T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/375 Esas
KARAR NO: 2023/278
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/06/2021
KARAR TARİHİ: 13/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 28/06/2021 tarihli dilekçesi ile, işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan ... nun işletme hakkı sahibi olduğu, geçişlerin 6001 sayılı Kanun kapsamında ücretlendirildiği, bu kanunun 30/5.fıkrası uyarınca, ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde geçiş ücretlerinin dört katı tutarında ceza uygulaması yapıldığı, geçiş tarihini izleyen 15 günlük sürede geçiş ücretlerini ödemeyenlere 6001 sayılı Kanun 30/7.fıkrası uyarınca ceza uygulandığı, davalının ... plakalı araçlar ile geçiş ücreti ödemeksizin köprü ve otoyollardan ihlalli geçiş yaptığı, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretleri 15 günlük sürede ödenmediği ve arabuluculuk görüşmelerinin yapıldığını, sonuç alınamadığını, davalı hakkında ... İcra Müdürlüğü 2019/... E. Sayılı dosyası ile takip başladığını, davalı ödeme emrine itirazı ile takibin durduğu, borcun tamamına itiraz eden davalının beyanını kabul etmedikleri, ihlalli geçişlerin yapıldığı, borcun olmadığına dair ispat yükünün davalı yanda bulunduğu, 6100 sayılı KGM Teşkilat ve Görevleri hakkındaki Kanunun 30/5 maddesine göre, geçiş ücretleri ve cezalardan araç maliklerinin sorumlu olduğunu, borçlunun icra takibine borcu bulunmadığı gerekçesi ile itiraz ettiğini, itirazın yersiz olduğunu, itirazın iptali ile takibin devamına, davalının itirazının kötü niyetli olması ve alacağın likit olması sebebi ile asgari %20 oranında icra inkar ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
Davalı, usulüne uygun dava dilekçesi tebliğine rağmen davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, davacı tarafından başlatılan ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas dosyasına davalı yanca yapılan itirazın İİK 67 ve devamı maddeleri uyarınca iptaline karar verilmesi isteminine ilişkindir.
... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas dosyası aslı celp dosyamız arasına alınmış ve incelenmesinde; alacaklısı ... A.Ş tarafından, borçlu ... aleyhine 5.068,50-TL asıl alacak, 373,39-TL faiz, 67,21-TL KDV olmak üzere yekün 5.509,09-TL üzerinden asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık % 18,25 ticari faiz ve değişen oranlarda faiz işletmek kaydıyla tahsili talebi ile icra takibi başlatıldığı, yasal süresinde borçlunun borca ve ferilerine itiraz ettiği, itiraz sonucu icra takibinin durduğu, mahkememiz nezdinde görülen davanın İİK. m.67 uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.
Taraf delilleri toplanmış, davacı, davalının ihlali geçiş yaptığını gösterir görüntü kayıtlarını dosyaya sunmuş, yine ihlalli geçişlere konu araçların ilgili dönemi kapsar hesap hareketleri dosyamız arasına alınmıştır. Davacı yanca bildirilen araçların trafik tescil kayıtları celp edilmiş, söz konusu araçların ihlalli geçiş yaptığı bildirilen tarihte davalı adına kayıtlı olduğu tespit edilmiştir.
Davacı iddiası gibi davalıya ait araçların davacı işletmesindeki köprü ve otoyollardan ihlalli geçiş yapıp yapmadığı, geçiş ücretlerinin ödenip ödenmediği, icra takibinde talep edilen asıl alacak ve ferilerinin doğru hesaplanıp hesaplanmadığı hususlarında rapor tanzim etmek üzere bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir.
Taraflara arasındaki uyuşmazlığın tespiti bakımından dosya karayolları taşımacılığı uzmanı bilirkişiye tevdii edilmiş, bilirkişinin 05/05/2022 tarihli raporunda özetle; "...Başmüdürlüğünden gelen hesap hareketlerine dair yazı ve evraklar incelendiğinde davacının iddia ettiği 30.05.2019 - 11.07.2019 tarihleri arasında davalının bakiyesinin bulunduğu, ... plakalı motorsuz römorkunun ... ürün eşleştirmesinin yapıldığı ayrıca düzenli para yüklemesi yaptığı görülmektedir. Bu nedenle davacının gişelerinde bulunan plaka okuma sistemindeki anlık oluşan bir sistemsel hata nedeni ile dava konusu tarihler arasında ücret tahsil edemediği aşikar olup, hatalı işlem yaptığı kanaat görmektedir. Tespit edilen bu hususa istinaden davalı ... römork ve çekici eşleştirmesini yaptırdığı için, davacının davalıdan çekici geçiş ücreti olan 988,70 TL. haricinde bir alacağı bulunmamaktadır. Dolayısı ile ticari yıllık faiz ve KDV unsuru oluşmadığı..." şeklinde görüş bildirmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekilince bilirkişi raporuna karşı beyanda bulunulmuştur.
Davacı itirazları ve raporun hüküm kurmaya elverişli olmadığının anlaşılması üzerine rapor tanzim etmek üzere dosya farklı bir bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi 24/10/2022 tarihli raporunda özetle; "...davalı tarafın 22 Adet ... çekici, 8 adet ... yarı römork ile ihlalli geçiş gerçekleştirdiği, bu geçişler için toplam 1.013,70TL geçiş tutarı ve 4.054,80TL ceza tutarı olmak üzere toplam 5.068,50TL bedelin oluştuğu, HGS etiketlerinin bağlı olduğu hesaplarda bakiye olsa dahi teknik sebeplerden tahsilatın gerçekleşmeyebileceği, bunun takibinin davalı araç sahibi tarafından yapılması gerektiği..." şeklinde görüş bildirmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekilince bilirkişi raporuna karşı beyanda bulunulmuştur.
Mahkememizin 08/12/2022 tarihli duruşması 1 nolu ara kararı gereğince davacının icra takibindeki faiz isteminin geçişlerden 15 gün sonra temerrüde düşüldüğü dikkate alınarak hesaplanması, buna göre faiz ve KDV miktarının doğru olarak talep edilip edilmediği hususlarında önceki bilirkişiye tevdi edilerek ek rapor tanzim edilmesini karar verilmiş, bilirkişi 20/12/2022 tarihli ek raporunda özetle,"...ilgili tarih aralığında temerrüt ticari faiz oranı yıllık %19,50 buna binaen günlük faiz oranı %0,0534247 üzerinden değerlendirilmek üzere hesaplanan Yasal Faiz Tutarı : 392,91 TL. , faize ait KDV tutarı 70,72 TL olarak hesaplanmıştır..." Şeklinde görüş bildirmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekilince bilirkişi raporuna karşı beyanda bulunulmuştur.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından sunulan ihlalli geçiş görüntü ve belgelerinden, davalıya ait araçların davalı işletmesindeki otoyol ve gişelerden geçmiş olduğu sabittir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık geçiş bedellerinin ödenip ödenmediği ile davacı tarafından icra takibinde talep edilen alacak ve ferilerinin yerinde olup olmadığı hususlarındadır.
Bunların tespiti için bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiştir.
Alınan kök raporda davalı hesabına para yüklemesi yapıldığı ve bakiyenin müsait durumda olması nedeni ile davlının geçiş bedelleri dışında bir alacak kaleminden sorumlu olmayacağı raporlanmıştır.
Ne var ki yanılgılı değerlendirme ile hazırlanan bilirkişi raporuna mahkememizce iştirak edilmemiştir.
HGS hesabında para bulundurulması geçiş bedelinin ödenmesi hususunda davalı sorumluluğunu sona erdirmemektedir. Davalı, davacı ile aralarındaki hizmet sözleşmesi gereği davacı işletmesindeki otoyoldan geçiş hizmeti almasına karşın bu hizmetin bedelini ödediğini ortaya koyamamaktadır.
Davalı, davaya cevap vermediği gibi icra müdürlüğü nezdinde takip dosyasına yaptığı itirazında da borcun ödendiğine dair bir itirazda bulunmamıştır.
Davalının geçiş tarihinden itibaren 15 günlük sürede geçiş bedelini ödememesi halinde buna 4 katı kadar ceza uygulanacağı ise yasanın amir hükmüdür.
... Mahkemesi ... Hukuk Dairesi' nin 11/03/2021 tarih 2018/... Esas, 2021/... Karar sayılı kararı da " ...Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya ... veya ... sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. ... ve ... kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır.
Somut uyuşmazlıkta, davacının özel hukuk hükümlerine tabi ticari şirket olduğu, davacıya, 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için farklı hukuki rejim ve usulleri düzenleme yetkisi verildiği, davacının ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı, ihlalli geçiş halinde geçiş ücretinin mutlaka geçişi izleyen 15 (on beş) gün içerisinde sadece ... Bankası ya da ... şubelerine ödenmesi gerektiği, davacı tarafından 13.12.2016 tarihinde başlatılan takipten sonra, 16.05.2018 tarihli değişiklik ile "...geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmündeki "on" ibaresinin “dört” şeklinde değiştirildiği, yasal düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarih itibari ile geçiş ücreti davalıdan tahsil edilmediğinden bu durumdan davalınında faydalandığı, takip tarihi itibari ile davacının davalıdan 457,15 TL ihlalli geçiş ücreti ve bu tutarın 4 katı 1.828,60 TL ceza olmak üzere toplam 2.285,75 TL alacaklı olduğu, bu miktarlar üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerektiği.." değerlendirmeleri ile aynı yöndedir.
Nitekim 24/10/2022 tarihli bilirkişi raporunda anılan hususlar tespit edilmiştir.
Açıklanan nedenlerle mahkememizce 24/10/2022 tarihli rapora üstünlük tanınmış, davalının geçiş bedeli ile bunun dört katına tekabül eden ceza tutarında davacıya borçlu olduğu mahkememizce de sabit görülmüştür.
Davacının icra takibindeki faiz ve KDV talebi yönünden de bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiş ve ek raporda belirlendiği üzere davacının takip öncesi faiz ve KDV talebinin de doğru şekilde hesaplanıp talep edildiği anlaşılmıştır.
Alacak likit olduğundan icra inkar tazminatı talebi, ihlalli geçişleri gerçekleştiren araç da ticari olduğundan davacının icra takibindeki faiz talebi de yerinde görülmüştür. (Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi' nin 26/01/2022 tarih 2020/1406 Esas, 2022/144 Karar sayılı kararı)
Sonuç olarak davacının davasının kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının kabulü ile; davalının ... İcra Müdürlüğünün 2019/... numaralı takibine yaptığı itirazın iptaline; takibin takip talebindeki belirtilen şartlar ile aynen devamına,
2-Hükmolunan alacağın %20'si nispetinde hesaplanacak icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 376,32-TL harçtan peşin alınan 66,54-TL'nin mahsubu ile bakiye 309,78-TL harcın davalıdan alınarak hazineye ödenmesine,
4-Davacı tarafça peşin olarak yatırılan 66,54-TL peşin harç ile 59,30-TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından tebligat, müzekkere, bilirkişi ve sair giderler için sarfedilen toplam 2.089,15-TL yargılama giderinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL nin davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
7-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap ve takdir edilen 5.509,09-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda HMK 341 maddesi uyarınca miktar itibari ile KESİN olmak üzere karar verildi, verilen karar usulen okundu anlatıldı.13/04/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır