T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/610 Esas
KARAR NO :2025/359
DAVA:İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:18/05/2024
KARAR TARİHİ:29/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 18/05/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalı tarafın ... Şubesi, 31.12.2023 tarihli 185.000TL bedelli ... seri no’lu çeki dayanak göstererek müvekkili aleyhine .... İcra Müdürlüğü ...E. sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, çekin keşidecisinin dava dışı ..., lehdarının müvekkili, cirantanın dava dışı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. olduğunu, davalının yetkili hamil iddiasıyla icra takibi başlattığını, çeki ve icra dosyasını tahsil ettiğini, müvekkili ile dava dışı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.’den .... İcra Müdürlüğü ...E. sayılı dosyasına konu hak ve alacakları temlik aldığını, davalı, dava konusu çekteki ciro silsilesinde kendi üzerinde bulunan temlik eden dava dışı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.’e hiçbir şekilde mal ve hizmet ifasında bulunmadığının, bu sebeple dava dışı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti’de müvekkiline hiçbir şekilde mal ve hizmet ifasında bulunmadığını, bu sebeple davalının, dava konusu çek ve icra takibi sebebiyle gerçekleştirdiği tahsilatın haksız ve hukuki mesnetten yoksun bir tahsilat olduğunu, açıklanan nedenlerle davalının, haksız tahsil ettiği 215.630,99 TL’nin 01.03.2024 tarihinden itibaren işleyen ticari faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
Davalı vekilinin 16/06/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Mahkemenin iş bu davaya bakmakta yetkili olmadığını, yetkili Mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, bu sebeple öncelikle davanın usulden reddine karar verilmesi ve yetkili mahkemeye gönderilmesi gerektiğini, davacı tarafından taleplerinin açıklatılması gerektiğini, İİK 72 kapsamında istirdat davasına ilişkin özel şartlar gerçekleşmediğinden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının iddialarının şahsi defi niteliğinde olup kambiyo senetlerinin soyutluğu ilkesi gereğince müvekkiline karşı şahsi bir defiyi ileri sürme hakkı bulunmadığını, öncelikli olarak bu talep ve temliknameye bağlı iddialara ilişkin arabuluculuk şartı yerine getirilmediğinden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, her ne kadar dava dışı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nden hak ve alacakları temlik aldığını iddia etse de bu temliğin geçersiz olduğunu, dava dışı şirketin temlike konu edilen hakkı hiç var olmadığından bu temlike dayalı olmayan haç içinde davacının talepte bulunmasının mümkün olmadığını, açıklanan nedenlerle davacının mesnetsiz ve hukuka aykırı taleplerle açmış olduğu davanın reddini, yargılama ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline,karar verilmesini iddia ve talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER:
- ....İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasının Uyap kayıtları,
- Ticari Defter ve Kayıtlar, Banka kayıtları, Temlikname
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Yapılan yargılama, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, TBK 77 md. Göre sebepsiz zenginleşme iddiasına dayalı ödenen çek bedelinin geri alınması talebine ilişkin istirdat davasıdır.
....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı yetkisizlik ilamıyla dosyanın mahkememize gönderilerek 2024/610 esas numarası alarak mahkemize tevzi olmuştur.
Davacının; ... Şubesi, 31.12.2023 tarihli 185.000TL bedelli ... seri no’lu çek nedeniyle davalıya ödediği miktarı, davalının dava dışı ciranta ile herhangi bir hukuki ilişkisi olmaması nedeniyle geri istediği görülmüştür.
... Şubesi, 31.12.2023 tarihli 185.000TL bedelli ... seri no’lu çek sureti üzerinde yapılan incelemede; çekin keşidecisinin dava dışı ..., lehdarının davacı, cirantanın dava dışı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Olduğu görülmüştür.
.... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı takip dosyasının dosyamız arasına alınmıştır.29/02/2024 açılış tarihli, Alacaklısı ..., borçlularının dava dışı ... Şirketi, dava dışı ... ve davalı ... olduğu; 179.000,00 TL senetten ve ferilerinden kaynaklı takip olduğu görülmüştür.
Davacı ve dava dışı ... şirketinin BA/BS formları celp edilmiştir.
Taraflar arasında ihtiyati haciz dosyasının kapanması için 01/03/2024 tarihli protokol imzalandığı; ihtiyati haciz dosyasının kapanmasına karşılık protokol konusu borcun tahsilinin kararlaştırıldığı, buna göre davacının davalıya ödemede bulunduğu görülmüştür.
Dava dışı ... şirketi ve davacı arasında; .... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı takip dosyasına konu kıymetli evrak nedeniyle tüm hak ve borçların ve dava haklarının davacıya devredildiği hususunda 02/05/2024 tarihli temlikname imzalandığı görülmüştür.
Tüm dosya kapsamından;
Hakimin davanın hukuki niteliğini resen takdir edebileceği göz önünde bulundurularak; davanın İİK 72 kapsamındaki istirdat davası değil; TBK 77 md. Göre sebepsiz zenginleşme iddiasına dayalı ödenen çek bedelinin geri alınması talebine ilişkin istirdat davası olduğu takdir edilmiştir.
6098 sayılı TBK'nın 77/1.maddesinde "Haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen, bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlüdür." hükmü yer almaktadır.
Her ne kadar davacının, dava dışı ciranta ile aralarındaki temliknameye dayanarak dava dışı şirketin davacıya borcu olmaması nedeniyle icra dosyasında ihtiyati haciz talep edilen çek yönüyle borçlu olmadığını iddia ettiği görülmüşse de; davacının kendisinin de çekin lehtarı olması, icra dosyasında borçlu olarak gözükmesi, dava konusu temliknameden önce düzenlenen protokol ile borcun ödenmiş olması, davanın protokol ile ödenen tutara ilişkin açılmış olması, bu nedenle dava dışı ciranta ile davalı ile arasındaki defileri sebepsiz zenginleşme nedeniyle açılan istirdat davasında ileri süremeyeceği anlaşılmakla davacının sübut bulmayan davasının reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;.
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Alınması gerekli 615,40TL karar harcının peşin alınan 3.682,44 TL'den mahsubu ile artan 3.067,04 TL harcın davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 34.500,96 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesi halinde ödeyen tarafa iadesine,
6-Arabuluculuk ücreti olan 3.800,00TL nin davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi, verilen karar usulen okundu anlatıldı.29/05/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır