T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/119 Esas
KARAR NO: 2021/108
DAVA: Sözleşmenin İptali
DAVA TARİHİ: 10/09/2014
KARAR TARİHİ: 05/03/2021
Mahkememizce verilen 07/06/2016 tarih ve 2014/1218 Esas 2016/403 sayılı karar, Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 16/09/2019 tarih ve 2019/3575 Esas 2019/8344 Karar sayılı ilamıyla bozulmuş, yukarıda belirtilen esasa kaydolmakla, mahkememizde görülmekte olan Sözleşmenin İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davacının Nazilli'de galericilik yapmakta olduğunu, bu faaliyet çerçevesinde davalı firma ile Araç Satış Sözleşmesi kapsamında 100.000 TL bedel ödeyerek bir araç satın aldığını, daha sonrasında davacının bu aracı ... Trafik Tescil Müdürlüğüne tescil ettirdiğini ve araca ... nolu plakayı aldığını, satış ve tescil işleminden sonra bahse konu araç üzerinde ... C.Başsavcılığınca üçüncü kişilere devri önleyen nitelikte tedbir konulduğunun öğrenildiğini, bunun üzerine davalı firma aranarak yetkili şahıslarla görüşüldüğünü ancak aracın üzerindeki tedbir kararı nedeniyle dava dışı çözüm imkanı bulunamadığını, bu nedenlerle öncelikle davanın kabulü ile, ... 36.Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye nolu Araç Satış sözleşmesinin iptalini ve aracın davalıya iadesini ve satış bedeli olan 100.000 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyel birlikte davacıya ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Davalı şirketin, dava dışı ...Tic Ltd Şti ile finansal kiralama sözleşmesi akdettiğini, bu sözleşme ile kiracı şirketin beğendiği ... marka 2008 model ikinci el aracın, satıcı ... firmasına ücret ödemek suretiyle, kiracıya tesliminin sağlandığını, işlemin finansal kiralama işlemi olması nedeniyle, davalının, tıpkı bankalar, tüketici finansman şirketleri gibi, işlemi finanse ettiğini, bu nedenle malik gibi sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, davalı şirketin bir finans şirketi olduğu ve işlemde, araca finansman sağlamaktan başka işlevi bulunmadığını, bu nedenle iş bu davada kendi açılarından husumet yokluğu nedeniyle red kararı verilmesi gerektiğini, davanın ... Ltd Şti ve ... Ltd Şti 'ne ihbar edilmesini, ayrıca kiracının, belirli bir süre kira ödemelerini zamanında yapmış olmasına karşın, 2014 yılından itibaren ödemelerde aksamaların olduğunu, bunun üzerine kiracı hakkında geciken kiraların tahsili için icra takibi başlatıldığını, kiracının ödeme güçlüğü içinde olduğunu gören davalı şirket yetkililerinin, söz konusu teklifi kabul ederek bakiye alacağını kapatılmasına müteakip kiracı gibi ticaret yapan davacıya aracın devrini yaptığını, finansal kiralama sözleşmesinin sona ermesi nedeniyle de, ipoteği fek ettiğini, davalı şirketin finansal kiralama işleminin özelliği gereği finansal kiralama konusu malın maliki olmak durumunda olduğunu, ancak bu mülkiyet hakkının doktrin ve Yargıtay Kararlarında da kabul gördüğü gibi hukuki mülkiyet olarak tanımlandığını, malın ekonomik mülkiyetinin kiracıda olduğunu, sonuç olarak davanın esasa girmeden usulden reddini, şayet bu talepleri kabul edilmediği takdirde davanın ihbarını, davalının işlemle ilgili her hangi bir sorumluluğunun bulunmaması nedeniyle haksız ve mesnetsiz olarak açılan davanın esastan reddini, mahkeme masrafları ve yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
1-... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin ...esas sayılı dosya sureti.
2-... İçle Emniyet Müdürlüğünün cevabı yazısı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Taraflar arasında akdedilen satış sözleşmesinin ayıp nedeni ile iptali ile, davalıya ödendiği belirtilen satış bedelinin tahsiline yönelik alacak davası olduğu anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki ihtilafa konu olan, ...plakalı aracın (satıştan sonra ... plakayı almıştır) dava dışı...Ltd Şti tarafından ...Ltd Şti' nden satın alındığı ve bedelinin dava dışı ... Ltd Şti ile davalı ... Aş arasında akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmesi ile ödendiği, dava dışı kiracı şirketin kira bedellerini ödeyememesi üzerine, taraflar arasındaki kira sözleşmesinin fesih edildiği ve kiracı tarafından alıcı olarak bulunan davacıya araç satışının yapıldığı, daha sonra sözkonusu araca yurda kaçak sokulması nedeniyle ... 1.Ağır Ceza Mahkemesinde açılan dava sebebiyle el konulduğu, ve bu nedenle araç satımında ayıplı ifa söz konusu olduğu anlaşılmaktadır.
Mahkememizce bozma kararından önce yapılan yargılamada, "..gerek dava dışı ...Tic Ltd Şti ile davalı ... AŞ arasında akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmesi uyarınca, gerekse aracı Türkiye'ye ithalini yapan ve satışını ilk kez yapan ... Ltd Şti ile davalı şirket arasında yapılan satış sözleşmesi ve yine davalı şirket ile davacı şirket arasında yapılan satış sözleşmesi dikkate alındığında, davalı ... AŞ 'nin sözkonusu işlemlerde sadece aracı satın alan dava dışı ... Tic Ltd Şti finansman sağladığı, sözkonusu araçta var olan ve oluşan ayıptan (yani araca yurda kaçak sokulmasından ... Vs) dolayı her hangi bir sorumluluğunun bulunmadığı, davalının bu işlemlerden dolayı her hangi bir sebepsiz zenginleşmesinin de olmadığı, yine Finansal Kiralama Sözleşmesinin 13.maddesi sebebiyle her türlü ayıptan ve kusurdan kiracının sorumlu olduğu anlaşıldığından davacının uğradığı zarardan davalının bir sorumluluğunun bulunmaması sebebiyle davanın reddine karar verilmiş.."
verilen bu karar temyiz edildiğinde ise, Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 16/09/2019 tarih ve 2019/3575 Esas 2019/8344 Karar sayılı kararında,
"...Mahkemece, -her ne kadar, davacının uğradığı zarardan davalının bir sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar karar verilmiş ise de, dosya kapsamından, dava konusu aracın malikinin davalı ...Ş. olduğu, Finansal Kiralama Kanunu çerçevesinde ... 36. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı kiralama sözleşmesi ile dava dışı... Şti.ne kiraladığı anlaşılmaktadır. Finansal Kiralama Kanununun 3/ç maddesinde 'Finansal kiralama: Bir finansal kiralama sözleşmesine dayalı olmak koşuluyla, bu Kanun veya ilgili mevzuatı uyarınca yetkilendirilen kiralayan tarafından finansman sağlamaya yönelik olarak bir malın mülkiyetinin kira süresi sonunda kiracıya devredilmesi; kiracıya kira süresi sonunda malın rayiç bedelinden düşük bir bedelle satın alma hakkı tanınması; kiralama süresinin malın ekonomik ömrünün yüzde sekseninden daha büyük bir bölümünü kapsaması veya finansal kiralama sözleşmesine göre yapılacak kira ödemelerinin bugünkü değerlerinin toplamının malın rayiç bedelinin yüzde doksanından daha büyük bir değeri oluşturması hâllerinden herhangi birini sağlayan kiralama işlemi' olarak tanımlanmıştır. Yine aynı yasanın 23 ve 24. maddelerinde finansal kiralama konusu malın kiralayan şirketin mülkiyetinde olacağı, onun tarafından sigorta ettirileceği ve 25. maddesinde 'Finansal kiralama konusu malın, kiralayanın malın imalatçısı veya satıcısı ile zamanında sözleşme yapmaması veya gerekli ödemeyi zamanında yerine getirmemesi veya kiralayanın kusur ve ihmalinden kaynaklanan diğer sebepler ile kiracıya teslim edilmemesi hâlinde 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 123, 125 ve 126 ncı madde hükümleri uygulanacağı 'ifade edilmiştir. Yine dosya içerisindeki bilgi ve belgelerin incelenmesinde dava konusu taşıt ile ilgili; ... tarihinde ... 36. Noterliği'nin... yevmiye numaralı araç satış sözleşmesinin; satıcısının ... alıcısının davacı ... olduğu anlaşılmıştır O halde, davalı ...Ş. şirketi sorumlu olup, aksinin kabulü sebepsiz zenginleşme anlamına gelir.." yönlendirmesi ile mahkememizce verilen karar bozulmuş olmakla, yapılan değerlendirmede, usul ve yasaya uygun olan bozma ilamına uyulmasına karar verilerek dosya esasa kaydolmuş ve yapılan incelemede,
Dava konusu taşıt ile ilgili; dava konusu aracın malikinin davalı ...Ş. olduğu, Finansal Kiralama Kanunu çerçevesinde ... 36. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı kiralama sözleşmesi ile dava dışı ... Şti.ne kiraladığı anlaşılmakta ve ... tarihinde ... 36. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı araç satış sözleşmesinin; satıcısının ... alıcısının davacı ... olduğu anlaşılmıştır. Ve aracın yurda kaçak sokulmasından bahisle araca tedbir konulduğu ,yakalama şerhi bulunduğu ve aracın kullanılabilmesi için ceza mahkemesince belirlenen ödenmesi gereken ötv masrafı oluştuğu ve bu bedelin davacı tarafından ödendiği analşaılmaktadır. Böyle bir durumda satılan araçta ayıp bulunduğu ve aracın kullanımının kısıtlandığı ve satıcının ayıba karşı sorumlu olduğu anlaşılmaktadır ancak dava devam ederken, belirlenen ÖTV miktarının davacı tarafından ödenmesi nedeniyle 07/12/2017 tarihinde tedbirlerin kalkmasına müteakip davacının aracı 12/12/2017 tarihinde ... satıp devrettiği, araç tescil kayıtlarından anlaşılmaktadır.
Davacı vekili 01/12/2020 tarihli dilekçesinde, taleplerini tam ıslah ettiklerini ve talep sonucunu değiştirerek ödeme yapılan dekont kapsamında kendileri tarafından yatırılan 22.014.40 TL ÖTV bedelinin ödenmesini talep etmiş diğer taleplerinden vazgeçildiğini beyan etmiştir. Islah dilekçesi ile talep sonucunun daraltılması usul işlemi olmayıp, teknik anlamda feragat anlamına gelen maddi hukuka ilişkin bir işlem olmakla, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 307 ve devamı maddelerinde düzenlenen davadan feragat hüküm kesinleşinceye kadar her zaman dilekçeyle veya yargılama sırasında sözlü olarak kayıtsız ve şartsız olarak yapılabilen, karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine bağlı olmayan, davacının, talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesine dair bir taraf usuli işlemidir. Davacı vekilinin feragati sayılan şartları haiz olduğundan bakiye talepler bakımından davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiş olmakla,
Yapılan incelemede, satıcının araçta oluştan ayıptan sorumlu olduğu, davacının aracı aldıktan sonra, aracına ceza mahkemesince el konulduğu ve aracın yakalama şerhinin kaldırılması için davacının ÖTV bedelini ödediği ve bu ödemenin 14.07.2017 tarihli dekont ile ispatlandığı anlaşılmakla, davacının davasının kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile 22.014,40-tl' nin ıslah tarihinden itibaren(01/12/2020) işleyecek yasal faizi davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine, bakiye taleplerin feragat nedeniyle reddine,
2-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereği alınması gereken 1.503,80-TL harçtan peşin alınan 1.707,75-TL harcın mahsubu ile bakiye 203,95-TL karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği takdir ve tayin olunan 4.080,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği takdir ve tayin olunan 10.938,13-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan (posta-tebligat) 391,25-TL'den kabul ve red durumuna göre davalı hissesine düşen 86,13-TL ile peşin olarak ödenen harç 1.707,75-TL olmak üzere toplam 1.793,88-TL'nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama masrafı 45,50-TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre 35,48-TL'sinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,
Dair; davalı vekilinin yüzüne karşı davacı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 05/03/2021
Katip ...
E-imza
Hakim ...
E-imza