T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/644 Esas
KARAR NO: 2022/799
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/07/2019
KARAR TARİHİ: 08/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Dava dilekçesi özetle şöyledir:
"....Müvekkiline karşı davalı ...Tic.tarafından 25/01/2019 düzenleme tarihli faturanın dayanak gösterilerek icra takibi başlatıldığını fakat icra takip dosyası alacaklısı tarafından 25/01/2019 tarihinde 1 adet barkodlu sepet ve 13 adet ... TÜP satışı adı ile temel fatura düzenlendiğini ancak bu faturanın detayında yer alan ürünlerin müvekkili tarafından talep ve sipariş edilmediği gibi davalı tarafından da satılmadığını ve teslim edilmediğini belirterek açılan takibin hukuksuz ve mesnetsiz olduğunu beyan ederek, icra tutarına ilave %15 teminat yatırmak sureti ile icra takip işlemlerinin durdurulmasını, davalıya herhangi bir borcunun olmadığının tespitini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir..."
CEVAP:
Cevap dilekçesi özetle şöyledir:
"....Dava dosyasında davacı huzurda görülmekte olan davayı dava şartı olan arabuluculuk başvurusunu yapmaksızın açmış olup bu durum davanın usulden reddini gerektirmektedir.I-Müvekkil şirket ... TİC. A.Ş. gaz üretimi ve tedariki konusunda hizmet vermekte olup taraflar, aralarındaki sözleşme gereği gaz alım-satımı hususunda ticari ilişki içerisindedir. ...TİC. A.Ş. ile davacı arasında 19.08.2013 İmza tarihli ‘Endüstriyel Gazlar Tüplü Ürünler Tedarik Sözleşmesi akdedilmiştir.Bu sözleşmeye istinaden müvekkil şirket tarafından satılan gaz ve kiralanan tüplerin kullanım bedellerine ilişkin faturalar keşide edilerek davalı tarafa gönderilmiştir. Ne var ki davalı taraf işbu fatura bedellerini vadesinde ödememiştir. II-Davacı işbu sözleşmeden kaynaklanan borcu ödememiş olup aleyhinde ... 9.İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasıyla 05.07.2019 tarihinde takip başlatılmıştır. Davacıya söz konusu icra dosyasında ödeme emri usulüne göre tebliğ edilmiş fakat borçlu itiraz süresi içerisinde takibe itiraz etmemiştir. Daha sonra davacı, icra işlemlerinin durdurulması amacıyla işbu menfi tespit davasını açmış ve ihtiyati tedbir talep etmiştir. Ne var ki cevaplarımız ve tüm delillerimiz incelendiğinde davacının davasının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğu, bu davanın zaman kazanmak ve takibi durdurmaya yönelik olduğu anlaşılacaktır. III-Davacı taraf dilekçesinde, satış ve teslim yapılmaksızın fatura kesildiğini iddia etmiş ise de işbu dilekçemiz ekinde sunmakta olduğumuz fatura ve sevk irsaliyesi(EK4) incelendiğinde bu iddianın haksız olduğu anlaşılacaktır. Yine müvekkil şirket ticari defter ve kayıtları incelendiğinde davacının davasının haksız olduğu görülecektir. Davacı taraf dava dilekçesinde ısrarla iade faturası kesildiği ve sebepsiz zenginleşmeye sebep olacak şekilde takip başlatıldığı iddiasında bulunmuş ise de bu iddia haksızdır. Dilekçemiz ekinde sunmakta olduğumuz ... sıra numaralı sevk irsaliyesinden anlaşılacağı üzere faturaya konu Barkotlu Sepet ve ... teslimi 25.06.16 tarihinde yapılmıştır. Yine aynı sevk irsaliyesinde karşı taraf çalışanı ...’ın teslim aldığına ilişkin imzası mevcuttur. Davacı taraf usulüne uygun düzenlenmiş fatura ve sevk irsaliyesi mevcut olmasına ve faturada belirtilen ürünleri teslim almış olmasına rağmen haksız bir şekilde huzurda görülmekte olan davayı açmıştır. 16.08.2019 tarihli dilekçemiz ile istinaf kanun yoluna başvurduğumuz üzere söz konusu icra dosyası ile ilgili verilen ihtiyati tedbir kararı da hukuka aykırı olup ihtiyati tedbir kararının kaldırılması gerekmektedir. İİK.72.maddeye göre menfi tespit davası icra takibinden sonra açılmış olduğu için yerel mahkeme ancak ve ancak icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verebilir iken verilen takibin durdurulması yönünde verilen karar usul ve yasaya aykırıdır. Davanın reddi ile ilgili icra dosyası üzerindeki ihtiyati tedbirin kaldırılması ve her türlü yargılama gideri ve ücreti vekaletin davacı taraf üzerine bırakılmasını..." talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; taraflar arasındaki cari hesaptan kaynaklandığı iddia edilen mal bedellerinin ilamsız icra takibine konu edildiği ancak mal teslimi bulunmadığı nedeniyle borçlu olmadığının tespiti talebidir.
Tarafların delilleri toplandıktan sonra dosya mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş, taraflar arasındaki ticari ilişkinin defterlere ne şekilde yansıdığı, mal-alış verişinin defterlerde kayıtlı olup olmadığı, faturaların tebliğ edililip edilmediği, mal teslimi olup olmadığı, davacının davalıya borçlu olup olmadığının ve varsa alacak miktarı hususunda rapor alınmıştır.
Talimat mahkemesince alınan 30/06/2021 tarihli bilirkişi raporu özetle şöyledir:"....Davacı yana ait ticari defterlerin incelenmesinde, taraflar arasında 2019 yılında sadece takibe ve davaya konu edilmiş fatura tutarı kadar bir ticari ilişkinin söz konusu olduğu, davalı yanca düzenlenmiş olan fatura, davacı yanca kayda alındıktan sonra, (ticari defterlere işlendikten sonra), aynı gün iade faturası ile davalı yana e fatura ile geri gönderilmiş olması nedeniyle, davacı ticari defterlerinde davalının alacaklı gözükmediğine..." dair görüş sunulmuştur.
Mahkememizce resen atanan ...'ın 29/01/2022 tarihli bilirkişi raporu özetle şöyledir:"....Davalı tarafından düzenlenen faturanın Davalı taraf Yasal Defterlerinde yer aldığı, defterlerin yasaların emrettiği şekilde tutulduğu, Faturalarla ilgili Mali idareye yapılması gereken bildirimlerin süresinde yapıldığı, Açılış ve kapanış kayıtlarının Kanun öngördüğü süreler içinde yapıldığı, Davalı lehine delil olma kuvvetine sahip olduğu, Davalının mülkiyetinde olan “... ” Davacı tarafa teslimi konusunda taraflar arasında itiraz olmayıp, mutabık oldukları, Davalı mülkiyetindeki ...'in Davacı tarafından, Davalı tarafa iadesi ile ilgili Davacı tarafından yazılı belge dava dosyasına sunulması durumunda Davacının dava konusu ürünlerin Davalı tarafa iade edildiği belgelenecek olup, Davacı taraf Davalı tarafın mülkiyetinde olan ve iadesi sözleşme gereğince yapılması gereken “...” in iadesi ile ilgili belge paylaşmaması durumunda taraflar arasındaki yazılı sözleşme ve ekleri gereğince Davalının düzenlediği faturayı ödemesi gerekecektir. Davacı taraf “...” in iadesi ile ilgili Belge paylaşmaz ise davalı tarafın 25.01.2019 tarihli faturadan kaynaklı DAVACI taraftan 24.780-TL'a alacaklı olduğuna..." dair görüş sunulmuştur. 20/08/2022 tarihli ek raporda özetle şöyledir: Kök rapordaki kanaatlerinin aynen muhafaza edildiğine, dair görüş sunulmuştur.
Buna göre, davalının icra dosyasına 24.780,00TL Faturayı sunduğu, faturada isimleri geçen mal satışlarına ait herhangi bir teslim belgesi sunmadığı, davacı defter ve kayıtlarının incelenmesi neticesinde faturaya konu malların teslimine ilişkin kaydın yer almadığı, davalı tarafından keşide edilen faturanın tebliği ile aynı tarihte iade fatura tanzim edilerek davalıya iade edildiği, ticari satıma konu alışverişin davacı ticari defterinde yer almadığı fakat mahkememizde kısmen itibar edilen ...'ın raporuna göre fatura içeriğinde yer alan barkotlu sepetin davacı tarafın uhtesinde yer aldığının tespit edildiği, davacı tarafın barkotlu sepetin iade edildiğine dair belge veya faturadaki miktarda bu faturaya ait bir ödeme sunmadığı, bunun dışında faturada geçen diğer ürünleri davalıdan aldığına dair bir belgeye rastlanmamış olup Davacının KDV dahil 1.770,00TL borçlu olduğu tespit edilmekle resen yapılan hesap neticesinde davacının 23.010,00TL davalıya borçlu olmadığı anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
1-Davanın kısmen kabulüne,
Davacının ... 9. İcra Müdürlüğü'nün...E.sayılı dosyası nedeniyle davacının 23.010,00TL davalıya borçlu olmadığının tespitine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
2- Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereği alınması gereken 1.571,81-TL harçtan peşin alınan 494,38-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.077,43-TL karar ve ilam harcının davalıdan alınıp hazineye gelir kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği takdir ve tayin olunan 9.200,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği takdir ve tayin olunan 5.939,09-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
5- Davacı tarafından yapılan 1.665,03-TL'den (posta/tebligat/bilirkişi/talimat) kabul ve red durumuna göre davalı hissesine düşen 1.323,43-TL ile 545,18-TL ilk harç ve masraflar olmak üzere toplam 1.868,61-TL'nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan 600,00-TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre 123,09-TL'sinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İstanbul BAM nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere vekillerin huzurunda karar verildi. 08/11/2022
Katip ...
E-imza
Hakim ...
E-imza