T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020/735 Esas
KARAR NO : 2025/873
DAVA : Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
DAVA TARİHİ : 23/12/2020
KARAR TARİHİ : 14/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA: Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle;"Davacı müvekkil, lisanslı elektrik tedarik şirketi olan dava dışı ... A.Ş. nezdinde dava dışı ... adına olan sözleşmeli abonelik ile ... hizmet/tesisat numaralı ticari işletme vasıflı kullanım yerinde elektrik enerjisi kullanmakta iken, İstanbul Avrupa yakası bölgesi tek yetkili elektrik dağıtım şirketi olan davalı şirket tarafından, “giriş kablolarından harici hat çekilerek kaçak elektrik kullanıldığının tespit edildiğine” dair ... tarih ve ... numaralı kaçak/usulsüz elektrik kullanımı tespit tutanağı (ek-1) düzenlenmiştir. Müteakiben davalı şirket tarafından, anılan kaçak elektrik kullanımı tespit tutanağına dayanılarak düzenlenen 30.09.2020 tarihli, ... no'lu ve 40.669,75-TL bedelli kaçak elektrik tahakkuk faturası (ek-2) ile müvekkil adına kaçak elektrik tüketim borcu tahakkuk ettirilmiştir. Bu bağlamda; konuda uzman ...'ın somut uyuşmazlığa ilişkin görüşleri ile hesaplama içeren ve tarafımızdan, HMK.m.293 hükmü uyarınca “uzman görüşü” olarak Sayın Mahkemeye sunulan 11.12.2020 tarihli raporda (ek-4/1-6) arz ve edildiği üzere, sonuç itibariyle; Somut olayda; mezkür kaçak elektrik kullanım tespit tutanağına dayalı davaya konu kaçak elektrik faturaları, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin kaçak elektrik tüketimi tespiti ile kaçak elektrik tüketim bedelinin hesaplanmasında ve faturalandırılmasında esas alınacak tüketim miktarını ve süreyi belirleyen m.42 ilâ m.49 hükümlerine aykırı olarak düzenlenmiş ve müvekkil aleyhine haksız ve hukuka aykırı olarak olması gerekenden fazla kaçak elektrik tüketim borcu tahakkuk ettirilmiştir. 3.2.Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine uygun hesaplamaya göre ise; davaya konu 40.669,75-TL bedelli faturanın 38.026,11-TL kısmı haksız ve hukuka aykırı olarak tahakkuk ettirilmiş olup müvekkil, davaya konu faturanın 38.026,11-TL kısmından borçlu ve sorumlu değildir. Bu itibarla; davacı müvekkilin, davalı şirket tarafından adına düzenlenen davaya konu 40.669,75- TL bedelli faturanın haksız ve hukuka aykırı olarak tahakkuk ettirilmiş 38.026,11-TL kısmından borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi gerekmektedir. Son olarak; TTK.m.4 hükmü kapsamında ticari nitelikli menfi tespit davası olan Huzurdaki dava, bu husustaki Bölge Adliye Mahkemeleri arasında oluşan uyuşmazlığı gideren yetkili karar mercii olan Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin kararında! belirtildiği üzere - konusu bir miktar paranın ödenmesi olan bir tazminat veya alacak davası olmadığından, TTK.m.S/A hükmü kapsamında zorunlu arabuluculuk dava şartına tâbi değildir. Hâl böyle olmakla; davacı müvekkilin, anılan kaçak elektrik kullanımı tespit tutanağına dayalı düzenlenen 30.09.2020 tarihli, ... numaralı ve 40.669,75-TL bedelli kaçak elektrik tahakkuk faturasının 38.026,11-TL kısmından borçlu olmadığının tespiti istemiyle, görevli ve yetkili Sayın Mahkeme nezdinde işbu davayı açma zarureti doğduğunu, davacı müvekkilin, davalı şirket tarafından adına düzenlenmiş olan 30.09.2020 tarihli, ... no'lu ve 40.669,75-TL bedellin faturanın 38.026,11- TL kısmından borçlu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin de davalıya yüklenmesine karar verilmesini..." talep ve dava etmiştir.
Birleşen ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasına sunulan dava dilekçesinde özetle; "Müvekkilinin lisanslı elektrik tedarik şirketi olan dava dışı ... A.Ş. Nezdinde dava dışı ... adına olan sözleşmeli abonelik ile ... hizmet/tesisat numaralı ticari işletme vasıflı kullanım yerinde elektrik enerjisi kullanmakta iken ... bölgesi tek yetkili elektrik dağıtım şirketi tarafından giriş kablolarından harici hat çekilerek kaçak elektrik kullanıldığının tespitine dair... tarih ve ... numaralı kaçak usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağı düzenlendiğini, davalı şirket tarafından anılan kaçak elektrik kullanımı tespit tutanağına dayanılarak müvekkili adına kaçak elektrik tüketim borcu tahakkuk ettirildiğini, müvekkili aleyhine haksız ve hukuka aykırı olarak olması gerekenden fazla kaçak elektrik tüketim borcu tahakkuk ettirildiğini, davaya konu 40.669,75 TL bedelli faturanın 38.026,11 TL kısmı haksız ve hukuka aykırı olarak tahakkuk ettirildiğini, davaya konu faturanın 38/026,11 TL kısmından borçlu ve sorumlu olmadığını, açıklanan bu nedenlerle; davacı müvekkilinin davalı şirket tarafından adına düzenlenmiş olan 30/09/2020 tarihli ... nolu ve 40.669,75 TL bedelli faturanın 38.026,11 TL kısmından borçlu olmadığının tespitini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini..." talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı vekili tarafından Mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle;"Müvekkil şirketçe davacı adına kaçak elektrik kullanımından kaynaklı 40.669,75-TL Kaçak Tahakkuku oluşturulmuş olup; yapılmış olan kaçak elektrik kullanım tespiti ve tahakkuku mevzuata uygundur. Müvekkil şirket kayıtlarında yapılan inceleme ile 16.09.2020 tarihinde yapılan kontrolde davacının kullanımında olan ... numaralı hizmet noktasında kayıtlı sayaç haricinde hat çekildiği, davaya konu mahalde harici hat çekmek suretiyle enerji kullanıldığının tespit edildiği; tespite istinaden Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği m.42/1-b gereği ... seri numaralı kaçak elektrik kullanımı tespit tutanağının tanzim edildiği, ilgili zapta istinaden harici hatta tespit edilen cihazların kurulu gücüne göre 16.09.2020 ile 20.03.2020 tarih aralığı için 180 gün x 12,46 kW x 9,6 saat = 21.530 kWh tüketim karşılığı 40.669,75-TL Kaçak Tahakkuku oluşturulduğu, yapılan kontrollerde tespit ve tahakkukta herhangi bir hatanın bulunmadığı tespit edilmiştir.
Mahalde yapılmış olan kontrol ve zabıt tanzim tarihinde davacı adına herhangi bir abonelik sözleşmesi bulunmaması sebebiyle kaçak hesabında kullanılmış olan ortalama günlük çalışma süresi mevzuat hükümleri gereği %20 artırılarak 9,6 saat olarak tatbik edilmiştir.
Kaçak elektrik kullanımı tespitinin yapıldığı ilgili mahalde zabıtta gösterildiği ve video ile kayıt altına alındığı üzere 1 adet çay kazanı, 1 adet bulaşık makinesi, 1 adet çift kapılı dolap, 1 adet tek kapılı dolap, 1 adet tost makinesi, 1 adet televizyon, 10 adet aydınlatma sayaçtan hariç geçen devre ile beslenmiş olup; EPTHY m.44/3 gereği harici hat üzerindeki kurulu bulunan cihazların gücü dikkate alınarak kaçak elektrik tahakkuku yapılmıştır.
Oluşturulan kaçak tahakkukun son ödeme tarihine kadar ödenmemesi sebebiyle ... 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatılmıştır.
Söz konusu tespit neticesinde tutulan tutanağa istinaden 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ve işbu kanuna müstenit Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği gereği tespit anından harici hattan çekilen güç değeri üzerinden kaçak kullanım faturası tahakkuk ettirilmiştir. Davacı hakkında hesaplanan kaçak elektrik tespit tutanağı ve tahakkuku usule uygun olarak hazırlanmış olup; herhangi bir hata bulunmamaktadır.
Davacı her ne kadar kaçak elektrik kullanmadığını iddia etmiş olsa da; dosyasına iddiasını ve tutanakların aksini kanıtlar nitelikte, tespit tutanağı ve sair belgelerle aynı kapsam ve mahiyette herhangi bir somut delil sunamamıştır. Davacı tarafından eğer ki kaçak tespit tutanağında tespiti yapılan maddi olgunun aksi ve bu nedenle kaçak kullanım bedelinden sorumlu olunmadığı iddia ediliyorsa buna dair somut argümanlarını sunarak davasını ispatlaması gerekirken dosya kapsamına böylesine somut bir delilin sunulamamış olması nedeniyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesini
..."talep etmiştir.
(II) YARGILAMA SÜRECİNDE TOPLANAN DELİLLER:
(1) Y a z ı l ı D e l i l l e r ;
Davalıya müzekkere yazılarak dava konusu tüm evrak bilgi ve belgelerinin mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Dosyanın celse arasında bilirkişi Elektrik Mühendisi ...'a tevdii ile dava konusu elektrik faturaları tahakkuku nedeniyle her bir fatura açısından ayrı ayrı değerlendirme yapılmak suretiyle davacının davalıya borçlu olup olmadığı, borçlu ise miktarı konusunda hesap edilerek dosyaya rapor sunulmasının istenilmesine karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 14/10/2021 tarihli ön raporunda özetle; "Tüm dosya değerlendirmesi yukarıda 4 madde halinde detaylandırılmıştır. Hüküm kurmaya elverişti bir rapor tanzim edilebilmesi için, Gerekçeleri yukarıda belirtildiği üzere sayın Mahkemece de uygun bulunması halinde aşağıdaki belgelere gereksinim duyulmaktadır. e ... seri nolu tutanağın düzenlenmiş olduğu tesisat numarasına ait endeks döküm kayıtlarının sunulması (2018 Eylül — 2021 Günümüz yılları arası dönemi kapsayacak şekilde) e ... seri nolu tutanak için düzenlenmiş ... / ...seri nolu tutanağın düzenlenmiş olduğu tesisat numarasında davacı ... in 16.09.2020 tutanak tarihinden geriye 1 yıl içerisinde yapmış olduğu ödemelere tekabül eden kwh. cinsinden toplam tüketiminin davalı kurumca belgelenmesi, ...seri nolu tutanağın düzenlenmiş olduğu tesisat numarası için tanzim edilmiş tüm kaçak elektrik tespit tutanak örneklerinin sunulmasına, müteakip esas rapor düzenlenebileceği..." rapor edilmiştir.
Taraf vekillerine bilirkişi raporundaki eksiklikleri gidermek ve rapora beyanda bulunmak üzere tebliğ tarihinden itibaren iki hafta süre verilmesine karar verilmiştir.
Mahkememizin 17/02/2022 tarihli verilen ara kararı ile; Dosyanın sunulan belgeleri inceleyerek daha önceden ön rapor hazırlayan bilirkişiye tevdine, bilirkişiye kök rapor ücretinin ön rapor ile birlikte ödendiği dikkate alınarak ek ücret takdirine yer olmadığına karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 30/05/2022 tarihli raporunda özetle; "Gerek video kaydı gerekse davacının tüketim kıyaslamaları doğrultusunda, davacı tarafça tutanak tarihi itibariyle tüketilen elektrik, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği madde 42- b hükmü gereği kaçak elektrik tüketimidir. Dava konusu tutanak içeriği doğrultusunda davacının kaçak tüketim eylemi, yukarıda Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda tek tek değerlendirilmiştir. Yapılan değerlendirmeler doğrultusunda; davacının 40.669,75 TL. 24.402,86 TL. £ 16.266,89 TL menfi tespit talebinin olabileceği kanaatine varılmıştır. Davalı kurum, mahalde tespit ettiği güç değerine 0,6 kullanma faktörü uygulamamıştır. Nihai karar sayın Mahkemenize ait olmak üzere dava konusu kahvehanede bulaşık makinesi, tost makinesi, aydınlatma günde 9,6 saat boyunca sürekli çalışmaz, Bu sebep ve de yukarıda detayı verilen mevzuat madde 44 — 2 (b) hükmü doğrultusunda 0,6 kullanma faktörünün uygulandığı..." rapor edilmiştir.
Davacı ve davalı tarafların taleplerinin kabulü ile dosyanın yeni bir bilirkişiye tevdine karar verilmiştir
Bilirkişiden alınan 24/12/2022 tarihli raporunda özetle; "Davacı tarafından, sayaçtan geçirilmeksizin, harici hat sebebiyle, düzenlenen tutanağın uygun olduğu, harici hat sebebiyle, düzenlenen kaçak elektrik enerjisi kullanıma dayalı elektrik faturasının ve miktarının yukarıda yapılan değerlendirmeler ışığında uygun olduğu, dosyaya sunulan sabık bilirkişi raporundaki değerlendirmelerin ve hesaplamaların, (0.6 katsayısının kullanılması dışında), uygun olduğu, hesabında, tarafımızca yapılan hesaplamada, harici hat sebebiyle, kurulu güç ve enerji 0.6 katsayısının kullanılmadığı, bu katsayının yönetmelik gereği, harici hattan kaçak elektrik enerjisi kullanımında dikkate alınmaması gerektiği, bu çerçevede, davalı kurum vekili tarafından, kullanılan 0.6 katsayısına itirazının yerinde olduğu, raporundaki hesaplamada davacı vekili tarafından, uzman görüşü olarak dosyaya sunulan raporda, sayaçtan geçirilerek elde edilen dönemsel elektrik enerjisi kullanımına ilişkin yapılan işleme dair değerlendirme ve kanaatlerin; Tutanakta yer aldığı üzere, kaçak kullanımın, sayaçtan geçirilen elektrik enerjisi üzerinden gerçekleşmediği, sayaç harici hattan çekilen elektrik enerjisi olduğundan dolayı isabetli olmadığı, son okuma tarihi ile tutanak arasındaki 26 günlük sürenin, mevcut kaçak durumunda kullanılamayacağı, dolayısıyla, yönetmelik kapsamında uygun ve isabetli olamayacağı, sonuç olarak, davacı şirket vekili tarafından açılan menfi tespit davasının, davalı kurum tarafından harici hattan kaçak elektrik enerjisi kullanımına dayalı yapılan işlemlerin. elektrik piyasası tüketici hizmetleri yönetmeliği (EPTHY) kapsamında yapıldığı tespit edildiğinden, uygun olmadığı..." rapor edilmiştir.
Mahkememizin 17/02/2023 tarihli verilen ara kararı ile; Dosyaya sunulan her iki bilirkişi raporları arasında çelişkiler bulunması nedeniyle davacı vekilinin talebinin kabulü ile farklı bir bilirkişiden rapor alınmasına, bilirkişi olarak alanında uzman Elektrik Yüksek Mühendisi olarak ... ve alanında uzman elektrik yüksek mühendisi ...'ya tevdi ile dosyadaki raporlar ve beyanlar doğrultusunda rapor tanziminin istenilmesine karar verilmiştir.
İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 26/04/2023 tarihinde ...E.,...K. Sayılı kararı ile ... 3. Asliye Ticaret mahkemesinin ... esas sırasında kayıtlı iş bu dava ile mahkememizin ... esas sırasında kayıtlı dava arasında hukukî ve fiilî bağlantı bulunması nedeniyle her iki davanın birleştirilmesine, yargılamaya mahkememizin 2024/47 esas sayılı davası üzerinden devamına karar verilmiştir.
Bilirkişilerden alınan 10/07/2023 tarihli raporlarında özetle; "Davacının, dağıtım sistemine müdahale ederek harici hat çekmek suretiyle kaçak elektrik enerjisi kullandığı, aynı zamanda perakende satış sözleşmesinin de bulunmadığı tespit edilerek davalı tarafından 16.09.2020 tarihinde ... seri numaralı kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit tutanağı tutulduğu, tesisatta takılı olan ... marka, ... seri numaralı, 2014 imal yıllı sayacın tespit anında endeksinin 43.527 kWh, demandının 0,6 kW, tesisatta harici hattan beslenen cihazların toplam gücünün ise 12.460 W olduğunun tutanak içeriğinde belirtildiği ve tespitte bulunan davalı şirket çalışanlarının tutanakta imzalarının bulunduğu görülmüştür. Tutanak içeriğinde sayaç bilgileri, adres, tarih / saat, kaçak tüketim yöntemi, kullanıcı adı soyadı, T.C. kimlik numarası vb. bilgiler bulunmaktadır. Bununla beraber tutanak içeriğinde tespit yapan personellerin imza ve sicillerinin bulunduğu fakat davacının imzasının bulunmadığı görülmüştür. Kaçak elektrik tüketim tespit tutanaklarında tutanak tutulan kişinin imzasının bulunmaması durumu (imzadan imtina) karşılaşılan bir durum olduğu gibi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit tutanağında yer alan davacının tutanakta imzasının bulunmaması, yapılan kaçak elektrik kullanım tespitinin hatalı olduğunun bir göstergesi olamayacağı tarafımızca değerlendirilmektedir. Nitekim tutanak içeriğinde, kullanıcı ad - soyad, T.C. kimlik numarası, adres, güç tespitine konu cihazlar ile güçleri, sayaç bilgileri belirtilmiş olup ayrıca kaçak elektrik tüketimi video ile de kayıt altına alınmıştır. Dolayısıyla davalının yaptığı kaçak elektrik enerjisi tüketim tespiti yerindedir. Davacı, davalı ve bilirkişi raporlarında olması gereken güç hesabı ile kaçak tahakkukuna esas alınması gereken süre seçimleri ve hesaplamalarında hataların olduğu tespit edilmiştir. Yönetmeliğin tanımladığı haller açıktır ve bu hallerden hangisi söz konusu ise hem tüketim miktarı hesabı hem tahakkuka esas süre hem kullanım süresi vb. hesaplamada yer alacak bütün detaylar belirlenen bu tüketim haline göre şekillenmektedir. Dava konusu kaçak elektrik enerjisi kullanımı perakende satış sözleşmesi bulunmadığı için yönetmeliğin 42-1/a bendi kapsamındadır. Çünkü diğer hallerin tamamında perakende satış sözleşmesi mevcut olan kullanıcılar için tanımlama yapılmıştır. Davalının tahakkuk hesabında, kaçak tahakkukuna esas süreyi 180 gün aldığı görülmüştür. Cevap dilekçesinden de anlaşılacağı üzere kullanıma esas sürenin dayandırıldığı mevzuat, aynı yönetmeliğin 45-1/b bendidir. Mevzuatın ilgili hükmü gereği, hesaplamada kullanılabilecek 180 gün sınırı 42-1/b bendi kapsamındaki (perakende sözleşmesi olan harici hat kaçaklarında) kaçak tespitinde kullanılan süredir. Oysa, dava konusu 42-1/a (perakende sözleşmesi bulunmayanlar) kapsamında gerçekleşen kaçak elektrik kullanımında doğru bulgu ve belge varsa 12 aya kadar, yoksa 90 güne kadar kaçak tahakkuku yapılabilmektedir. Davacının daha önce mükerrer kaçak elektrik kullanımının bulunduğuna dair dava dosyasında herhangi bir belge yer almamaktadır. Buna rağmen dava konusu kaçak tahakkukunda, davacının daha önce mükerrer kaçak elektrik tüketimi varmış gibi hesaplama yapıldığı tespit edilmiştir. Oysa daha önce kaçak elektrik kullandığına dair herhangi bir belge bulunmayan bir kişi için, Yönetmeliğin 46'ncı madde ikinci fıkrası gereği fatura hesaplamasına esas katsayının 1,5 olarak ve tahakkuka esas süre (180 gün) içerisindeki ağırlıklı ortalama birim fiyatların alınması gerekmektedir. Bütün bu nedenlerle, Sayın Mahkemenin değerlendirme yapabilmesi için 4 farklı seçenekte hesaplamalar yapılmıştır.
SEÇENEK -1: (Tespit Edilen Güç 12.460 W, Kaçak Kullanım Süresi 180 Gün ve Mükerrer Kaçak Kullanım Durumu) Seçenek-1'e göre hesaplama yapıldığında kaçak tahakkuk hesabı vergi giderleri ile birlikte 40.669,75 TL olarak hesaplanmaktadır. SEÇENEK -2: (Bağlantı Gücü, Kaçak Kullanım Süresi 180 Gün ve Mükerrer Kaçak Kullanımı Bulunmaması Durumu) Seçenek-2'ye göre hesaplama yapıldığında kaçak tahakkuk hesabı vergi giderleri ile birlikte 18.302,15 TL olarak hesaplanmaktadır. SEÇENEK -3: (Bağlantı Gücü, Kaçak Kullanım Süresi 360 Gün ve Mükerrer Kaçak Kullanımı Bulunmaması Durumu) Seçenek-3'e göre hesaplama yapıldığında kaçak tahakkuk hesabı vergi giderleri ile birlikte 36.485,63 TL olarak hesaplanmaktadır. seçenek -4: (Bağlantı Gücü, Kaçak Kullanım Süresi 90 Gün ve Mükerrer Kaçak Kullanımı Bulunmaması Durumu) Seçenek-4'e göre hesaplama yapıldığında kaçak tahakkuk hesabı vergi giderleri ile birlikte 9.151,06 TL olarak hesaplanmaktadır. Bu kapsamda teknik olarak, tespit edilen güç kullanma faktörü (0,6) ile çarpılmalı, günlük kullanım süresi Ticarethane çalışma saatinin %20 fazlası olan 9,6 saat, davacı adına daha önce mükerrer kaçağa ilişkin herhangi bir belge sunulmadığı için ağırlıklı ortalama birim fiyatlar (kıst uygulaması) ile 1,5 ceza katsayısı ve bütün bu hesap detaylarında olduğu gibi abonesiz kullanımda geçerli kaçak tahakkuk süresinin bulgu ve belge bulunması durumunda 12 aya kadar herhangi bir belge yoksa en fazla 90 gün üzerinden tahakkuk hesaplaması yapılmalıdır. Netice itibariyle yapılan inceleme ve değerlendirmeler doğrultusunda mevzuat hükümlerine göre teknik olarak uygulanması gereken seçenek, seçenek-4' tür. Perakende satış sözleşmesi olmadan dağıtım sistemine müdahale etmek suretiyle kaçak elektrik kullanılması, davacının mükerrer kaçağının bulunduğuna ve kaçak kullanım süresinin 180 gün (davalı, kullanım süresini 180 gün almıştır) olduğuna dair herhangi bir belgenin dava dosyasında bulunmaması dolayısıyla Seçenek-4'te yer alan tahakkuk hesabının yapılması gerektiği..." rapor edilmiştir.
... Şirketi'ne müzekkere yazılarak davacı-birleşen dosya davalısına ait sözleşmesi de belirtilmek suretiyle elektrik abonelik sözleşme örneği ve sözleşmenin kurulduğu tarihten başlayarak tüm kullanım miktarlarını gösterir kayıtların mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Davacı/birleşen dosya davalı vekilinin itirazı, dosya kapsamı incelenmek suretiyle dava dosyasının aynı bilirkişilere tevdii edilerek itirazların tek tek irdelenmek ve cevaplandırılmak kaydı ile ek rapor tanziminin istenmesine karar verilmiştir.
Bilirkişilerden alınan 12/05/2025 tarihli ek raporunda özetle; "Asıl dava, ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı Menfi Tespit Davası yönünden; Daha önce Sayın Mahkemeye bilirkişi kurulumuzca sunulan 04.07.2023 tarihli raporun sadece bu asıl dava için hazırlandığı, rapor hazırlandıktan sonra bu ek raporda birleşen itirazın iptali davasına ilişkin de değerlendirme istenildiği, 04.07.2023 tarihli bilirkişi kurulu raporuna davacı (karşı davalı) vekilinin davacı vekilinin enerji fonu, ... payı ve belediye tüketim vergisinin, cezasız, normal birim fiyata göre hesaplanan enerji bedeli üzerinden hesaplanması gerektiği hususundaki itirazının haklı olduğu ve bu itirazları incelendi hatanın bu ek raporda düzeltildiği, 04.07.2023 tarihli bilirkişi kurulu raporuna davalı ... (karşı davalı) inde; davalı vekilinin bilirkişi raporunda kurulu güç hesabında 0,6 kullanım faktörü ile çarpım yapılmasının ilgili yönetmeliğe (Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği (EPTHY)'ne) aykırı olduğu vekilinin itirazları hususundaki itirazının ve kaçak kullanım süresinin 180 gün olması gerektiği hususundaki itirazının, raporumuzun inceleme ve değerlendirme bölümünde açıklanan gerekçelerden dolayı haklı bulunduğu ve ilgili yönetmeliğe uygun olarak, sayaç harici hat üzerindeki tüketicilerin toplam gücünün 0,6 kullanım faktörü ile çarpılmadan ve 180 gün kaçak kullanım süresi üzerinden kaçak tüketim bedeli hesabının yapılmasının gerekli olduğu kanaatine varıldığı ve bu doğrultuda tüketim hesabı yapıldığı, bu hususlarda ilgili yönetmeliğe uygun olarak kesin kanaat oluştuğu için kök raporumuzdaki gibi seçenekli kaçak tüketim bedeli hesabı yapılmasına gerek kalmadığı, * Bilirkişi kurulumuzca yapılan inceleme, değerlendirme ve hesaplama sonucunda; 16.09.2020 tarihli kaçak elektrik tespit tutanağına istinaden davacıdan tahsil edilmesi gereken kaçak elektrik tüketim bedeli: (12.09.2020 fatura son ödeme tarihi itibariyle) 25.242,22 TL olduğu, davalı ... tarafından davacıya tahakkuk ettirilen kaçak elektrik fatura tutarının 40.669,75 TL olması sebebiyle davacının menfi tespit talep (40.669,75 TL - 25.242,22 TL) - 15.427,53 TL için geçerli olduğu, birleşen dava, ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı İtirazın İptali Davası yönünden; Dosya incelendiğinde, itirazın iptaline konu icra takibinin ... 6.İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası kapsamında olduğu, davadaki alacaklı davacının ... olduğu, borçlu davalının ise ... olduğu, 13.11.2020 icra takip tarihi itibariyle 40.669,75 TL asıl alacak (16.09.2020 tarihli tutanak için tahakkuk ettirilen kaçak elektrik faturası tutarı), asıl alacağa işleyen faiz ve faizin KDV'si olmak üzere toplam icra takip tutarının 41.463,19 TL olduğu, « Bu bilirkişi kurulu ek raporunun inceleme ve değerlendirme bölümünde hesaplandığı üzere; 16.09.2020 tarihli kaçak elektrik tespit tutanağına istinaden kaçak elektrik tüketimi yapan davacıya tahakkuk ettirilmesi gereken dava konusu kaçak elektrik faturası (asıl alacak) tutarı,12.10.2020 fatura son ödeme tarihi itibariyle 25.242,22 TL olarak tespit edilmiş olup, 25.242,22 TL asıl alacağa 12.10.2020 son ödeme tarihi ile 13.11.2020 icra takip tarihi arasındaki 31 gün için işleyen faiz 195,63 TL ve işleyen faizin KDV'si 35,21 TL olmak üzere, 13.11.2020 icra takip tarihi itibariyle dava konusu toplam icra takip tutarının 25.473,06 TL olduğu..." rapor edilmiştir.
Mahkememizin 05/08/2025 tarihli verilen ara kararı ile; Dosyanın SON KEZ önceden raporunu sunan bilirkişilerden FARKLI yeni üç elektrik mühendisi bilirkişilere tevdii ile, dosyada mevcut TÜM raporlar incelenerek, raporlar arasındaki çelişkileri giderir nitelikte, ayrıca 04/06/2025 ve 11/06/2025 tarihli rapora itiraz dilekçelerindeki itirazlara cevap verir, asıl dosya ve birleşen dosya kapsamında kaçak elektrik kullanımı var ise miktarına ilişkin ayrıntılı rapor hazırlanmasının istenilmesine karar verilmiştir.
Bilirkişilerden alınan 04/09/2025 tarihli raporunda özetle; "a) Dava konusu Olayın Niteliği: Dava konusu olay Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde-42: (1) a) bendinde ifade edilen Perakende satış sözleşmesi olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketim olayıdır. b) Menfi Tespite İlişkin 2020/735 Asıl Dava Dosyası: Davacı Şirketin Toplam Borcu: Davacı Mehmet Hanefi Kızıltay'ın, kaçak elektrik borcu 18.302,03 TL olarak saptanmıştır. Davacının Borçlu Olmadığı Bedel: Davacı Mehmet Hanefi Kızıltay, davalı Boğaziçi Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin tahakkuk ettirdiği 40.669,75 TL bedelin 22.367,72 TL'den borçlu değildir. c) İtirazın İptaline İlişkin Birleşen ... sayılı Dava Dosyası: Davacı şirketin asıl alacağı 18.302,03 TL, Gecikme zammı 122,38 TL, Gecikme zammı KDV. 22,02TL, Davacı şirketin toplam alacağı 18.446,43 TL, davacı ... A.Ş.'nin, icra takip tarihi itibariyle davalı ...'dan, ... 6.İcra Müdürlüğü ... sayılı dosyasına ilişkin alacağı 18.446,43 TL olarak belirlenmiştir. Davalı ...'ın itirazının iptal edilerek ... 6.İcra Müdürlüğü ... dosyasına ilişkin icra takibinin işbu raporda tespit edilen 18.446,43 TL üzerinden devam etmesi gerektiği..." rapor edilmiştir.
Dosyada dört ayrı heyetten alınmış bilirkişi raporu bulunduğu gözetilerek, dosya kapsamı ve mevcut delil durumuna göre tarafların yeniden bilirkişi raporu alınmasına yönelik talebinin reddine karar verilmiştir.
Davacı-Birleşen dosya davalı vekiline davasını ıslah etmek üzere HMK m.181 uyarınca 1 haftalık kesin süre verilmesine, kesin süre içinde ıslah edilen işlem yapılmazsa, ıslah hiç yapılmamış gibi davaya devam edileceği ve dosyanın mevcut haliyle karara çıkacağının ihtarına karar verilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Asıl dava; davalı şirket tarafından tahakkuk ettirilen elektrik faturası nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığını tespiti istemine; birleşen ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası yönünden dava; ... 6. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı icra takibine vakii itirazın İİK.m.67 hükmü doğrultusunda iptali istemine ilişkindir.
Uyuşmazlığın çözümü kapsamında; asıl dosya yönünden davalı kurumdan dava konusu tüm evrak bilgi ve belgeler, davacı-birleşen dosya davalısına ait sözleşmesi de belirtilmek suretiyle elektrik abonelik sözleşme örneği ve sözleşmenin kurulduğu tarihten başlayarak tüm kullanım miktarlarını gösterir kayıtlar celp edilmiştir. Akabinde dosya, 30/05/2022 tarihli raporunu sunan bilirkişi; 25/12/2022 tarihli raporunu sunan bilirkişi, 04/07/2023 tarihli raporunu sunan iki kişilik bilirkişilere ayrı zamanlarda tevdi edilmiş; tüm raporlar arasında çelişki olması nedeniyle son olarak önceden raporunu sunan bilirkişilerden farklı yeni üç elektrik mühendisi bilirkişilere tevdii ile, dosyada mevcut tüm raporlar incelenerek, raporlar arasındaki çelişkileri giderir nitelikte, ayrıca 04/06/2025 ve 11/06/2025 tarihli rapora itiraz dilekçelerindeki itirazlara cevap verir, asıl dosya ve birleşen dosya kapsamında kaçak elektrik kullanımı var ise miktarına ilişkin ayrıntılı rapor hazırlanmasının istenilmesine karar verilmiştir. Bilirkişi heyeti, 04/09/2025 tarihli raporunda dava konusu olayın Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde-42: (1) a) bendinde ifade edilen perakende satış sözleşmesi olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketim olayı olduğu, menfi tespite ilişkin 2020/735 asıl dava dosyasında davacı şirketin toplam borcunun 18.302,03 TL olarak saptandığı, davacının davalı ... A.Ş.'nin tahakkuk ettirdiği 40.669,75 TL bedelin 22.367,72 TL'den borçlu olmadığı, itirazın iptaline ilişkin birleşen 2023/245 sayılı dava dosyası yönünden davacı şirketin asıl alacağı 18.302,03 TL, gecikme zammı 122,38 TL, gecikme zammı KDV 22,02TL, davacı şirketin toplam alacağı 18.446,43 TL olarak hesaplanmıştır.
Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin (R.G. 30.05.2018/30436) 42. Maddesinde, Kaçak Elektrik Enerjisi Tüketim Halleri başlıklı 42.maddede hangi işlemlerin yapılması halinde kaçak elektrik enerjisi tüketimi kabul edileceği düzenlenmiş olup 42/1-a maddesinde, perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesinin kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edileceği belirtilmiştir. Aynı Yönetmeliğin 43/1 maddesi, "42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bendi kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5'te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı duzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir." yönünde düzenleme içermektedir.
Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller, asıl dosya ve birleşen dosyada dava dilekçesi, cevap dilekçesi, 16.09.2020 tarih ve... seri numaralı kaçak elektrik kullanım tespit tutanağı, ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası, müzekkere cevapları, tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; asıl dosya davacı-birleşen dosya davalı tarafın kaçak elektrik kullanım iddialarını reddettiği, asıl dosya davacı-birleşen dosya davalı hakkında ..., ... Mahallesi, ... Caddesi, No:...adresinde; perakende satış sözleşmesiz ... seri numaralı yasal sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekerek elektrik enerjisi tükettiğinden bahisle kaçak kullanım tespit tutanağı düzenlendiği; bu tutanak uyarınca 12/10/2020 son ödeme tarihli 40.669,75 TL tutarında kaçak elektrik kullanım faturası düzenlenmiş olduğu, dosyanın 30/05/2022 tarihli raporunu sunan bilirkişi; 25/12/2022 tarihli raporunu sunan bilirkişi, 04/07/2023 tarihli raporunu sunan iki kişilik bilirkişilere ayrı zamanlarda tevdi edilip; tüm raporlar arasında çelişki olması nedeniyle son olarak önceden raporunu sunan bilirkişilerden farklı yeni üç elektrik mühendisi bilirkişilere tevdi edildiği; bilirkişilerin heyet raporunda dava konusu olayın Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde-42: (1) a) bendinde ifade edilen Perakende satış sözleşmesi olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketimi olmasına rağmen ... A.Ş.'nin değerlendirmeyi Madde-42: (1)-b bendine göre yaptığını, asıl dosya davacı-birleşen dosya davalı Mehmet Hanefi Kızıltay'ın, kaçak elektrik borcunun 18.302,03 TL olarak hesaplandığı anlaşılmıştır. Mahkememizce bilirkişi heyet raporu Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği hükümleri ile ve dosya kapsamı ile uyumlu, denetlenebilir bulunmuş ve hükme esas alınmıştır.
Asıl dosya yönünden davacı vekilinin davacı adına tanzim edilen ... seri nolu kaçak tespit tutanağı nedeniyle tahakkuk ettirilen 12/10/2020 son ödeme tarihli, .... nolu, 40.669,75 TL tutarlı fatura nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi isteminde bulunduğu; hükme esas alınan bilirkişi heyet raporu uyarınca davacının kaçak elektrik borcunun 18.302,03 TL olarak hesaplandığı; davacı tarafça dava değerinin 38.026,11 TL gösterildiği anlaşılmış; bu nedenle davacının davalıya 22.367,72 TL borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin 15.658,39 TL yönünden istemin reddine karar verilmiştir.
Birleşen ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası yönünden; davalı aleyhine tanzim olunan 16.09.2020 tarih ve... sayılı kaçak tespit tutanağı nedeniyle tahakkuk edilen 12/10/2020 son ödeme tarihli 40.669,75 TL tutarlı kaçak elektrik faturası nedeniyle davacı tarafından davalı aleyhine ... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı (eski ... 6. İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı) icra takip dosyası başlatıldığı, icra takibinde 40.669,75 TL asıl alacak, 672,41 TL gecikmiş gün faizi ile 121,03 TL faizin KDV'si olmak üzere toplam 41.463,19 TL istemde bulunulduğu, talep edilen faiz türü yönünden AATUHK gereğince gecikme zammı işletilmesinin mümkün olmadığı (bkz. İstanbul BAM 3. Hukuk Dairesi E. ..., K. ..., İstanbul BAM 3. Hukuk Dairesi E. ..., K....); Vergi Dairesinden gelen müzekkere cevabı uyarınca davalının 2020 yılında zarar beyan ettiği görülmekle yasal faize hükmedilmesi gerektiği; temerrüt tarihinin ise 12/10/2020 olduğu, 12/10/2020 faturanın son ödeme tarihi-12/11/2020 takip tarihi arası işlemiş yasal faiz mahkememizce hesaplandığında 139,90 TL bulunduğu, ayrıca faizin KDV'sinin işlemiş faizin %18'i olarak mahkememizce hesaplandığı (bkz. İstanbul BAM 3. Hukuk Dairesi E. ..., K...); takip tarihi itibarıyla davacı alacaklı ...'ın davalı borçludan 18.302,03 TL asıl alacak, 139,90 TL işlemiş faiz, 25,18 TL faizin KDV'si olmak üzere toplam 18.467,11 TL alacak talep edebileceği, fazlaya dair istemin yerinde olmadığı sonucuna varılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Birleşen ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası yönünden; davacının icra inkar tazminatı istemine ilişkin ise; İstanbul BAM 3. Hukuk Dairesinin E. ..., K. ... sayılı ilamında belirtildiği üzere "... birleşen davanın itirazın iptali davası olduğu, takibin kaçak tahakkuk bedelinin tahsiline ilişkin bulunduğu gözetilerek, kaçak elektrik kullanımının haksız fiil olduğu, bu nedenle alacağın likit olmadığı gözetilerek ..." yönündeki tespit dikkate alınarak takibe konu alacağın kaçak tahakkuk bedelinin tahsiline ilişkin olduğu, kullanımın haksız fiil niteliğinde olduğu, bu nedenle alacağın likit olmaması sebebiyle icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
1-Asıl dava yönünden davanın KISMEN KABULÜ ile; davacı adına tanzim edilen ... seri nolu kaçak tespit tutanağı nedeniyle tahakkuk ettirilen 12/10/2020 son ödeme tarihli, .... nolu, 40.669,75 TL tutarlı fatura nedeniyle davacının davalıya 22.367,72 TL borçlu olmadığının TESPİTİNE, fazlaya ilişkin 15.658,39 TL yönünden istemin REDDİNE,
2-Birleşen ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası yönünden;
a-Davanın KISMEN KABULÜ ile; ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın 18.302,03 TL asıl alacak, 139,90 TL işlemiş faiz, 25,18 TL faizin KDV'si olmak üzere toplam 18.467,11 TL yönünden KISMEN İPTALİNE, icra takibinin 18.302,03 TL asıl alacak, 139,90 TL işlemiş faiz, 25,18 TL faizin KDV'si olmak üzere toplam 18.467,11 TL yönünden, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda yasal faiz, işleyecek yasal faize %18 oranında KDV uygulanmak suretiyle DEVAMINA, fazlaya ilişkin 22.996,08 TL yönünden istemin REDDİNE,
b-Koşulları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Asıl dava dosyasında alınması gereken harçlar, yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden;
3a-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.527,93TL harçtan peşin alınan 649,40TL'nin mahsup edilerek bakiye 878,53TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3b-Davacı tarafından yapılan; 54,40TL Başvuru Harcı, 649,40TL Peşin/nisbi Harcı, 16.000,00TL Bilirkişi ücreti, Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 16.703,80 yargılama giderinden kabul / talep oranına göre hesaplanan 9.825,51TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye 6.878,29TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3c-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan davanın kabul edilen 22.367,72TL üzerinden hesaplanan ve yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/2 maddesi gereği takdir olunan 22.367,72TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3d-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan davanın reddedilen 15.658,39TL üzerinden hesaplanan ve yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/2 maddesi gereği takdir olan 15.658,39TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
3e-Davalı tarafından yapılan; 10.035,00TL Bilirkişi ücreti, Tebligat, Posta ve diğer yargılama giderinden kabul / ret oranına göre hesaplanan 4.132,21 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye 5.902,79 TL yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
4-Birleşen 2024/256 Esas sayılı dava dosyasında alınması gereken harçlar, yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden;
4a-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.261,48TL harçtan peşin alınan 500,77TL'nin mahsup edilerek bakiye 760,71TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4b-Davacı tarafından yapılan 179,90TL başvuru harcı, 500,77TL peşin harç olmak üzere toplam 680,67TL yargılama giderinden kabul / talep oranına göre hesaplanan 303,16TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye 377,51TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4c-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan davanın kabul edilen 18.467,11 TL üzerinden hesaplanan ve yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/2 maddesi gereği takdir olunan 18.467,11 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4d-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan davanın reddedilen 22.996,08 TL üzerinden hesaplanan ve yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/3 maddesi gereği takdir olan 18.467,11 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4e-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama masrafı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
4f-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00TL arabuluculuk ücretinin kabul / red oranına göre 1.389,60TL'sinin davalıdan tahsili, 1.730,40TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
5-Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana İADESİNE,
Gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı karar verildi. 14/10/2025
Katip
E-imzalıdır
Hakim
E-imzalıdır