T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/519 Esas
KARAR NO: 2021/280
DAVA: Malın İadesi
DAVA TARİHİ: 02/08/2019
KARAR TARİHİ: 29/04/2021
Mahkememizde açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; davalı ile müvekkili şirket arasında 6361 sayılı yasa çerçevesinde ... tarih ve ... tescil numaralı finansal kiralama sözleşmesi kapsamında 1 ADET 2016 MODEL ... MARKA, ... TİPİNDE, SERİ NO: ..., MOTOR NO: ..., PLAKA NO: ... OLAN LASTİK TEKERLEKLİ YÜKLEYİCİ AKSESUAR VE EKİPMANLARIN'ın davalı kiracıya teslim edildiğini, davalının belirlenen ödeme planına göre kira borçlarını vadelerinde ödemediğini, temerrüde düştüğünü, bu nedenle müvekkili tarafından ... 38. Noterliği'nden keşide edilen ... tarihli ... yevmiye sayılı ihtarname keşide olunduğunu, borçların 60 gün içerisinde ödenmesi ve ödenmediği takdirde sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiğini, anılan ihtarnamenin davalıya usulünce tebliğine rağmen davalı tarafından borçların ödenmediğini, bu nedenle sözleşmenin feshedildiğini, ... 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...değişik iş sayılı dosyadan kiralananların müvekkiline teslimine ilişkin ihtiyati tedbir kararı verildiğini belirterek tüm bu sebeplerden dolayı 6361 sayılı finansal kiralama faktoring ve finansman şirketleri kanunu ve finansal kiralama sözleşmesinin açık hükümleri karşısında mülkiyeti müvekkili şirkete ait ve 3. kişilere devri mümkün olmayan finansal kiralama sözleşmesine konu malın müvekkili şirkete aynen iadesine, ... 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; müvekkili şirketin adresinin ...'nde olduğunu, bu durumda genel yetki kuralları çerçevesinde yetkili mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sırasında görülen davada müvekkili lehine 21/11/2018 tarihinden başlamak üzere konkordato mühleti verildiğini ve devamında 17/09/2020 tarihli duruşmada ise müvekkili şirketin konkordato projesinin tasdikine karar verildiğini, ayrıca davaya konu malların ... 22. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında 01/08/2019 tarihinde yapılan işlem ile davacıya teslim edildiğini belirterek öncelikle yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili mahkeme ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine, aksi halde dava konusu menkullerin davacı şirkete teslim edilmesi karşısında hukuki yarar yokluğu nedeni ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 30, 32 ve 33. maddeleri hükümlerine dayalı olarak açılmış olup finansal kiralama konusu malların davalı kiracıdan alınarak davacı kiralanana verilmesi talebine ilişkindir.
Taraflar arasında akdedilen dava konusu finansal kiralama sözleşmesinin 49. maddesinde ihtilaf halinde İstanbul mahkemelerinin yetkili olduğuna ilişkin hüküm bulunduğu, HMK'nun 17. maddesine göre yapılan yetki sözleşmesinin taraflar açısından bağlayıcı olması nedeni ile davalının yetki itirazı kabul edilmemiştir.
Finansal kiralama konusu mallar 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 23. Maddesi gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. Aynı yasanın 24. maddesi hükmü gereğince de kiracı sözleşme süresinde finansal kiralama konusu malların zilyedi olup malları sözleşmede ön görülen şart ve hükümlere göre özenle korumak zorundadır. Yasanın 30. maddesine göre sözleşme süresinin dolması, 28 ve 29. maddesine göre sözleşmenin diğer sebepler ile sona ermesi ve 31. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde yasanın 32 ve 33. maddeleri gereğince kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana derhal geri vermekle yükümlüdür.
Mahkememizce, dosyaya sunulan kiralama sözleşmeleri, ihtarnameler, teslim tesellüm tutanağı, ödeme planı vs. tüm deliller incelenmiş olup, tarafların ticari defter ve kayıtları ve tüm dosya kapsamı incelenerek finansal kiralama sözleşmesine konu malların davalı tarafa teslim edilip edilmediği, kira bedellerinin ihtarnamenin tebliğ tarihi ile ihtarnamede öngörülen ödeme süresi sonu itibari ile ve dava tarihi itibari ile davalı tarafından ödenip ödenmediğinin, davalının bu tarihler itibari ile davacıya borcunun bulunup bulunmadığının, var ise borç miktarının tespiti ile dava konusu sözleşmeye konu malların iade şartlarının oluşup oluşmadığının, malın dava tarihi itibari ile değerinin tespiti için bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi heyeti raporunun sonuç kısmında "...1. Davacı ...Ş ile davalı ... A.Ş. arasında; Finansal Kurumlar Birliği nezdınde ... tarih ve ... tescil numarası ile tescilli ... tanh ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiği, 2. Kiralamanın konusunu; "1 ADET 2016 MODEL ... MARKA, ... TİPİNDE, SERİ NO: ..., MOTOR NO: ..., PLAKA NO: ... OLAN LASTİK TEKERLEKLİ YÜKLEYİCİ AKSESUAR VE EKİPMANLARIN” ol üştürdüğü, 3. Davacı şirketin ticari defterlerinde; davalının ihtarname tarihi itibariyle temerrüt faizi hariç ödenmemiş 8.101,70 EURO kira borcu ve 471,67 TL masraf borcu olduğu, ihtarnamede verilen kanuni süre içerisinde davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış olduğu, kanuni süre sonunda ise davalının halen 16.203,40 EURO kira borcu ve 888,99 TL masraf borcu bulunduğu, dava tarihi olan 02.08.2019 tarihi itibariyle ise davalının temerrüt faizi hariç; 28.355,95 EURO Kira borcu ve 888,99 TL Masraf borcu bulunduğu, 4. Buna göre davacı şirketin, Finansal Kiralama Sözleşmesinin 36.maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 31.maddesi gereği davalının temerrüdü nedeniyle, sözleşmeyi feshetme hakkının bulunduğu, 5. Öte yandan, ekonomik mülkiyeti davalı kiracıya ait olan finansal kiralama konusu malların davacı kiralayana iade edilmesi veya kira bedellerinin konkordato dışında tutularak tahsil edilmesi, konkordatonun mantığına aykırı olacağı, 5. Mahkeme, feshin geçerli sonuç doğurduğuna kanaat getirirse eğer; taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, sözleşmenin 39. maddesi ve 6361 sayılı Finalisai Kiralama Kanunu’nun 33.maddesi gereğince, fınansal kiralama konusu malın davalı tarafından davacı şirkete aynen iade ve teslimi koşullarının oluştuğu..." yönünde görüş bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamından; taraflar arasında ... tarih ve ... tescil numaralı finansal kiralama sözleşmesi akdedildiği, sözleşmede yazılı menkullerin davalıya teslim edildiği, davacı şirket tarafından keşide edilen ... 38. Noterliği'nin ...tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamesinde davalıya temerrüt faizi hariç 8.101,70-€ kira borcu ve 471,67-₺ masraf borcu olduğunun bildirildiği ve davalıya toplam borçların ödenmesi için 60 günlük süre verilerek bu süre zarfında borcun ödenmemesi durumunda sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiği, anılan ihtarnamenin davalı şirkete 22/02/2019 tarihinde usulünce tebliğ edildiği, ihtarname ile verilen 60 günlük sürenin 23/04/2019 tarihinde dolduğu, bilirkişi raporunda yer alan tespitlerden ihtarname tarihi itibari ile davalı şirketin temerrüt faizi hariç 8.101,70-€ kira borcu ve 471,67-₺ masraf borcu olduğu, ihtarnamede verilmiş olan 60 günlük kanuni süre içerisinde davalı şirket tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış olduğu, kanuni sürenin sonu olan 23/04/2019 tarihi itibari ile davalı şirketin halen 16.203,40-€ kira borcu ve 888,99-₺ masraf borcunun bulunduğu sabittir. ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...esas sayılı dosyasında 21/11/2018 tarihli ara karar ile davalı ... lehine 21/11/2018 tarihinden başlamak üzere 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verildiği, 21/02/2019 tarihli oturumda geçici mühletin 19/02/2019 tarihinden itibaren 2 ay süre ile uzatılmasına karar verildiği, 11/04/2019 tarihli karar ile 21/04/2019 tarihinden başlamak üzere 1 yıl kesin mühlet verildiği, 26/03/2020 tarihli karar ile kesin mühletin 19/04/2020 tarihinden geçerli olmak üzere 3 ay süre ile uzatılmasına karar verildiği görülmüş ise de yukarıda yazılı ihtarname tarihi itibari ile mevcut olan kira borcunun konkordato mühleti içerisinde doğmuş olduğu, İİK md. 308/c-f.4 hükmü uyarınca mühletten sonra doğan finansal kiralama borcunun konkordatoya tabi olmadan ödenmesi gerektiği, konkordatoya tabi olmadığı, bu durumda davacı şirketin finansal kiralama sözleşmesinin 36. maddesi ve 6361 sayılı finansal kiralama kanununun 31. maddesi gereği davalının temerrüdü nedeni ile sözleşmeyi feshetmekte haklı olduğu kabul edilmiştir. Diğer yandan ... 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...-... E.K. Değişik iş numaralı 24/07/2019 tarihli kararı ile taraflar arasında akdedilen 24/03/2016 tarihli ... tescil numaralı finansal kiralama sözleşmesine konu yükleyicinin tedbiren davacı ... şirketine teslimine karar verildiği, anılan karara istinaden ... 22. İcra Müdürlüğü'nün 24/07/2019 tarih ... esas sayılı talimatı uyarınca ... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı talimat dosyası ile 01/08/2019 tarihinde sözleşme konusu malın davacı ... şirketine tutanak ile teslim edilmiş olduğu anlaşılmış olup, davalı vekili söz konusu teslim nedeni ile davacının mahkememizde iş bu davayı açmakta hukuki yararının olmadığını öne sürmüş ise de açıklandığı üzere teslim ihtiyati tedbir kararına istinaden yapılmış olduğundan, davacının iş bu davayı açmakta hukuki yararının olduğu, yukarıda ayrıntılı şekilde açıklandığı üzere iade koşullarının somut olayda gerçekleştiği kanısına varılmakla tüm bu sebeplerden dolayı davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulüne, 1 ADET 2016 MODEL ... MARKA, ... TİPİNDE, SERİ NO: ..., MOTOR NO: ..., PLAKA NO: ... OLAN LASTİK TEKERLEKLİ YÜKLEYİCİ AKSESUAR VE EKİPMANLARIN'ın davalıdan alınarak davacıya aynen iadesine,
... 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...-... E.K. değişik iş sayılı ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamına,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 26.982,45-₺ nispi harçtan peşin alınan 6.745,63-₺ harcın mahsubu ile bakiye 20.236,82-₺ karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 2.000,00-₺ bilirkişi ücreti, 54,00-₺ tebligat posta gideri olmak üzere toplam 2.054,00-₺ ile 6.796,43-₺ harç gideri olmak üzere toplam 8.850,43-₺ yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca kabul edilen dava değeri üzerinden davacı vekili lehine hesaplanan 36.100,00-₺ nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca davacıya iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 29/04/2021
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza