T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/421 Esas
KARAR NO: 2024/528
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/06/2022
KARAR TARİHİ: 19/09/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 30/06/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle;“Taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle toplam 314.753,00 TL'lık borç bulunduğunu, bu borcun 300.053,00 TL'lık kısmı, keşidecisi davacı olan; ... nolu, 13.07.2019 tarihli, 48.000,00 TL. ... nolu, 13.07.2019 tarihli, 25.053,00 TL... nolu, 17.08.2019 tarihli, 42.000,00 TL. ... nolu, 31.08.2019 tarihli, 25.000,00 TL. ... nolu, 28.09.2019 tarihli, 40.000,00 TL. ... nolu, 28.09.2019 tarihli, 40.000,00 TL. ... nolu, 28.09.2019 tarihli, 80.000,00 TL. olmak üzere toplam yedi adet çek, kalan 14.700,00 TL'sı da açık hesap şeklinde olduğunu, bu borcun ödenmesi için taraflar üç adet protokol düzenleyerek, imza altına aldıklarını,12.09.2019 tarihli Anlaşma Protokolü başlıklı belge ile; davacının üçüncü kişi ticari kuruluşlardan olan;... Ltd. Şti'nden 80.953,00 TL.)... Ltd. Şti'nden 33.615,00 TL. ... Ltd. Şti'nden 56.000,00 TL. olmak üzere toplam 170.568,00 TL'lık alacağı davalılardan ...'ye temlik edildiğini, davalılardan ...'ye 8.000,00 TL. nakit ödeme yapıldığını, yine davacı tarafından;31.10.2019 tarihli, ... firması tarafından keşide edilmiş, 13.250,00 TL.30.09.2019 tarihli, ... firması tarafından keşide edilmiş, 8.83,89 TL.21.08.2019 tarihli, ...firması tarafından keşide edilmiş, 7.334,00 TL.20.10.2019 tarihli, ... firması tarafından keşide edilmiş, 10.000,00 TL.10.11.2019 tarihli, ... firması tarafından keşide edilmiş, 4.458,00 TL. bedelli, toplam beş adet, 43.915,89 TL'lık müşteri çekleri davalılardan ...'ye teslim edildiğini, aynı protokol gereği, davacı şirketin ortakları olan ... ve ...'ın borçlu olduğu; 10.01.2020 hululü vadeli, 12.500,00 TL.10.02.2020 hululü vadeli, 12.500,00 TL.10.03.2020 hululü vadeli, 14.700,00 TL'lık, toplam üç adet, 39.700,00 TL'lık emre muharrer senetler davalılara teslim edildiğini, böylelikle bu belge gereğince davalılara yapılan toplam ödeme, 262.183,89 TL. Olduğunu, taraflar arasında düzenlenerek, imza altına alınan 19.11.2019 tarihli belge gereğince de, davacı şirketin ortakları olan .... ve ...'ın — borçlu olduğu; 10.04.2020 hululü vadeli, 12.500,00 TL.10.05.2020 hululü vadeli, 12.500,00 TL'lık, toplam iki adet, 25.000,00 TL'lık emre muharrer senetler davalılara teslim edildiğini, yine 22.01.2020 tarihinde düzenlenerek imza altına alınan bir belge ile davacı tarafından ...Ltd. Şti. tarafından keşide edilmiş, 31.05.2020 tarihli, 5.800,00 TL'lık çek davalılara teslim edilmiş ve bu belge ile 22.01.2020 tarihi itibariyle gerek çek ve gerekse açık hesaplardan kalan borcun 22.200,00 TL. olduğu ve ödemelerin davalılardan ... Ltd. Şti'ne yapılacağı kararlaştırılmış olduğunu, sonrasında kalan bakiye ve vade farkı, açık hesaplardan bakiye kalan tutarın 40.000,00 TL. Olduğu taraflarca tespit edilmiş ve bu tutarın ödenmesine yönelik olarak 18.08.2020 tarihli, Protokoldür başlıklı belge ile;18.08.2020 tarihinde 5.000,00 TL.05.09.2020 tarihinde 5.000,00 TL.05.10.2020 tarihinde 8.000,00 TL.05.12.2020 tarihinde 7.000,00 TL.05.01.2021 tarihinde 7.000,00 TL. olmak üzere toplam 32.000,00 TL. ödeme davalı ... Ltd. Şti'ne nakit olarak yapılmış olup,bu protokolde sözü edilen 05.02.2021 tarihinde yapılması kararlaştırılan 8.000,00 TL'lık ödeme, davalılar nezdinde bulunan kıymetli evrakların davacıya teslim edilmemesi nedeniyle yapılamadığını, keşidecisi davacı ... Ltd. Şti. Olan ... nolu, 28/09/2019 tarihli, 80.000,00TL'lik çek nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespitini, anılan çekin iptalini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı vekilinin 13/12/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davalı vekili, davacı diğer davalı ... ile olan kambiyo ilişkisinden kaynaklı kişisel defileri davalıya — karşı soyutluk ilkesi sonucu ileri süremeyeceğini, davalı, iptali istenen çekin meşru hamili olup, iyiniyetli hamil olması karşısında alacak hakkı davacının diğer davalı ile olan alacak verecek ilişkisinden bağımsız olduğunu, Dosyada mübrez alacağın temliki sözleşmesini aşan alacak-borç ilişkisini düzenleyen evraklarda ve protokollerde de davalını imzası bulunmadığından davalıya karşı ileri sürülebilecek herhangi bir talep olmadığını, davacı Şirket'in davasının haksız olduğu yapılacak bilirkişi incelemesiyle de ortaya çıkacağını, davacının asıl niyetinin, davacı şirket yetkilileri aleyhine .... İcra Ceza Mahkemesi'nin 2019/... esas sayılı dosyası üzerinden verilen mahkumiyet hükmü neticesinde davalıya yapmak zorunda kaldığı ödemelerin önüne geçmek olduğunu, davacının, davaya konu çek ve senetleri imzaladıktan sonra borcun nasıl sonlandığını ispat külfeti kendisinde olduğunu, davacı taraf aleyhine, bulunmadığı iddia edilen asıl alacağın 9620'sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep ettiklerini, haksız ve kötüniyetli davanın reddine karar verilmesini talep etmektedir.
DELİLLER:
-.... İcra Ceza Mahkemesinin 2019/... E. Sayılı dosyasının Uyap kayıtları
-Mali Müşavir ... ve Nitelikli Hesap Uzmanı ... tarafından hazırlanan 08/06/2023 tarihli bilirkişi kök raporu,
-Mali Müşavir İpek Kılınç Kalay ve Nitelikli Hesap Uzmanı ... ... tarafından hazırlanan 18/03/2024 tarihli bilirkişi kök raporu ve 05/06/2024 tarihli bilirkişi ek rapor,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Yapılan yargılama, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki ticari ilişki ve protokoller nedeni ile davacının davalılara 27.09.2019 tarihli ve 80.000,00 TL'lik çek nedeni ile borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi gerekip gerekmediği noktalarında toplandığı görülmekle ilişkindir.
Mahkememizce resen görevlendirilen Mali Müşavir ... ve Nitelikli Hesap Uzmanı ... tarafından hazırlanan 08/06/2023 tarihli bilirkişi kök raporunda özetle;"...Davacının çeklerde 48.540,11 ve cari bakiyeden 8.000,00TL olmak üzere toplam 56.540,11TL bakiye borcunun bulunduğu, protokollerde belirtilen ödemelerin belgelerine rastlanmadığı için davacının söz konusu ödemeler için yazılı belge sunamadığı, kalan 56.540,11TL borca karşılık son ödeme tarihi olan 01 Şubat 2021 tarihinden bir sonraki celse tarihli olan 30 Haziran 2023'e kadar geçen 879 günlük süre için 21.695,53TL reeskont faizi hesaplandığı iş bu raporun değerlendirilmesi ...."sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce resen görevlendirilen Mali Müşavir ... ve Nitelikli Hesap Uzmanı ... ... tarafından hazırlanan 18/03/2024 tarihli bilirkişi kök raporunda özetle;"... Davacı şirketin 2019 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliği taşıdığı,2020,2021 yılı şirket tasfiye halinde olduğundan inceleme yapılamadığı, Davalı şirketin 2019, 2020 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliği taşıdığı, davalı şirketin ticari defterlerinde dava konusu çeke ait ödeme kaydı görülmediği, Davalı yanın taraflar arasında imzalanan 18.08.2020 tarihli protokol gereği, davacının aşağıda belirtilen ödeme tutarlarını yapmış olduğu görülmüş, davacı tarafından davalı yana yapılan ödeme toplamının 35.000,00 TL olduğu, 18.08.2020 tarihindeki anlaşmada belirtilen 43.000,00 TL nin 35.000,00 TL si ödenerek son olarak 8.000 TL davacının bakiye borcu kaldığı, Davaya konu çek için davalılardan ...'nin .... İcra Ceza Mahkemesi'nin 2019/... esas sayılı dosyada davacı hakkında mahkümiyet kararı verilmiş, süreç içinde yürürlüğe giren 7333 sayılı yasadan yararlanan davacı, çek bedelini yasanın öngördüğü taksitler halinde davalılardan ...'ye ödemeye başladığı, Bu kapsamda yapılan ödemelerin toplamı 2024/Mart itibariyle toplam 54.579,00 TL olduğu hesaplanmış, ilgili taksitlerin 2024/Aralık tarihinde son bulacağı görülmüş olup, davacının son olarak 8.000,00 TL. borcu kalan dava konusu çek ile ilgili olarak; Bankaca karşılıksız çek için ödenen 2.030,00 TL, yasa gereği yapılan taksitli ödemeler 54.579,00 TL ile birlikte toplam 56.609,00 TL. — ödeme yapıldığı, 8.000,00 TL kalan bakiye düşüldüğünde fazla ödenen tutar Toplam 48.609,00 TL. Olarak hesaplanılmış..."sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce resen görevlendirilen Mali Müşavir ... ve Nitelikli Hesap Uzmanı ... ... tarafından hazırlanan 05/06/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;"....Davalı yanın taraflar arasında imzalanan 18.08.2020 tarihli protokol gereği, davacının belirtilen ödeme tutarlarını yapmış olduğu görülmüş, davacı tarafından davalı yana yapılan ödeme toplamının 35.000-TL olduğu, 18.08.2020 tarihindeki anlaşmada belirtilen 43.000-TL'nin 35.000-TL'si ödenerek son olarak 8.000-TL davacının bakiye borcu kaldığı, Davaya konu çek için davalılardan ...'nin .... İcra Ceza Mahkemesi'nin 2019/... Esas sayılı dosyada davacı hakkında mahkümiyet kararı verilmiş, süreç içinde yürürlüğe giren 7333 sayılı yasadan yararlanan davacı, davaya konu çek bedelini yasanın öngördüğü taksitler halinde davalılardan ...'ye ödemeye başladığı, Bu kapsamda yapılan ödemelerin toplamı 2024/Mart itibariyle toplam 54.579-TL olduğu, ilgili taksitlerin 2024/Aralık tarihinde son bulacağı görülmüş olup, davacının son olarak 8.000-TL borcu kalan dava konusu çek ile ilgili olarak; bankaca karşılıksız çek için ödenen 2.030-TL, yasa gereği yapılan taksitli ödemeler 54.579- TL ile birlikte toplam 56.609-TL ödeme yapıldığı, 8.000-TL kalan bakiye düşüldüğünde fazla ödenen tutar toplamının 48.609-TL. olarak hesaplandığı, Dolayısıyla davacının dava konusu 80.000-TL çek bedeli için borcunun kalmadığı, 48.609-TL de fazla ödeme gerçekleştirdiği, Tarafların kök raporun hazırlanması sürecinde ileri sürdükleri iddia ve savunmaları yinelediği, dosyaya yeni bilgi ve belgeler sunulmadığı, bu yönüyle tekrara düşmemek adına kök rapordaki görüşlerimizi yeniden yazmak yerine, bu görüşlerimizde bir değişiklik olmadığını..."sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, iki tarafın da rapora karşı bir itirazı olmadığı görülmüştür.
Dava, kambiyo senedi nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine yönelik menfi tespit davasıdır.
Davacı ile davalı arasında 18/08/2020 tarihli borç protokolü imzalanmış; anlaşılan miktarın davacı tarafından ödenmesine karar verilmiş, davacının bakiye 8.000,00 TL lik borcu da davalı alınan ceza ilamına istinaden peyder pey davalı şirkete ödenmiştir. Mahkememizce alınan bilirkişi raporuna göre davacının davalı 48.609,00 TL miktarında fazla ödeme yaptığı, düzenlenen çek nedeniyle borcunun kalmadığı tespit edilmiş; alınan rapor dosya içeriğine toplanan delillere, yukarıda belirtilen Yargıtay içtihatlarına uygun ve karar vermeye elverişli bulunduğundan hükme esas alınmış; tüm bu nedenlerle davacının davalılara 8611494 nolu, 28.09.2019 tarihli 80.000,00 TL meblağlı çek nedeni ile borcu kalmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının kabulü ile; davacının ... nolu, 28.09.2019 tarihli 80.000,00 TL meblağlı çek nedeni ile davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2-)Alınması gereken 546,48TL harçtan peşin alınan 136,62TL harcın mahsubu ile bakiye 409,86TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-)Davacı tarafça yapılan 80,70TL başvurma harcı, 136,62TL peşin harç, 10.500,00TL bilirkişi ücreti, 778,00TL tebligat ve posta masrafından oluşan toplam 11.495,32TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-)Davacı yargılamada kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre tespit olunan 8.000,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-)Kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesi halinde ödeyen tarafa iadesine,
Dair, davacı ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı diğer davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi, verilen karar usulen okundu anlatıldı. 19/09/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır