T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/351 Esas
KARAR NO: 2019/1296
DAVA: Malın İadesi
DAVA TARİHİ: 07/06/2019
KARAR TARİHİ: 31/12/2019
Mahkememizde açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkili şirket arasında 6361 sayılı yasa çerçevesinde ... sözleşme numaralı, 04/03/2016 sözleşme tarihli, ... tescil numaralı, 08/03/2016 tescil tarihli, ... sözleşme numaralı, 23/02/2018 tarihli, ... tescil numaralı, 26/02/2018 tescil tarihli, ... sözleşme numaralı, 13/03/2017 sözleşme tarihli, ... tescil numaralı, 15/03/2017 sözleşme tescil tarihli, ... sözleşme numaralı, 23/02/2018 sözleşme tarihli, ... tescil numaralı, 26/02/2018 tescil tarihli, ... sözleşme numaralı, 19/04/2017 sözleşme tarihli, ... tescil numaralı, 20/04/2017 tescil tarihli, ... sözleşme numaralı, 23/02/2018 tarihli, ... tescil numaralı, 26/02/2018 tescil tarihli sözleşmeler kapsamında ... MARKA ... 2016 MODEL ... PLAKA ... SERİ ... ŞASİ ... MOTOR NUMARALI, ... MARKA ... 2016 MODEL ... PLAKA .. SERİ, ... ŞASİ, ... MOTOR NUMARALI, ... MARKA ... 2017 MODEL ... PLAKA, ... ŞASİ, ... MOTOR NUMARALI, ... MARKA ... 2017 MODEL ... PLAKA ... SERİ ... ŞASİ ... MOTOR NUMARALI, ... MODEL ... PLAKA ... SERİ ... ŞASİ ... MOTOR NUMARALI, ... MARKA ...2017 MODEL ... PLAKA ... SERİ ... ŞASİ ... MOTOR NUMARALI menkullerin kiracıya teslim edildiğini, davalının belirlenen ödeme planına göre kira borçlarını vadelerinde ödemediğini, temerrüde düştüğünü, bu nedenle müvekkili tarafından ... 27. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile ... 27. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname gönderildiğini, ihtarnamelerin 18/06/2018 tarihinde davalı tarafa tebliğ edildiğini, ... 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyadan kiralananların müvekkiline teslimine ilişkin ihtiyati tedbir kararı verildiğinden bahisle 6361 sayılı finansal kiralama faktoring ve finansman şirketleri kanunu ve finansal kiralama sözleşmesinin açık hükümleri karşısında mülkiyeti müvekkili şirkete ait ve 3. kişilere devri mümkün olmayan finansal kiralama sözleşmesine konu malın müvekkili şirkete aynen iadesine,.... 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamına karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili 17/11/2019 tarihli ön inceleme duruşmasındaki beyanında "06/11/2019 tarihli dilekçemizin 3 nolu bendinde yer alan ... sayılı sözleşmeye konu ... plakalı Komatsu marka lastik tekerlekli yükleyici davalı tarafından müvekkile teslim edilmemiş olup, dava konusu bilgilerini verdiğimiz 1 adet yükleyicidir. Sözleşmenin feshi koşulları gerçekleşmiştir. Bu nedenle beyanımızda geçen 1 adet yükleyicinin davalıdan alınarak müvekkile aynen iadesine karar verilmesini talep ediyoruz. Belirttiğimiz gibi davaya sadece beyanımızda geçen 1 adet yükleyicinin müvekkile teslimi yönünden devam ediyoruz." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, davada mahkememizin görevli olmadığını, davanın asliye hukuk mahkemesinin görev alanına girdiğini, davada mahkememizin yetkili olmadığını, davanın müvekkilinin adresinin bulunduğu yer olan ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülmesi gerektiğini belirterek öncelikle davanın zamanaşımı, görev ve yetki itirazında bulunduğu, ayrıca dava dilekçesinde iddia edilen menkullerin tamamının menkullerin müvekkiline teslim edilmediğini, müvekkili şirkete gönderilen ihtar ve hesap kat ihtarının usulüne uygun hazırlanmadığını, finansal kiralama sözleşmesinin konusu olan menkullerin dava tarihinden 1 sene önce davacı firmaya rızaen teslim edildiğini belirterek tüm bu sebeplerden dolayı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 30, 32 ve 33. maddeleri hükümlerine dayalı olarak açılmış olup finansal kiralama konusu malların davalı kiracıdan alınarak davacı kiralanana verilmesi talebine ilişkindir.
Finansal kiralama sözleşmeleri 10 yıllık zamanaşımı süresine tâbidir. Somut olayda finansal kiralama sözleşmesinin sona erme tarihinden itibaren dava tarihine kadar olan süre içerisinde 10 yıllık zamanaşımı süresinin dolmamış olduğu anlaşılmakla davalının zamanaşımı itirazı kabul edilmemiştir. Taraflar arasında akdedilen dava konusu finansal kiralama sözleşmelerinin ticari nitelikteki sözleşmelerden olduğu, tarafların tâcir olduğu, davanın TTK 4 maddesinde tanımlanan ticarî dava niteliğinde olduğundan mahkememizin görevli olduğu anlaşılmakla davalının görev itirazının reddine karar verilmiştir. Anılan sözleşmede ihtilaf halinde İstanbul mahkemelerinin yetkili olduğuna ilişkin hüküm bulunduğu, HMK'nun 17. maddesine göre yapılan yetki sözleşmesinin taraflar açısından bağlayıcı olması nedeni ile davalının yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Finansal kiralama konusu mallar 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 23. Maddesi gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. Aynı yasanın 24. maddesi hükmü gereğince de kiracı sözleşme süresinde finansal kiralama konusu malların zilyedi olup malları sözleşmede ön görülen şart ve hükümlere göre özenle korumak zorundadır. Yasanın 30. maddesine göre sözleşme süresinin dolması, 28 ve 29. maddesine göre sözleşmenin diğer sebepler ile sona ermesi ve 31. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde yasanın 32 ve 33. maddeleri gereğince kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana derhal geri vermekle yükümlüdür.
Mahkememizce, dosyaya sunulan kiralama sözleşmeleri, ihtarnameler incelenmiş, davacının ticari defter ve kayıtları ve taraflarca dosyaya sunulan tüm deliller üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle "...Davacı şirketin ticari defter kayıtlarında; davalı kiracının ... nolu sözleşmeden ihtarname tarihi itibariyle temerrüt faizi hariç; 49.095,80-TL Kira Borcu, 3.308,20 TL Sigorta Borcu ve 2.947,64 TL Masraf Borcu olduğu,ihtarnamede verilmiş olan kanuni süre içerisinde davalı tarafından herhangi birÖdeme yapılmamış olduğu, kanuni sürenin sonu olan 17.08.2018 tarihi İtibariyle davalıya ait Kira hesabının halen 98.191,60-TL Borçlu Sigorta hesabının 3.308,20-TL Borçlu ve Masraf hesabının 4.457,12-TL Borçlu durumda olduğu,07.06.2019dava tarihi itibariyle ise temerrüt faizi hariç; Kira hesabı417.847,68TL Borçlu, Sigorta hesabı 6.601,63 TL Borçlu ve Masraf hesabı 6.397,22 TL Borçlu durumda olduğu,4)Buna göre davacı şirketin, finansal Kiralama Sözleşmesinin 37.maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 31 .maddesi gereği davalının temerrüdü nedeniyle, sözleşmeyi feshetme hakkının bulunduğu,5)Taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, sözleşmenin 44. maddesi ve 6361 sayılı finansal Kiralama Kanunu’nun 33.maddesi gereğince, finansal kiralama konusu ekipmanın davalı tarafından davacı şirkete aynen iade ve teslimi koşullarının oluştuğu.." belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamından taraflar ... sözleşme numaralı, 04/03/2016 sözleşme tarihli, ... tescil numaralı, 08/03/2016 tescil tarihli, ...sözleşme numaralı, 23/02/2018 tarihli, ... tescil numaralı, 26/02/2018 tescil tarihli, ... sözleşme numaralı, 13/03/2017 sözleşme tarihli, ... tescil numaralı, 15/03/2017 sözleşme tescil tarihli, ... sözleşme numaralı, 23/02/2018 sözleşme tarihli, ... tescil numaralı, 26/02/2018 tescil tarihli, ... sözleşme numaralı, 19/04/2017 sözleşme tarihli, ... tescil numaralı, 20/04/2017 tescil tarihli, ... sözleşme numaralı, 23/02/2018 tarihli, ... tescil numaralı, 26/02/2018 tescil tarihli sözleşmelerin akdedildiği, anılan sözleşmelerde yazılı menkullerin davalıya teslim edildiği, davalının finansal kiralama sözleşmesinde belirtilen ödeme tablosu dahilinde kira taksitlerini süresinde ödemediği, davacı tarafından yasa gereği 60 günlük süre içinde bu borcun ödenmesinin, aksi taktirde malın iadesinin talep edilebileceği yönünde davalıya ihtarname keşide edilmesine karşın, söz konusu borcun davalı tarafından kendisine tanınan süre içinde ödenmediği, sözleşmenin davacı tarafından haklı sebeple feshedildiği anlaşılmakla ... sayılı sözleşmeye konu ... plakalı ... marka lastik tekerlekli yükleyici yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir. Geri kalan menkullerin ise dosyada mevcut "Rızaen Teslim Belgesi" başlıklı belge ile dava tarihinden önce davalı tarafından davacıya teslim edildiği, bu durumda teslim edilen menkuller yönünden davacının dava açmakta hukukî yararı olmadığı anlaşılmıştır. Hukukî yarar 6100 sayılı HMK'nun 114. maddesindeki dava şartları arasında sayılmış olup, aynı kanunun 115. maddesine göre mahkeme dava şartlarını yargılamanın her aşamasında gözetmek zorundadır. Bu nedenle rızaen teslim edilen menkuller yönünden açılan davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine karar vermek gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulüne, dava konusu olan taraflar arasında akdedilen ... sayılı sözleşmeye konu ... plakalı Komatsu marka lastik tekerlekli yükleyicinin davalıdan alınarak davacıya aynen iadesine, davaya konu 5 adet menkul yönünden açılan davanın hukuki yarar yokluğu nedeni ile reddine,
2-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen değeri üzerinden alınması gereken 21.176,10-TL nispi harçtan peşin alınan 5.294,03-TL harcın mahsubu ile bakiye 15.882,07-TL nispi karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 800,00-TL bilirkişi ücreti, 124,60-TL tebligat posta gideri olmak üzere toplam 924,60-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca kabul edilen dava değeri üzerinden davacı vekili lehine hesaplanan 24.550,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca reddedilen dava değeri üzerinden davalı vekili lehine takdir olunan 2.725,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 31/12/2019
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza