T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/121 Esas
KARAR NO : 2025/696
BİRLEŞEN .... ATM'NİN ... ESAS SAYILI DOSYASI
DAVA TARİHİ:09/07/2024
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan), İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ:25/02/2022
KARAR TARİHİ:16/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet SözleşmesindenKaynaklanan), İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 25/02/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkil ... Sigorta A.Ş. tarafından İşveren Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan ...-... Adi Ortaklığı A.Ş.'nin ilgili bulunduğu ... Şantiyesinde 28.09.2013 tarihinde alt işveren olan davalının sorumluluk alanında meydana gelen iş kazası nedeniyle dava dışı ... inşaatın 4.katından düşerek malul kaldığını, dava dışı ... tarafından, malul kalan ...'a ödenen geçici iş göremezlik tazminatı alacağının rücuen tazmini talepli .... İş Mahkemesi'nin ... E. ... K. sayılı dosyası ile dava açmış ve işbu yargılama esnasında alınan bilirkişi raporu ile davalı alt işverenin ..., sigortalı asıl işveren ... ... Adi Ortaklığı'nın 30, işçi ...'ın ise 4620 kusurlu olduğunu, ödeme yapıldığını, işbu ödemenin müvekkili şirketten tahsili zımnında sigortalı şirket tarafından, müvekkili şirketin aleyhine.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. .... Sayılı edilmesi ve üçüncü ... devir ve temlikinin önlenmesi için müvekkili şirketin ticari gücü gereği teminatsız ihtiyati tedbir-ihtiyati haciz konulmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin 19/05/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket her ne kadar dava dışı davacının İşveren Mali Mesuliyet sigortalısı ... ... Adi ortaklığının taşeronu olsa dahi mezkur ... nolu sigorta poliçesinin kapsamında ve korumasında bulunan bir alt taşeron olduğunu, mahkemece celp edilecek sigorta poliçesi ve poliçe zeyilnamesinden de anlaşılacağı üzere iş kazasının olduğu yer ve zamanda cari olan sigorta poliçesi kapsamına göre sigortalısı ... ... Adi ortaklığının alt taşeron/alt müteahhitleri de poliçe kapsamında olduğunu, başka bir ifade ile davalı müvekkilinin de dava dışı sigortalı ... İnşaatın alt müteahhidi sıfatı ile sigorta poliçesi kapsamında poliçe lehdarıdır. Bu nedenle davanın reddiDava dışı ... lehine .... İş Mah. ... sayılı ve ilamı .... İcra Müd 2018/... sayılı dosyası ile takibe koyulmuş, ancak .... İş Mah. ... ilamı Tehiri İcra Talepli İstinaf edildiğini, bu aşamada icra dosyasına teminat mektubu koyularak Tehiri İcra kararı alınabilecekken dava dışı poliçe lehharı ... İnş. tarafından icra dosya borcu ödenmiştir.Bu aşamada borcun ödenmemesi dosyaya teminat mektubu koyulması yada en azından dosyaya yatırılacak paranın teminat olarak yatırılması gerektiği söylenmiş ise de ... İnş. tarafından dosya borcu alacaklıya ödenmek üzere yatırıldığını, takibe dayanak mahkeme ilamı kesinleşmeden ödenen tazminat ve ferileri için dava dışı ... İnş. huzurdaki davanın davacısına poliçe kapsamında rücu etmiştir. Davacı bu ödemeyi yaptığını iddia ettiğini, ancak dava dışı iş kazası geçiren ...'ın tazminat talepli .... İş Mah. ... sayılı ve ilamı İstanbul Bölge Adliye Mh 48.Hukuk Dairesinin 2021/1610E,2021/1421K sayılı ilamı ile kaldırılmış, müvekkilim ve sigortalı ... İnşaat açısından maddi tazminat 461,500,86 dan 211.341,61TL ye, manevi tazminatta 60.000,00TL den 45.000,00TL ye indirildiğini, karar temyiz edildiğinden dosya Yargıtaydadır. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinin bu kararı kesinleştiğinde (kuvvetle muhtemel) dava dışı iş kazalısına ödenen tüm tazminatlar poliçe kapsamında kalacak ve müvekkilime rücu edilebilecek bir tazminat kalmayacağını, bu durumda davacı şirket dava dışı sigortalı ... İnşaata karşı fazladan ödediği paranın iadesi için dava açabileceğini,
hukuki mesnetten yoksun ve kötü niyetli davanın reddi ile, davalı müvekkilim lehine davacının kötü niyet tazminatı ile cezalandırılmasına yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
BİRLEŞEN .... ATM'NİN ... ESAS SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN
Davacı vekilinin 25/02/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... Sigorta A.Ş. tarafından işveren Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan ...-... Adi Ortaklığı A.Ş.'nin ilgili bulunduğu ... Şantiyesinde, 28.09.2013 tarihinde alt işveren olan davalının sorumluluk alanında meydana gelen iş kazası nedeniyle, dava dışı ... inşaatın 4.katından düşerek malul kaldığını, işbu olaya ilişkin .... İş Mahkemesi’nin ... E. 2018/318 K. sayılı dosyası ile maddi-manevi tazminat talepli dava ikame etmiş olup, işbu kararın icraya konulması akabinde .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasına, müvekkil şirket sigortalısı ...-... Adi Ortaklığı A.Ş. tarafından ödeme yapıldığını, işbu ödemenin müvekkil şirketten tahsili zımnında, sigortalı ...-... Adi Ortaklığı A.Ş. tarafından, müvekkil şirket aleyhine .... İcra Müdürlüğü’nün 2018/... E. sayılı icra dosyası ile takip başlatıldığını, müvekkili şirket tarafından, yukarıda bahsi geçen poliçe uyarınca işbu icra dosyasına, poliçe limiti ile sınırlı olacak şekilde 592.975,00 TL ödeme yapıldığını, ancak, alacaklı/sigortalı ...-... Adi Ortaklığı A.Ş. tarafından, 592.975,00 TL'nin "ferilerinin" de müvekkil şirket tarafından ödenmesi gerektiği iddiasına dayanılarak, itirazın iptali talebi ile.... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... E. .... sayılı dosyasında dava açılmış; işbu davada alacaklı/sigortalı ...-... Adi Ortaklığı A.Ş. haklı bulunduğunu , bu doğrultuda, alacaklı/sigortalı ...-... Adi Ortaklığının talebi üzerine, yukarıda bahsi geçen .... İcra Müdürlüğünün 2018-... E. sayılı icra dosyasında bu kez.... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... sayılı ilamına dayanılarak müvekkil şirkete 10.01.2024 tarihli 78.885,64-TL tutarında bakiye borç muhtırası tebliğ edildiğini, işbu muhtıra gereği, müvekkil şirket tarafından 30.01.2024 tarihinde, muhtırada bildirilen 78.885,64-TL tutarında ödeme söz konusu icra dosyasına yapıldığını, ancak, muhtıra ile ödeme tarihi arasındaki tarih farklılığından kaynaklı bakiye borç nedeni ile, aynı icra dosyasına bu kez 06.02.2024 tarihinde 1.179,33-TL tutarında ödeme daha yapıldığını, işbu ödemeler ile dosya borcu tamamlandığını, müvekkili ... Sigorta A.Ş., TTK. Md. 1472 gereğince sigortalısının haklarına halef olduğundan; davalıların kusur/kusursuz sorumluluğunu karşılayan alacak için rücu hakkı doğduğunu, ayrıca yapmış olduğu hasar ödemesiyle, sigortalısından dava, alacak talep haklarını temellük ettiğini, müvekkili şirket tarafından sigortalısına yapılan ödemeye binaen halefiyet/temlik hükümlerine istinaden, davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatılmış, davalı tarafın takibe itiraz ettiğini, hukuki uyuşmazlığın taraflarca müzakere edilmesi ve dava şartının yerine getirilmesi amacıyla İstanbul Arabuluculuk Bürosu'nun 2024/... Başvuru numarası ile arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, davalı tarafça yapılan müzakereler sonucu anlaşma sağlanamaması nedeniyle arabuluculuk son tutanağı “anlaşmama” olarak düzenlenmiş ve huzurdaki iş bu itirazın iptali davasını açma zarureti hasıl olduğunu, fazlaya dair dava ve talep hakkımız saklı kalmak kaydıyla, .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasına vaki İTİRAZIN İPTALİ İLE TAKİBİN DEVAMINA, 80.064,97 TL hasar bedelinin, ödeme tarihi olan 30.01.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline; davalı adına kayıtlı araç ve/veya gayrimenkullerin UYAP üzerinden tespit edilmesi ve üçüncü kişilere devir ve temlikinin önlenmesi için müvekkil şirketin ticari gücü gereği teminatsız ihtiyati tedbir-ihtiyati haciz konulmasına, dosyanın davalı aleyhine açılan istanbul 21. asliye ticaret mahkemesi'nin 2022-121 e. sayılı dosyası ile tensip üzerinde birleştirilmesine; yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı uhdesinde tahmiline dair karar ittihazını dava ve talep etmiştir.
Davalı vekilinin 15/10/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Asıl dava ile birlikte birleşen davayı da kabul etmediklerini, asıl dava hakkında verdiğimiz cevaplar birleşen dava içinde geçerli olup davanın reddi gerektiğini, söz konusu iş kazası neticesinde .... İş Mah. ... sayılı ve ilamı .... İcra Müd 2018/... sayılı dosyası ile takibe koyulduğunu, dava dışı sigorta poliçesi lehdarı ... ... Adi Ortaklığı tüm itirazlarına, dosyaya teminat yatırarak tehiri icra kararı alınması tavsiyemize rağmen icra dosya borcunu ödemiş olduğunu, kendilerince yapılan istinaf ve temyiz sonucu .... İş Mah. ... sayılı ve ilamı kaldırılarak mahkemece hükmedilen tazminat miktarı düşürülmüş maddi tazminat 461,500,86 dan 211.341,61TL ye, manevi tazminatta 60.000,00TL den 45.000,00TL ye indirildiğini, kararın kesinleştiğini, ancak .... İş Mah. ... sayılı davanın davalılarından ... ... Adi Ortaklığının ortaklarından Keleşoğlu İnşaat ilk verilen .... İş Mah. ... sayılı ilamı istinaf etmediğinden bu davalı için ilk verilen karar kesinleştiğini, ödenen fazla para davacı icra dosyası alacaklısından istirdadı istenememiştir.
hukuki mesnetten yoksun ve kötü niyetli davanın reddi ile, davalı müvekkilinin lehine davacının kötü niyet tazminatı ile cezalandırılmasını, yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
- .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının Uyap kayıtları,
- .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasının Uyap kayıtları,
- 2021/... Arabuluculuk Son Tutanağı,
- Sigorta Uzmanı Bilirkişi tarafından hazırlanan 07.04.2025 tarihli bilirkişi kök raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Yapılan yargılama, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Asıl davanın; davacının rücuen tazminat istemli başlattığı icra takibine davalı yanca yapılan itirazın iptaline karar verilmesi gerekip gerekmediği noktalarında toplandığı; birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas Sayılı Dosyasının,.... İcra müdürlüğünün ... E sayılı dosyasına davalının yapmış olduğu itirazın iptali istemine ilişkin olduğu görülmüştür.
Asıl davada taraflar arasındaki uyuşmazlık; dava dışı sigortalının şantiyesinde 28/09/2013 tarihinde dava dışı işçinin 4.kattan düşmesi nedeniyle iş kazası meydana geldiği; .... İş Mahkemesi'nin ... E.sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda davalıların kusurlu bulunduğu, dava dışı işçinin açtığı .... İş Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasında yapılan yargılamada dava dışı sigortalı şirket aleyhine tazminata hükmedildiği, sigortalı tarafından davacıya karşı açılan ... ATM ... E. Sayılı dosyasında ödenen bedelin davacıdan rücu edildiği, davacının iş bu davada .... İş Mahkemesi'nin ... E.sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda belirlenen kusur oranı ölçüsünde, sigortalıya ödediği poliçe limitini aşan kısmın davalıdan rücuen tahsili isteminde bulunmaktadır.
Birleşen davada ise; davacı, aynı olay ve hukuki sebebe dayalı olarak davalı hakkında icra takibi başlatmış; davalının takibe süresinde olan itirazı nedeniyle takip durmuş, davacı tarafından .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas Sayılı Dosyasında itirazın iptali davası açıldığı görülmüştür.
Davalı sunmuş olduğu cevap ve beyan dilekçelerinde özetle; kendisinin de dava dışı sigortalı ... İnşaatın alt müteahhidi sıfatı ile sigorta poliçesi kapsamında ve poliçe lehtarı olduğundan davanın reddini talep ettiği görülmüştür.
.... İş Mahkemesinin ... E. İle ... ATM ... E. Sayılı dosyaları UYAP sistemi üzerinden celp edilmiştir.
... ATM ... E. Sayılı dosyası her ne kadar bekletici mesele yapılmışsa da; davalının poliçenin tarafı olduğu iddiasına dayanması nedeniyle rücu şartlarının oluşup oluşmadığı hususundaki değerlendirmenin öncelikli olarak yapılabileceği anlaşılmakla dosya sigorta uzmanı bir bilirkişiye tevdi edilmiştir.
Mahkememizce re'sen görevlendirilen bilirkişi Sigorta Uzmanı Bilirkişi tarafından hazırlanan 07.04.2025 tarihli bilirkişi kök raporunda özetle; Mezkur İşveren Sorumluluk Poliçe klozları mucibince taşeron ve müteahhitlerin poliçesinde sigortalı taraf olarak yer alması nedeni ile ödene hasar tazminatının davalı tarafa rücu edilemeyceği, mahkeme taraf konusundaki tesptitlerde aksi kanaatte ise her halükarda rücu edilebilecek tutarın 256.341,61 TL olacağı sonuç ve kanaatini bildirmiştir.
Rapor taraflara tebliğ edilmiş; tarafların rapora karşı beyan ve itiraz dilekçesi sunmuş olduğu görülmüştür.
Tüm dosya kapsamından yapılan değerlendirmede; Asıl ve birleşen davada davacı,28.09.2013 tarihinde gerçekleşen iş kazası sonucunda açılan tazminat davasında .... İş
mahkemesinin 2018/318 sayılı kararı ile, İşveren Mali Mesuliyet Poliçesine istinaden ödediği 592.975 TL + 80.064,97 TL hasar tazminatı için kusur nispetinde rücu etmek için başlamış olduğu icra takibine davalının dava dışı sigortalı ... İnşaatın alt müteahhidi sıfatı ile sigorta poliçesi kapsamında poliçe lehtarı olduğu gerekçesi ile itiraz etmesi sonucu açılan itirazın iptali davaları olduğu görülmüştür.
Davalının mezkur sigorta poliçesinde taraf sıfatı var mıdır var ise sigorta tekniği açısından taraf sıfatı ve TTK 1481 maddesi kapsamında davacının rücu hakkı hususunda değerlendirme yapılması için dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir.
24.12.2012-2013 vadeli ... numaralı
İşveren Mali Mesuliyet Poliçesinde yapılan incelemede; özel şartlarda, ... İnşaatında Yüklenici sıfatı ile yer alan ... adi ortaklığının tüm tali taşeron ve müteahhitleri ile proje konusu işyerinden çalışan tüm taşeron ve müteahhitlerin poliçe kapsamında sigorta teminatına dahil edildiği görülmüştür.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda özetle; İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 1. Maddesi ve 6102 sayılı TTK 1473.Maddesine göre davalı ...’nın mezkur İşveren Mali Mesuliyet Poliçesinde "sigortalı taraf" olarak yer aldığı ve bu sebeple mevcut poliçenin sigorta teminatı bağlamında sigorta himayesi kapsamına alındığı ve rücu şartlarının oluşmadığı sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunun sigorta mevzuatı açısınmdan hüküm kurmaya elverişli, mevcut mevzuata uygun ve denetlenebilir olduğunun anlaşılması karşısında mahkememizce hükme esas alınarak rapordaki tespit doğrultusunda davacının rücu şartlarının oluşmadığı kanaatiyle asıl ve birleşen davalarının reddine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;.
1-Asıl dosya ve Birleşen ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası yönünden davacının davasının sübut bulmadığı anlaşılmakla reddine,
Asıl Dava Yönünden Yargılama Giderleri;
1-Alınması gerekli 615,40 TL maktu karar harcından peşin alınan 4.476,05 TL ve 999,99 TL tamamlama harcından mahsubu ile bakiye kalan 4.861,24 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
2-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
3-Kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesi halinde ödeyen tarafa iadesine,
4-Davalı taraf yargılamada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre tespit olunan 45.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
5-Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00TL nin davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
Birleşen .... Atm'nin ... Esas Dava Yönünden Yargılama Giderleri;
1-Alınması gerekli 615,40 TL karar harcından peşin alınan 965,98 TL harçtan mahsubu ile bakiye 350,58 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
2-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
3-Kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesi halinde ödeyen tarafa iadesine,
4-Davalı taraf yargılamada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre tespit olunan 45.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
5-Arabuluculuk ücreti olan 3.600,00TL nin davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi, verilen karar usulen okundu anlatıldı.16/10/2025
Katip ...
Hakim ...