T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/235 Esas
KARAR NO: 2021/904
DAVA: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 09/06/2020
KARAR TARİHİ: 25/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile, Davalı ile müvekkil şirket ... arasında 6361 Sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketler Kanunu çerçevesinde ...nde 27.07.2017 tarihinde ... tescil numarası ile tescil edilen 27.07.2017 sözleşme tarihli, ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama sözleşmesi akdedildiği, davalı sözleşme hükümlerine aykırı davrandığından, davalı kiracı şirkete ... Noterliği'nden 29.11.2019 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek 60 günlük yasal süre içinde kira borcunun ödenmesi, aksi takdirde sözleşmenin fesih edileceği ve fesih süresi sonundan itibaren 3 gün içinde sözleşme konusu malların tesliminin ihtar edildiğini, iş bu ihtarnamelerin kiracı şirket yetkilisine usulüne uygun olarak tebliğ edildiğini, yukarıda belirtilen durumların kiracı firmanın ödeme güçlüğü içine düştüğü sözleşmeden kaynaklanan edimlerini yerine getiremeyeceğini gösterdiğini, kiracının ödeme yapmadığından finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiğini, 6361 sayılı yasanın 23. maddesi finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayan şirkete ait olduğunun amir olduğunu, nitekim taraflar arasında mevcut finansal kiralama sözleşmesinde de kiralama konusu malın mülkiyetinin müvekkil şirkete ait olduğunun açık bir şekilde belirtildiğini, yine aynı yasanın 31 ve 33. maddelerinde sözleşmenin feshi halinde kiracının mali iade ile yükümlü olduğunun belirtildiğini, davalının sözleşme hükümlerine uymaması neticesi, sözleşmenin fesh edilmiş olmasının, davalı ile aralarındaki sürekli borç ilişkisini sona erdirmiş ve davalınin haksız zilyet durumuna düştüğünü, davalı tarafın kiralama konusu malları bugüne kadar rızası ile taraflarına iade edilmediğini, bu nedenle .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde 2020/... D.iş sayılı dosyasından 04.06.2020 tarihli ihtiyati tedbir kararı alındığını, bu sebepten dolayı mahkemede Finansal Kiralama Sözleşmesi konusu malların tarafımıza iadesi için işbu davanın açılması zaruretinin doğduğunu, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla sözleşmenin feshinin tespiti ile birlikte finansal kiralama konusu malların müvekkiline aynen iadesine mahkemenin masraf ve ücreti vekaletin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı süresinden sonra sunduğu dilekçesi ile, davacı ...Ş. firması ile anlaşarak 27.07.2017 tarihinde ... tescil numaralı tescil edilen 27.07.2017 sözleşme ... sözleşme numarası ile 138 PR Takauçi marka mine ekskavatör 50.000 Euro ile 48 ay vade ile satın aldığını, aylık 950 Euro yatırdığını, 23 ay mütemadiyen aylık taksitlerini yatırdığını, toplam 28.000 Euro ödediğini, satın aldığı iş makinesinin pompa yedi arıza verdiğini, yetkili servisine götürdüğünü, garanti kapsamı dışında olduğu şeklinde haksız tutanak düzenlediğini ve kaskoya eksper tarafından ret verildiğini, yetkili servisin kendisine parasını getirirsen ben makineyi yaparım getirmezsen yapmam dediğini, mecbur kalarak sağdan soldan para borç ve vadeli olarak 30.000TL aldım servise götürdüğünü, makineyi 1 ay içinde yapıp kendisine teslim ettiklerini, bu arada taksitlerinin aksadığını, zor durumda kalınca kendisinin ... Sigorta Genel Müdürlüğü'nden randevu alarak görüştüğünü ve kasko olayını çözdüğünü, kaskonun kendisine yaptığı hatayı kabul ettiklerini ancak ben bu esnada piyasaya borçlandığını, kur dalgalanması nedeniyle çalışmalarının bu ortamı kurtarmadığını, davacı tarafın bu sebepten dolayı hakkında haksız takip başlattığını, şirkete ait borcunu kapatmak için kendisine ait kamyonu sattığını, şirketin parasını ödediğini, pandemi nedeniyle işlerinin tamamen durma noktasına geldiğini ve bu nedenle almış olduğu aracı satmak istediğini ancak karşı alıcı şirketin anlaşarak sen aracı alma biz bu aracı aldıktan sonra sana daha ucuz fiyata satarız deyip satışını engellediklerini, pandemiden dolayı çıkan yasaları da uygulayarak kendisini mağdur ettiklerini, bu nedenle açılan davanın reddine ödemesini yaptığım makinenin tarafıma iadesine karar verilmesini mahkemenizden beklediğini, davacının haksız açtığı davanın reddine aracın tarafıma teslim edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu uyarınca finansal kiralama konusu malın davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana verilmesi istemine ilişkindir.
Taraflar arasında Finansal Kiralama Kanunu çerçevesinde ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesinin 6361 sayılı Kanunun 22. Maddesine göre yapılmıştır. Sözleşmede yazılı mal davacı tarafından sunulan belgelere göre, kiralayan davacı tarafından davalı - kiracıya teslim edilmiştir.
Davacı tarafça davalıya ... Noterliğinin 29/11/2019 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi gönderilmiş, 60 günlük mehil verilerek kira borcunun ödenmesi aksi halde sözleşmenin fesholunacağı bildirilmiştir.
... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2020/... D.İş sayılı dosyasında verilen kararın incelenmesinde, dava konusu edilen mallar ile ilgili davacı tarafa teslimine dair ihtiyati tedbir kararı verildiği görülmüştür.
Finansal kiralama konusu mal 6361 sayılı Kanun 18 ve 23. maddeleri gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1.maddesi hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı Kanun 30.maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31.maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 33.maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş ve 23.maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24 ve 25.mad. gereğince ve 6361 sayılı Kanunun 33/1.maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2.maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracının finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek/ teslim etmekle yükümlü olduğu belirtilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın hali için dosyanın bankacı bilirkişiye tevdine karar verilmiş, bilirkişi 08/03/2021 tarihli raporunda özetle; "Davacı ...ve davalı ... arasında 24.07.2017 tarihinde imzalanan Finansal Kiralama Sözleşmesi çerçevesinde, davacı tarafından davalıya 1 adet 2017 model ... Mini Paletli Ekskavatör ... şasi seri numaralı ... Seri Numaralı, ... tescil plaka numaralı paletli ekskavatör ile ilgili kiralama işlemi yapıldığı, davacı Leasing Şirketi kayıtlarında, davalının ödemelerini gecikmeli olarak yaptığı ve ihtarname tarihinde ihtamamede belirtilen tutarda borcu olduğu tespit edildiği, dava dosyasında, davalının ihtarnamede belirtilen borç tutarını, ihtar tarihinden itibaren 60 gün içerisinde ödemediğinin tespit edildiği, davacının 6361 Sayılı Kanunun ilgili maddeleri uyarınca ihtarname keşide ettiğini, tebligat yapıldığını, kanunda belirtilen süreleri davalıya bildirdiği ve sürelere uyduğu, davacı ile davalı arasında akdedilen sözleşme gereği kiralamaya konu olan malın faturasının mevcut olduğu ve davalıya teslim edildiği, davacının, ödemelerin aksaması üzerine 29.11.2019 tarihinde keşide edilen ihtarnamede 6361 Sayılı Kanunun emrettiği sürenin davalıya bildirildiği, ihtarname içeriğinin ilgili yasa hükümlerine uygun olduğu ve tebligatın yapıldığı, ödemenin tamamının yapılmaması üzerine sözleşmenin fesih hakkı doğduğu, keşide edilen ihtammamede fesih halinde kiralamaya konu malın üç gün içinde kiralayan/ davacıya iade edilmesi gerektiğinin ihtar edildiği ve malın iadesinin yapılmadığının anlaşıldığı, fesih ile verilen sürede iade edilmeyen kiralamaya konu malın davacıya iade şartlarının oluştuğu" görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Davacının haklı olduğu, davalının süresinde kira bedellerini ödemediği ve 60 günlük süreye rağmen de edimini yerine getirmediği anlaşılmıştır.
Sonuç olarak davacı sözleşmeye konu malları teslim ederek edimini yerine getirmiş, 6361 sayılı Kanun 23/1.maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyeti kiralayana ait olup, 31/1 maddesine göre belirlenen süreler belirtilerek ödeme yapılması için davalı tarafa ihtarname gönderilmiş, sözleşmede kendisine teslim edilen malların bedelini ödediğini, yahut ödememesi gerektiğini, bedelin istenebilir olmadığını ileri sürmediği gibi Türk Medeni Kanunun 6. maddesi ve HMK. 200 ve izleyen maddeleri uyarınca yasal delillerle kanıtlamış değildir. Buna göre davalı dava konusu ürünü iade etmekle yükümlüdür. Davalı her ne kadar dava konusu malın davacı tarafından harici olarak satıldığı beyanında bulunsa da bu beyanın davanın esasına etkili olmadığı değerlendirilmekle talebin kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının kabulü ile; ...nde 27/07/2017 tarihinde ... tescil numaralı ile tescil edilen 27/07/2017 sözleşme tarihli ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesine konu, 27/07/2017 tarihli ... ... numaralı faturaya konu 1 adet 2016 model: ... tescil plaka nolu; ... tipi; ... şasi seri numaralı; ... motor seri numaralı; ... marka paletli ekskavatörün davalıdan teslim alınarak davacı şirkete AYNEN İADESİNE,
2-Alınması gereken 7.514,10-TL harçtan peşin alınan 1.878,53-TL harç ile ıslah sebebiyle alınan 3.910,07 TL harcın toplamı 5.788,60 TL'den mahsubu ile bakiye 1.725,50-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 54,40-TL başvuru harcı, 1.878,53 TL peşin harç, 3.910,07 ıslah harcı, 1.011,50 tebligat ve posta masrafından oluşan toplam 6.854,50,20-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 14.400,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesi halinde ödeyen tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalının yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi, verilen karar usulen okundu anlatıldı. 25/11/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır