T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/720 Esas
KARAR NO: 2021/798
DAVA: Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali)
DAVA TARİHİ: 04/11/2021
KARAR TARİHİ: 16/12/2021
Mahkememizde açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; müvekkilinin davalı şirketin pay sahibi olduğunu, davalı şirketin 25/10/2021 tarihli olağan genel kurul toplantısı tarihi itibari ile pay defterine göre toplam 310.132.000 adet payından 94.955.001 adet paya sahip olduğunu, dolayısı ile davalı şirket pay defterine göre müvekkilinin sahip olduğu payların toplamının davalı şirketin paylarının %30,62'sine tekabül ettiğini, davalı şirketin Soyak ailesine ait ...Şirketlerinden biri olduğunu, davalı şirketin gerçek kişi hissedarlarının tamamının Soyak ailesine mensup kişiler olduğunu, davalı şirket yönetim kurulu tarafından belirlenen gündem maddeleri ile 23/09/2021 tarihinde olağan genel kurul toplantısı gerçekleştirilmesine karar verilmesinin ardından müvekkili ve bir kısım hissedarlar tarafından TTK 420 maddesi kapsamında genel kurul gündem maddelerinin müzakeresinin ertelenmesi talebinde bulunulduğunu, müvekkili tarafından 25/10/2021 tarihinde gerçekleşen Ertelenen Olağan Genel Kurul Toplantısı'ndan önce ... 37. Noterliği'nin ... yevmiye sayılı ... tarihli ihtarnamesi ile bilgi alma ve inceleme hakkı kapsamında taleplerini davalı şirket yönetim kuruluna iletildiğini, davalı şirket tarafından ... 37. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ... tarihli cevabi ihtarnamenin keşide edildiğini, cevabi ihtarnamede müvekkili davacının bilgi alma ve inceleme hakkı kapsamında yönelttiği soruları açıklayıcı ve doyurucu cevaplar verilmeksizin müvekkili davacının sorularının adeta geçiştirildiğini, kaldı ki cevabi ihtarnamenin olağan genel kurul toplantısı itibari ile müvekkili davacıya posta yolu ile tebliğ edilmediğini, yalnızca e-posta ekinde gönderildiğini, davalı şirketin olağan genel kurul toplantısının 25/10/2021 tarihinde gerçekleştiğini, müvekkilinin bilgi alma ve inceleme talebinin tıpkı daha önce müvekkili davacının haklı sorularına istinaden keşide edilen cevabi ihtarnamede olduğu gibi yine karşılanmamış olduğunu, 25/10/2021 tarihli olağan genel kurul toplantısında müvekkili davacının bilgi alma ve inceleme taleplerinin yasaya ve usule aykırı bir şekilde reddedildiğini, müvekkili haricinde bütün gerçek kişi pay sahiplerinin müvekkilinin talep ettiği bilgi ve belgelere erişimi bulunduğunu, davalı şirketin sürekli olarak yüksek meblağlarda zarar ettiğini, 2020 mali yılında 3.107.023,00-₺ genel yönetim giderleri bulunduğunu, davalı şirketin müvekkilini bilgi almaktan alıkoyduğunu belirterek tüm bu sebeplerden dolayı TTK'nun md. 437/5 hükmünde ön görüldüğü şekilde söz konusu taleplere konu bilgi ve belgelerin müvekkili davacıya genel kurul dışında verilmesini ve ilgili belgelerin icra müdürlüğü eli ile ve müvekkili davacının yanında bulunduracağı uzmanlar eşliğinde incelenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; davacının, davalı şirkette pay sahibi olduğunu, davalı şirketin pay sahiplerinin bu şirket haricinde babaları ... tarafından kurulmuş ve vefatı üzerine farklı pay oranları ile kendilerine dağıtılmış pek çok başka şirketin de pay sahibi olduklarını, davacı ...'ın bu şirketlerin pek çoğunda halen yönetim kurulu başkanı olup, bazılarında da 2018 yılına kadar bu görevi yerine getirmekte olduğunu, ...'ın vefatından sonra davacı ...'ın aile üyelerinin ortak olduğu şirketleri keyfi bir biçimde yönettiğini, şirket ortakları olan kardeşlerinin sorularını yanıtlamaktan ve hesap vermekten kaçındığını, pay sahipleri tarafından yapılan araştırmalar sonucu davacı ...'ın bazı keyfi eylem ve tasarruflarının bu şirketlerin zarara uğramasına neden olduğunun da tespit edildiğini, bunun üzerine ...'ın diğer ortakların oy çoğunluğunun olduğu şirketlerin yönetim kurulu üyeliğinden çıkarıldığını, davalı şirketin de bu şirketlerden biri olup, davacı ...'ın 19/03/2018 tarihindeki genel kurula kadar şirketin yönetim kurulu başkanlığını yaptığını, huzurdaki davanın kötü niyetle açıldığını, davacıya talep ettiği bilgilerin verildiğini, bu bilgilerinin bazılarının ise davacının bu şirket yönetiminde olduğu döneme ait olup davacı tarafından bilindiğini, bu nedenle davacının genel kuruldaki inceleme taleplerini aşan talepleri ile davalı şirkete zarar verme kastının ortada olduğunu, davacının ... 37. Noterliği'nin ... yevmiye sayılı ... tarihli ihtarname ile müvekkili şirkete çeşitli sorular yönelttiğini, sorulan soruların ... 37. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ... tarihli cevabi ihtarname ile en kısa sürede doğru ve şeffaf bir şekilde cevaplandırıldığını, buna rağmen karşı tarafça hiç bilgi alınmamış gibi taleplerin yinelendiğini, sorularının doğru, net ve şeffaf bir şekilde cevaplandırıldığını, davacının iş bu davada hakkı olmadığı halde genel kuruldaki taleplerinin çok ötesinde inceleme talep ettiğini, pay sahipliği haklarının kullanılması için gerekli olmayan bilgiler talep ettiğini, somut olayda hakkın kötüye kullanılmasının söz konusu olduğunu, davanın haksız ve kötü niyetle açılmış olduğunu belirterek tüm bu sebeplerden dolayı reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce davalı şirketin sicil dosyası getirtilmiş, taraflarca delil olarak sunulan 23 Eylül 2021 tarihli Olağan Genel Kurul Toplantı Tutanağı, ... 37. Noterliği’nin ... yevmiye numaralı ve ... tarihli ihtarnamesi, ... 37. Noterliği’nin ... yevmiye numaraları ve... tarihli cevabi ihtarnamesi, ...tarihli olağan genel kurul toplantı tutanağı, davacı tarafından toplantı başkanlığı’na sunulan bilgi alma ve inceleme talebi, muhalefet şerhleri vs. deliller incelenmiştir.
Dava, TTK'nun 437/5 maddesine dayalı bilgi alma ve inceleme talebine ilişkindir.
Uyuşmazlığın çözümü için davalı şirketin 25/10/2021 tarihli olağan genel kurul toplantısı öncesinde ve söz konusu toplantıda yapılan müzakerelerde davacı tarafından ileri sürülen bilgi alma ve inceleme taleplerinin davalı şirket yönetimi tarafından cevapsız bırakılıp bırakılmadığı, haksız olarak reddedilip reddedilmediği, ertelenip ertelenmediği, neticeten davacının TTK md. 437 hükmü uyarınca bilgi alıp alamadığı hususlarının tespiti gerekmektedir.
Anonim şirket ortaklarının "Bilgi Alma Ve Kayıtlar Üzerinde İnceleme Hakkı"nın düzenlendiği 6102 sayılı TTK'nun 437 maddesinde "...(1) Finansal tablolar, konsolide finansal tablolar, yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu, denetleme raporları ve yönetim kurulunun kâr dağıtım önerisi, genel kurulun toplantısından en az onbeş gün önce, şirketin merkez ve şubelerinde, pay sahiplerinin incelemesine hazır bulundurulur. Bunlardan finansal tablolar ve konsolide tablolar bir yıl süre ile merkezde ve şubelerde pay sahiplerinin bilgi edinmelerine açık tutulur. Her pay sahibi, gideri şirkete ait olmak üzere gelir tablosuyla bilançonun bir suretini isteyebilir. (2) Pay sahibi genel kurulda, yönetim kurulundan, şirketin işleri; denetçilerden denetimin yapılma şekli ve sonuçları hakkında bilgi isteyebilir. Bilgi verme yükümü, 200 üncü madde çerçevesinde şirketin bağlı şirketlerini de kapsar. Verilecek bilgiler, hesap verme ve dürüstlük ilkeleri bakımından özenli ve gerçeğe uygun olmalıdır. Pay sahiplerinden herhangi birine bu sıfatı dolayısıyla genel kurul dışında bir konuda bilgi verilmişse, diğer bir pay sahibinin istemde bulunması üzerine, aynı bilgi, gündemle ilgili olmasa da aynı kapsam ve ayrıntıda verilir. Bu hâlde yönetim kurulu bu maddenin üçüncü fıkrasına dayanamaz. (3) Bilgi verilmesi, sadece, istenilen bilgi verildiği takdirde şirket sırlarının açıklanacağı veya korunması gereken diğer şirket menfaatlerinin tehlikeye girebileceği gerekçesi ile reddedilebilir. (4) Şirketin ticari defterleriyle yazışmalarının, pay sahibinin sorusunu ilgilendiren kısımlarının incelenebilmesi için, genel kurulun açık izni veya yönetim kurulunun bu hususta kararı gerekir. İzin alındığı takdirde inceleme bir uzman aracılığıyla da yapılabilir. (5) Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde, diğer hâllerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu asliye ticaret mahkemesine başvurabilir. Başvuru basit yargılama usulüne göre incelenir. Mahkeme kararı, bilginin genel kurul dışında verilmesi talimatını ve bunun şeklini de içerebilir. Mahkeme kararı kesindir. (6) Bilgi alma ve inceleme hakkı, esas sözleşmeyle ve şirket organlarından birinin kararıyla kaldırılamaz ve sınırlandırılamaz." hükmü yer almaktadır. Somut olayda davacının ... 37. Noterliği'nin ... yevmiye sayılı... tarihli ihtarnamesi ile bilgi alma ve inceleme hakkı kapsamında davalı şirkete yöneltmiş olduğu soruların davalının ... 37. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ... tarihli cevabi ihtarnamesi ile cevaplandırıldığı, 25/10/2021 tarihli olağan genel kurul toplantısında davacının sorularını yinelediği, diğer yandan davacının genel kurul toplantısı öncesinde ve toplantı sırasında şirkete ait finansal tablolar, bilanço ve ayrıntılı gelir tablolarında şirketin aktif ve pasif mal varlığı, gelir ve giderlerini inceleme imkanının bulunduğu, davacının mahkememizde iş bu davayı açmakta hukuki yararı bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın reddine,
2-Harç başlangıçta peşin alındığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan 28,10-₺ yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalı vekili lehine takdir olunan 5.100,00-₺ vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca taraflara iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı TTK 437/5 hükmü uyarınca kesin olarak oybirliği ile karar verildi. 16/12/2021
Başkan
e-imza
Üye
e-imza
Üye
e-imza
Katip
e-imza