T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/596 Esas
KARAR NO :2025/394
DAVA:Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı)
DAVA TARİHİ:03/10/2023
KARAR TARİHİ:17/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Tarafların Talepleri
Davacı vekilinin 03/10/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle: Davalı ... Opr.Taşıt Kir. A.Ş.adına kayıtlı (... ) plakalı kiralık aracın , Muğla ili ... ilçesinde müvekkili şirketin ( ... ) plakalı kiralık aracına çarparak ağır maddi hasara uğrattığını ve 06.06.2022 tarihinde meydana gelen olayda davalı tarafın kiralık araç sürücüsü %100 oranında kusurlu bulunduğundan hasar davalının (...) Zorunlu Trafik Sigortasından karşılandığını, kusurlu aracın kaza tarihinde diğer davalı ... İnş.Taahhüt.ve Turzm.Tic. A.Ş. tarafından "Uzun Süreli Araç Kiralama Sözleşmesiyle" kiralanmış olduğundan ve bu şirket Arabuluculuk toplantısına ... sıfatıyla katıldığından davaya dahil edildiğini, kaza günü ...'da servis ağı bulunan kurumsal bir şirketin tamir servisine çekilen müvekkili şirkete ait aracın üç aydan fazla süren bir tamirat süreci geçirdikten sonra ...'da faaliyet gösteren ... ... A.Ş.tine KDV hariç aylık 9.000.-TL (günlük 300.-TL kira) bedeli karşılığında Bir yıllık sözleşmeyle kiralandığını, ancak kiracı şirketin kazada ön düzeni dağılıp toparlanan aracın hatalı tamir edildiğini ve sürüş hakimiyetinin bulunmadığını bildirerek servise iade ettiğini tekrar aynı servise alınan aracın yeniden sökülerek parçaları orijinalleriyle değiştirilip , 13.10.2022 tarihinde kesilen detaylı yedek parça ve tamir faturasıyla 15.10.2022 günü son teslimatının yapıldığını, bu durumda müvekkili şirketin kira gelir kaybına uğradığını, icra takibi açıldığını, takibe davalı tarafça itiraz edildiğini belirterek, 58.700 TL araç kiralama gelir kaybıyla 50.000 tl araç değer kaybı Toplamı olan 108.700 TL tazminat alacağı tutarının kaza tarihinden itibaren hesaplanacak Ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini , yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, yaklaşık 10000 araçlık filosu ile Türkiye çapında uzun dönem araç kiralama hizmeti verdiğini, kazaya karışan ... plakalı aracın müvekkili şirket mülkiyetinde olduğunu, müvekkilinin bu aracı, 30.09.2014 tarihli Motorlu Taşıt Kiralama Sözleşmesi ve eki niteliğindeki Ek-1 Taşıt Sipariş Formu No:... sayılı, 21.10.2020 tarihli protokol ile 24 ay süreyle dava dışı ...Taahhüt ve Turizm Tic. A.Ş.'ye kiralamış ve 27.10.2020 tarihinde kiracı firmaya teslim ettiğini, müvekkili şirketin taraf sıfatı bulunmadığını, pasif husumet yokluğundan reddinin gerektiğini, müvekkiline ait ... plakalı aracın zmms, genişletilmiş kasko ve excess ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçelerinin bulunmakta olduğunu, davacının taleplerinin sigorta şirketlerinin sorumluluğunda olduğunu belirterek davanın pasif husumet yokluğundan müvekkili şirket bakımından reddini, hukuki şartları oluşmamış tazminat taleplerinin reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
B.Uyuşmazlık, Deliller, Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe
Dava, trafik kazası sebebiyle meydana geldiğinden bahisle araç kiralama bedeli ve değer kaybı tazminatı talepli davadır.
Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiştir. Dava şartlarına ilişkin eksik ve incelenmesi gereken ilk itiraz bulunmadığı anlaşıldıktan sonra tarafların sulh olma imkanı bulunmadığından uyuşmazlık noktaları belirlenip tahkikat aşamasına geçilmiş, deliller toplanıp bilirkişi raporu alınmak suretiyle sonuca gidilmiştir.
Mahkememizce seçilen makine mühendisi bilirkişi ...'nun 02/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, İRAPİK KAZASI olduğu, Meydana gelen olayda KAÇINILMAZLIK faktörünün etkisinin OLMADIĞI, önlenebilir bir kaza niteliğinde OLDUĞU, Dava konusu kaza ile hasar durumunun uyumlu olduğu,Söz konusu aracın makul onarım süresinin ilgili servis / onarım atölyelerinin iş yükü ile doğru orantılı olarak yaklaşık 25 (yirmibeş) iş günü süreceği, Davaya konu Trafik Kazası Kapsamında; ... plaka sayılı araç sürücüsü ... in e 100 kusur oranı ile ASLİ VE TAM KUSURLU olduğu, Dava konusu kazanın ... plaka ayılı araç sürücüsü ... ın asli kusur sayılan kavşaklarda geçiş önceliğine uymaması nedeni ile meydana gelmiş olduğundan ... plaka sayılı araç sürücüsü ... in kusursuz olduğu, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının belirlenmesi, kararına göre kaza tarihi itibariyle REEL PİYASADA ;Dava konusu aracın kazadan önceki 2. El piyasa rayiç değerinin pandeminin 2. El piyasa rayiçlerinde yaratmış olduğu olumsuz etkinin ve artışında dikkate alınması ile 315.000,00 TL civarında olacağı, kazadan sonraki onarılmış hali ile piyasa rayiç değerinin (modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, km bilgisi (112.792 km de) vb. etkenler baz alınmıştır.) yaklaşık 260.000,00 TL civarında olacağı, bu kapsamda Değer Kaybının kaza tarihi itibariyle 315.000,00 — 265,000,00 TL — 50,000,00 TL civarında olacağı, Dosya kapsamında aracın onarımda bulunduğu süre içerisinde kullanılamamış olmasından kaynaklı davacı lehine sağlanan faydaların Yargıtay içtihatları gereği tenzili ile davacının araçtan mahrum kalma/ kazanç kaybı alacağının 3.125,00 TL olacağı, ( Makul Onarım Süresi dikkate alınmıştır.) Dosya muhteviyatında değer kaybı ve kazanç kaybı yönünden herhangi bir ödeme yapılmış olduğuna dair bilgi, belge ve dokümanın dosya muhteviyatında bulunmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce seçilen makine mühendisi bilirkişi ...'un 05/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda; Dosyada davalılar arasında uzun süreli kiralama sözleşmesi bulunduğu tespit edilmiş, davalı ... A.Ş tarafından dava konusu ... plakalı aracın 24 aylık kira bedeli üzerinden Damga Vergisinin beyan edildiği görülmüş, davalı ... A.Ş tarafından diğer davalı ...A.Ş’ye kira sözleşmesi boyunca faturaların kesildiği tespit edilmiştir.
İtirazlar üzerine bilirkişiler 17/02/2025 tarihli heyet ek raporunda, Dava konusu kazanın ... plaka ayılı araç sürücüsü ... ın asli kusur sayılan kavşaklarda geçiş önceliğine uymaması nedeni ile meydana gelmiş olduğundan ... plaka sayılı araç sürücüsü ... in KUSURSUZ olduğu dava konusu kusur durumunun tüm hukuki değerlendirmesi ve takdiri ile, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (Asli Kusurlu, Tali Kusurlu, Kusur Oranı, Müterafik Kusur, Hatır Taşıması, Müşterek ve Müteselsil Sorumluluk vb.) tespiti Hakim yetkisinde olduğu belirtilmiştir. Kök Rapor ve 1. Ek Rapor görüş ve kanaatlerimizin aynen devam ettiğini mütalaa etmiştir.
Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; 06.06.2022 tarihinde davacı adına kayıtlı ... plaka sayılı araç ile Davalı ... Opr.Taşıt Kir. A.Ş.adına kayıtlı ... plakalı aracın kazaya karıştığı, ... plaka sayılı aracın davalılar arasında akdedilen kira sözleşmesi ile davalı ...'e kiralandığı, bu kiralamanın resmi makamlara bildirildiği, tarafların ticari defterlerine işlendiği ve uzun süreli kiralama teşkil ettiği anlaşılmış, yerleşik yargı içtihatları ile yasal düzenleme gereğince davalı ...'ın ... sıfatının ortadan kalktığı anlaşılmış; davacının dava dilekçesindeki beyanları incelendiğinde davalı ...'ın ... sıfatının bulunmadığını dava açarken bildiği görülmüş olmakla davalı ... yönünden davanın ... sıfatı bulunmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmiş, davacı bu durumu bilerek dava açtığından ve davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden yargılama giderinin ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmiştir.
Kaza sebebiyle; ... plaka sayılı araç sürücüsü ... in % 100 kusur oranı ile asli ve tam kusurlu olduğu yönünde hazırlanan bilirkişi raporlarının olayın oluş şekline uygun, KYTK hükümlerinin değerlendirilmesi bakımından isabetli olduğu anlaşılarak hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
Gerçekleşen kaza nedeniyle davacı adına kayıtlı araçta 50.000,00TL değer kaybı meydana geldiği, davacının dava konusu aracının kiralık araç olduğu, aracın işbu trafik kazası nedeniyle işletilemediği günler sebebiyle davacının 3.125,00TL kazanç kaybının meydana geldiği alanında uzman bilirkişilerce hazırlanan rapor ile sabit görülmüş, raporun yerleşik içtihatlarca benimsenen bilimsel metodlara uygun ve yargısal denetiğime açık şekilde hazırlandığı görülerek hükme esas alınmasına karar verilmiş davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE;
-Davanın davalı ... yönünden REDDİNE,
-Davanın davalı ... yönünden KISMEN KABULÜ İLE, 50.000,00TL değer kaybı tazminatı ve 3.125,00TL kazanç kaybı tazminatı olmak üzere toplamda 53.125,00TL nin 06/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Alınması gereken 3.628,96TL harçtan peşin alınan 2.858,78TL harcın mahsubu ile bakiye 770,18TL harcın davalı ...Taahhüt Ve Turizm Ticaret Anonim Şirketi'nden alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından dava açılırken yatırıldığı anlaşılan 2.858,78TL peşin harç, 269,85TL başvurma harcı olmak üzere toplam 3.128,63TL harcın davalı ...Taahhüt Ve Turizm Ticaret Anonim Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti, tebligat ve posta masrafı 3.769,25 TL yargılama giderinden kabul-red oranına göre hesaplanan 1.842,14TL'nin davalı ...Taahhüt Ve Turizm Ticaret Anonim Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,
6100 sayılı HMK.nun 326/2 maddesi gereğince bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı ... tarafından yapılan 3.000,00TL'lik bilirkişi masrafının davacı taraftan alınarak davalı ... Operasyonel Taşıt Kiralama Ticaret Anonim Şirketi'ne verilmesine,
6-Yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 30.000,00TL vekalet ücretinin davalı ...Taahhüt Ve Turizm Ticaret Anonim Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,
7-Yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 30.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Operasyonel Taşıt Kiralama Ticaret Anonim Şirketi'ne verilmesine,
8-Yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 30.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...Taahhüt Ve Turizm Ticaret Anonim Şirketi'ne verilmesine,
9-Arabuluculuk ücreti olan 3.200,00 TL nin kabul red oranına göre 1.636,07TL sinin davacıdan, 1.563,93TL sinin davalı ...Taahhüt Ve Turizm Ticaret Anonim Şirketi'nden alınarak Hazineye irat kaydına,
Dair; gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.17/06/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır