T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/919 Esas
KARAR NO: 2019/176
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/09/2016
KARAR TARİHİ: 12/03/2019
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle : 09/07/2015 tarihinde müvekkili şirkette kimliği belli olmayan kişiler tarafından hırsızlık yapıldığını, müvekkili şirketin kasasından 149.995,39-TL değerinde bazıları müşteri çeki olan, bazıları müvekkili şirketi adına boş çekler olan çalınan çeklerin bilgilerinin savcılıkta kayıtlı olduğunu, olaya ilişkin 15/07/2015 tarihinde ... Cumhuriyet Başsavcılığına ... soruşturma dosyasıyla suç duyurusuna bulunulduğunu, boş çek koçanları ve müşteri çekleri için ise ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasıyla çek iptali davası açıldığını, müvekkili aleyhine ... 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.iş dosyası ile ihtiyati haciz kararı verildiğini, bu karar üzerine davalı tarafından ... 27. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasıyla hacze gelindiğini, müvekkilin iş yerinde ki 11.000-TL değerinde mallara haciz konulduğunu, söz konusu hacze itirazlarını sunduklarını, davalı tarafından ... 27. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takibi ile kesin hacze geçilip 20/09/2016 tarihinde ödeme emrinin tebliğ edildiğini ve davacı tarafından ödeme emrine itiraz edildiğini, başlatılan takibin tamamen asılsız olduğunu, davaya konu çekin de 09/07/2015 tarihinde çalınan boş çeklerin arasında olduğunu, davalı ile aralarında hiçbir ticari ilişki bulunmadığını, takibe konu çekin davacıya ya da çekteki diğer cirantalara müvekkili tarafından verilmediğini, müvekkili şirketin ticari defterleri incelendiğinde de böyle bir ticari ilişkinin var olmadığının saptanacağını, çekin kötü niyetli kişiler tarafından imzalanarak piyasaya sürüldüğünü, imzanın sahte olduğunun çek incelendiğinde saptanacağını, kaldı ki bankanın ödeme yapmadığını ve çekin arkasındaki imzanının müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığını yazdığını, bankanın imzanın sahte olduğunu bildirmesine karşı ilgili çek hakkında haciz yoluna başvurmalarının iyi niyetli olmadıklarını gösterdiğini, kötüniyetle açılan takibin durdurulmasını ve akabinde takibin iptalini, ... 27. İcra Müdürlüğünün ... esas numaralı dosyasına dayanak teşkil eden çekin müvekkili şirketten çlınması sebebinin dikkate alınarak müvekkili şirketin borçlu olmadığının tespitini, %20den aşağı olmamak kaydıyla, kötüniyet tazminatına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: müvekkilinin meşru hamil sıfatını taşımakta olduğunu, iyiniyetle dava konusu çeki iktisap ettiğini, müvekkili şirketin dava konusu çeki kötüniyetle iktisap etmeyip tümüyle hukuka uygun şekilde elinde bulundurduğu çekin zilyetliğine sahip olduğunu, davacının müvekkili şirketle aralarında hiçbir ticari ilişki bulunmadığı sebebini göstererek çeki ödemekten kaçındığını, dosya borcunun %10!u oranında teminat yatırılması halinde takibin tedbiren dava sonuna kadar geçici olarak durdurulması yönündeki tedbir kararına da itiraz ettiklerini, dava konusu olayda tek bir mağdur olduğunun onun da meşru hamil sıfatı ile müvekkili olduğnuu, haksız bu davanın reddini, haklı alacağının tahsil etmesi davacının kötüniyetli eylemleri ile engellenen müvekkilinin uğradığı zarara karışlık olarak %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Mahkememizce ... 27. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası getirtilmiş, incelenmesinde; alacaklısı ..., borçluları ..., ..., ... Tic. A.Ş. aleyhine, 05/09/2016 vade tarihli 11.000,00-TL bedelli çek hakkında 09/09/2016 tarihinde kambiyo senetlerine özgü takip başlatıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce ... 22. İcra Ceza Mahkemesi'nin 2017/451 E.K. sayılı dosyası getirtilmiş, incelenmesinde; müşteki ... tarafından şüpheli ...Tic. A.Ş. ve yetkilileri ... ve ... aleyhine ... 27. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında başlatılan takibe konu senet nedeniyle karşılıksız çek keşide etme suçu nedeniyle şüphelilerin cezalandırılması talebi ile dava açıldığı, dosyaya sunulan 16/01/2018 tarihli bilirkişi raporunda; 30/08/2016 keşide tarihli, ... çek numaralı, 11.000-TL bedelli çek üzerindeki keşidecisi ... Tic. A.Ş.'ne atfen atılan imzaların şirket yetkilileri ... ve ...'in eli ürünü olmadığı yönünde görüş belirtilmiş, yargılama sonucunda verilen 2017/451/2018/29 E.K. sayılı karar ile suçun yasal unsurları oluşmadığından CMY'nin 223/2-a maddesi gereğince sanıklar ... ve ...' in üzerlerine atılı çekle ilgili karşılıksızdır işlemi yapılmasına neden olma suçundan beraatine karar verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce Cumhuriyet Başsavcılığı Faili Meçhul Suçlar Bürosu'nun ...Soruşturma sayılı dosyası getirtilmiş, incelenmesinde; müştekiler ..., ... Tic. A.Ş. ve ... Tic. Aş. tarafından 09.07.2015 tarihinde, iş yerine hırsızlık amacıyla girilerek bir takım çeklerin çalındığı iddiasıyla Hırsızlık, Konut dokunulmazlığını ihlal etme ve Mala zarar verme suçları nedeniyle hırsızların tespit edilerek cezalandırılması talep edildiği ve Savcılık tarafından şüphelilerin yakalanması için daimi arama kararı verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/725 E.K. sayılı dosyası getirtilmiş, incelenmesinde; davacılar ..., ...Tic. Aş ve ...San. Tic. A.Ş. tarafından hasımsız olarak 09/07/2015 tarihinde davacı şirkette meydana gelen hırsızlık olayı nedeniyle bir takım çeklerin çalındığı iddiasıyla dava konusu çekin içerisinde bulunmayan farklı 12 adet çek için kıymetli evrak iptali talebi ile dava açıldığı ve bu çekler için ödeme yasağı kararı verildiği anlaşılmıştır.
Dava; menfi tespit davasıdır. 2004 sayılı İİK 72 maddesi gereğince borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığını ispat için menfi tespit davası açabilir. Dava konusu olayda davacı taraf davalının icra takibinden sonra menfi tespit davası açmış olup, davaya konu ... Bankası AŞ ... Şubesine ait keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 30/08/2016 olan ... çek numaralı 11.000-TL bedelli çekin, çekin geçerli unsurlarını ihtiva ettiği anlaşılmıştır. Davacı davalı ile aralarında hiçbir ticari ilişki bulunmadığını, takibe konu çekin davacıya ya da çekteki diğer cirantalara müvekkili tarafından verilmediğini, çek üzerinde ki davacı şirkete atfen atılan imzanın sahte olduğunu ayrıca bankanın çek nedeniyle ödeme yapmadığını ve çekin arkasındaki imzanının müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığını şerh düştüğünü öne sürerek takibe konu çek nedeni ile borçlu bulunulmadığının tespiti talebinde bulunmuştur.
Çek hukuki niteliği itibari ile mücerret bir borç ikrarıdır; bir başka deyişle belirli bir bedelin ödenmesi konusunda bir ödeme vaadidir. Davaya konu çekin incelenmesinde: ... Bankası AŞ ... Şubesine ait keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 30/08/2016 olan ... çek numaralı 11.000-TL bedelli çekin ön yüzünde ...Tic. A.Ş.'e atfen atılı imzaların bulunduğu tespit edilmiş, davacı tarafından ... Tic. A.Ş.'e atfen atılan imzaların sahte olduğu iddia edilmesi nedeniyle, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak davacı şirketin tüm sicil kayıtları getirtilip incelenmesinde; şirket yönetim kurulu başkanının ... olduğu, şirket yetkililerinin ... ve ... olduğu anlaşılmıştır.
Davacı takibe konu çekteki imzanın şirket yetkililerine ait olmadığını öne sürerek imzaya itiraz etmiştir. Davaya konu çek üzerindeki imzaya itiraz nedeni ile her ne kadar yukarıda yazılı ... 22. İcra Ceza Mahkemesi'nin 2017/451 E.K sayılı dosyasında Adli Tıp Uzmanından rapor alınmış ise de yüksek Yargıtay'ın icra tetkik merciini dar yetkili mahkeme olarak kabul edip genel mahkemelerde imza incelemesi yönünden yeniden araştırma yapılmasına yönelik yerleşik uygulaması gereği mahkememizce imza incelemesi yapılmasına karar verilmiştir. Sahtelik iddialarında çekin tanzim tarihinden önceki mukayese imzaların toplanarak imza incelemesi yaptırılması gerekmektedir. Mahkememizce takibe konu çekin tanzim tarihinden önceki döneme ait davacının resmî kurumlar önünde atılmış imza örneklerini içeren belge asılları toplanmış, davacının huzurdaki imzaları alınarak dosya imza incelemesi için bilirkişi heyetine tevdi ediilmiştir. Bilirkişi heyeti tarafından tanzim olunan 25/02/2019 tarihli raporun sonuç kısmında "İnceleme konusu "... Bankası AŞ ... Şubesine ait keşide yeri ..., keşide tarihi 30/08/2016 olan ... çek numaralı 11.000-TL bedelli çek"in ön yüzünde "...TİC. ANONim ŞİRKETİNE"e atfen atılı keşide imzası ile atfedilen şirket yetkilileri ... ve ...'e ait mevcut mukayese imzalar arasında işleklik derecesi, alışkanlıklar, tersim biçimi, istif, eğim, doğrultulu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından uygunluk ve benzerlikler saptanmadığından inceleme konusu keşide imzasının mevcut mukayese imzalarına kıyasla ... ve ...'in ELİ ÜRÜNÜ olmadığı hususlarını bildirir KANAAT RAPORUDUR." yönünde görüş bildirilmiştir. Bilirkişi raporu denetime elverişli, gerekçeli ve hüküm kurmaya yeterli görülmüştür.
Tüm dosya kapsamının değerlendirilmesi neticesinde; dava ve takip konusu çekte davacıya atfen tek imza atılmış olduğu, dosyaya sunulan bilirkişi raporunda söz konusu imzanın şirket yetkililerinin eli ürünü olmadığı, bu şekilde söz konusu çekin davacı şirketi bağlamayacağı, davacının çek nedeniyle borçlu olmadığı anlaşılmakla: davacının, dava tarihi itibari ile ... 27. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına dayanak 05/09/2016 vade tarihli 11.000,00-TL bedelli çekten dolayı 11.000,00-TL tutar yönünden borçlu olmadığı anlaşılmıştır. Yargılama aşamasında icra dairesine yapılan ödemenin icra dairesince infazda nazara alınması gerekmektedir.
İİK'nun 72/5 maddesi hükmüne göre menfi tespit davasının borçlu lehine sonuçlanması halinde davalı alacaklının tazminattan sorumlu tutulabilmesi için borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötüniyetli yapılması gereklidir. Somut olayda davalının icra takibine girişmekte kötüniyetli olduğu ispat edilememiştir. Bu nedenle davanın kabul edilen kısmı yönünden davacı lehine tazminata karar verilmemiştir.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
1-Davanın KABULÜNE,
Davacının ... 27. İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyasında takibe dayanak ... çek numaralı, 30/08/2016 keşide tarihli, 11.000,00-TL bedelli çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2-Davacının kötüniyet tazminat talebinin reddine,
3-Harçlar kanunu gereği alınması gereken 751,41-TL nispi karar harcından peşin alınan 187,86-TL'nin mahsubu ile kalan 563,55-TL karar harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 1.342,35-TL harç ile 390,5-TL tebligat masrafı olmak üzere toplam 1.732,85-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Avukatlık asgari ücret tarifesi gereği kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 2.725,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesin
Dair; davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 12/03/2019
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza