T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1178 Esas
KARAR NO: 2023/116
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 16/04/2012
KARAR TARİHİ: 21/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;"...Sürücü tarafından "güveni kötüye kullanmak" suretiyle yapılan hırsızlık sonucunda malların zıyaa uğraması üzerine müvekkili sigorta şirketinin; sigortalısı olan bal emteasının sahibi göndericiye 184.868,54 TL. tazminat ödediği, T.T.K.1301.maddesi gereğince ödediği tazminat miktarı kadar sigortalısının haklarına halef olduğu, ödediği tazminat miktarı 184.868,54 TL.'nin ödeme tarihi olan 09.12.2011 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte davalı ...Tic. A.Ş.'den ve ... Nakliyat emteasını sigorta ettirdiği ... Sigorta A.Ş.'den (poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsilini..." talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... A.Ş. vekilinin 21.05.2012 tarihli Cevap Dilekçesi'nde özetle; "... Davanın açıldığı tarihte müvekkili şirketin merkezinin ...'de olduğu ancak ...'de Ticaret Mahkemesi bulunmaması sebebiyle davaya bakmaya Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin yetkili olduğu sebebiyle yetki itirazında bulunduğu, Davanın, sürücü ...'e ve ...Şirketi'ne ihbar edilmesi gerektiği, davacı ... A.Ş. ile dava dışı...Şirketi arasında düzenlenen Nakliyat Abonman Sigorta Poliçesi'ndeki şartlara göre rizikonun sigorta teminatının dışında kaldığı, bu nedenle davacı sigorta şirketinin sigorta teminatı dışında kalan bir riziko ile ilgili tazminat ödediğinden, ödediği tazminatı rücuen talep etme hakkının bulunmadığı, davacı ... Sigorta A.Ş.'nin sigortalısı olan ... Şirketi ile nakliyeci davalı arasındaki Nakliye Sözleşmesi'nin 9.maddesine göre davacı sigorta şirketinin müvekkili ... Şirketi'nden değil, ...Şirketi'nin sigortacısı olan diğer davalı ... Sigorta A.Ş.'den talepte bulunabileceği, T.T.K.'nın 781.maddesi uyarınca zararın müvekkili davalı nakliyecinin kusurundan doğmayan bir sebepten meydana geldiği, Talep edilen tazminat miktarının fahiş olduğu ve tazminat miktarının bilirkişi aracılığıyla tespitinin gerektiği, faiz talebinin haksız olduğu, yetkisizlik itirazlarının kabulüne karar verilmesini ,davanın ... Ltd Şti. ve ...'e ihbarına, davanın reddine, Yargılama giderleri ile vekalet ücretlerinin davacı ... Sigorta A.Ş den tahsliine karar verilmesini...." talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin 07.06.2012 tarihli Cevap Dilekçesi özetle;"... Sigortalısı ...A.Ş. ile müvekkili ... Sigorta A.Ş. arasında 30.09.2011 - 30.09.2012 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... no.'lu Emtia Blok Abonman Poliçesi'nin düzenlendiği, müvekkili şirkete ihbar edilen olaydan sonra hasar tespiti için Eksper atandığı, Ekspertiz İncelemesi sonucunda düzenlenen 03.01.2012 tarihli Taşıyanın Sorumluluk Sigortası Ekspertiz Raporu ile tespit edilen gerçek zararın 105.375,07 TL. olduğu, bu miktar üzerinden davacı ... Sigorta A.Ş.'ye yapılan ısrarlı ödeme tekliflerinin kabul edilmediği, Sigortacının ödeyeceği miktarın riziko tarihinde sigortalı emteanın yerine aynı miktarda emteayı ikame ettirecek miktar kadar olması gerektiğinin Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin ilgili Kararı'nda belirtildiği, ayrıca Nakliye Sözleşmesi'nde ödenecek tazminat miktarının Ürün Maliyeti üzerinden hesaplanması gerektiği, Faiz başlangıç tarihi ve faiz oranını da kabul etmediklerini, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla davanın kabulüne karar verilecek olması halinde dava tarihinden yasal faiz uygulamasını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini..." talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, yurt içi kara taşıması nedeniyle oluşan zararın rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2016/12068 esas 2018/3782 karar sayılı bozma ilamı özetle;"...Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılar vekillerinin aşağıdaki bentler dışındaki sair temyiz itirazları yerinde değildir. Dava, yurt içi kara taşıması nedeniyle oluşan zararın rücuen tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir. Ancak, dava sırasında davalı taşıyıcı ... A.Ş., 08/03/2011 tarihli dava dışı sigortalı ...Şti. arasında akdedilmiş taşıma sözleşmesi sunmuş, sözleşmenin 9. maddesine göre dava konusu hasardan dolayı sorumluluğunun bulunmadığını ileri sürmüştür. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda 6762 sayılı TTK’nın 786/3. maddesi karşısında sözleşmenin bu maddesinin geçersiz olduğuna, taşıyıcının tam sorumlu olduğuna dair rapor verilmiş, mahkemece rapora uygun olarak davanın kabulüne karar verilmiştir. Taraflar arasında düzenlenen 08/03/2011 tarihli sözleşmenin 9/1. fıkrasında ‘işveren hasar durumunda yükleniciden ürün maliyeti üzerinden talepte bulunabileceğini ve zararın bu tutar üzerinden karşılanacağını peşinen kabul eder.’ şeklindeki hükme göre taşıyıcının sorumluluk sınırının düzenlendiği anlaşılmakta olup, sigortacının, taşıyıcıdan, ancak sigortalının taşıma sözleşmesine göre isteyebileceği miktarı rücu edebileceği de dikkate alınarak sigortalı ve taşıyıcı arasında akdedilen sözleşmenin 9/1. fıkrası değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçelerle karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın davalılar yararına bozulmasını gerektirmiştir. Yine, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda dava konusu hasarın kast nedeniyle oluştuğu, bu nedenle muafiyet indiriminin uygulanmayacağı yönünde rapor verilmiş ise de davalı ... Sigorta Şirketi ile davalı taşıyıcı arasında akdedilmiş olan olan poliçe hükümlerine göre emniyeti suistimale ilişkin %5 muafiyet indirimi uygulanacağı düzenlenmiş olup, bu poliçe hükmünün değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçelerle muafiyet hükmünün uygulanmaması doğru görülmemiş, kararın bu yönüyle davalı ... Sigorta Şirketi yararına bozulmasını gerektirmiştir. Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekillerinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalılar yararına BOZULMASINA, (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı ... Sigorta A.Ş. yararına BOZULMASINA, ödedikleri peşin temyiz harcının istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 21/05/2018 tarihinde oybirliğiyle..." karar verilmiştir.
Yargıtay Bozma ilamı doğrultusunda 2011 yılına ait süzme bal birim fiyatlarının tespiti dosya bozma ilamı doğrultusunda bilirkişiye tevdi edilmişti , Bilirkişiden alınan 11/03/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"... Davacı sigorta şirketinin poliçe teminatı kapsamında bulunan zararı sigortalısına ödediği ve zarar verenlerden dava ve talep hakkı bulunduğu; Dava konusu mallardaki zararın taşıma sırasında meydana geldiği dolayısıyla taşıma işini üstlenen davalı taşımacının oluşan zarardan sorumlu olması gerektiği, davalı taşımacının davacı zararının 184.868,54 TL'lik tutarından sorumlu olduğu; Davalı ... Sigorta A.Ş. nin taşıyıcı sorumluluk sigortası kapsamında zarardan sorumluluğunun bulunduğu, ... tenzili muafiyet düşüldüğünde, davalı/...'nın davacı zararının 175.625,12 TL'lik kısmından sorumlu olduğu; Davalıların, yukarıda belirtilen zarar tutarlarından, müteselsilen sorumlu oldukları(eski TBK.md.51/f.1; TTK.md.7);Davacı zararının, talep gibi, davacının sigortalısına ödeme yapmış olduğu tarihten itibaren işletilecek avas faizi ile birlikte tahsili gerektiği..."dair görüş sunmuştur.
Tarafların itirazı üzerine ek rapor tanzimi için dosya yeniden bilirkişiye tevdi edilmiş ve Bilirkişiden alınan 30/10/2020 tarihli ek bilirkişi raporu özetle;"...Davacı sigorta şirketinin poliçe teminatı kapsamında bulunan zararı sigartalısına ödediği ve zarar verenlerden dava ve talep bulunacağı, Dava konusu mallardaki zararın taşyfla sırasında meydana geldiği dolayısıyla taşıma işini üstlenen davalı taşımacınızf oluşan zarardan sorumlu olması gerektiği,Davalı ... Sigorta A.Ş. n taşıyıcı sorumluluk sigortası kapsamında zarardan sorumluluğunun bulunduğu, 905 tenzili muafiyet düşuldüğünde sorumlu olacağı zarar bedelinin 175.625,12>TL olacağı, Dosya ya ibraz edilen belgelere ve emteanın tam zayif olduğumun kabulü ile zararın 184.868,54 TL olduğu..."dair görüş sunmuştur.
... 2. Asliye Ceza Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasına ilişkin fotokopiler, sigorta poliçesi, nakliye sözleşmesi, ibraname örneği, ... A.Ş. den faturanın ödenmediğine ilişkin gelen 01/07/2014 tarihli yazı cevabı, toplanan deliller, celp olunan belge ve bilgiler, usul ve yasaya , dosyadaki belge ve bilgilere uygun, itirazlar yerinde bulunmayan, haklı gerekçelere dayanan, karar vermeye yeterli olduğu, kabul ve taktir olunan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davalı ... A.Ş. nin sorumluluğunda İstanbul da bulunan dava dışı satıcı ...Kollektif Şirketinin ... İli ... İlçesinde ki.... Tic. A.Ş. ye gönderilmek üzere fatura bedeli 221.157,22 TL olan 850 gr. lık kavanozlarda ki 1200 adet balın fabrikadan sürücüsü ... olan ... plaka sayılı kamyona 01/11/2011 tarihinde yüklendiği, sürücü ... in emtianın büyük bir kısmını ... de sattığı, sürücü ... hakkında ceza davası açıldığı, balların gönderildiği .... Tic. A.Ş. den gelen 01/07/2014 tarihli yazı cevabına göre, dava dışı ... Tic. Kollektif şirketi ... tarafından düzenlenen ... tarihli ... seri sıra numaralı, 221.157,22 TL bedelli davaya konu bal emtiasına ilişkin faturanın dava dışı ... Tic. A.Ş. tarafından balları gönderen dava dışı ... Kollektif Şirketi.... ne ödenmediği, davacı sigorta şirketi tarafından sigortalısı dava dışı ....ne hasar bedeli olarak 184.868,54 TL nin ödendiği ve zararın tazmin edildiği, bu ödemeye ilişkin davacı sigorta şirketi ile sigortalısı ... Şirketi.... Arasında ibraname düzenlendiği, dolayısıyla davacının sigortalının haklarına ödediği miktarla halef olduğu anlaşılmıştır.
T.T.K 784 maddesinde açıklandığı üzere; taşıyıcının taşınan eşyayı gönderilen teslimine kadar kendi yerine geçen bütün taşıyıcıların ve eşyanın taşınmasını kendilerine bıraktığı kimselerin fiil ve kusurlarından kendi kusuru gibi kusurlu olacağı, dava konusu olayda ise; davalı ... kendisine ait olmayan bir kamyon ve kendi yanında çalışmayan bir sürücünün verdiği hasardan, bu maddeye göre kusurlu sayıldığı, dava konusu olayda davacının sigortalısı olan dava dışı ... şirketine 184.868,54 TL tazminat ödediği, Taraflar arasında düzenlenen 08/03/2011 tarihli sözleşmenin 9/1. fıkrasında ‘işveren hasar durumunda yükleniciden ürün maliyeti üzerinden talepte bulunabileceğini ve zararın bu tutar üzerinden karşılanacağını peşinen kabul eder.’ şeklindeki hükme göre taşıyıcının sorumluluk sınırının düzenlendiği anlaşılmakta olup, sigortacının, taşıyıcıdan, ancak sigortalının taşıma sözleşmesine göre isteyebileceği miktarı rücu edebileceği şeklindeki hüküm doğrultusunda zarar miktarının 184.868,54 TL olarak hükme esas alınan ve denetime elverişli bilirkişi raporundan anlaşıldığı taşınan malların zarar ve hasarından davalı davalı ... sigorta A.Ş. 'nin 175.625,12 TL'den sınırlı olarak sorumlu olduğu, diğer davalıların 184.868,54 TL 'den sorumlu olduğundan davacı tarafından ödenen bu miktarın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilmesi gerektiği anlaşılmış olup, ancak, davalıların daha önce ödeme konusunda temerrüte düşürüldüğü ispatlanamadığından, temerrütün dava tarihinden itibaren oluştuğu kabul ve taktir olunmakla, davanın kabulüne ilişkin taktiren aşağıdaki şekilde hüküm kurma gereği hasıl olmuştur.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE,
184.868,54 TL nin davalı ... sigorta A.Ş. 'nin 175.625,12 TL'den sınırlı olmak kaydıyla dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 12.628,37-TL harçtan peşin alınan 2.745,30-TL'nin mahsup edilerek bakiye 9.883,07-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 2.745,30-TL peşin harç,21,15-TL başvuru harcı gideri toplamı olan 2.766,45-TL harcın müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince dava değeri olan 184.868,54TL üzerinden hesaplanan 28.730,28-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 3,30-TL vekalet harcı gideri, 743,70TL tebligat, posta gideri ile 3.550,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.297,00TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK.m.333 hükmü uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair Davacı vekilinin ve davalılar vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere karar verildi. 21/02/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır