T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/228 Esas
KARAR NO: 2022/468
DAVA: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 02/06/2020
KARAR TARİHİ: 22/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili firmanın merkezi İstanbul’da olup, bir yapının ihtiyacı olan tüm tesisat ürünlerini üreten Türkiye çapında örgütlenmiş yüksek sermayeli tanınmış bir firma olduğunu, Adana ilindeki bayiisi olan dava dışı ... Ltd. Şti. ile yapmış olduğu ticari alışveriş neticesinde lehdarı olduğu 5 adet çekin ülkemizde yaşanan COVID-19 virüs salgını sebebiyle alınan tedbirler gereği kargo vasıtasıyla keşideci tarafından müvekkili firmaya gönderildiğini, ancak mezkur çeklerin 07.04.2020 tarihinde ... Kargo'nun ... /İstanbul Şubesine ulaşıp dağıtıma çıktıktan sonra dağıtım esnasında kargo aracına giren şüpheli veya şüpheliler tarafından mezkur çeklerinde aralarında bulunduğu bir çok kargo paketlerinin çalındığını, bunun üzerine, çekin kötü niyetli kişilerin eline geçip çek bedelinin haksız yere tahsil edilmemesi için yetkili hamil olan müvekkili tarafından eldeki davaya konu olan 2 adet çekin de bulunduğu toplam 5 adet çek yönünden ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2020/... E. sayılı dosyasından zayii nedeniyle çek iptali davası açılarak ödemeden men yasağı kararı alındığını, davaya konu 2 adet çekin keşide gününde davalı firma tarafından muhatap bankaya ibraz edilmesi üzerine, çekleri elinde bulunduran son hamile karşı iade davası açmak üzere taraflarına süre verildiğini, davaya konu her biri 14.04.2020 keşide tarihli ve 200.000 TL bedelli keşidecisi ... Ltd.Şti. olan çeklerde, müvekkili firmaya atfen yapılan ilk ciro ve kaşenin sahte olduğunu, nitekim müvekkilin kendisi adına sahte olarak atılan cirodan sonra gelen "..." ünvanlı paravan firma ile de hiçbir ticari alışverişinin bulunmadığını, ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2020/... Soruşturma no.lu dosya üzerinden davalı firma yetkilisi ve bir önceki ciranta yetkilisi hakkında tahkikat başlatıldığını, davalının kötü niyetli olup, çeklerin yetkili meşru hamili olmadığını ileri sürerek öncelikle dava konusu çalıntı çeklerin ihtiyati haciz de dahil olmak üzere icra takibine konu edilmemesi yönünden ihtiyati tedbire ve neticede TTK.792.md.si uyarınca davacı müvekkilin lehdarı ve yetkili hamili bulunduğu davaya konu çeklerin, meşru hamil olmayan davalı firmadan istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafın, çekin çalındığını ispat edecek delil sunmadığını, çekin kargo yolu ile gönderilmesinin, basiretli tacirin yapması gereken bir davranış olmadığı gibi çekin kargoya verildiğine ilişkin yazılı bir delil de sunulmadığını, çalınan paket içinde çeklerin bulunduğunun ispatı gerektiğini, çeklerin kargoya verildiğini ve dolasıyla hırsızlık olayında çalınan şeyin dava konusu çekler olduğu ispat edilemediğinden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkilinin çekleri ciro yoluyla edindiğini, iktisap anında çeklerin çalıntı olduğunu bile bile bu çekleri iktisap ettiğini yazılı delillerle kanıtlaması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Tarafların sunduğu sözleşmeler, ihtarnameler ve belgeler dosyamız arasına alınıp incelenmiştir.
Dosyamız bilirkişilere verilerek rapor alınmış, itiraz üzerine ek rapor alınmıştır.
Bilirkişi kök raporunda; "Davalının ibraz edilen ticari defterine göre davacı ile davalı arasında ticari ilişki tespit edilemediği, davalının ibraz edilen ticari defterine göre 2020 yılında dava dışı ... TİC. LTD. ŞTİ.'ne 1.325.885,92.-TL tutarında (KDV dahil) 5 fatura tanzim ettiği, ancak bu faturalara ait esas belgelerin tarafımıza ibraz edilmediği, davalının ibraz edilen ticari defterine göre 2020 yılında dava dışı ... TİC.LTD.ŞTİ.'ne tanzim edilen 1,325.885,92.-TL tutarında (KDV dahil) 5 faturanın davalının vergi-dairesine beyan ettiği BS formlarında beyan edilmediği, bunun yanında dava dışı ... TİC.LTD.ŞTİ.'ne tanzim edilen 1.325.885,92.-TL tutarında ( KDV dahil) 5 faturanın dava dışı ... TİC.LTD.ŞTİ.” tarafından vergi dairesine beyan ettiği BA formlarında beyan edilmediği, davalının ibraz edilen ticari defter kayıtlarında dava dışı ... TİC.LTD.ŞTİ.'den 04.04.2020 tarihinden 2 adet ve toplam tutarı 400.000,00.-TL tutarında çek alınma kaydı olduğu, ancak bu çeklerin için kayda esas bilgi belge ibraz edilmediğinden çeklerin dava ile ilgili olup olmadığına hakkında somut tespit yapılamadığı" bildirilmiştir.
Bilirkişi tarafından eksik görülen ve incelenemeyen kayıtlar taraflardan istenmiş ve ek rapor alınmıştır.
Bilirkişi birinci Ek raporunda; "davalının ibraz edilen ticari defterine göre davacı ile davalı arasında ticari ilişki tespit edilemediği, davalının ibraz edilen ticari defterine göre 2020 yılında dava dışı ... TİC.LTD.ŞTİ.'ne 1.325.885,92.-TL tutarında ( KDV dahil) 5 fatura tanzim ettiği, ancak bu faturalara ait esas belgelerin tarafımıza ibraz edilmediği, davalının ibraz edilen ticari defterine göre 2020 yılında dava dışı ... TİC.LTD. Şti.'nde tanzim edilen 1.325.885,92.-TL tutarında ( KDV dâhil) 5 faturanın davalı nın vergi dairesine beyan ettiği BS formlarında beyan edilmediği, bunun yanında dava dışı ... TİC.LTD. Şti.'nde tanzim edilen 1.325.885,92.-TL tutarında ( KDV dâhil) 5 faturanın dava dışı ... TİC.LTD. ŞTİ.' tarafından vergi dairesine beyan ettiği BA formlarında beyan edilmediği, davalı şirketin dava konusu çekleri dava dışı ... TİC.LTD. Şti.'de devir ve teslim almadan önce dava dışı ... TİC.LTD. Şti.'de 952.492,62.-TL alacağı olduğu tespit edildiği, davalı şirketin dava dışı şirkete fatura tanzim etmesi ve karşılığında çek alması sonucunda; davalı şirketin ibraz edilen 2020 yılı ticari defterinde yılsonu itibariyle dava dışı ... TİC.LTD. Şti.'de 78.974,97.-TL alacağı olduğu tespit edildiği, dava doyasına davalı şirket hakkında 2017-2018-2019 yıllarında tamamen sahte belge tanzim ettiği yönünden vergi inceleme raporunda görüş ortaya konulduğu, ancak 2020 yılı için herhangi bir vergi incelemesi yapılmadığından konu hakkında değerlendirme yapılamadığı, davalının ibraz edilen ticari defter kayıtlarında dava dışı ... TİC.LTD. ŞTİ. den 04.04.2020 tarihinden 2 adet ve toplam tutarı 400.000,00.-TL tutarında çek alınma kaydı olduğu, ancak bu çeklerin için kayda esas bilgi belge ibraz edilmediğinden çeklerin dava ile ilgili olup olmadığına hakkında somut tespit yapılamadığı" bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, kargoda kaybolduğu iddia edilen 2 adet çekin davalıdan istirdadına karar verilmesine ilişkindir.
Davaya konu çeklerin keşidecisinin dava dışı ... Ltd. Şti olduğu, lehtarın davacı olduğu, davacı adına yapılan ciro sonrası ... Şirketine verildiği ve bu şirketin de cirosu üzerine davalıya geçtiği anlaşılmıştır.
Davaya konu çeklerin iptaline ilişkin davacı tarafça .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... E. Sayılı dosyasında iptal davası açıldığı ve derdest olduğu ve çekin davalıda olduğu tespiti üzerine eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.
MAhkememizce verilen tedbir kararına, davalı itirazı reddine karar verildiği, çeklerin kargoda çalınmasına ilişkin ... CBS'de soruşturma dosyası olduğu anlaşılmıştır.
Davacının yetkililerinin imza örnekleri alınmış ve alınan adli tıp raporunda imzanın davacı yetkililerine ait olmadığı anlaşılmıştır.
Davaya konu çeklerin düzenleme tarihlerinin 14/04/2020 olduğu, .... ATM dosyasının 09/04/2020 tarihinde açıldığı, kargodaki hırsızlık olayının ise, 07/04/2020 tarihinde olduğu anlaşılmıştır.
Davalı yetkilisi ... 'ın kolluktaki ifadesinde, çekleri ... şirketinden Nisan 2020'de verdiği malzemeye karşılık aldığını bildirdiği anlaşılmıştır.
Davaya konu çekin konu edildiği ... İcra Müdürlüğünün 2020/... E. Sayılı dosyasında 19/06/2020 tarihinde takibe başlandığı ve sadece keşideci ile ... şirketine karşı takip yapıldığı anlaşılmıştır.
İncelenen davalı defterlerinde, ... şirketi ile ticareti olduğuna dair herhangi bir mal teslim veya irsaliye sunmadığı, davaya konu çeklerin BA-BS formlarının bulunmadığı anlaşılmıştır.
Davalı defterlerinde, dava dışı ... şirketi ile Şubat 2020 tarihinde ticari kayıt bulunduğu ve bunun da sadece çek kayıtlarına ilişkin olduğu, çek girişleri dışında herhangi bir nakit hareketinin bulunmadığı, davalı defterlerinin asıllarının bilirkişiye verilmediği, sadece fotokopilerinin verilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Davalı hakkında mahkememizce daha önce görülmüş başka dosya olan 2021/... E. Sayılı dosya bulunması dolayısıyla taraf olduğu dosyalar sorgulanmış ve benzer birkaç davada daha davalı olduğu, bir kısmında ... şirketinin yine ciranta olarak bulunduğu anlaşılmıştır.
Toplanan bilgi ve belgelerden, dava dışı ... şirketinin bir faaliyetinin tespit edilemediği, çeklerin bu şirketten mal veya para karşılığına alındığına dair davalının herhangi bir dayanak belge sunmadığı, bu iki şirket arasındaki ticari ilişkinin çek alışverişinden ibaret olduğu, davalının benzer başka dosyalarda da taraf olduğu, davacı adına olan cironun da sahte olduğu, bu haliyle davalının kötü niyeti ve ağır kusurlu olarak davacının zararına bilerek hareket ettiği, bu nedenle çeklerin davalıdan alınarak davacıya iadesine karar vermek gerektiği vicdanı kanaat oluştuğu hasıl olunmuş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davacının davasının KABULÜ ile, davaya konu ... Cad. ... şubesi muhataplı keşidecisi ... Tic. Ltd. Şti olan ... nolu ve ... nolu her biri 14.04.2020 keşide tarihli ve ayrı ayrı 200.000,00 TL bedelli olan çeklerin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 27.324,00 TL harçtan, peşin alınan 6.831,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 20.493,00 TL harcın davalıdan alınarak hazineye ödenmesine,
3-Davacı tarafından yapılan tebligat ve müzekkere gideri olan 1.793,30 TL ile peşin olarak yatırılan 6.831,00 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4- AAÜT gereği hesap ve takdir edilen 36.450,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- HMK'nın 333. uyarınca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan bakiyesinin karar kesinleştiğinde talep halinde davacı tarafa iadesine,
İlişkin, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/06/2022
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır