T.C.
İSTANBUL
22. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2025/103
KARAR NO:2025/239
TALEP:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ:03/09/2025
KARAR TARİHİ:19/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan kıymetli evrak iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Talep eden dava dilekçesinde özetle; ... adına kayıtlı 06/09/2025 vadeli ... çek nolu 200.000.-TL'lik bedelli çeki kaybetmiş olduğundan çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Talep, 6102 sayılı TTK. 757 ve devamı maddeleri karşısında irade dışında elden çıkan çeklerin iptaline karar verilmesi istemine ilişkindir.
Çeklerde de kıyasen uygulanma ihtimali olan TTK m.759 uyarınca çekleri eline geçiren bilinmiyorsa, çeklerin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, çekler elinde iken zıyaa uğradığını, inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve çeklerin suretini ibraz etmek veya çeklerin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
Adalet Bakanlığı tarafından, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 120. maddesi gereğince hazırlanan gider avansı tarifesi ile buna ilişkin tebliğ, 30.9.2011 tarih ve 28070 sayılı Resmi Gazete'de yayınlamıştır. 01.10.2011 tarihinden itibaren yürürlüğe giren tarifenin 3. maddesinde, gider avansının, her türlü tebligat ve posta ücretleri, keşif giderleri, bilirkişi ve tanık ücretleri gibi giderleri kapsadığı belirtilmiş; 4. maddesinde, taraf sayısı, tanık sayısı, başvurulan deliller (keşif gideri, bilirkişi ücreti vs.) gözetilerek belirlenen tahmini yargılama giderinin, gider avansı olarak önceden yatırılması amaçlanmıştır. Tarifenin 6. maddesinde de, tarifenin yürürlüğe girmesinden önce açılmış olan davalarda, tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla, gider avansının ikmal ettirileceği belirtilmiştir.
Kanun'un 120/2 ve 448. maddeleri ile tarifenin 6. maddesi birlikte değerlendirildiğinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun yürürlüğünden önce açılan davalarda da, gerektiğinde, dava şartı olan gider avansının ödenmesinin istenilebileceği, gider avansının kesin sürede ödenmemesi durumunda ise, Kanun'un 115. maddesi gereğince, davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedileceği açıktır.(Yargıtay 11.HD 2014/2160E. 2024/1015K. Sayılı kararı.)
Bu noktada mevcut avansın sadece tebligat ile diğer hususlara yeterli olabileceği açık olup bu nedenle takdir olunan ilan masrafının ödenmesi için talep edene 15/09/2025 tarihli tebligat ile "Dava konusu çeklerle ilgili yasal ilanın yaptırılması için gerekli olan gider avansını yatırmak için 2 haftalık kesin süre verilmiş olup, aksi takdirde dosyanın mevcut delil durumuna göre değerlendirileceği, dayanılan delillerden vazgeçilmiş sayılacağınız ve gerektiğinde davanın ret
edileceği hususları İHTAR ve TEBLİĞ olunur." şeklinde ihtar olunmuştur. Ne var ki adı geçen ihtarat davacı asile tebliğ olunduğu halde bu eksiklik davacı asil tarafından tamamlanmamıştır. Oysaki bu husus dava şartı olup dava şartının verilen kesin süreye rağmen tamamlanmaması halinde HMK m.115 hükmü uyarınca davanın usulden red olunması gerekir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Davanın reddine,
2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken harç peşin yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Talep eden tarafından bu talep sebebi ile yapılan yargılama giderlerinin talep eden üzerinde bırakılmasına,
4-Talep eden tarafça yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının, karar tebliğ işlemleri tamamlandıktan ve karar kesinleştikten sonra talep eden tarafa resen iadesine,
Dair, HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
Hakim ...