T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/105 Esas
KARAR NO: 2019/473
DAVA: Malın İadesi
DAVA TARİHİ: 02/02/2017
KARAR TARİHİ: 13/06/2019
Mahkememizde açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; davalı ile müvekkili şirket arasında 6361 sayılı yasa çerçevesinde Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamında 1 ADET ... MODEL (08/12/2014 TARİHLİ ... NOLU ... FATURADA YER ALAN TÜM EKİPMAN VE AKSESUARLARI İLE) YAT'ın kiracıya teslim edildiğini, davalının belirlenen ödeme planına göre kira borçlarını vadelerinde ödemediğini, temerrüde düştüğünü, bu nedenle müvekkili tarafından ... 3. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname gönderildiğini, ihtarnameye rağmen davalı tarafından borçların ödenmediğini, ... 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyadan kiralananın müvekkiline teslimine ilişkin ihtiyati tedbir kararı verildiğinden bahisle 6361 sayılı finansal kiralama faktoring ve finansman şirketleri kanunu ve finansal kiralama sözleşmesinin açık hükümleri karşısında mülkiyeti müvekkili şirkete ait ve 3. kişilere devri mümkün olmayan finansal kiralama sözleşmesine konu malın müvekkili şirkete aynen iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; davacı şirketin sözleşme ve 3661 sayılı yasaya aykırı şekilde kiralanan malın zilyetliğini müvekkili şirkete devretme borcunu ifa etmediğini, sözleşme konusu malı teslim etmeyen davacının mal bedelini talep etmesinin yasaya aykırı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 30, 32 ve 33. maddeleri hükümlerine dayalı olarak açılmış olup finansal kiralama konusu malların davalı kiracıdan alınarak davacı kiralanana verilmesi talebine ilişkindir.
Finansal kiralama konusu mallar 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 23. Maddesi gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. Aynı yasanın 24. maddesi hükmü gereğince de kiracı sözleşme süresinde finansal kiralama konusu malların zilyedi olup malları sözleşmede ön görülen şart ve hükümlere göre özenle korumak zorundadır. Yasanın 30. maddesine göre sözleşme süresinin dolması, 28 ve 29. maddesine göre sözleşmenin diğer sebepler ile sona ermesi ve 31. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde yasanın 32 ve 33. maddeleri gereğince kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana derhal geri vermekle yükümlüdür.
Mahkememizce, dosyaya sunulan kiralama sözleşmesi, ihtarname, teslim belgesi, e-posta yazışmaları vs. tüm deliller incelenmiş olup, davacının ticari defter ve kayıtları ve taraflarca dosyaya sunulan tüm deliller üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle "...Taraflar arasındaki sözleşmenin 30 nolu maddesi hükümleriyle davalı/kiracı; sözleşme konusu gemiyi, bulunduğu yerde ve bulunduğu haliyle kiraladığını, sözleşme konusu geminin halihazır durumunu bildiğini ve halihazır durumuyla gemiyi teslim almayı kabul ve taahhüt etmiş ve geminin teslim edilmesi ile ilgili tüm sorumluluklarından kiralayanı ibra etmiştir Yine Tesellüm ve Kabul belgesiyle davalı/kiracı, gemiyi eksik teslim aldığını beyan etmiş ve davacı/kiralayanı gemiyi teslim etme borcundan ibra etmiştir. Bu durumlar karşısında kanaatimizce, davacı/kiralayanın geminin davalı/kiracı tarafından sahibinden teslim alınmamasından kaynaklanan bir sorumluluğundan söz edilemez. Dolayısıyla davacı/kiralayanın sözleşmeden kaynaklanan borçlarını gereği gîbl ifa ettiği kabul edilmelidir. Bu durum nedeniyle davalı/kiracı da, sözleşmeden kaynaklanan borçlarını gereği gibi ifa etmek ve kira bedellerini vadelerinde ödemekle yükümlüdür. Ne var ki davalı/kiracı kira bedellerini vadesinde ödememiş ve borçlarının ifasında temerrüde düşmüştür Dolayısıyla davacı/kiralayan tarafından gönderilen 10.10.2016 tarihli İhtarnamesi ile verilen 60 günlük ödeme süresi sonunda davalı tarafından kira borçları ödenmemiş ve sözleşme davacı tarafından, sözleşmeye ve kanuna (ki ilgili sözleşme ve kanun hükümleri yukarıda açıklanmıştır) uygun şekilde haklı olarak feshedilmiş olup, sözleşme ve kanun gereği davalı, kira konusu malı iade etme yükümlülüğü altına girmiştir Dolayısıyla davacının davalıdan, sözleşme konusu "malın iadesini1’ ve eâer iadesi mümkün değilse “bedelini tahsilini” talebe hak kazandığı kanaatine varılmıştır. Bir an için, davalının iddia ettiği gibi, sözleşme konusu geminin, davalının hiçbir kusuru olmaksızın (davalının dolandırılması nedeniyle) davalı tarafından fiilen teslim alınamadığı farz edilse biler bu durumda da geminin bedelini ödemekle yükümlüdür Şöyle ki: Bu durum hukuken, sözleşmenin feshinden önce iade konusu edimin iade borçlusu (davalı/kiracı) tarafından iade alacaklısına (davacı/kiralayana) fade edilmesi imkanının fiilen imkansızlaşması durumunu oluşturur. Doktrinde haklı üzere kabul edildiği üzere, böyle bir imkansızlık durumunda iade borçlusu (davalı kiracı) iade borcunun yerine getirilmesinin imkansızlaşmasının sonuçlarına -imkansızlığın meydana gelmesinde kusuru otsun ya da olmasın- katlanmak zorundadır. Dolayısıyla da iade konusu edimin (geminin) değerini ödemekle yükümlüdür. IV- SONUÇ Yukarıda açıklanan gerekçelerle; Davacının davalıdan, sözleşme konusu malın iadesini ve eğer iadesi mümkün değilse bedelinin tahsilini talebe hak kazandığı..." belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamından taraflar arasında ... tarih ... yevmiye ... nolu düzenleme şeklindeki finansal kiralama sözleşmesi akdedildiği sabittir. Anılan sözleşme konusunu 1 Adet ... Model (08/12/2014 Tarihli 2014-072 Nolu Proforma Faturada Yer Alan Tüm Ekipman Ve Aksesuarları İle) Yat'ın oluşturduğu, sözleşmenin 30 nolu maddesi hükmüne göre kiralanan geminin kiralayanın yetki vermiş olması kaydı ile satıcıdan kiralayan adına kiracı tarafından teslim alınacağının, kiracının iş bu sözleşme konusu gemiyi bulunduğu yerde ve bulunduğu hali ile kiralamayı kabul ve taahhüt ettiği, sözleşme konusu geminin hal-i hazır durumunu bildiği ve hal-i hazır durumu ile gemiyi teslim almayı kabul ve taahhüt ettiği, bu durumda geminin teslim edilmesi ile ilgili tüm sorumluluklarından kiralayanı ibra ettiği kabul edilmiştir. Kiralamaya konu malın davalıya teslimine ilişkin olarak düzenlenmiş olan teslim ve kabul belgesi altında teslim alan kiracı ibaresinin yanında davalı şirketin imzasının bulunduğu, anılan belgede "...'nin mülkiyetinde olan ve tarafımızca finansal kiralanan aşağıda özellikleri yazılı mallar/ekipmanlar hasarsız, eksiksiz ve çalışır durumda teslim alınmıştır. ...'ni teslim etme yükümlülüğünden ibra eder, teslim ile ilgili herhangi bir yükümlülüğü kalmadığını ve söz konusu malların/ekipmanların bedellerinin ödenmesinde herhangi bir sakınca bulunmadığını ve bu konudaki her türlü sorumluluğun tarafımıza ait olduğunu beyan ederiz şeklinde beyanda bulunduğu, bu durum karşısında davacının kiralama konusu geminin davalı tarafından sahibinden teslim alınmamasından kaynaklanan sorumluluğundan söz edilemeyeceğinden davacının sözleşmeden kaynaklanan borçlarını gereği gibi ifa ettiği kabul edilmiştir. Davalının finansal kiralama sözleşmesinde belirtilen ödeme tablosu dahilinde kira taksitlerini süresinde ödemediği, davacı tarafından yasa gereği 60 günlük süre içinde bu borcun kapanmasının, aksi taktirde malın iadesinin talep edilebileceği yönünde davalıya ihtarname keşide edildiği, 60 günlük yasal sürenin 12/12/2016 tarihinde dolduğu, söz konusu borcun davalı tarafından kendisine tanınan süre içinde ödenmediği, sözleşmenin davacı tarafından haklı sebeple feshedildiği anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulüne, davacı ...Ş. ile davalı ... arasında akdedilen ... 3. Noterliği'nde düzenlenen ... tarih ... yevmiye ... nolu düzenleme şeklindeki finansal kiralama sözleşmesine konu 1 ADET ... MODEL (08/12/2014 TARİHLİ 2014-072 NOLU ... FATURADA YER ALAN TÜM EKİPMAN VE AKSESUARLARI İLE) YAT'ın davalıdan alınarak davacıya aynen iadesine, aynen iade mümkün olmadığı takdirde İİK 24 maddesinin uygulanmasına,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 385.253,64-TL harçtan peşin alınan 95.377,75-TL harcın mahsubu ile bakiye 289.875,89-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 1.800,00-TL bilirkişi ücreti, 143,00-TL tebligat posta gideri olmak üzere toplam 1,943,00-TL ile 95.418,95-TL harç gideri olmak üzere toplam 97.361,95-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca kabul edilen dava değeri üzerinden davacı vekili lehine hesaplanan 121.597,8-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde HMK 333 maddesi uyarınca davacıya iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzl erine karşı kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/06/2019
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza