T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/247 Esas
KARAR NO: 2020/192
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 03/06/2020
KARAR TARİHİ: 08/06/2020
Mahkememizde açılan dava dosyasının incelenmesi sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... Ticaret Odası'na ... sicil numarası ile kayıtlı olup cerrahi, tıbbi ve ortopedik alet ve cihazların toptan ticareti alanında faaliyet gösterdiğini, davalı şirketin de aynı alanda faaliyet gösterdiğini, müvekkilinin bir çok uluslararası firmanın Türkiye temsilciliğini yaptığını ve özellikle solunum yolları hastalıkları ile ilgili tıbbi bir kısım ürünlerin bu davaya konu olan ... adlı ürününü de Türkiye'deki tek yetkili tedarikçisi ve temsilcisi olduğunu, müvekkili şirketin ithal ettiği ürünlerin satışı ile ilgili bir çok firmaya sağlık bakanlığı tarafından zorunlu tutulan ürün takip sistemi üzerinden bayilik verdiğini, söz konusu bayiliğe sahip olan şirketlerin müvekkilinin getirdiği ürünlerin satışı için çeşitli kamu ve özel hastahane ihalelerine girdiğini ve ürünlerin satışını gerçekleştirebildiğini, davalının söz konusu bayilerden biri olduğunu, anılan ürünü müvekkilinden temin ettiğini, ürün takip sisteminden yetkilendirilmesi sebebi ile müvekkilinin tedarikçisi olduğu ürünler üzerinde bir çok kamu ve özel hastahane ihalesine girmek sureti ile ürünlerin satışını gerçekleştirdiğini, tarafların ticari anlaşmazlığa düşmesi neticesinde müvekkilinin ithal ettiği ürünlerin davalı firma tarafından satışının yasaklandığını, davalı yanın ürün takip sistemi üzerinden yetkili bayiliğinin kaldırıldığını, bu olaylar neticesinde davalı tarafça müvekkili hakkında haksız ve mesnetsiz olarak icra takipleri açıldığını, müvekkilinin davalı tarafın haksız ve hukuka aykırı eylemlerini devam ettirmesi sebebi ile aleyhine açılan ... 11. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında borcun dayanağı olan cari hesap ekstresini incelediğini ancak söz konusu cari hesap ekstresinin açılan takip ile farklılıklar gösterdiğini, müvekkilinin davalı yandan alacağının tahsili için ... 37. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını ancak davalı tarafın haksız ve mesnetsiz olarak söz konusu icra takibine itiraz ettiğini belirterek müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine, bu nedenle ... 11. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının iptaline, telafisi imkansız zararlar doğmaması amacı ile öncelikle teminatsız olarak ... 11. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının durdurulmasına, devamına takibin iptaline, mahkeme aksi kanaatte ise takdir edilecek teminat karşılığında icra takibinin durdurulmasına, davalı tarafın %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava menfi tespit talebine ilişkindir.
7155 sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun'un 20. maddesi ile 6102 sayılı TTK'na 5/A maddesi eklenmiş ve anılan kanun hükmü ile 01/01/2019 tarihi itibari ile ticari davalarda "Arabuluculuk" dava şartı olarak kabul edilmiştir. 6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesi "(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. (2) Arabulucu, yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla iki hafta uzatılabilir." şeklinde düzenlenmiş olup, anılan hükme göre ticari davalardan; konusu paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. Diğer yandan 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-2 maddesindeki "Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir." hükmü gereğince arabuluculuğa tabi davalarda dava açılırken, arabulucuya başvurulması ve sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğinin dava dilekçesine eklenmesi gerekir. Somut olayda dava icra takibine konu (cari hesap ekstresine dayalı) alacaktan dolayı borçlu olunmadığının tespiti talebine ilişkindir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2019/3048-2020/1093 E-K. sayılı ilâmında da belirtildiği üzere menfi tespit davasında davacı, davalıya borçlu olmadığının tespitini istemekte olup, netice itibari ile menfi tespit davasında davacının borçlu olup olmadığının tespiti ile birlikte davalının da alacaklı olup olmadığının tespiti yapılacağından bu durumda menfi tespit davasında dava konusunun bir miktar alacağa ilişkin olduğu ve bu nedenle menfi tespit talebi yönünden de uyuşmazlığın dava şartı olan arabuluculuk kapsamında olduğu kabul edilmiştir. Davacı vekili dava dilekçesinde dava tarihinden önce müvekkili tarafından arabuluculuk müessesesine başvurulduğunu, Covid-19 salgını sebebi ile adlî işlerin durması sonucu arabuluculuk işleminin tamamlanmadığını belirterek dava dilekçesine 28/04/2020 başvuru tarihli arabuluculuk başvuru formunu eklemiş olup, açıklandığı üzere somut olayda arabuluculuk başvurusu sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın düzenlenmediği sabittir. HMK 115 maddesinde dava şartlarının yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmesi gerektiği ifade edilmiştir. HMK 138 maddesinde ise dava şartları ile ilgili olarak dosya üzerinden karar verilebileceği düzenlenmiş olmakla dava dilekçesinin ve eklerinin incelenmesi sonucunda 6325 sayılı hukuk uyuşmazlıklarında arabuluculuk kanununun 18/A maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Dava şartı yokluğu nedeni ile davanın reddine,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 54,40-₺ maktu karar ve ilam harcının, peşin alınan 8.126,35-₺ harçtan mahsubu ile bakiye 8.071,95-₺ harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde HMK 333 maddesi uyarınca davacı tarafa iadesine,
Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda tarafların yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 08/06/2020
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza