T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/231 Esas
KARAR NO: 2023/84
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 11/04/2022
KARAR TARİHİ: 09/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin ... marka ... plakalı ve 2021 model sıfır aracını 192.544,61 TL bedelle davalıdan satın aldığını, aracın müvekkile teslimi sırasında sağ ön sis farı çerçevesi tampon kısmının hasarlı olduğunun görüldüğünü ve bu durumun davalı satış temsilcisi ile satış müdürünün gözetiminde hem fotoğraflandığını hem de video kaydına alındığını, ayrıca durumun 04.08.2021 tarihli tutanak ile de kayıt altında alındığını, sıfır araç teslim almaya gelen müvekkilinin bu durum karşısında büyük bir hayal kırıklığına uğradığını, müvekkilinin ayıp oranında indirim yapılması teklifinin davalı tarafça kabul edilmediğini, davalı firmanın sadece onarım ve parça değişimini teklif ettiğini, müvekkilinin ise parça değişiminin araçta değer kaybına sebep olacağını belirtmesine karşın davalı taraf umursamaz tavır takındığını, alınan araç için belirtilen hasarın parça ve işçilik bedelleri için o tarihlerde 3.000,00 TL talep edildiğini, aracın parça değişimi görecek olmasından ve davalı tarafın bu süreçteki tavrından rahatsız olan müvekkilinin davalı tarafın verdiği araca binmek istemediğini ve çok düşük bir bedel ile sattığını, ayıplı olması sebebiyle değerinin çok altında bir bedel ile satılan araçtan dolayı müvekkilinin fazlaya dair haklarının saklı tutarak 10.000,00 TL ayıp oranında bedel iadesi ve 3.000,00 TL parça değişimi ile işçilik bedeli talep edildiğini, bu talebini de ... Noterliğinin 09.08.2021 tarihli ... yevmiyen numaralı ihtarnamesini davalıya ilettiğini, ancak davalı zararı yine de gidermediğini, 3.000,00 TL ayıplı mal satışından kaynaklanan parça ve işçilik bedeli ve 10.000,00 TL değer kaybının ihtarnamede belirtilen 7 iş gününün sona erdiği 01.09.2021 tarihinden itibaren ticari faiziyle beraber davalıdan tahsilini ve tüm yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesi ile, davacı şirketin müvekkili şirketten bahsi geçen aracın 0 km olarak satın aldığının doğru olduğunu, aracın teslimi sırasında yapılan kontrolde ön tamponunun sağ ön sis farının sağ tarafındaki kısmında küçük bir kaç çizik olduğunun görüldüğünü ve tamponun resimlerinin çekilerek video kaydına alındığını, bahsi geçen küçük çizikler 5-10 cm lik lokal boya ile giderilecek mahiyette olmasına ve bedelsiz olarak boyanın yapılmasının teklif edilmesine rağmen davalı tarafın kabul etmediğini ve bedel indirimi talep ettiğini, araçlarda tampon boya ve değişiminini değer kaybına yol açmayacağının bilenen bir gerçek olduğunu, davalı tarafın bedel indirimi talebinin haksız kazanç elde etmeye yönelik olduğundan müvekkili şirket tarafından kabul görmediğini, dolayısı ile değer kaybına yol açmayacak bir kaç çizik için davacı tarafın bedel indirimi talebinin haksız olduğunu, davacı tarafından talep edilen 3.000,00 TL onarım bedelinin çok fahiş olduğunu, bahsi geçen lokal boyanın 150-200 TL bedel ile yapılabilecek bir işlem olduğunu, aracın teslimi sırasında bahsi geçen çizik nedeniyle indirim talep eden davacıya aracın bedelinin iade edilmesi veya yerine başka bir araç verilmesinin teklif edildiğini, ancak davacının bu teklifi kabul etmediğini, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, ticari satımından kaynaklanan hasar bedeli ve değer kaybı istemine ilişkindir.
Taraf delillerinin toplanılmasına geçilmiş, davacı vekili tarafından dava dilekçesi ekinde davaya konu aracın fotoğrafları, hasar tutanağı, fatura ve ihtarname ve tebliğ mazbatası dosyaya sunulmuştur.
Davalı vekili tarafından satış dosya evrakları ve araç teslimi sırasında çekilen fotoğraf ve video kaydı flaş bellek ortamında dosyaya sunulmuştur.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın halli bakımından dosya makine mühendisi bilirkişiye tevdii edilmiş, 21.11.2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...davalı yanın davaya konu olan sıfır aracı sağ ön sis farı çerçevesi tampon kısmında bulunan çizikler nedeniyle ayıplı olarak sattığı, ... plakalı sıfır araçtaki ayıbın sebep olacağı değer kaybı nedeni ile Borçlar Kanunu gereğince davacının seçimlik haklarından, davalının ayıp oranında araç satış bedelinde nefaset indirimi (Kusurlu Mal İndirimi) yapması gerektiği (bu indirimin sektörde yerleşik bir uygulama olduğu), bu indirim tutarın 3.000 TL civarında olması gerektiği, aracın hasarının onarımında macun, astar ve aracın orijinal boyası olan opak boyanın kullanılması gerektiği ve onarımın; 17.11.2022 tarihi itibariyle alınan güncel fiyatlar ile; 1.900,00 TL + 342,00 TL (KDV) : 2.242,00 TL malzeme ve işçilik toplam bedel ile satışın yapıldığı 04.08.2021 tarihi itibariyle; 1.050,00 TL + 189,00 TL (KDV) : 1.239,00'TL malzeme ve işçilik toplam bedel ile giderilebileceği..." görüşü mütalaa olunmuştur.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, rapora karşı taraflara ayrı ayrı beyanda bulunulmuştur.
Davalının rapora karşı itirazları ile özellikle değer kaybı hesabı yapılırken emsal alınmamış ve tespitin neye göre yapıldığının anlaşılamamasına göre kök rapor hazırlayan bilirkişiden ek rapor tanzim edilmesi istenilmiş, 11.01.2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "...dava konusu sıfır aracın sağ ön sis farı çerçevesi tampon kısmında bulunan çiziklerin onarımı ile ilgili olarak; ... Departmanından alınan emsal teklifinde onarımın; 04.01.2023 tarihi itibariyle alınan güncel fiyatlar ile; 2.050,00 TL + 369,00 TL (KDV) : 2.419,00 TL malzeme ve işçilik toplam bedel ile, ... Cevizlibağ Odak Hasar Servisinden alıman dava konusu ... plakalı aracın hasarının giderilmesi için hazırlanan tekliflerinde onarımın; 05.01.2023 tarihi itibariyle alınan güncel fiyatlar ile; 2.750,00 TL + 495,00 TL (KDV): 3.245,00 TL malzeme ve işçilik toplam bedel ile, satışın yapıldığı 2021 yılındaki fiyatlar ile; 1.140,00 TL + 205,20 TL (KDV): 1.345,20 TL malzeme ve işçilik toplam bedel ile, ... Servisinden alfıman dava konusu ... plakalı aracın hasarının giderilmesi için hazırlanan proforma teklifinde onarımın 06.01.2023 tarihi itibariyle alınan güncel fiyatlar ile; 2.500,00 TL + 450,00 TL (KDV) : 2.950,00 TL malzeme ve işçilik toplam bedel ile giderilebileceği, dava konusu aracın değer kaybı ile ilgili olarak yapılan WEB üzerinden emsal piyasa araştırması yapılmış olup, Emsal Karşılaştrma - Yöntemi - kullanılarak tekrardan hesaplandığı ve bu yönteme göre aracın değer kaybının 3.249 TL olduğunun tespit edildiği, davalı yanın davaya konu olan sıfir aracı sağ ön sis farı çerçevesi tampon kısmında bulunan çizikler nedeniyle ayıplı olarak sattığı Türk Borçlar Kanunu Madde 227'ye göre satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcının, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabileceğini; 1. satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme. 2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme. diğer hususlarda kök rapordaki tespit ve değerlendirmelerimi tekraren Mahkemeniz takdirlerinde olduğu..." görüşü mütalaa olunmuştur.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, rapora karşı taraflar ayrı ayrı beyanda bulunulmuştur.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının yukarıda marka ve modeli belirtilen aracı davalıdan satın aldığı, aracın satın alındığı sırada davacı tarafından tamponda hasar tespit edildiği, bunun davalı yana bildirilmesi ile hasarın karşılıklı kayıt altına alındığı, anılan hususların davalı tarafın da kabulünde olduğu sabittir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, araçtaki hasarın miktarı ile bunun değer kaybına yol açıp açmadığı ve davalının bunlardan sorumlu olup olmadığı noktalarındadır.
Tespit edilen hususlarda mahkememizce bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, alınan kök raporda hasar bedeli ve değer kaybı ayrı ayrı gösterilmişse de davalının rapora itirazlarında geçtiği gibi değer kaybı hesabı yapılırken bilirkişi raporunda emsal alınan araçların gösterilmediği, yine hasar bedelinin hesabının denetime elverişli olmadığı anlaşılmakla bu hususlarda bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Buna göre bilirkişi tarafından hazırlanan 11.01.2023 tarihli raporda gerek hasar bedeli hesabı için alınan teklifler gerekse değer kaybı hesabında kullanılan emsal araçlar raporda ayrıntılı şekilde gösterilmiştir.
Davalı rapora itirazlarında değer kaybı hesabının Trafik Sigortası Genel Şartlar uyarınca yapılmasını istemişse de yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca araç değer kaybı hesabının, aracın kazadan önceki ayıpsız bedeli ile kaza sonrası aracın emsalleri ile tespit edilen değeri arasındaki farkın bulunması suretiyle yapılması gerektiği ve bilirkişi raporunun da bu kriterlere uyularak tanzim edilmiş olması nedeni ile davalı itirazı yerinde görülmemiştir.
Bir diğer itiraz ise tamponda yer alan hasarın değer kaybı hesabında dikkate alınamayacağıdır. Bilirkişi raporunda da ayrıntılı şekilde yer verildiği üzere Trafik Sigortası Genel Şartlar uyarınca yapılan hesaplamada bu yöntem benimsenmiş ise de Anayasa Mahkemesi' nin iptal kararı sonrası bu yöntem terk edildiğinden ve artık kilometre sınırı gözetilmeksizin, yine tampon gibi plastik aksamlardaki hasarların hesaplamadan muaf tutulmaksızın hesaplama yapılması gerektiğinden rapor bu yönden de usule uygun görülmüştür.
Davalının diğer itirazlarına da bilirkişi raporunda ayrıntılı şekilde yer verilmiştir.
Açıklanan nedenlerle usul ve yasaya uygun, hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi ek raporu doğrultusunda karar verilmiş, davacının aşkın talepleri kabul edilmemiştir.
Davacı, davadan önce davalıyı temerrüde düşürmüştür. Temerüt tarihi mahkememizce daha erken 25/08/2021 olarak hesaplanmış ise de taleple bağlı kalınarak temerrüt tarihi 01/09/2021 olarak berinsenmiştir.
Tarafların tacir olması nedeni ile hükmedilen alacağa avans faiz uygulanmasına karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının kısmen kabul kısmen reddi ile; malzeme ve işçilik bedeli olarak 1.345,20 TL ile değer kaybı bedeli olan 3.249,00 TL'nin temerrüt tarihi olan 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 313,82 ₺ harçtan peşin alınan 222,01 ₺'nin mahsubu ile bakiye 91,81 ₺ harcın davalıdan alınarak hazineye ödenmesine,
5-Davacı tarafça peşin olarak yatırılan 222,01 TL peşin harç ile 80,70 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti ve sair giderler için sarfedilen toplam 1.337,24 TL yargılama giderinin kabul/red oranına göre 472,58 ₺'nin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye kalanın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Zorunlu Arabuluculuk başvurusu nedeniyle harcanan 1.320,00TL'nın davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 853,52 ₺'sinin davacıdan; 466,48 ₺'sinin ise davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
8-Kabul edilen dava değeri ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap ve takdir edilen 4.594,20 ₺ vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Reddedilen dava değeri ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13 ve 13/3 Maddesine göre hesap ve takdir edilen 4.594,20 ₺ vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
10-Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı HMK 341 maddesi uyarınca miktar itibari ile KESİN olmak üzere karar verildi, verilen karar usulen okundu anlatıldı.09/02/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır