T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/693 Esas
KARAR NO: 2019/896
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/08/2017
KARAR TARİHİ: 10/10/2019
Mahkememizde açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; davalı ... Tic. Ltd. Şti.'nin işyerinde 22/11/2016 tarihinde çıkan yangın sebebi ile müvekkili .... tarafından 8 farklı yangın poliçesi ile sigorta edilen 8 işyerinin hasar gördüğünü, bu hasarların 679.064,78-TL ödenerek giderilmiş olduğunu, itfaiye raporundan anlaşılacağı üzere yangının ... işyerinden kaynaklandığını, bu bakımdan müvekkilinin sigortalılarına ödediği hasar tazminatından sorumlu olduğunu, diğer davalı ....'nin ise davalı ... Ltd. Şti.'nin sorumluluk sigortacısı olması nedeni ile teminat limitleri dahilinde meydana gelen tüm hasarlardan sorumlu olduğunu, açıklanan sebepler nedeni ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 679.054,78-TL tutarın, ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ...Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; davacı tarafın delillerinin ve sigorta poliçesinin ibrazı ve taraflarına tebliğinin yapılmadığını, BK 49 maddede düzenlenen haksız fiil sorumluluğunun hukuki değerlendirmesinin yapılması gerektiğini, dava konusu yangının müvekkili davalıya ait işyerinde olmadığının tespit edildiğini, bu yönde HMK 293 madde kapsamında uzman görüşü alındığını, 20/12/2016 tarihli raporda havalandırma bacasına ait motorda herhangi bir nedenle meydana gelen kısa devre sonucu oluşan kıvılcım nedeni ile yangının çıkmasının söz konusu olmadığının belirtildiğini, yangının çıkış nedeninin yan alanda depolanan yanıcı ve parlayıcı maddelerin üzerine sigara izmariti veya yanar haldeki bir maddenin atılmasının sebep olduğunu, itfaiye raporuna katılmanın mümkün olmadığını, kamera görüntülerinde de yangının işletme dışında başladığının görüldüğünü, yangının meydana geldiği alanın ortak kullanım alanı olmasına rağmen, site temizlikçileri tarafından toplanan kağıt, boş boya ve yağ tenekeleri, plastik malzemeler gibi hurdacıya satılacak malzemelerin toplanması için kullanıldığı ve üstünün açık olduğu, her iki tarafından da kilitli olduğu, ayrıca talep edilen hasar miktarlarına da itiraz ettiklerini, zira hasar gördüğü söylenen emtianın fatura örneklerinin ibraz edilmediğini, belirtilen nedenlerle müvekkili firmanın kusur ve sorumluluğunun olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı .... Vekili cevap dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; davalı ...'ın ... nolu poliçe ile 05/01/2016-05/01/2017 tarihleri arasında kapsamlı işyeri sigorta poliçesi ile sigorta teminatı kapsamına alındığını, mezkur poliçe uyarınca mali mesuliyet teminatının 82.500,00-TL ile sınırlı olduğunu, davalı şirketin kusurunun tespit edilmesi halinde müvekkilinin ancak bu limit ile sorumlu olabileceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, davalı ... Ltd. Şti.'nin işyerinde 22/11/2016 tarihinde çıkan yangın sebebi ile davacı tarafından 8 farklı yangın poliçesi ile sigorta edilen 4 şahsa ait 8 işyerinin hasar gördüğü, bu hasarlara karşılık poliçe teminatları kapsamında ödeme yapıldığından bahisle 679.064,78-TL'nin davalı ...'dan poliçe teminatı kapsamında sorumlu olması kaydı ile davalılardan tahsili talebine ilişkin olup, davacı iş bu davayı sigortalısının kanuni halefi sıfatı ile açmıştır. TTK 1472 maddesine göre sigortacı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren kimse yerine geçecek olup, sigorta ettiren kimsenin vaki zarardan dolayı 3. şahıslara karşı dava hakkı varsa bu hak da tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal edecektir. Bu düzenleme çerçevesinde sigortacının kanuni halef sıfatını kazanabilmesi için öncelikli olarak geçerli bir sigorta ilişkisi çerçevesinde sigortalısına sigorta tazminatı ödemiş olması ve zarar sorumlusu olarak hakkında husumet yöneltilen tarafın dava dışı sigortalıya karşı sorumluluğunun bulunması gerekmektedir. Bu durumda somut olayda uyuşmazlığın çözümü için öncelikle davaya konu yangın olayında davalıların kusur ve sorumluluk durumunun tespiti gerekmektedir. Mahkememizce davaya konu yangın olayı ile ilgili ... Polis Merkezi amirliğinin suç no: ... sayılı tahkikat dosyası, ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... sayılı soruşturma dosyası, ... yakası İtfaiye Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş 27/11/2016 tarihli yangın raporu, kolluk tarafından düzenlenmiş 2016/846 nolu olay yeri inceleme raporu, sigorta poliçeleri, hasar dosyaları getirtilip incelenmiş, aynı yangın olayı ile ilgili ... 18. ATM'nin 2017/225, ... 16. ATM'nin 2018/127, ... 14. ATM'nin ..., ... 10. ATM'nin ..., ... 14. ATM'nin ..., ... 14. ATM'nin..., ... 5. ATM'nin ..., ... 14. AHM'nin ... esas sayılı davalarının yargılaması aşamasında alınan bilirkişi raporları ve uzman görüşleri delil olarak dosyaya sunulmuş olup incelenmiştir. Uyuşmazlığın çözümü teknik incelemeyi gerektirdiğinden davalıların kusur ve sorumluluk durumunun tespiti için bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. 02/07/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle "...Dava dışı site yönetimi, yanıcı, parlayıcı ve patlayıcı özelliği olan kağıt-karton ve içinde kimyasal atık maddelerin bulunduğu atık boş teneke vs. Benzeri çöpleri, istfleme ve saklama kurallarına uygun olmayan bir şekilde depolamayarak binaların yangından korunması hakkında yönetmeliğin 53. Maddesine göre sorumluluk ve yükümlülüğünü yerine getirmemiştir. Zira yangının ilk başladığı yer, bu atıkların bulunduğu yerdir. Eğer bu yanıcı ve parlayıcı maddeler günü birlik toplansa ve doğru yerde depolansa velev ki elektrik motoru kıvılcımı nedeni ile havalandırma kanalı içindeki plastik eriyiği damlasa bile yine de yangın çıkması mümkün olmayacaktı...İtfaiye raporuna göre yangın dolabı hortum boyunun yangına müdahale için kısa kaldığından bahsedilmektedir. Oysa TS EN 671-1 ve 2 standardına göre yangın dolapları hortum boyu en az 30 metre olup, iki yangın dolabı arası mesafe de en fazla 45 metreden uzak olamaz. Bu durumda dava dışı site yönetimi ... md. 94-7 göre sorumluluk ve yükümlülüklerini yerine getirmemiştir...İtfaiye raporuna göre kilitli kapı nedeni ile ilk müdahalede yaklaşık 5 dakika geç kalınmıştır. Yangına ilk 5 dakikada müdahale edilmez ise büyümesi kaçınılmazdır. Dava dışı site yönetimi BYKHY madde 137-2 göre sorumluluk ve yükümlülüklerini yerine getirmemiştir...İtfaiye raporuna göre yangın 20-25 dakika fark edilememiştir. Oysa dava dışı site yönetimi, yangın güvenliği sorumlusu atamalı ve bu kişi olası yangını fark edip ilk müdahaleyi yapmalıydı. Dava dışı site yönetimi BYKHY madde 125-1 göre sorumluluk ve yükümlülüklerini yerine getirmemiştir. Ortak alanlarda yangın söndürme tesisatının ve yangın ikaz-algılama sisteminin periyodik kontrol ve fenni muayenelerinin yapılmış olduğuna dair herhangi bir belgeye rastlanmamıştır. Dava dışı site yönetimi; BYKHY madde 84 (1) madde 90 ve madde 100 (1) göre sorumluluk ve yükümlülüklerini yerine getirmemiştir..Olası bir yangında en çok maddi zarar ve duman zehirlenmesine bağlı ölümler, duman tahliye sisteminin olmamasından veya çalışmamasından yaşanmaktadır. Dava dışı site yönetimi; BYKHY madde 85 göre sorumluluk ve yükümlülüklerini yerine getirmemiştir. Dosya muhteviyatında sitenin ortak alanlarında bulunan ana dağıtım panolarının topraklama, kaçak akım rölesi ve termal kameralar ile ısınma kontrollerinin yapıldığına dair rapora rastlanmamış, ayrıca kat maliklerine ve kiracılara bu yönde kontrollerin yapılmasının kanuni bir zorunluluk olduğu hakkında bilgilendirici yazı gönderilmemiştir. Yine iş ekipmanlarının kullanımında sağlık ve güvenlik şartları yönetmeliği işyeri bina ve site yöneticilerinin elektrik tesisatlarının en az yılda bir defa kontrol ettirmelerinin bir zorunluluk olduğu belirtilmektedir...Binaların yangından korunması hakkında yönetmeliğin 6.6 maddesinde sigorta şirketleri yangına karşı sigorta ettirme talebi aldıkları binalarda, tesislerde ve işletmelerde bu yönetmelik hükümlerine uyulup uyulmadığını kontrol etmek mecburiyetindedir. .... Ve .... Firması bu yükümlülük ve sorumluluğunu yerine getirdiğine dair herhangi bir belge, dava dosyasında görülmemiştir...Yangının elektrik motorundan çıkan kıvılcım sonucu başlaması teknik olarak çok zor bir ihtimaldir zira elektrik motoru ile fan pervanesi arasında kayış kasnak sistemi bulunmaktadır. Motordan çıkan kıvılcımın kayış kasnak bölümünü aşarak havalandırma kanalına girmesi ve plastik hammadde ile termo granül tozlarını eritmesi mümkünse de çok zor bir ihtimaldir. Zira elektrik motorunun da kendi muhafaza sacı vardır. Ayrıca elektrik motorunun aşırı ısınabilmesi için motorun döngüsünü engelleyen bir zorlama olması gerekir oysa motor sadece fan pervanesini çevirdiği için ilave bir yüke muhatap olması da mümkün değildir. Dava dosyasındaki fotoğraflar incelendiğinde elektrik motoru ve fan pervanesinin saç muhafaza altında olduğu ve sıvı eriyiklerin aşağı damlamasının çok düşük bir ihtimal olduğu değerlendirilmektedir. Zira eriyen plastik ve granül tozlarının saç muhafaza üzerinde zift şeklinde lekelenme izleri bırakmış olması gerekir. Oysa dava dosyasında bu tür bir delile rastlanmamıştır. Kira sözleşmesi 11/09/2015 tarihinde yapılmış yangın 22/11/2016 tarihinde çıkmıştır. Yaklaşık 13 ay içinde baca içerisinde bu denli plastik tozu birikmesi çok zor bir ihtimaldir. Elektrik motoru ısınınca önce motorun içindeki termik röle devreye girecek ve motor duracak bu devreye girmez ise...elektrik panosundan aşırı akım çekildiği için sigorta atacak ve motor yine duracak bu da devreye girmez ise..motor içindeki bakır sargılar yanacaktır. Kıvılcım atma olayı çok nadir olarak motorun ilk çalıştığı anda demeraj akımı denilen, ilk hareketinde meydana gelir. Çalışma mesaisinin 08:30'da başladığı, yangının saat 10:14 civarı yaşandığı düşünüldüğünde motorun bu saatte ilk hareketi yapmasını gerektirecek bir durumun olmadığı değerlendirilmektedir. Ayrıca bu konu raporun 5. Maddesinde de değerlendirilmiştir... Dava dışı ... Sit. Yönetiminin 09/07/2015 tarih ve 29411 sayılı RG yayınlanan binaların yangından korunması hakkında yönetmelik gereğince madde 6, 7, 53, 67, 84, 85, 90, 94, 100, 124, 125, 137 belirtilen hükümlerce görev, yetki ve sorumluluğunu yerine getirmediği, .... firması aynı yönetmeliği md 6 gereğince yükümlülüğünü yerine getirmediğini, raporun 5. maddesinde bahsi geçen ayrıca 9. Maddede yangın kök nedenin teknik değerlendirilmesi bölümünde açıklanan teknik detaylar nedeni ile ... Tic. Ltd. Şti. Herhangi bir kusur atfetmenin mümkün olmayacağı kanaatine varılmıştır...Dosya içerisinde yer alan 15/09/2017 tarihli 2017/23191-44201 E.K. Sayılı sigorta tahkim komisyonu uyuşmazlık kararı uyarınca ....'ye ... ve ... sayılı kapsamlı iş yeri sigorta poliçeleri uyarınca sigorta konusu iş yerinin teminat kapsamına alındığı ve sigorta konusu iş yerinde 22/11/2016 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle ortaya çıkan hasar nedeniyle sigorta şirketinin bakiye tazminat ödemesinde bulunulmasına karar verilmiş olduğu anlaşılmaktadır...Mahkemede görülen iş bu davanın konusunun davacı ... şirketinin 22/11/2016 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle sigortalıları ..., ..., ..., ... Bankası A.Ş.'ne ait işyerlerinde meydana gelen hasar nedeni ile TTK md. 1472 uyarınca tazmin ettiği nispette sigortalılarının haklarına rücuen zarara sebebiyet veren üçüncü şahıslara karşı dava hakkı intikal ettiği iddiası ile açılmıştır. Davacı ... şirketinin hasar ödemesi yapmış olması rücu hakkı için yeterli olmayıp davalılara karşı bir dava hakkının mevcut olup olmadığının irdelenmesi gereklidir. Davacı yangının 1 nolu davalı şirketin işyerinden kaynaklandığını ve yangın sebebi ile 3. Kişilerin tüm zararlarında sorumlu olduğunu iddia etmektedir. 2 nolu davalı ... şirketinin ise sorumluluk sigortacısı olması nedeni ile bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır. 1 nolu davalı 11/09/2015 tarihli kira sözleşmesi uyarınca 213-219 nolu taşınmazın kiracısıdır. Dolayısı ile kiracı konumundaki davalının BK 49 maddesi uyarınca sorumluluğunun değerlendirilmesi gerekecektir. BK 49 maddesi gereğince kusurlu ve hukuka aykırı bir fiile başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Buna göre haksız fiilin varlığı için hukuka aykırı bir fiil, bu fiille bir şahsa verilen zarar ve fiilin işlenmesinden failin kusurlu olması şartlarının hepsinin birlikte yer alması gerekir. Oysa ihtilaf konusu olayda bilirkişi heyeti tarafından yapılan teknik inceleme sonucunda yangının meydana gelmesinde 1 nolu davalı şirkete herhangi bir kusur atfetmenin mümkün olmayacağı kanaatine varılmış olduğundan BK'nun 49 maddesi anlamında hukuka aykırı fiil ve bu fiil ile meydana gelen zarar arasında illiyet bağı olmadığı kanaatine varılmıştır. Dosya içerisinde yer alan ... nolu ile 05/01/2016-05/01/2017 vadeli kapsamlı işyeri sigorta poliçesi tahtında sigortalıya ait iş yeri sigorta teminat kapsamına alınmıştır. Mezkur poliçede iş bu teminat sigortalının komşu bina ve mallarına vereceği maddi zararlar nedeniyle sigortalıya atfedilecek hukuki sorumlulukları poliçede yazılı teminat limitine kadar temin eder. Komşuluk mali mesuliyet ek teminatları yangın, infilak, dahili su, duman grev, lokavt, kargaşalık, halk hareketleri, kötü niyetli hareketler ve terör risklerini kapsayacağı belirtilmiş olup komşuluk mali mesuliyet teminatı yangın 120.000,00-TL ile sınırlandırılmıştır. Dolayısı ile davalı şirketi hukuki sorumluluğunun tespiti halinde 2 nolu davalı ... şirketinin sorumluluğu 120.000,00-TL ile sınırlıdır. 1 nolu davalı şirketin yangının meydana gelmesinde hukuki sorumluluğu bulunmadığı tespit edildiğinden 2 nolu davalı ... şirketinin de ... nolu sigorta poliçesi tahtında davacıya karşı sorumluluğu bulunmamaktadır... Netice ve Sonuç: 1 nolu davalı ... tic. Ltd. Şti.'nin tahtının meydana gelmesinde kusuru bulunmadığı tespit edildiğinden BK 49 maddesi uyarınca hasardan dolayı sorumlu olmadığı ve buna bağlı olarak 2 nolu davalı sigortacının da ... nolu sigorta poliçesi tahtında davacıya karşı sorumluluğu bulunmadığı..." yönünde görüş bildirilmiştir. Aynı yangın olayı ile ilgili yukarıda yazılı olan dava dosyalarında düzenlenen bilirkişi raporlarında da aynı içerikte tespit yapılmış olduğu görülmüş olup, mahkememizce aldırılan bilirkişi raporu bilimsel, denetime elverişli ve kanaat oluşturmaya yeterli kabul edilmiştir. Tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda davalı ... LTd. Şti.'nin yangının meydana gelmesinde kusuru bulunmadığı tespit edildiğinden TBK 49 maddesi uyarınca hasardan dolayı sorumlu olmadığı ve buna bağlı olarak davalı ... şirketinin de davacıya karşı sorumluluğunun bulunmadığı kanaatine varılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın reddine,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 44,40-TL maktu karar ve ilam harcının, peşin alınan 11.595,63-TL harçtan mahsubu ile bakiye 11.551,23-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına
5-Reddedilen dava değeri üzerinden davalılar vekilleri lehine hesaplanan 41.110,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile avukatlık asgari ücret tarifesi 3/2 maddesi uyarınca davalılara mütesaviyen verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde HMK 333 maddesi uyarınca taraflara iadesin
Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/10/2019
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza