T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/53 Esas
KARAR NO: 2022/736
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan), Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 26/01/2021
KARAR TARİHİ: 07/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan), Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVA YÖNÜNDEN:
Davacı vekili 26/01/2021 tarihli dilekçesi ile,dava dışı grup şirketi olan ... ... A.Ş. ile davalı tarafın 20.05.2015 tarihinde bir bayilik sözleşmesi imzalandığını, 22.06.2018 tarihinde sözleşmenin devir mutabakatı ile davacı tarafa devir olduğunu, davalı tarafın 20.05.2020 tarihinde bitecek olan sözleşmeyi 14.05.2019 tarihinde erken fesih ettiğini, sözleşme ile beraber imzalanan ürün alım taahhütnamesine göre yıllık asgari 600 toıh anlaşma süresi boyunca 3.000 ton ürün alımını davalı tarafın taahhüt ettiğini, 0-96 ton arası eksik alımda ton başı 100 USD, 96 ton ile ürün alım taahhütü arasındaki eksik alımlarda 25 USD kar mahrumiyeti ödemeyi taahhüt ettiğini, davalı tarafın 800,63 ton eksik alım yaptığını, davalı tarafın cezai şart borcunun 27.215,75 USD olduğunu, davalının 5 yıl süre için aldığı yatırım katılım bedelini erken sona erme nedeni ile iade borcu olduğunu, bayi sözleşmesi erken sona erdiği için cezai şart doğuma neden olduğunu, bunun sözleşmede 100.000,00 USD olduğunu, bayi sözleşmeyi feshettiği halde ariyetleri iade etmeyerek geç teslime bağlanan cezai şart doğumuna sebebiyet verdiğini, fesih tarihinden itibaren her gün 500 USD geç teslim bedeli ödemeyi taahhüt ettiğini beyan ettiğini beyanla; davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 10.000,00 TL nin sözleşmesel faiz-ticari temerrüt faiziyle beraber davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin 10/02/2021 tarihli cevap dilekçesi ile,
Müvekkili ... Ve Tic. Ltd. Şti. ile dava dışı ... ... A.Ş. şirket arasında bir adet akaryakıt Bayii Sözleşmesi imzalandığını, sözleşme 20.05.2015 başlangıç tarihli olduğunuu ve sözleşmenin 20.05.2020 tarihine kadar geçerli olacağının taraflarca kararlaştırıldığını, davacı tarafın sözleşme imza aşamasında birçok vaatte bulunduğunu, sözleşme imzalandıktan sonra tavrının değiştiğini, 5 yıllık süre için taahhüt edilen 3.000 ton akaryakıt taahhüdünü 2 yıl geçmeden yerine getirdiğini, davalı tarafın yükümlülüklerini yerine getirdiğini, davacı tarafın iddialarının gerçeği yanğıtmadığını beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile davalı ... ... A.Ş. şirketi arasında bir adet akaryakıt yağ alım sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin adı geçen sözleşme uyarınca karşı taraftan madeni yağ satın aldığını, satın aldığı bu madeni yağın bedelini banka kanalıyla davalı tarafa ödediğini, sözleşme kapsamında karşı tarafın, sözleşmeye aykırı tutum ve davranışları ile müvekkilini çok ciddi zarar ve ziyanlara duçar eylediğini, taraflar arasındaki sözleşmenin 5 yıllık olarak imzalandığını, karşı tarafın sözleşmeye ve hukuka aykırı bu tutum ve davranışlarına rağmen müvekkilinin sözleşmeyi 4 yıl boyunca ayakta tuttuğunu, dört yılın sonunda müvekkilinin, karşı tarafın kusurundan kaynaklanan bu zarar ve ziyana daha fazla dayanma gücü kalmadığından sözleşmeyi fesih etmek zorunda kaldığını, davalı tarafın sözlemenin feshine tamamen kendi kusuru ile sebebiyet vermiş olmasına rağmen; müvekkilinin sözleşmeyi fesih etmesinden anlaşılmaz bir şekilde rahatsız olduğunu, bu nedenle de gerek kendi adına ve gerekse kardeş şirketleri adına müvekkili aleyhine çok sayıda davalar açmaya başladığını, karşı tarafın tamamen müvekkilini zor durumda bırakabilmek adına; müvekkiline teslim edilen madeni yağın faturalarının kardeş şirketi olan ... Tic. Ltd. Şti. Tarafından düzenlendiğini beyan ve iddia etmiş ve bu şekilde müvekkilinin ödediği bedelin bir kez daha tahsili yoluna gittiğini, Davalının kardeş şirketi olan, ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. bu uğurda ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... E. Sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine dava açtığını, Mahkemenin ise 2022/... K sayılı kararıyla karşı tarafın davasının kabulün dair karar verildiğini, bu şekilde müvekkilinin aldığı madeni yağın bedelini davalı şirketin kardeş şirketine ikinci kere ödemek yükümlülüğü altına girdiğini, bu şartlar altında ise müvekkilinin davalı taraf yapmış olduğu bahse konu ödemenin davalı tarafça müvekkilime geri ödenmesi gerektiğini beyanla; müvekkili tarafından 15.05.2019 tarihinde davalı tarafa ödenen 100.000,00 TL'nin ödeme tarihinden hu güne işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile müvekkilime iadesine yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen dosyada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ... ile davacı arasında 20.05.2015 tarihinde bir Bayilik Sözleşmesi imzalandığını, akabinde TBK Md. 205'e uygun olarak işbu sözleşme ve onun ayrılmaz parçaları olan Ürün Alım Taahhütnamesi, Çerçeve Protokol ve Ticari Koşullar üçlü bir Devir Mutabakatı ile (Davacının da imzalı kabulüyle) 22.06.2018'de ...'e devrolduğunu, mezkur sözleşmeye göre .../..., “Adıyaman - Gölbaşı Karayolu üzeri, 14. KM, Gölbaşı - Adıyaman” adresinde akaryakıt istasyonu işleten Davacıya akaryakıt ürünleri ikmal edecek, Davacı da sözleşme şartlarına göre münhasıran .../...'den aldığı bu ürünleri kendi istasyonunda son tüketicilere satacağını, Davacı, 20.05.2020'de sona ermesi gereken Sözleşmeyi 28.05.2019'da erken feshettiğini, böylece taraflar arasındaki bayilik ilişkisi sona erdiğini, davacı, Bayilik Sözleşmesinden kaynaklı edimlerinin teminatı olarak Müvekkiline100.000 TL'lik bir banka teminat mektubu verdiğini, Bayilik Sözleşmesi devam ederken, sırf kendisi için daha karlı olacağını düşündüğü içindir ki Davacı, bir başka dağıtım şirketi ile bayilik sözleşmesi imzalamış ve Müvekkili ile olan sözleşmesini haksız ve erken feshettiğini, erken fesih üzerine Müvekkili, özellikle Davacının, Müvekkili ile imzaladığı Ürün Alım Taahhütnamesi'nde almayı taahhüt ettiği kadar ürün almaması üzerine banka teminat mektubunu nakde çevirdiğini, davacı, ... ve ...'ten ayrı bir tüzel kişiliği olan dava dışı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. ile “madeni yağ alımı” sözleşmesi imzaladığını, Davacı, bu sözleşmeye göre aldığı madeni yağ bedellerini ödemediği için aleyhine ... tarafından ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... E. nolu dosyası ile takip başlatıldığı, davacının takibe itirazı üzerine açılan itirazın iptali davasında (borçlu) Davacının itirazı iptal olmuş, yani borçlu olduğu mahkemece tespit edildiğini, davacının, yukarıdaki borç ile Müvekkilince nakde çevrilen BTM'nin aynı borca ait olduğunu iddia ettiğini, bu iddianın dinlenmesi mümkün olmadığını çünkü Davacı, dava dışı ... ile madeni yağ konusunda ayrı, Müvekkil ile ise akaryakıt bayiliği konusunda ayrı sözleşmeler imzaladığını, bahsi geçen şirketler ayrı tüzel kişiliklere sahip olduğunu, müvekkilince nakde çevrilen banka teminat mektubu, Davacının Müvekkiline olan borçlarına karşılık olduğunu, zaten bir şirketin (Müvekkilin) bir başka şirketin (... 'ın) borçlarını tahsil etmesi, kendi alacağı için verilen banka teminat mektubunu bir başka şirketin alacağı için nakde çevirmesi hukuken mümkün olmadığını, mezkur 100.000 TL'lik banka teminat mektubunun tazmini sonrası kalan borçları için Davacı aleyhine Müvekkil tarafından ... ATM 2021/... Esasa sayılı dosyası ile dava açıldığını beyanla; işbu haksız ve temelsiz davanının reddini, haksız yere dava açan Davacı aleyhine HMK Md. 329'un tatbikini, tüm yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, asıl dosyada taraflar arasında akdedilen akaryakıt bayilik sözleşmesi uyarınca eksik alım nedeni ile kar mahrumiyeti, cezai şart ve ariyet bedeli istemi; birleşen dosyada ise davacı yanca davalı tarafından kendisinden bu bayilik sözleşmeleri ile mükerrer tahsilat yapıldığı iddiasına dayalı sebepsiz zenginleşme kaynaklı alacak davasıdır.
Taraf delilleri mahkememizin 2021/... Esas sayılı dosyasında toplanmış ve bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyetinin 25.10.2021 tarihli raporu dosyaya sunulmuş ve akabinde Adıyaman 4.Asliye Hukuk Mahkemesi'ne talimat yazılarak rapor tanzim edilmesi istenmiş olup 12/09/2022 tarihli bilirkişi dosyamıza sunulmuştur.
Yargılamanın devamı sırasında ... Asliye ticaret Mahkemesi'nin 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı dosyasının mahkememiz dosyası ile birleştirildiği görülmüştür.
Birleşen dosyanın incelenmesinden; dosyamız davacısının birleşen dosyada davalı, dosyamız davalısının ise birleşen dosyada davacı olduğu, her iki dosyanın taraflarının aynı olduğu, birleşen dosyada dosyamız davalısının akdedilen akaryakıt sözleşmeleri nedeni ile üzerine düşen yükümlülüklerini yerine getirdiğini ve sözleşme gereği ödemelerin tamamını yaptığın, buna rağmen davalı yanca ... Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde davalının madeni yağ sözleşmesi gereği teslim edilen yağların bedellerinin ödenmediği iddiası ile dava açtığı, mahkemece davanın kabulüne karar verildiği, böylece davalının sebepsiz zenginleştiği iddiası ile bunun bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
... Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2020/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararının incelenmesinde, birleşen dosya davacısının iddiaları gibi birleşen dosya davacısı, mahkemiz dosya davalısı hakkında anılan madeni yağ sözleşmesi nedeni ile ödenmeyen fatura alacağı dayanak gösterilmek sureti ile itirazın iptali davası açıldığı ve mahkemece davanın kabulün karar verildiği görülmüştür.
Bir örneği dosyamız arasında da bulunan .... Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2019/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde ise; dosyanın tarafları ile mahkememiz asıl dosyasının taraflarının aynı olduğu, davacının yanlar arasında akdedilen otogaz alım sözleşmesi nedeni ile sözleşmeye uyulmamasından ötürü karalaştırılan cezai şartın davalıdan tahsilini istediği anlaşılmıştır.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 166. maddesinde "Aynı yargı çevresinde yer alan, aynı düzey ve sıfattaki Hukuk Mahkemelerinde açılmış davalar aralarında bağlantı bulunması durumunda davanın her aşamasında talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı 2. davanın açıldığı mahkemede verilir ve bu karar diğer mahkemeyi bağlar." düzenlemesi yer almaktadır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; mahkememiz asıl ve birleşen dosyası ile .... Asliye Ticaret Mahkemesi dosyanın taraflarının aynı olduğu, (... ... A.Ş. nin 27/12/2021 tarihli ticaret sicil gazetesinde ... A.Ş. ile birleştiği), uyuşmazlıkların ayrı ayrı sözleşmeler ile imza altına alınmış olsalar bile aynı tarihte aynı akaryakıt istasyonu için bağıtlandıkları, sözleşme taraflarının aynı olduğu, uyuşmazlığın aynı akaryakıt bayilik sözleşmesi ve eki niteliğindeki sözleşme ve protokollerden kaynaklandığı, öyle ki birleşen dosyada davacının mükerrer tahsilata dayalı sebepsiz zenginleşme iddiasında bulunduğu, bu kapsamda tarafların aynı olması hususu da dikkate alınarak sözleşmelerin, feshin haklı olup olmadığının, alacak bulunup bulunmadığı ve var ise miktarının birlikte ele alınarak tarafların taleplerinin değerlendirilmesi gerektiği açıktır.
İzah edilen nedenlerle .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/... esas sayılı dosyası ile mahkememiz dosyası arasında hukuki ve fiil bağlantı bulunduğu ve biri hakkında verilecek olan hükmün diğerini de etkileyeceği, davaların birlikte yürütülmesinin usul ekonomisi açısından daha uygun olacağı, anılan dava dosyasının mahkememiz dosyasından önce açıldığı anlaşılmakla mahkememiz dosyasının .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/... esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkememiz dosyası ile .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/... Esas sayılı dosyası arasında şahsi, fiili ve hukuki irtibat bulunması nedeniyle her iki dava dosyasının HMK 166. Maddesi uyarınca BİRLEŞTİRİLMESİNE,
2-Harç ve diğer yargılama giderlerinin, kararın kesinleşmesi halinde ilgili mahkemesince değerlendirilmesine,
3-Yargılamanın ....Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/... Esas sayılı dosya üzerinden yürütülmesine,
Dair; tarafların yokluğunda dosya üzerinden esas hükümle birlikte istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi.07/11/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır