T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/753 Esas
KARAR NO: 2024/448
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 29/07/2022
KARAR TARİHİ: 10/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin 29/01/2007 tarihinden 27/12/2012 tarihine kadar 6 yıl davalı şirketin bayiliğini yaptığını, davalı şirketin müvekkili şirketin verdiği 4 adet teminat mektubunu nakde çevirdiğini, teminat mektubunun nakde çevrilmesi sonucu davalının 2.100.000,00 TL tahsilat elde ettiğini, ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas ... karar sayılı dosyasından 2.100.000,00 TL için cari hesap yönünden borçlu olunmadığına ilişkin menfi tespit davacı açıldığını, davanın müvekkili lehine sonuçlandığını, kesinleşmiş menfi tespit davasına rağmen davalı şirektin takibe devam ettiğini ve 2.100.000,00TL bedelli tahsilatı mahsup etmediğini, bu nedenlerle takip tarihi itibariye 2.100.000,00TL borçlu olmadığının tesipiti ve takibin iptalini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ile müvekkili arasında bayilik ilişkisi olduğunu, keşide edilen çeklerin karşılıksız çıkması sebebiyle borçlu hakkında 09/11/2012 tarihinde icra takibi başlattıklarını, ayrıca 17 adet çek bedellerinin ödenmediğini, 14/11/2012 tarihinde toplam 17 adet çek sebebiyle icra takibi başlattıklarını, davacı yanın nakde çevrilen 2.100.000,00 TL tutarı kadar borçlu olmadığının tespiti için dava açtığını ve niketim mahkeme kararı ile davanın davacısı 2.100.000,00TL cari hesap borcundan borçlu bulunmadığının tespitine karar verildiğini, davacı yanın müvekkili şirkete halen borcunun bulunduğunu, bakiye alacaklarının olduğunu, davacı yanın hiç bir borcu olmadığı yönünde bir tespit ve bu yönde kesinleşmiş bir mahkeme kararının söz konusu olmadığını, bu davayı açmakta hukuki yararı olmadığını, kesin hüküm olduğunu ve dava şartı eksik olduğunu, uyuşmazlığın takip hukukuna ilişkin şikayet yoluyla çözülmesi gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası, ... 5. Asliye Hukuk mahkemesinin dosyası ve icra takip dosyası örnekleri celbedilip incelenmiştir.
Mahkememizce 2022/472 esas ve 2022/769 karar sayılı ilamı ile, kesin hüküm yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş, kararın istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin 2023/517 Esas ve 1713 karar sayılı ilamı ile; ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas ... karar sayılı dosyasında verilen kararda, ... 34. İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasından mahsup hükmü bulunmadığı, ... 17. icra hukuk mahkemesince ... esas dosyada şikayetin reddine karar verilerek kesinleşmesi halinde adalete erişim imkanının kalmayacağını, ortada bu anlamda kesin bir hüküm bulunmadığını, mükerrer tahsilat ihtimali olduğu ve davacının hukuki yararının olduğu gerekçesiyle mahkememiz kararı kaldırılmış ve dosya gelerek bu kez yukarıdaki esasa kayıt edilmiştir.
Celbedilen ... 17. icra hukuk mahkemesince ...esas dosyada şikayetin reddine karar verilerek 07/04/2023 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Eksik harç mahkememizce ikmal ettirilmiştir.
İcra dosya örneği getirtilmiş ve davaya konu 2.100.000,00TL tahsilatın dosyaya bildirilmediği ve mahsup edilmediği anlaşılmıştır.
Mahkememizce bilirkişi incelemesine gerek görülmemiş, inceleme mahkememizce yapılmıştır.
İncelenen icra dosyasından, 14/11/2012 tarihinde icra takibine geçildiği, takip çıkışının 2.969.944,70TL olduğu, 23/06/2022 tarihli kapak hesabına göre bakiye borcun 7.539.330,11TL olduğu, ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı kesinleşen kararı ile borçtan mahsup edilmesi gereken teminat mektuplarının takipten sonra tazmin edildiği, mahkeme kararına göre bakiye alacağın 783.920,90TL olduğu, davalının 700.000,00TL'yi 23/11/2012 tarihinde, 1.400.000,00TL'yi ise 25/12/2012 tarihinde tahsil etmiş olduğu anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, petrol bayili sözleşmesi ile ilgili, davacıya ait teminat mektuplarının davalı tarafça tazmin edilmesi ve bunun ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı kesinleşen kararı ile borçtan mahsup edilmesi gerekmesine rağmen mahsup yapılmayarak ... 34. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında takibe geçildiğinden bahisle, teminat mektupları bedeli olan 2.100.000,00 TL miktarı kadar borçlu olmadığının tespiti ve bu miktar yönünden takibin iptaline ilişkindir.
... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, aynı teminat mektauplarının nakde çevrilmiş olması nedeniyle cari hesap borcundan mahsubu ile bu miktarda borçlu olmadığının tespitinin talep edildiği, mahkemece davanın kabulüne karar verildiği ve kararın kesinleştiği anlaşılmıştır.
Mahkeme kararında mahsubun yapılması gereken icra dosyası davalı taarfça bildirilmediğinden mahsup yapılamamış, icra hukuk mahkemesince davacının şikayetinin reddine karar verilmiş ve eldeki dava açılmıştır.
... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Esas sayılı dosyasında mahsup kararı verilmediği için icra müdürlüğünce mahsup yapılamadığı, davalınında bu bildirimi yapmaktan imtina ettiği, anılan kesin kararın sadece tespit hükmünü içerdiği, bu durumda mahkememizce mahsup kararı verilmesinde davacının hukuki yararının olduğu anlaşılmıştır.
Davalı taraf savunmasında, başka alacaklarının da olduğunu, ... 5. Asliye Hukuk mahkemesinde tasarrufun iptali davasının da olduğunu ileri sürmüş ise de, takibe geçilip tahsilat yapıldığına göre bunun icra dosyasına bildirilmesi gerektiğinden, davalının bu savunması mahkememizce araştırılmaya değer görülmemiştir.
Tahsilatın takipten sonra yapıldığı, mahsubun tahsilat tarihi itibarıyla yapılması ve buna göre icra dosya borcunun hesaplanması, bu durumda takip ile tahsil tarihleri arasında faiz, vekalet ücreti, harç gibi ferilerin hesaplanması gerektiği, bunun da icra müdürlüğünce yapılacağı, bu durumda davacını mahsup talebinin kabulüne ancak tahsil tarihi dikkate alınarak, takibin tahsilat miktarınca iptali talebinin reddine karar vermek gerektiği vicdani kanaat hasıl olmuş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE; ... 34. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasındaki takip miktarının 700.000,00 TL'sinin 23/11/2012 tarihinde, 1.400.000,00 TL'sinin ise 25/12/2012 tarihinde ödendiğinin tespitine ve bu tarihleri itibari ile borçtan mahsubuna,
2-Davacının takip tarihi itibari ile mahsup talebinin ve takibin iptali talebinin REDDİNE,
3-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 143.451,00 TL alınması gerekli harçtan, davacı tarafça peşin yatırılan 80,70 TL harcın ve tamamlama harcı olarak 35.863,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 107.507,30 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan 240.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Reddedilen talep yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir edilen 17.900,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Yargılama nedeniyle harcanan 80,70 TL peşin harç, 35.863,00 TL tamamlama harcı ve 263,00TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İlişkin, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 10/07/2024
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır