T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/90 Esas
KARAR NO: 2018/772
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/01/2016
KARAR TARİHİ: 11/07/2018
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dışı ... Başkanlığı ile yapmış olduğu 24/10/2014 tarihli sözleşme ile .... İlçesi ... Mevkii ... İskelesi ve Kapak Atma Rampası Yapılması İşlerinin yapımını üstlendiğini, üstlenilen işlerin yapımı ile ilgili olarak gerekli malzeme ve ekipmanların bir kısmının temini için davalı ile sözleşme yapıldığını, müvekkilinin, sözleşme gereği davalı şirket tarafından teslimatı yapılacak olan malzemelerin karşılığı ödemesi gereken bedelden bir kısmının karşılığı olarak .... 2. Noterliğinin ... tarih ve .... yevmiye nolu işlem ile .... Büyükşehir Belediyesinden yapılacak hak edişler sonucu oluşacak alacaklarından 1.250,000 TL'lik kısmını davalıya temlik ettiğini, buna istinaden davalının temlik edilen tutarın, idare tarafından müvekkilinin hak edişlerinden mahsup edilerek davalı şirketin cari hesabına kaydedilmesinin teminatı olarak müvekkilinden davaya konu .... Bankası ... şubesinin ... çek numaralı 25/12/2015 tarihli 171.000,00 TL miktarlı ve .... çek numaralı 25/01/2016 tarihli ve 171.000,00 TL miktarlı 2 adet çekin teminaten verilmesini, .... Büyükşehir Belediyesince temlik hesabına fatura tutarı kadar cari işlenildiği zaman çeklerin iade edileceğini ve çeklerin 3. Kişilere ciro edilemeyeceğini kabul ve taahhüt eden 11/08/2015 tarihli yazısını müvekkiline bildirildiğini, buna mukabil müvekkilinin de söz konusu 2 adet çeki teminaten davalı hesabına borç yazdığını, söz konusu temlik sonucu oluşan davalı alacaklarına karşılık 1.250,000 TL'nin idare tarafından davacının hak edişlerinden mahsup edilerek davalı şirketin cari hesabına kaydedildiğini, buna mukabil müvekkili tarafından 11/12/2015 tarihli yazı ile teminat konusu çeklerin iadesinin talep edildiğini, davalı tarafından 25/12/2015 tarihli 171.000,00 TL miktarlı çek iade edilmesine rağmen, dava konusu 26/01/2016 tarihli 171.000,00 TL miktarlı çekin iade edilmediğini ve 25/01/2016 tarihinde kötü niyetli olarak muhatap bankaya ibraz edildiğini, karşılıksız kaşesi vurularak arkasının yazdırıldığını, tüm bu açıklanan nedenlerle gerek sözleşme ve gerekse karşılıklı mutabakat sonucu ... Bankası .... şubesine ait .... çek numaralı 25/01/2016 tarihli ve 171.000,00 TL miktarlı çekin icra takibine konu edilmesinin de kuvvetle muhtemel olduğunu beyanla çekin bedelsizliğinin tespitine, davalı kötü niyetli olduğundan çek bedelinin %20'sinden az olmamak üzere müvekkili lehine tazminata hükmedilmesi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ile müvekkili şirket arasında 15/04/2015 tarihli müvekkili şirketin %18 KDV dahil toplam 482.384,00 USD tutarındaki Spiral kaynaklı çelik boruyu imal edip davacı/alıcıya satımı konusunda satış sözleşmesi imzaladığını, davacı tarafından müvekkiline sözleşmenin 3. maddesinde belirtilen 15/06/2015 tarihli .... çek seri numaralı, 75.000,00 TL meblağlı, 25/06/2015 tarihli ... çek seri numaralı 75.000,00 TL meblağlı, 05/07/2015 tarihli ... çek seri numaralı 75.000,00 TL meblağlı, 15/07/2015 tarihli .... çek seri numaralı 75.000,00 TL meblağlı, 25/07/2015 tarihli ... çek seri numaralı 75.000,00 TL meblağlı ve 05/08/2015 tarihli ... çek seri numaralı 75.000,00 TL meblağlı çeklerin verildiğini, müvekkilinin sözleşmeye konu ürünleri alıcıya teslim ettiğini ve sözleşmeden kaynaklı edimlerini yeri getirdiğini, davacı adına toplam 476.095,78 USD tutarında fatura tanzim edilerek gönderildiğini, davacının ekonomik koşullarının iyi olmadığını, nakit sıkıntısı çektiğini, ... Büyükşehir Belediyesi'nin ödemelerindeki aksama ve gecikmeleri gerekçe göstererek zor durumda olduğunu, bu aşamada ödeme yapamayacağını belirterek her biri 75.000,00 TL meblağlı ..., ..., ..., ..., ... ve ... çek seri numaralı çeklerin iadesini talep ettiğini, müvekkilince çeklerin tahsil edilmeyerek her türlü hakları saklı kalmak ve sözleşme hükümleri aynen geçerliliğini korumak şartı ile davacıya iade edildiğini, davacının daha sonra taraflar arasındaki sözleşme hükümleri aynen geçerliliğini korumak şartı ile müvekkili şirkete 25/12/2015 tarihli .... çek seri numaralı 171.000,00 TL meblağlı çek ile dava konusu 25/01/2016 tarihli ... çek seri numaralı 171.000,00 TL meblağlı çeki verdiğini, davacının kendi ekonomik gerekçelerini ve ödeme güçlüğüne düştüğünü ileri sürerek 25/12/2015 tarihli .... çek seri numaralı 171.000,00 TL meblağlı çekin kendisine iadesini talep ettiğini ve müvekkilinin de her türlü hakları saklı kalmak kaydıyla yine iyi niyetli davranarak aslında sözleşme gereği iade etmemesi lazım gelen 25/12/2015 tarihli ... çek seri numaralı 171.00,00 TL meblağlı çeki tahsil etmeyerek davacıya iade ettiğini, Samsun Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından müvekkilinin hesabına gönderilen tutarın 839.999,98 TL olduğunu, müvekkilinin kendisine yapılan temlik nedeniyle bile halen alacaklı olduğunu, çeklerin iade edilebilmesi için alacağın temliki yeterli olmayıp tüm bedelin müvekkilinin hesaplarına girmiş olmasının da gerektiğini, davacı tarafından gösterilen dayanak belgeyi kabul etmediklerini, taraflar arasında imzalanan sözleşmede müvekkilinin defter ve kayıtlarının kesin delil olacağının kabul edildiğini beyanla davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, menfi tespit ve çekin istirdadı talebine ilişkindir.
Mahkememizce iddia ve savunma kapsamında dava dışı .... Belediye Başkanlığından ihale sözleşmesi celp edilmiş, davalının ticari defterleri üzerinde Talimat Mahkemesi aracılığı ile inceleme yaptırılmıştır. Talimat ile alınan bilirkişi raporunda özetle; davalının incelemeye konu defterlerinin usulüne uygun olarak tutulmuş olduğunu, taraflar arasında düzenlenen sözleşme ile ödeme şeklinin belirlendiğini, buna göre davacı tarafından verilen çeklerin dava dışı belediye tarafından davalının hesaplarına tüm temlik bedelinin gönderilmesinden sonra iade edileceğini, davalının kayıtlarında dava tarihi itibariyle davacıdan 540.051,31 TL alacaklı görüldüğünü, dava dışı kurum tarafından 750.000,00 TL ödeme yapıldığını, davacı tarafından verilen iki adet 171,000,00 TL'lik çekin sözleşmenin teminatı olarak verildiğinin kabul edilmesi halinde henüz ödenmeyen alacak içerisinde yer alması sebebiyle çekin iadesinin gerekmediğini, dava dışı belediye tarafından yapılacak ödemenin teminatı olarak verildiğinin kabul edilmesi halinde kurum tarafından henüz ödenmeyen 500.000,00 TL bakiye bulunması sebebiyle yine iade koşullarının oluşmadığını tespit ve beyan etmiştir.
Tüm dosya kapsamının değerlendirilmesi neticesinde; davacının, dava dışı ... Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı ile yaptığı sözleşme ile ... ilçesi ... Evleri Mevkii Yaklaşım İskelesi ve Kapak Atma Rampası yapılması işini üstlendiği, bu iş kapsamındaki bir kısım malzemelerin temini için taraflar arasında 15/04/2015 tarihli satış sözleşmesinin akdedildiği, buna göre davalının 482.384 USD tutarında spiral kaynaklı çeki boru imalatı işini üstlendiği, davacı tarafından davalıya 6 adet 75.000,00 TL tutarlı çek verildiği, sözleşmenin 3. maddesinde, davacının dava dışı belediyeden olan alacağını davalıya temlik etmesi ve temlik edilen tutarın davalının hesabına girmesi ile tahsil edilen tutar kadar çekin davacıya iade edileceğinin kabul edildiği, bundan sonra davacı tarafından ... Büyükşehir Belediyesinden olan alacağının davalıya temlik edildiği, taraflar arasında düzenlenen 11/08/2018 tarihli tutanakta 25/12/2015 tarihli 171.000,00 TL bedelli ve 25/01/2016 tarihli 171.000,00 TL bedelli çeklerin teminat amaçlı olduğu, davalının hesabına ... Büyükşehir Belediyesi tarafından fatura tutarı kadar cari işlendiğinde çeklerin iade edileceğinin kabul edildiği, her ne kadar davalı taraf bu tutanağı kabul etmemiş ise de savunma kapsamında söz konusu çeklerin teminat amaçlı olarak verildiğinin kabul edildiği, bu hususta taraflar arasında ihtilaf olmadığı, ... Büyükşehir Belediye Başkanlığının 07/12/2015 tarihli yazısı ve alınan bilirkişi raporu ile Belediye tarafından davalıya 1.250.000,00 TL tutarlı ödemenin tamamının yapılmamış olduğunun anlaşıldığı, dava tarihi itibariyle temlik alınan alacağın tamamı ödenmediğinden teminat amaçlı olarak verilen çekin iade koşullarının oluşmadığı, bu nedenle davanın zamansız olarak açıldığı anlaşılmakla reddine, dava zamansız açılmış olduğundan kötü niyet tazminatı talebinin de reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
1-Davanın REDDİNE
2-Davalının tazminat talebinin REDDİNE
3-Karar ve ilam harcı 35,90 TL'nin peşin olarak alınan 2.920,26 TL'den düşümü ile bakiye 2.884,36 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereği hesap ve takdir olunan 15.610,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan 550,00 TL bilirkişi ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından kalan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
Hakim ...
E-imza