T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/780 Esas
KARAR NO: 2021/575
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/09/2017
KARAR TARİHİ: 06/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA: Davacı asil 13/09/2017 tarihli dava dilekçesinde özetle : davacının ... isimli şirketin sahibi olarak inşaat sektöründe faaliyet gösterdiği, şirketinin bünyesinde ... inşaatının işçiliğini almak adına, söz konusu inşaatın komisyonculuk işlerini yürüttüklerini iddia eden ..., ..., ... isimli şahıslar ile şirketinin yetkilisi ... ile görüşmeler sağlandığını, ismi geçen şahısların işçiliğini almak istediği inşaatın işlerinden ... Ltd. Şti'nin (... olarak anılacağını) sorumlu olduğunu, işin tarafına verilmesi adına yürüttükleri faaliyete ait danışmanlık ücretine ise; yetkili olduğunu iddia ettiklerini ... ile şirketinin arasında iş sözleşmesinin imzalanmasını müteakip hak kazanacaklarını belirttiklerini, davalıların söz konusu inşaat işinin bitimi halinde 33.000,00 TL hak ediş alacağını söyleyerek 1.500,00 TL danışmanlık ücretini talep ettiğini, ve bu durumun taraflarınca da kabul edildiğini, bu anlamda davalıların, ...Yetkilisi olduklarını iddia ettiklerini, diğer davalı ... ile karşılıklı olarak mutabakata vararak ... adresinde "ana sözleşme olduğunu iddia ettikleri " sözleşmeyi imzaladıklarını, sözleşmenin imzalanmasının hemen akabinde işi aldığını düşünerek başlangıçta kararlaştırdıkları 1.500,00 TL tutarındaki danışmanlık ücretinin davalılara ödenmesine binaen ( geri kalan miktarı yer teslimi yapılması şartına bağlı tutarak) 50.000,00 TL değerinde ödeme yeri ...... Şubesi olan 3 adet çeki ... isimli şahsın bilgisi dahilinde davalılardan ... ve ...'a teslim ettiğini, ancak iş sözleşmesinin imzalanmasının devamında, yer teslimi yapılmaması ve tüm taleplerinin devamlı surette geçiştirilmesi sonucunda, inşaattan asıl sorumlu olduğunu öğrendiğim ... ile görüşmeler yaptığını, uzun uğraşlar sonucunda elde edilen bilgilere göre inşaattan taleplerinin olmadığını, davalıların iddia ettiğinin aksine ... adında asıl işveren ve ... adında alt işveren olduklarını iddia eden şirketler ile hiçbir bağlarının olmadığını, kendisine yer teslimi yapmadıklarını, böyle bir taleplerinin olmadığını anladığını, ..., ..., ... ve ... isimli şahıslar tarafından dolandırıldığını,... ile imzaladıkları sözleşmenin başından beri geçersiz olduğunu, bahse konu inşaatın işçiliği adına davalı şahısların hiçbir yetkisinin olmadığını, sözleşmenin konusunun imkansız olması nedeniyle geçersiz olduğunu, verdiği çekin her birinin 50.000,00 TL değerinde olan adet çekin iadesini talep ettiğini, 3 adet çekten yalnızca 1 tanesinin tarafına iade edildiğini, geriye kalan 2 çekin tüm taleplerine rağmen taraflarına iade edilmediğini, 31/09/2017 tarihinde ... hat nolu telefondan kendi şirket yetkilisi ...'a ait ... hat nolu telefonu arayan davalı ...'ın kendisine ait 50.000,00 TL çekin kendisinde olduğunu, çeki bankaya ibraz ettiği takdirde tutarı ödeyip ödemeyeceğini sorması üzerine böyle bir borcunun bulunmadığını, ve ..., ..., ... ve ... isimli şahıslar tarafından çekin iade edilmesinin beklediğini, çekin üçüncü şahıslar elinde olduğundan haberinin olmadığını söylediğini, ... nolu hatta gelen çağrıda Davalılara teslim ettiği çekin ise İstanbul'da olduğunu arayan şahsın çeki iki gün içerisinde tarafına iade edebileceğini söylemesine rağmen iade etmediğini, dava konusu çeklerin davalı şahıslar tarafından kötü niyetli olarak üçüncü şahıslara devredildiğini, kötü niyetli olarak çeki iktisap eden üçüncü şahısların ise iş bu çekleri iade ile yükümlü olduğunu, çeki elinde bulunduran ... isimli şahsın tefecilik işleri ile uğraştığını, davalıların asıl amacılarının dolandırıcılık olduğunu, sözleşmeye konu inşaatın yetkilisi olmamaları sebebiyle yer teslimi yapamayacaklarını, çeklerin kötü niyetli üçüncü şahıslara devretmek suretiyle haksız menfaat temin etmek istediklerini, haklı davanın kabulünü, davalılar ile yapılan sözleşmenin feshi nedeniyle tarafına...bank 30/09/2017 keşide tarihli ve ... seri nolu 50.000,00 TL tutarındaki çek ile ...bank 30/09/2017 keşide tarihli ve ... seri nolu 50.000,00 TL tutarındaki iki adet çek üzerine uygun bulunacak teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı konulmasını, ibraz edildiğinde ödemesinin durdurulmasını, anılan çeklerin tarafına iadesini, davalılardan ... hat nolu telefon sahibi ...'ın tebligata yarar açık adresinin tespiti, yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalılardan ..., ..., ... ve ...'a dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalılarca cevap dilekçesi sunulmamıştır. Davalı ... vekili ise dosyaya vekaletname ibraz etmiş ancak duruşmalara katılmamış, herhangi bir beyan dilekçesi de sunmamıştır.
Davalı ...'a ise tebligat yapılamamış, davacı vekiline tensip zaptının 17 numaralı ara kararı , bu davalının tebligata yarar adresini bildirmesi için 2 haftalık kesin süre verilmiş, aksi takdirde bu davalı açısından davanın , açılmamış sayılmasına , karar verileceği ihtar edilmiş ancak davacı tarafça , davalının adresinin bildirilmemesi nedeniyle davalıya tebligat yapılamamıştır.
DELİLLER:
Danışmanlık ve Komisyon Sözleşmesi, ...bank ... Şubesine ait 30/09/2017 keşide tarihli ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çek,...bank ... Şubesine ait 30/09/2017 keşide tarihli ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çek, isticvap ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; İİK 72. madde uyarınca menfi tespit ve çekin istirdatı talebine ilişkindir.
...bank ... Şubesine yazılan müzekkereye verilen cevapta, ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çekin ...bank ... Şubesine ibraz edilerek karşılıksızdır işlemi gördüğü, ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çeke ilişkin olarak her hangi bir işlem yapılmamış olduğunun bildirildiği anlaşıldı.
14/06/2017 tarihli tutanağın incelenmesinde; ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çekin yer teslim edilmediği,sözleşme şartları yerine getirilmediği için iptal edildiği, bu çekin başka hiç bir yerde kullanılmadığı belirtilerek davacıya iade edildiğinin belirtildiği anlaşılmıştır.
14/06/2017 tarihli diğer tutanağın incelenmesinde ise;... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çekin ve ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çekin danışmanlık sözleşmesine istinaden verildiği, iş başlangıcından iş bitimine kadar geçerli olduğu, iş sözleşmesine başlanmaması nedeniyle fesh edildiği , bu sebeple çeklerin kullanılmayarak iadesinin gerektiği ancak çekler kullanıldığından iade edilemediğinin belirtildiği anlaşılmıştır.
... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ...soruşturma sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalılar aleyhine dolandırıcılık suçlaması yapılan şikayet sonucunda olayın hukuki ihtilaf niteliğinde olması nedeniyle davalılar hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Danışmanlık ve Komisyon Sözleşmesi , dava dilekçesinin ekindeki sözleşme, ek protokol ve 14/06/2017 tarihli tutanak sureti eklenmek suretiyle davalılara HMK 171 maddesi gereğince isticvap davetiyesi çıkartılmış, duruşma gün ve saatinde mahkememiz duruşma salonunda hazır bulunmamaları , mazeretsiz olarak duruşma gün ve saatinde hazır olmamaları veya hazır olup da sorulan sorulara cevap vermemeleri halinde sözleşmelerdeki imzaların kendilerine ait olduğunun ve sözleşme içeriklerini kabul etmiş sayılacakları ihtar edilerek davetiye tebliğ edilmiş ancak davalılar ..., ..., ... ve ... yapılan tebligata rağmen duruşmaya katılmamışlardır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacı ile ...Ltd. Şti' arasında Danışmanlık ve Komisyon Sözleşmesi imzalandığı, sözleşmede davalılardan ... ve ...'ın imzasının bulunduğu; davacının, sözleşmeye istinaden ...... Şubesi olan 50.000,00' TL değerinndeki 3 adet çeki şirkete verdiği, daha sonraki süreçte sözleşme şartlarının yerine getirilmemesi ve yer tesliminin yapılmaması nedeniyle 14/06/2017 tarihli ve davalılardan ...'ın imzasını taşıyan tutanak ile ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çekin davacıya iade edildiği, davacı tarafından ... 21. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile geçersiz hale gelen sözleşme nedeniyle ...bank ... Şubesine ait 30/09/2017 keşide tarihli ... seri nolu ve ... seri numaralı çeklerinde iadesinin talep edildiği, yine 14/06/2017 tarihli ve davalılardan ...'ın imzasının bulunduğu tutanakta ...seri nolu 50.000,00 TL bedelli çekin ve ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çekin danışmanlık sözleşmesine istinaden verildiği, iş başlangıcından iş bitimine kadar geçerli olduğu, iş sözleşmesine başlanmaması nedeniyle fesh edildiği , bu sebeple çeklerin kullanılmayarak iadesinin gerektiği ancak çekler kullanıldığından iade edilemediğinin belirtildiği, mahkememizce danışmanlık sözleşmesinde imzası bulunan ... ve ...'a ve tutanaklarda imzası bulunan ...'a ile çeklerin teslim edildiği belirtilen ...'ye isticvap davetiyesi çıkartılarak, duruşmaya katılarak sorulacak sorulara cevap vermeleri, cevap vermemeleri halinde sözleşmelerdeki imzaların kendilerine ait olduğunun ve sözleşme içeriklerini kabul etmiş sayılacakları ihtar edilmiş, ancak davalılar duruşmaya katılmamış, bu sebeple sözleşme ve tutanaklardaki imzaların kendilerine ait olduğu ve sözleşme ile tutanak içeriklerini kabul etmiş sayılmışlardır. Bu durumda davacı ile ... Şti' arasında Danışmanlık ve Komisyon Sözleşmesi imzalanın sözleşmenin , sözleşme şartlarının yerine getirilmemiş olması nedeniyle fesh edildiği, sözleşme ve ile sözleşmeye istinaden davacı tarafça davalılara teslim edilen ve davacıya iade edilmeyen...bank ... Şubesine ait 30/09/2017 keşide tarihli ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çek ve ...bank ... Şubesine ait 30/09/2017 keşide tarihli ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespitine, çeklenden ... seri nolu çekin ciro edilerek dava dışı şahsa verildiği ve bu şekilde bankaya ibraz edildiği, ... seri nolu çekin ise yasal süresi içerisinde bankaya ibraz edilmediği ve kambiyo senedi vasfının kalmadığı, dosya kapsamı itibariyle davaya konu çeklerin davalılarda bulunmadığı anlaşılmakla istirdat talebinin reddine, davacı vekiline tensip zaptının 17 numaralı ara kararı uyarınca verilen küse süre içerisinde davalı ...'ı ilişkin olarak tebligata yarar adresini bildirilmemiş olması nedeniyle bu davalıya ilişkin olarak açılmış olan davanın HMK 119/2 maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
1-Davalı ...'a ilişkin olarak açılmış olan davanın HMK 199/2 maddesi uyarınca AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
2-Davalılar ..., ..., ... ve ... aleyhine açılan DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE
-...bank ... Şubesine ait 30/09/2017 keşide tarihli ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çek nedeniyle ,
-...bank ... Şubesine ait 30/09/2017 keşide tarihli ... seri nolu 50.000,00 TL bedelli çek nedeniyle davacının davalılara borçlu olmadığının TESPİTİNE
-Çeklerin iadesine ilişkin talebin REDDİNE
3-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereği alınması gereken 6.810,00-TL harçtan peşin alınan 1.707,75-TL harcın mahsubu ile bakiye 5.102,25 -TL karar ve ilam harcının davalılar ..., ..., ... ve ...'dan alınıp hazineye gelir kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği takdir ve tayin olunan 13.450,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalılar ..., ..., ... ve ...'dan alınıp davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 1.707,75 TL peşin harç , 653,10 -TL tebligat/posta masrafı olmak -üzere toplam 2.360,85 TL yargılama giderinin davalılar ..., ..., ... ve ... alınıp davacıya verilmesine,
6-Davalı taraflarca yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına
7-Davacı tarafça yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı ve davalıların yokluğunda verilen kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/10/2021
Katip ... Hakim ...
E-İmza E-imza
Tashih şerhi
Mahkememizin 2017/780 Esas sayılı dosyasının 1 numaralı hüküm fıkrasında "-Davalı ...'a ilişkin olarak açılmış olan davanın HMK 199/2 maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına" kısmındaki "HMK 199/2 " ibaresinin " HMK 119/2 " olarak tasihihine karar verilmiştir.
Katip ...
☪e-imzalıdır.
Hakim ...
☪e-imzalıdır
.