi ortaklar elbirliğiyle hak sahibi oldukları için borçlu ortağın payının belli olmadığı, bu nedenle adi ortaklık borcu kabul edilmeyen bir borç nedeniyle diğer adi ortağı ve ortaklığın sorumlu tutulamayacağı değerlendirilmiştir.
Davacı ... şirketinin başka bir sözleşme nedeniyle borcu var ise de, bilirkişi raporuyla tespit edildiği üzere davaya konu sözleşmeyle ilgili bir borcun kalmadığı, adi ortaklığın başka bir borca kefaleti olmadığı gibi, ortaklardan ... şirketinin de bir kefalet ve sorumluluğunun bulunmadığı, dolayısıyla sözleşmedeki takas-mahsup ve hapis hakkı şartlarının gerçekleşmediği, mülkiyetin devri koşulunun oluştuğu, davacıların davasının haklı olup kabulü gerektiği, davalının ... şirketinden bir alacağı varsa başka bir davanın konusu olduğu anlaşılmakla mülkiyetin devri yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davacılar, makinenin mülkiyeti devredilmediği için tasarrufta bulunmadıklarını ve aylık kullanım bedeline hak kazandıklarını ileri sürmüş iseler de, makinenin davacılardan alınmadığı gibi kullanımını engelleyen bir tedbir kararı da olmadığı, davacılarda bulunduğu, kullanım hakkının kısıtlanmadığı, bu nedenle bir zarar oluştuğuna dair bir delil de sunulmadığı ve tazminat talebinin reddine karar vermek gerektiği vicdani kanaat hasıl olmuş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davacıların tazminata ilişkin talebinin sübuta ermediğinden REDDİNE,
2-Davacıların mülkiyete ilişkin davasının sübuta erdiği görülmekle, KABULÜ ile, davaya konu ... marka, ... tipi, şase seri no: ..., motor seri no: ..., tescil plaka no: ... olan 2014 model iş makinasının mülkiyetinin davalıdan alınarak davacı ...-... adına TESCİLİNE,
3- Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 142.317,73 TL harçtan peşin alınan 35.579,43 TL'nin mahsubu ile bakiye 106.738,30 TL harcın davalıdan alınarak hazineye ödenmesine,
4-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap ve takdir edilen 101.326,38 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
5-Davacı tarafından tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti ve sair giderler için sarfedilen yargılama 5.340,00TL giderinin kabul ve red oranına göre hesaplanan 5.309,42 TL yargılama giderinin ve davacı tarafça peşin ödenen 35.579,43 TL harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
6- Red edilen kısım için AAÜT gereğince hesaplanan 4.080,00TL vekalet ücretinin davacılardan müteselsilen alınarak davalıya verilmesine,
7-Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İlişkin, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 20/10/2021
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır