T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/349 Esas
KARAR NO: 2021/465 Karar
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/07/2020
KARAR TARİHİ: 28/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 25/07/2020 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin bir dönem işvereni olan ... ’den olan işçilik alacağına karşılık almış olduğu çekin kaybolduğunu tespit etmekle ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/20 Esas sayılı dosyasında çeklerin iptali için çek iptali davası açtığını ve 2020/305 karar sayılı 07/07/2020 tarihli karar ile çekin iptaline karar verildiğini, ayrıca ilgili mahkemeden çekin ödenmemesi için tedbir kararı verildiğini, teminat karşılığında muhatap bankaya yazı yazıldığını, söz konusu çekin müvekkili işçilik alacaklarına karşılık olarak verildiğini ve zilyetliğindeyken dava dışı ... tarafından ele geçirildiğini ve 01/06/2020 tarihinde bankaya ibraz edildiğini ve banka tarafından mahkemenin ödeme yasağı belirtilerek çekin arkasının yazıldığını, buna rağmen davalı vekilince 40 gün sonrasında ilgili mahkemeye dilekçe verilerek teminatın iadesine muvafakatlari olmadığına ilişkin 09/07/2020 tarihli dilekçe ile müdahale talebinde bulunduğunu, bu suretle çekin hamili hakkında dosyadan haberdar olunduğunu, ancak ne şekilde çekin hamili olduklarına ilişkin, kimden ne şekilde çeki devraldıklarının, neyin karşılığında bu çekteki hakka kavuştuklarına dair bir açıklama yer almadığını, Çek iptali davasından haberdar olmalarına rağmen davaya süresi içerisinde beyanda da bulunmadıklarını, çek iptal edildikten sonra hamil olduklarını söylediklerini, Ayrıca söz konusu çek davalı tarafından ....İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı dosyası ile 25/06/2020 tarihinde takibe konulduğunu, ....Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... D.iş sayılı dosyasından verilen ihtiyati haciz kararı ile keşideci aleyhine ihtiyati haciz işlemi tesis edildiğini, bu vesile ile borçlu keşideci tarafından 07/07/2020 tarihinde icra dosyasına 2.557,00 TL ödenerek dosya borcu tahsil edilerek infaz edildiğini, buna rağmen alacaklı vekili tarafından çek iptali davasındaki dosyaya bu konuda da beyanda bulunulmadığını, müvekkiline ait olan ve işçilik alacaklarına karşı iş verenden alınan çek bedeli davalılarca kötü niyetle tahsil edilmiş olmasına rağmen taraflarınca yatırılan teminatın da iadesine muvafakat etmediklerini beyan ettiklerini, davalının müdahale dilekçesi üzerine mahkemesince taraflarına davalıya karşı istirdat davası açmak için süre verildiğini, açıklanan nedenlerle davalı iyi niyetli hamil olmadığını, hiçbir şekilde çekteki alacağı müvekkilimden devralmadığını, davacının işçilik alacaklarına karşılık işverenden almış olduğu çekteki alacağı davalılarca icra takibine konu edilip bedeli işverenden tahsil edilmiş olduğunu, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/ ... Esas sayılı dosyasından verilen ödeme yasağı kapsamında icra dosyasında ki tahsilatın ve ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... D.İş sayılı ihtiyati haciz dosyasındaki teminatının davalıya ödenmemesi için tedbir kararı verilmesini, kararın muhataplarına tebliğine ve çekin istirdadına ve davacıya iadesine karar verilmesi için iş bu davayı açtıklarını, bu nedenlerle, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/ ... Esas Esas ve 2020/ ... karar sayılı dosyasında iptaline karar verilmiş bulunan ve teminatı karşılığında ödemeden men yasağı bulunan ve davacının elinden rızası dışında çıkan çekin istirdadına ve müvekkilinin meşru hamil sıfatıyla alacaklı olduğunun tespitine, icra dosyasındaki paranın davacıya ödenmesine, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/ ... D.İş sayılı dosyasındaki teminatın ve ....İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı dosyasındaki paranın dava sonuna kadar tedbirin davalıya ödenmemesine, icra müdürlüğüne ve mahkemesine bu konuda yazı yazılmasına karar verilmesini, keşidecinin istirdadı talep edilen çekin ne için keşide edildiğinin sorulması için Marmaris Asliye Ticaret Mahkemesine Talimat Yazılmasına ... in İsticvabına karar verilerek, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekilinin 23/10/2020 tarihli cevap dilekçesinde özetle; taraflarınca ... A.Ş. ... Şubesine ait ... seri numaralı 17.295,00 TL' lık 30/05/2020 keşide tarihli çek hakkında ... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas Numaralı dosyası üzerinden kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığını, işbu icra takibinin içerdiği borç dosya borçlularından ... ... tarafından da ilgili daire hesabına ödenmiş olduğunu, davacının işbu çek hakkındaki istirdat talebi ve bu talebe temel iddiaları gerçek dışı olduğunu, davacı tarafça iddia edilenin aksine, müvekkili çekin iyi niyetli yetkili hamili konumunda bulunurken, çek bedelinin tahsili amacıyla ilgili bankaya başvurduktan sonra çek üzerindeki ödeme yasağı kararı nedeniyle çek bedelini tahsil edemediğini, bu hususun akabinde ise çek bedelinin tahsil edilmesi amacıyla icra takibi yoluna başvurulduğunu, müvekkilimizin çek üzerindeki hamilliğinin iyi niyetli olmadığını iddia eden davacı tarafın bu iddialarını kesin ve şüpheye yer bırakmayan deliller ile ispatlaması gerektiğini, icra dosya borcunun ödenmesinden sonra istirdatı talep edilen çek, dosya borcunun ... ... tarafından ödenmesinden sonra, 11/08/2020 tarihinde ... ... tarafından icra müdürlüğünden teslim alındığını, söz konusu icra dosyasının infaz edildiğini, bu nedenlerle hukuki temelden yoksun ve kötü niyetli işbu davanın reddine karar verilerek, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafın uhdesinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalı ...'ya usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen cevap dilekçesi sunmamış ve duruşmalara katılmamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Yapılan yargılama, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/20 Esas sayılı zayi nedeni ile iptaline karar verilen çekin istirdatına ilişkindir.
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/... Esas - 2020/... Karar sayılı dosyasında 07/07/2020 tarihinde dava konusu keşidecisi dava dışı ... ... olan 17.295,00TL çekin zayii nedeniyle iptaline karar verildiği görülmüştür.
Davalı ... tarafından 24/06/2020 tarihinde ... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı takip dosyası ile davalı ... ve dava dışı ... ... aleyhine takip başlatıldığı, dava dışı ... ... tarafından 07/07/2020 tarihinde icra dosyasına ödeme yapıldığı ve dava konusu çekin dava dışı ... ...'in uhdesinde kaldığı anlaşılmıştır.
6102 sayılı TTK'nın 792. Maddesinde "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. Maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür." şeklinde bir düzenlemeye yer verilmiştir. Bu düzenleme uyarınca rıza hilafına elden çıktığı ileri sürülen çekin istirdatına karar verilebilmesi için davacının dava konusu yaptığı çekin yetkili hamili olduğunu kanıtlaması yanında, çeki elinde bulunduran yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap ettiğini ya da iktisapta ağır kusuru bulunduğunu ispat etmesi gereklidir. Davada ispat yükü çekin istirdatına karar verilmesini talep eden davacıya aittir.
Somut olayda; dava tarihinde dava konusu çekin bedeli icra dosyasına ödenmiş ve dava konusu çek keşidecinin eline geçmiştir. Her ne kadar dava dışı ... ... beyanları incelendiğinde, dava konusu çekin ilk hamilinin davacı olduğu anlaşılmakta ise de, dava konusu çekin bedelinin ödendiği ve davalıların uhdesinde bulunmadığı anlaşıldığından davacının bu davayı açmakta hukuki yararı bulunmadığından davanın usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın usulden REDDİNE,
2-Alınması gereli harç 59,30TL olup peşin alınan 295,36TL harçtan mahsubu ile artan 236,06TL harcın kararın kesinleşmesi halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafça yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
5-Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00TL nin davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
6-Karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereği hesap ve takdir olunan 4.080,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.28/06/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır