T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/719 Esas
KARAR NO: 2024/247
DAVA: Banka Teminat Mektubunun Hükümsüzlüğünün Tespiti
DAVA TARİHİ: 17/11/2022
KARAR TARİHİ: 24/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Banka Teminat Mektubunun Hükümsüzlüğünün Tespiti davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçelerinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı arasında yapılan ... Santrali Kurulum İşi Sözleşmesi ile, davalı şirketin taahhüdü altında inşa edilecek olan ... Şehir Hastanesi Projesi kapsamındaki ... santralinin projelendirilmesi, hazırlanan projelerin ... Elektrik İdaresi tarafından onayı, ... santralinin ve belirlenen malzeme ve parçaların gümrükten şantiyeye nakliyesi, montajı, devreye alınması, as builtlerinin hazırlanması, işverene teslimi ve lisanssız kullanım izni ile ilgili işlemlerin yapılacağının sözleşme altına alındığını, bunun haricinde talep edilenlerin müvekkili şirketin sorumluluğunda olmadığını, müvekkilinin, davalının taleplerini yerine getirmeye çalıştığını, sözleşmelere istinaden müvekkili şirket tarafından 28/06/2019 tarih ve ... numaralı 140.000,00€ değerindeki kesin Teminat Mektubu ile 28.06.2019 tarihli ... numaralı 125.000,00€ değerindeki kesin Teminat Mektubu ve 15/10/2020 tarihli ve 150.000,00 Euro tutarlı teminat senedinin kesin kabul işleminin yapılarak iade edilmek üzere davalı şirkete teslim edildiğini, müvekkilinin sözleşmeden kaynaklı tüm edimlerini eksiksiz bir şekilde ifa etmesine rağmen davalının kesin kabul beyanında bulunmayarak söz konusu teminat mektuplarını müvekkiline iade etmediğini belirterek, öncelikle 28/06/2019 tarih ve ... numaralı 140.000,00€ değerindeki kesin Teminat Mektubu ile 28.06.2019 tarihli ... numaralı 125.000,00€ değerindeki kesin Teminat Mektubu ve 15/10/2020 tarihli ve 150.000,00 Euro tutarlı teminat senedinin dava sonuçlanıncaya kadar dek bozdurulmasının engellenmesi bakımından ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve neticeten de davanın kabulü ile taraflar arasında akdedilen sözleşmeler kapsamında kesin kabul şartlarının oluştuğunun tespitine, davaya konu teminat mektupları ile teminat senedinin müvekkili şirkete iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ile müvekkili şirket arasında müvekkili şirketin yapımını üstlenmiş olduğu ... Şehir Hastanesi Projesine ilişkin 07/03/2017 tarihli Jeneratör Kurulum İşi Sözleşmesi ve yine aynı projenin ... Kurulum İşine ilişkin 07/03/2017 tarihli ... kurulum işi sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme kapsamında taraflar arasında 16/02/2018 tarihli Zeyilname imzalandığını, ilgili zeyilname kapsamında davacı yana Dizel Jeneratör Tadilat işleri yapılması işi verildiğini, yine taraflar arasında akdedilen ... Santrali Tadilat İşleri işi verildiğini, davacı yanca, taahhüdü altında bulunan işlerin kesin kabul şartlarına haiz olmak üzere tamamlandığı ve kesin kabul işleminin yapılarak teminatların iade edilmesi gerektiği iddia edilmiş ise de, talebin kabulüne imkan bulunmadığını, davacı yanca ... Noterliği'nin 04/04/2022 tarihli ihtarnamesi ile, ilgili sözleşmelerden kaynaklı işin kesin kabul işlemlerinin yapılması gerektiğine dönük ihtarına verilen ... Noterliğinin 20/04/2022 tarihli ihtarnamesinde sayılan eksiklikler ile sınırlı olmamak üzere ilgili eksikliklerin davacı yana bildirilmişse de, bugüne kadar davacı yanca eksikliklerin giderilmesi için herhangi bir işlem yapılmadığını, eksiklikler giderilmeden kesin kabul işleminin yapılamayacağını, davacı yanca kendilerinin bu hususta sorumluluğu bulunmadığı iddia edilmiş ise de eser sözleşmesi mahiyetinde yapılan işe ilişkin olarak ehli fen sıfatı ile hareket eden davacı yanın işbu sözleşmelerden kaynaklı müvekkili şirketin beklediği faydayı azaltacak ya da teknik uzmanlık gerektirecek ilgili eksik ve kusurlardan sorumlu olduğunu, davacı yanın iddialarının aksine, davacı yanın taahhüdü altında bulunan her iki iş yönünden de kesin kabul şartlarının oluşmadığını, davacı yanca her ne kadar dava dilekçesinde teminat iade koşullarının kesin kabulüne bağlı olduğu ve kesin kabul işlemlerinin yapılması gerektiği ifade edilmişse de, taralar arasında akdedilen sözleşmelerin 17. Maddesinin devamında tüm teminat iadelerine ilişkin olarak teminat iadesi talebinde bulunan tarafa ek yükümlülükler getirildiğini, davacı yanca sözleşmeler kapsamında verilen tüm teminatların iadesi talep edilmiş ise de, kesin kabul işlemi yapılmadığından teminat iade şartları oluşmadığını, bir an için davacı yanın teminatlarının iadesi gerektiği kabul edilse dahi, davacı yanın sözleşme gereği var olan garanti yükümlülüğü devam ettiğinden tüm teminatlar yönünden iade şatlarının oluşmadığını beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı tarafın ihtiyati tedbir talebi, mahkememizce kabul edilmiş %20 teminat karşılığı teminatlara tedbir uygulanmıştır.
Davalı tarafından tedbire itiraz edilmesi üzerine mürafaa günü verilerek 25/01/2023 tarihli mürafaa duruşmasında itirazın reddine karar verilmiş, karar davalı tarafça istinaf edilmiş, ... Mahkemesi .... Hukuk Dairesinin 2023/... Esas 2023/... karar sayılı ilamıyla, ara karar yerinde görülerek istinaf talebi red edilmiştir.
Tarafların sunduğu bilgi ve belgeler dosyamız arasına alınmış ve incelenmiştir.
Mahkemece resen seçilen mali müşavir, elektrik mühendisi ve makine mühenhdisi bilirkişi heyetince sunulan 07/07/2023 tarihli raporda; " Davacı ...Tic. A.Ş.'nin kesin kabul şartlarının oluştuğu, teminat mektubu ve senetlerinin iade koşullarının dava tarihi itibari ile oluştuğu " mütalaa edilmiştir.
İtirazlar üzerine istenen belgeler dosya arasına alınmış, işin ana yüklenicisi olan ... şirketinden yapılan işler ve ayıplara ilişkin belgeler ve bilgiler celbedilip bilirkişi heyetinden ek rapor alınmıştır.
Bilirkişi heyeti 26/03/2024 tarihli ek raporunda; "Gerek davalı ... A.Ş. tarafından beyan edilen eksik ve kusurlu işler ve gerekse dava dışı ... A.Ş.nin beyan etmiş olduğu eksik ve kusurlu işler içerisinde kök rapordaki kanaati değiştirecek bir husus mevcut olmadığını, ... Santralı ... sisteminin davacı ... tarafından çalışır vaziyette teslim edilmiş olduğunun gerek dosyaya bu defa ... tarafından sunulan ... Şehir Hastanesi ... Santralı Geçici Kabul Tutanağı ve gerekse tarafların mail yazışmalarından anlaşıldığını, ... sisteminin çalışmasındaki aksaklıkların hastane işletmesinin uygulamalarından kaynaklanmış olduğu kanaatine varıldığını, ... sistemi aksaklıklarının işin kesin kabul eksiği olarak da yapılabileceği, çalışma düzenindeki aksaklıkların kimden kaynaklandığı tartışmalı olan ... sistemi yüzünden kesin kabul yapılmamasının yerinde olmadığını, ... Şehir Hastanesi ... Santralı Ve ... Şehir Hastanesi Projesi Jeneratör Kurulum İşi'nin Kesin Kabul şartlarının ve teminat iadesi koşullarının dava tarihi itibari ile oluştuğunu, " bildirmişlerdir.
Sunulan ek rapor ve dosyadaki belgeler nazara alınarak itirazlar mahkememizce rededilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, tarafların arasındaki alt yüklenicilik sözleşmesi kapsamında, davacının alt yüklenici olarak işi yapıp teslim etmesine rağmen kesin kabulün yapılmadığı ve teminatların iade edilmediği iddiası ile kesin kabulün tespiti ve teminatların iadesi istemine ilişkindir.
Alınan bilirkişi kök ve ek raporundan, davacının üstlendiği işin eksik ve ayıplı olmadığı, kabul şartlarının oluştuğu, davacının yükümlülüğünde olmayan başka eksiklikler nedeniyle hastane kesin kabulünün yapılmamış olduğu, davacının işini teslim ettiği ve sözleşmelerde garanti süresince teminatın alıkonulacağına dair bir hüküm olmadığı, davacının yapımını üstlendiği işe ilişkin geçici ve kesin kabul şartlarının oluştuğu anlaşılmaktadır.
Davalı tarafça eksik ve ayıplı iş olduğundan ve garanti süresi de devam ettiğinden teminat iadesi koşuları oluşmadığı ileri sürülüş ise de, ... şirketinden gelen yazı içeriğinden davacının üstlendiği işe dair bir ayıp ve eksiklik bulunmadığı, bilirkişi tarafından da bir eksiklik ve ayıp tespit edilmediği, işin 03/04/2019'da geçici kabulünün yapıldığı, işin devreye alınmasından sonra verilecek servis hizmetleri ile sistemin tamamen çalıştırılmasının işin niteliği gereği olduğu, baca kararmasının bir ayıp olmadığı, rutin olduğu, ... tarafından gönderilen ve eksikliklere işaret eden maillerin genel itibarıyla geçici kabul öncesine ait olduğu, sonradan ortaya çıkan yetersizliklerin tesis kapasitesi ve niteliğinden kaynaklı olduğu, davalının yapması gereken işi yaptığı, sonradan tespit edilen uyumsuzlukların davacının sorumluluğunda olmadığının bilirkişi tarafından tespit edildiği, bu durumda dava haklı olup kabulüne karar vermek gerektiği vicdani kanaat hasıl olmuş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davacının davasının KABULÜ İLE; Vakıf Banktan verilme 28/06/2019 tarihli ... nolu 140.000,00 EURO bedelli ve 28/06/2019 tarihli, ... nolu 125.000,00 EURO bedelli teminat mektuplarının ve düzenleyeni davacı, lehtarı davalı, 15/10/2020 tarihli, 150.000,00 EURO bedelli, 'teminat senedidir' ibareli senedin, iade koşulları oluştuğundan davalıdan alınarak davacıya iadesine, kesin kabul şartları oluştuğunun tespitine,
2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 550.530,78 TL alınması gerekli harçtan, davacı tarafça peşin yatırılan 140.080,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 410.450,08 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan 384.593,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Yargılama nedeniyle harcanan 140.161,40 TL peşin ve başvurma harcı ile 10.760,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafça harcanan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İlişkin, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile ... Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 24/04/2024
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır