T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/41 Esas
KARAR NO: 2022/533
DAVA: 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Alacak)
DAVA TARİHİ: 21/01/2021
KARAR TARİHİ: 07/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile, Davacılar ile davalı finansal kiralama şirketi aşağıdaki finansal kiralama sözleşmeleri imzalandığını, sözleşme konusu malların yapılan anlaşma uyarınca davacılara teslim edildiğini ve davacılar tarafından da kiraları düzenli şekilde ödendiğini, kira bedelinin büyük kısmının ödendiğini, aşamada yaşanan ekonomik sıkıntılar sebebiyle bazı kira bedelleri ödenemediğini, daha sonra yaşanan yasal işlemler sonucu finansal kiralama sözleşmelerine konu 1 adet ... Ekskavatör, 1 adet ... 5 adet... Loder, 2 adet ...Marka Kanal Kazma Makinesi davalı firmaya teslim edildiğini, davalıya teslim edilen söz konusu makinelerin oldukça değerli olduğunu, satışları sonucunda davacıların bakiye borçlarının sona ermesinin yanında davalı finansal kiralama firmasından alacaklı konuma geçmeleri gerektiğini, keza davacıların yaptıkları ödemeler ve makineleri gerçek satış değerleri dikkate alındığında davacılar alacaklı duruma geçtiğini, davacıların talepleri reddedildiğini, davalı firmanın oldukça yüksek değerli makineleri muvazaalı bir şekilde düşük bedellerle satarak davacıların zararına sebep olduğunu, makinelerin kiralarını aylarca ödeyen ve kira dönemi sonunda makinelerin sahibi olacağını bekleyen müvekkillerinin halen dahi borçlu oldukları yönündeki davalı talepleriyle karşılaştığını, Beşiktaş ... Noterliğinin 20.07.2013 tarihli ... yevmiyeli,... referans numaralı sözleşmesi uyarınca davalıya teslim edilen ve bedeli ödenen makinenin gerçek değerinin tespiti sonucu davacıların alacaklı olup olmadığının tespiti ile bedel arttırım haklarının saklı kalmak kaydı ile şimdilik 250,00 ₺'nin davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafta yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesi ile, Öncelikle davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davalı müvekkilin alacağının... Yönetim A.Ş'ye temlik ettiğini, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, davanın...Yönetim A.Ş'ye ihbarını, esasa ilişkin olarak ise finansal kiralama sözleşmesinin fesih sonrası kiralamaya konu ekipmanların 3. Kişilere satışı sonrası davacıların borç bakiyelerinin kapanmadığını, finansal kiralama konusu edilen malların piyasa değerinde satıldığını, davacı tarafça ileri sürülen beyanların doğru olmadığını, neticeten davanın reddine karar verilmesi ve yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar edilen vekilinin cevap dilekçesi ile, Davacı tarafın vekili, müvekkilleri olan davacılar ile davalı ... Finansal Kiralama A.Ş arasında yapılan finansal kiralama sözleşmesi uyarınca sözleşmeye konu malların davacılara teslim edildiğini, davacıların kiraları düzenli şekilde ödediğini, kira bedelinin büyük kısmının da ödendiğini, ancak yaşanan ekonomik sıkıntılar sebebiyle bazı kira bedellerinin ödenmediğinin, bunun üzerine finansal kiralama sözleşmelerine konu 1 adet ... Ekskavatör, 1 Adet ...Ekskavatör, 5 adet ...Loder, 2 Adet ... Marka Kanal Kazma Makinesinin davalı firmaya teslim edildiğini, teslim edilen söz konusu makinelerin oldukça değerli olduğunu, satışları sonucunda davacıların bakiye borçlarının sona ermesinin yanında davalı finansal kiralama firmasından alacaklı konuma geçmeleri gerektiğini, davalı firmanın makinelerin hangi bedelle kimse sattığı konusunda bilgi vermediklerini, davalı firmanın oldukça yüksek değerli makineleri muvazaalı bir şekilde düşük bedellerle satarak davacıları zarara uğrattığını, kiralarını aylarca ödeyen ve kira dönemi sonunda makineler sahibi olacağını bekleyen davacıların üstelik borçlu oldukları yönündeki davalı talepleriyle karşılaştığını iddia ederek davalı ...Finansal Kiralama A.Ş olan alacağının tespiti ile davacılara ödenmesine karar verilmesi talebiyle mahkememizde alacak davası açtığını, ancak davacıların bahsi geçen Finansal Kiralamadan kaynaklanan borçlarını ödemediğini, buna ilişkin taleplerini karşılamadığını, hukuki yararı bulunduğundan davalı ... Kiralama A.Ş'nin alacağını temlik edinmiş olan...Yönetim A.Ş' nin davaya dahil edilmesini, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini, yargılama giderleri ve ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasını aksi halde kusurlarının bulunmadığından aleyhe vekalet ücretine hükmedilmemesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, davacı ile davalı arasında akdedilen finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Taraf delilleri toplanmasına geçilmiş; davacı ve davalı tarafça finansal kiralama sözleşmesi, ihtarname, tebliğ mazbatası, ödeme planı, teslim tesellüm belgesi ve diğer evraklar dosyaya sunulmuştur.
İstanbul ... ATM'nin... E. Sayılı dosyasının celp edilip incelenmesinde, davacı... A.Ş tarafından davalı ... Ltd. Şti., aleyhine finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklı malın iadesi davası açıldığı, mahkemenin 18.03.2016 tarih 2016/187 K. Sayılı kararı ile sözleşemeye konu malların davacıya iadesine karar verildiği, anılan kararın 20.05.2016 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
İstanbul... ATM'ye ... E. Sayılı dosyasının gönderilmesi için müzekkere yazılmış ise de mahkemece verilen 13.07.2021 tarihli yazı cevabı ile mahkemede böyle bir esasın olmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafça 04.11.2021 tarihli Uzman Mütalaası dosyaya sunulmuştur.
İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...(eski ... E. Sayılı dosyası celp edilmiştir.
İhbar olunan ... Yönetim A.Ş'ce davalı ile aralarında yapılan temlik sözleşmesi ve ekleri dosyaya ibraz edilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın halli bakımından dosya bir Mali Müşavir, bir Makine Mühendisi ve bir Bankacı bilirkişiye tevdii edilmiş olup, 23.11.2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "... Teknik yönden yapılan incelemelerde dava konusu edilen ürünlerin değerleri için yapılan inceleme ve araştırma neticesinde, davaya konu iş makinelerinin satış tarihinde piyasa değerlerinin KDV hariç toplam 3.007.967,51 TL olabileceği kanaati edinildiğini, davalı tarafından finansal kiralamalara konu ekipmanların 3. Kişilere 2.639.731,60 TL bedelle satılmış olduğunu, teknik yönden yapılan incelemeler ise satış tarihinde piyasa değerlerinin KDV hariç toplam 3.007.967,51 TL olabileceği kanaati edinildiğini, bu bağlamda davalı tarafından satılan bedel ile teknik yönden değerlendirilen bedel arasında 368.595,91 TL farkın mevcut olduğunu, netice itibariyle davalının incelenen ticari defter kayıtlarına göre finansal kiralamalara konu makinelerin 3. kişilere satılmış olup tahsil edilen satış bedelleri düştükten sonra davalı şirketin davacıdan toplamda 2.659.774,23 TL, 6.765,34 Euro bakiye alacaklı olduğu görülmüş olup, finansal kiralamalara konu ekipmanların 3. Kişilere satılmasından kaynaklanan 368.595,91 TL tutarlı değerleme farkının ise davacının borcundan düşülmesi gerektiği yönünde karar verilmesi durumunda ise davalı şirketin davacıdan toplamda (2.659.774,23 TL - 368.595,91 TL=) 2.2291.178,32 TL, 6.765,34 Euro bakiye alacaklı olacağı ..." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Davacı itirazları ve dosyaya davacı tarafça sunulan uzman mütalaası birlikte değerlendirilmiş olmakla, yeni bilirkişi heyeti oluşturularak bir Makine Mühendisi, bir Bankacı ve bir Mali Müşavir bilirkişi heyetine tevdii edilmiş olup, 04.06.2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "... Dosya kapsamında bulunan davaya konu iş makinalarının değerlerine ilişkin üç raporda incelendiğini, literatürde iş makinalarının özellikle rapor tarihinden yaklaşık 7 yıl öncesindeki değerlerine ilişkin bir kaynak bulunmadığını, bu sebeple, değer tespitinin o dönemde düzenlenen bilirkişi raporları, mahkeme kararları veya mütalaa raporları baz alınarak belirlenmesi gerektiğini, ayrıca bunların yanında değer tespiti istenen ekipmanın sıfır fiyatı, yaşı, çalışma saati, hasarlarına ilişkin kayıtlar, bakım kayıtları, güncel piyasa rayiç bedelleri vb. dokümanlarda göz önüne alınarak değer tespit yapıldığını, makinelerin tespiti istenen yıllarda (2015-2016 yılları) yeni şeklinde nitelendirilebilecek kondisyonda olduklarının (2-3 yaşında oldukları) anlaşıldığını, değer tespiti istenilen iş makinelerinin yaklaşık 7 yıl önceki değerleri istenildiğinden, makinaların yeni şeklinde oldukları anlaşıldığından ve de makineleri kullanıldıkça büyük oranda değerini kaybedeceğinden (Özellikle 7 yıllık sürecte) güncel fiyatların üzerinden gidip bu rayiç bedelin belirlenmesi mümkün olmadığını, dosya kapsamında aynı iş makinalarına ilişkin değer tespiti raporları incelenmiş olup 23.11.2021 tarihli raporda beyan edilen değerlerin söz konusu iş makinalarının en uygun piyasa rayiç bedelleri olması gerektiği ..." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde: davacı ile davalı arasında finansal kiralama sözleşmesi akdedildiği, sözleşmeye konu malların davacıya teslim edildiği, davacı tarafça sözleşme konusu kira bedellerinin bir müddet ödendikten sonra ödeme güçlüğü içine düşüldüğü ve bazı kira bedellerinin ödenemediği, bunun üzerine davalı tarafça kiralama konusu malların iadesi için davacı hakkında iade davası açtığı ve sözleşme konusu malların davalıya teslimine karar verildiği hususlarında ihtilaf bulunmamaktadır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalının iadesine karar verilen malları rayiç bedelini uygun olarak satıp satmadığı, satış ve bir kısım kiralama sonrası elde edilen bedelin davacı borcundan düşülmesinden sonra davalının davacıdan alacaklı olup olmadığı, davacıdan fazla tahsilat yapılıp yapılmadığı, davacının satış sonrası iddia ettiği gibi davalıdan alacaklı olup olmadığı ile var ise bunun miktarı noktalarındadır.
Bunların tespiti için bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, davacı tarafça sunulan uzman mütalaasının aksine dosya kapsamında alınan her iki bilirkişi raporu ile davacının davalıya finansal kiralama sözleşmesi konu malların bir kısmının satışından bir kısmının ise kiralanmasından sonra dahi halen borçlu olduğu ve satılan malların bedellerinin rayiç değerlerine uygun olduğu, bilirkişi raporunda tespit edilen değerler ile davalı tarafça yapılan satış bedellerinin uyumlu olduğu anlaşılmıştır.
Tüm bunlara göre davacının finansal kiralama sözleşmesine konu malların değerlerinin çok altına satıldığı, zarar uğratıldığı, ürünlerin satılmasından sonra davalıya borcu kalmadığı gibi alacaklı konuma geçtiğine ilişkin beyanlarının yasal dayanağı bulunmadığı gibi davacı tarafça bilirkişi raporunda tespit edilen hususların aksi de ispat edilebilmiş değildir.
Davalının husumetten davanın reddi talebi ise alacağın temlikinin aynı zamanda borcun nakli sonucunu doğurmadığı sonucu dikkate alınarak yerinde görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle davacının davasının reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Alınması gerekli 80,70 TL harçtan başlangıçta alınan 59,30 TL nin mahsubu ile bakiye kalan 21,40 TL nin davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 1.000,00 ₺ vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Arabulucu ücreti olan 1320,00 TL'nin davacı taraftan alınarak Hazineye irat kaydına,
6-Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin ve ihbar olunan vekilinin yüzlerine karşı HMK 341 Maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere karar verildi. 21/07/2022
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır