T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/3 Esas
KARAR NO: 2022/733
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/01/2021
KARAR TARİHİ: 03/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 04/01/2021 tarihli dilekçesi ile, davalı ... Faktoring A.Ş. tarafından müvekkili aleyhine ... Bankası ... Şubesine ait 30.000 TL. bedelli 20.11.2018 tarihli ... çek numaralı bir adet çeke dayalı olarak .... İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı takip dosyası ile icra takibine girişildiğini, takibe konu çekin 3.000,00 TL'lik kısmı asıl alacak, 3.000,00 TL'nin takip öncesi faizi, %10 çek tazminatı ve % 0,30 komisyon bedeli olmak üzere toplamda 4.303,13-TL üzerinden takip başlatıldığını, takibe konu edilen çekte davacı ... ... hem lehdar hem de ilk ciranta olarak göründüğünü, davalı ... Faktoring A.Ş. ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/... D.iş esas 2020/... d.iş karar sayılı ilamı ile davacı aleyhine ihtiyati haciz kararı aldığını, kararın infazı ile davacının menkul ve gayrimenkul malvarlığına, özellikle banka hesaplarına haciz konulduğunu, icra tehdidi altında kalan müvekkilinin takip konusu çekte imzası bulunmamasına rağmen ödeme emrini bile tebliğ almadan tüm bedeli 28.12.2020 tarihinde 5.373,00-TL olarak icra takip dosyasına ödemek zorunda kaldığını, öncelikle davacının imza define yönelik menfi tespit talebi incelenmesi gerektiğini, takip konusu çekte lehdar olarak gözüken davacıya atfen atılı ilk ciranta imzası davacıya ait olmadığından, davacının çekin keşidecisi ... ve cirantacısı ... ile arasında herhangi bir akdi ilişki bulunmadığından davalı faktoring şirketi tarafından yapılan icra takibi haksız ve kötüniyetli olduğu, imzaya itirazları dikkate alınarak müvekkilinin dava konusu çek sebebi ile borçlu olmadığının tespit edilmesini ve icra baskısı ile davalı faktoring şirketine ödediği bedelin istirdadını talep ettiklerini ve tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... A.Ş. Vekilinin 09/02/2021 tarihli cevap dilekçesi ile, davaya usul ve esas yönünden itiraz ettiklerini, usul yönünden dava şartı olarak ticari davalarda zorunlu arabuluculuk söz konusu olduğundan taraflar uyuşmazlık hakkında arabulucuya başvurmadan dava açtığında, dosya üzerinden davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, esas yönünden ise müvekkili şirket ile diğer davalı ... ... ... arasında 26.07.2018 tarihli faktoring sözleşmesi imzalandığını, müvekkili şirketin iktisap etmiş olduğu dava konusu çek, yasal süresi içinde muhatap bankaya ibraz edilmişse de çek banka tarafından karşılıksızdır işlemine tabi tutulmuş olduğunu, çeke istinaden bankaların ödemekle yükümlü olduğu yasal sorumluluk tutarları ve yapılan 27.000,00 TL bedelli ödemeler mahsup edilerek, borçlular aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibine geçildiğini, icra takibine, davacı tarafından ödeme yapılmış olması neticesinde işbu çeki teslim aldığını, davacının ödeme yapması ertesinde yalnızca davacı borçlu bakımından değil diğer borçlular bakımından da konulan tüm hacizlerin kaldırıldığını, takibe konu çek bakımından müvekkili şirketin iyi niyetli hamil konumunda olduğunu, davacının, müvekkili şirketin faktoring işlemlerini usul ve yasalara aykırı olarak gerçekleştirdiğinden bahisle kötü niyetli olduğuna dair beyanları gerçeği yansıtmadığını, davacıya ait imzaların incelenmesi neticesinde ... ... Şubesine ait, 20.12.2018 keşide tarihli, ... seri numaralı ve 30.000,00 TL bedelli çek üzerindeki imzanın davacıya ait olduğunun anlaşılacağını, çekin arka yüzünde yer alan ciro silsilesindeki, lehtar cirosu imzası davacıya ait olduğunu, davacının çek kapsamında müvekkili şirkete borçlu olduğunu, davacı borçlu bulunduğu bir borcu ödediğinden istirdata konu bir para söz konusu olamayacağını beyanla, öncelikle davacı tarafın arabuluculuğa başvurmaması sebebiyle davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte olması durumunda eldeki davanın esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili ... ... ... ve diğer davalı ... ...oğlu'na dava dilekçesi ve tensip tutanağı tebliğe çıkarılmış usulüne uygun tebliğe rağmen davaya cevap dilekçesi sunmamışlardır.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, icra baskısı ve tehdidi altında dava konusu çek nedeni ile borçlu olmadığının tespitine ve m ödenen çek bedelinin davalılardan istirdadına ilişkindir.
.... İcra Müdürlüğünün 2012020/... E. Sayılı dosyası celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Dosyanın incelenmesinden davalı ... A.Ş. nin davacı ile birlikte ... ...oğlu, ... ... ... hakkında daha yargılamaya konu kıymetli evraka istinaden icra takibi başlattığı, haciz işlemlerine geçildiği, davacı yanca 28/12/2020 tarihinde 5.373,00-TL ödemede bulunulduğu tespit edilmiştir.
Davalı ... A.Ş.'ye müzekkere yazılarak faktoring sözleşmesi ve diğer tüm evraklar istenerek dosyamız arasına alınmıştır.
... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne mahkemesine talimat yazılarak davacı ... ...'nin dava konusu belge üzerindeki imzanın kendisine ait olup olmadığı hususunda isticvabı sağlanmış, yazı ve imza örnekleri dosyamız arasına alınmıştır.
... Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkere yazılarak ... ... Şubesine ait, 20.12.2018 keşide tarihli, ... seri numaralı ve 30.000,00 TL bedelli çek aslı istenilmiş mahkememiz kasasına alınmıştır.
... Bankası Genel Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak Bankacılık Hizmetleri Sözleşmesi aslı istenilmiş mahkememiz kasasına alınmıştır.
... Bankası Genel Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... Ticari Müşteri Sözleşmesi aslı, Ticari Müşterileri için Uygulanacak Masaf ve Komisyon Listesi Form aslı, Kişisel Verilerin İşlenmesine İlişkin Açık Raza Merni aslı, Kişisel Verilerinize İlişkin Alınan Güvenlik önlemleri yazı aslı, E-Vergi Levhas sorgulama form aslı, Sözleşme Öncesi Risk Bildirim Dökümanı imza formu asi Yurtdışı Vergi Mükellefiyet Beyan formu aslı ve ... Şubesi'ne ait 22/04/2021 tarih, ... fiş numaralı 14.200 TL. tutari kasa fişi aslı mahkememiz kasasına alınmıştır.
... Genel Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak Bankomat 7/24 Hizmetleri ve Kredi Kartı Üyelik Sözleşmesi aslı ve Müşteri No Verme ve Ürün Talep Formu aslı mahkememiz kasasına alınmıştır.
... Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak işe başlama dilekçesi aslı, 19/09/2014 tarihli yoklama aslı, 30/09/2014 tarihli dilekçe aslı, 22/10/2014 tarihli dilekçe aslı, 23/11/2020 tarihli dilekçe aslı, 23/11/2020 tarihli tutanak aslı istenilmiş mahkememiz kasasına alınmıştır.
... Tapu Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak 16/07/2019 tarihli ve ... yevmiyeli satış işlemine ait ... Başvuru Belgesi aslı istenerek mahkememiz kasasına alınmıştır.
... liçe Seçim Kurulu Başkanlığı'na müzekkere yazılarak ... nolu sandık seçmen listesi aslı istenilmiş ve mahkememiz kasasına alınmıştır.
... Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkere yazılarak 2021/... Soruşturma sayılı dosyası istenilmiş, UYAP sureti dosyamız arasına alınmıştır.
Davaya konu çek üzerindeki imzanın davacı ... ... ait olup olmadığı hususunda dosya Grafolog bilirkişiye tevdii edilmiş, bilirkişinin 29.09.2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"...İnceleme konusu, ... ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait, keşide tarihi 20.12.2018 keşide yeri ..., keşidecisi ...oğlu ... ...oğlu olan, ... çek seri nolu ... ...'ye yazılı 30.000-Otuzbin TL tutarlı çekin arka yüzünde bulunan ilk ciranta ... ... isim yazısına atfen atılmış imzanın mevcut mukayese imzalara kıyasla ... ...'nin eli ürünü olmadığı..." Şeklinde görüş bildirmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı ve davalı faktoring şirketi tarafından beyanda bulunulmuş, diğer davalılarca ise rapora karşı beyan ve itirazda bulunulmamıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davalı faktoring şirketi tarafından davacı ve diğer davalılar ... ... ... ile ... ...OĞLU aleyhine .... İcra Müdürlüğü nezdinde bir sureti dosya arasında da bulunan çek nedeni ile icra takibi yapıldığı, icra takibinin davacı yönünden kesinleşmesi üzerine davacı aleyhine haciz işlemlerine geçildiği, haciz baskısı altında bulunan davacının dosya borcunu ödediği hususlarında ihtilaf bulunmamaktadır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, icra takibi ve dava konusu kıymetli evrak altındaki imzanın davacıya ait olup olmadığı ile bu kıymetli evrak ve dayanak gösterilmek suretiyle başlatılan icra takibinde davalının davacıya borçlu olup olmadığı noktalarındadır.
Bunun tespiti için bilirkişi incelemesi yapılmış, dosya kapsamındaki bilirkişi raporu ile sabit olduğu üzere çekte lehtar ve ilk ciranta olarak görünen davacı ismi altındaki imzanın davacıya ait olmadığı kesin şekilde tespit edilmiştir.
Davalı faktoring şirketi her ne kadar raporun hükme esas alınamayacağı, belge tarihlerinden bazılarının icra takibine dayanak gösterilen belgeden sonraki tarihlere ait olduğu, ayrıca müvekkilinin iyi niyetli hamil olduğunu, davacının müvekkilinin kötü niyetinin ispat etmek zorunda olduğunu iddia etmiş ise de, dosya kapsamında toplamda 13 adet belge üzerinden inceleme yapıldığı, davacının isticvabı sağlanarak imza örneklerinin alındığı, bunlar üzerinde incelemenin sağlandığı, bilirkişi raporunda da mukayese konusu evrakların yetersiz olduğu yönünde bir görüş bildirilmediği dikkate alınarak davalı Faktoring'in raporun hükme esas alınmayacağı yönündeki itirazlarına itibar edilmemiştir.
Davalının, müvekkilinin iyi niyetli hamil olduğu ve davacının, kötü niyeti ispat etmesi gerektiği yolundaki savunmasının incelenmesinde ise belge konusu altındaki imza davacıya ait olmadığından, davacı hiçbir şekilde bu belgeden dolayı sorumlu tutulamayacaktır. Dolayısı ile davalının kötü niyetinin ispat edilmesi gerektiği şeklindeki iddia ve savunması hiçbir şekilde sonuca etkili görünmemiştir.
Davacı kendisi tarafından imzalanmamış, ciro edilmemiş çek nedeni ile çek ve bu çekteki miktar gibi borçtan sorumlu değildir.
Anılan nedenlerle davacı hakkındaki başlatılan takipte haksızdır.
İcra dosyası ile de sabit olduğu üzere davacı 28.12.2020 tarihinde icra müdürlüğü dosyasının 5.373,00 TL'yi ödemiştir. Buna göre davacının ödediği bedelin istirdadını talep etmesi de yerindedir.
Bununla birlikte davacı kötü niyet tazminatı talebinde bulunmuş ise de, davalı faktoring şirketi ile davacı arasında doğrudan bir ilişki bulunmadığı gibi davalı faktoring şirketi davacıdan sonraki ciranta da değildir. Dolayısı ile bu imzanın davacı eli ürünü olup olmadığını doğrudan bilmek zorunda olan kişi konumunda değildir. Davacının kötü niyet tazminatı talebi izah edildiği şekilde yerinde görülmemiştir.
Sonuç olarak, davacının davasının kabulü ile davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine, ödemenin davalı faktoring şirketine yapılması nedeni ile talep edilen tutarın ödeme tarihinden itibaren dava konusu belgenin TTK'da düzenlenen kıymetli evrak ve davalının da tacir oluşu dikkate alınarak avans faizi ile birlikte adı geçen davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının kabulü ile; davalının ... İcra Müdürlüğünün 2020/... e. Sayılı dosyasına yaptığı keşidecinin ... ... olduğu, lehtarının ve ilk cirantasının ... ..., son hamilinin ... A.Ş olduğu, 20.12.2018 keşide tarihli, 30.000,00 TL bedelli, keşide yeri ..., ... çek seri numaralı çek nedeni ile davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine,
2-Davacının icra dosyasına ödediği 5.373,00 TL'nin istirdadına, ödeme tarihi olan 28.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Faktoring A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacının kötü niyet tazminatı talebinin davalı ... A.Ş'nin kötü niyeti sabit olmadığından reddine,
4-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 367,02-TL harçtan peşin alınan 91,76-TL'nin mahsubu ile bakiye 275,26-TL harcın davalılardan alınarak hazineye ödenmesine,
5-Davacı tarafça peşin olarak yatırılan 91,76-TL peşin harç ile 80,70 TL başvurma harcının davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından tebligat, müzekkere, bilirkişi ve sair giderler için sarfedilen toplam 2.146,20- TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap ve takdir edilen 5.373,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
8-Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı HMK 341 madeesi uyarınca miktar itibari ile KESİN olmak üzer karar verildi, verilen karar usulen okundu anlatıldı. 03/11/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır