T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/190 Esas
KARAR NO: 2023/203
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 14/03/2022
KARAR TARİHİ: 29/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA:Davacı vekili 14/03/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle : "...Davalı ...'a ait ...plakalı aracın sigortası Müvekkil şirket tarafından ... no'lu poliçe ile tanzim edildiği, Sürücü dava-dışı kimliği belli olmayan kişinin sevk ve idaresinde iken, 27.07.2018 tarihinde ... plakalı sigortalı araçla ...'ye ait dış yan yoldan dikkatsiz ve tedbirsiz şekilde mahal şartlara göre yüksek hızla olay mahalline doğru seyir halindeyken, yolun karşısına geçişini sürdüren ...'e çarpması neticesinde maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiği, dava dışı sürücü, olay yerini terk ettiği ve bu sebeple de sürücünün kim olduğu tespit edilemediği,ilgili ifade ve inceleme tutanakları ekte olduğu, söz konusu kaza neticesinde yaya ... yaralandığı, 07.03.20219 tarihli ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı raporuna göre kendisinde %4 oranında maluliyet meydana geldiği, oluşan maluliyete ilişkin kendisine Zorunlu Mali Mesuliyet Poliçesi kapsamında 15.915,00-TL tazminat ödendiği, hesaplamalarda %30 kusurlu olduğu dikkate alındığı, Sigortalı araç sürücüsünün, ... Polis Merkezi Amirliğinin ... suç numaralı dosyasındaki tutanakta "...yolun karşısına geçmek isteyen şahıslardan birine çarpması sonucu kaza meydana geldiği ve araç şoförünün aracından hiç inmediği daha sonra olay yerinden uzaklaştığı ve yaralanan şahsın birkaç dakika durduğu ve yanında bulunan kişiler ile kendi imkanlarıyla olay yerinden ayrıldıkları kamera görüntülerinden anlaşılmıştır.." denerek olay yerini terk ettiği, TTK 1483 ve devamı maddelerinde “Zorunlu Sorumluluk Sigortaları” düzenlenmiştir. Poliçe genel şartları gereğince üçüncü şahıslara verdiği zararlardan poliçe limiti kapsamında sorumlu olduğu tutarı ödeyerek TTK hükümleri gereğince sigortalısının haklarına halef olduğu, Sürücünün olay yerini terk etmesi alkol, ehliyet ve sair durumların tespitini imkansız hale getirdiği, olay yerini terk etmesi dolayısıyla sigortacının sigortalısına rücu hakkı olduğu hüküm altına alındığı, kazanın oluş koşullarına ilişkin kaza tespit tutanağı düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranan sigortal araç sürücüsünün eylemlerinden sorumlu olan araç maliki...Tic. A.Ş.'ye karşı; 19.03.2020 tarihinde ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığı, borçluya 29/06/2020 tarihinde tebliğ edilmiş olup, 06.07.2020 tarihli dilekçesi ile takibe itiraz ettiği, bu nedenle haksız itirazın iptali ile %20'den az olmamak üzere inkar tazminatı ile birlikte takibin devamı için işbu davayı açma zorunluluğu doğduğu, iddia ve beyanlarıyla ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas dosyasına yapılan itirazın iptali ile asıl alacağa ödeme tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili için takibin devamı, %20'den az olmamak üzere inkar tazminatı ve bu rakama da yasal faiz işletilmesi, borçlunun borca yeter miktardaki malvarlığına tedbir koyulmasını..." talep ve dava etmektedir.
CEVAP:Davalı vekili 07/04/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; "...Davacı müvekkil şirkete ait ... plakalı araç sürücüsünün, 27/07/2018 tarihinde yaya ...'e çarptığı ve olay yerini terk ettiği iddiasıyla, müvekkil şirkete ait aracın sürücüsünün gıyabında düzenlenen kaza tutanağı ve müvekkil şirkete ait aracın %30 kusuru göründüğü sigorta tahkim komisyonu'nun... Esas ... sayılı başvurusuna istinaden ödediği maddi tazminatı talep etmiştir. Dava konusu aracın uzun dönem kiralama sözleşmesiyle kullanımına terk edildiği müşteri ... a.ş. (yeni unvanyeni unvan ... Ticaret A.ş.) tarafından müvekkil şirkete 27/07/2018 tarihinde meydana gelen herhangi bir kaza raporlanmamış olup, uzun dönem kiralama sözleşmesiyle aracın işleten sıfatı kiracıya devredildiğinden, müvekkil şirket bakımından davanın reddini talep etme gereği doğmuştur. Müvekkile ait ...plakalı araç da, 10/01/2014 tarihinde imzalanan motorlu taşıt kiralama sözleşmesine ek olarak imzalanan 09.10.2017 tarihli taşıt sipariş formu (no: ... ) ile ...A.Ş. (yeni unvan ... A.Ş.)'ye 36 ay süre ile kiralamış ve 15.01.2018 tarihinde teslim edilmiştir. Söz konusu araç, iddia olunan kaza tarihinde müşteri kullanımına tahsis edilmiş durumdadır. Müvekkil şirket, söz konusu kazaya karıştığı iddia olunan ... plakalı aracın maliki olmakla birlikte, uzun dönem kiralama sözleşmesi ile aracın "işleten sıfatını" kiracı ... Ticaret A.Ş. (yeni unvan ...ticaret a.ş.)'ye devretmiştir. Bu nedenle müvekkil şirket açısından açılmış davanın husumet yokluğundan reddini talep ederiz. . Müvekkil şirket ile kiracı arasında imzalanan uzun dönem araç kiralama sözleşmesinin 5. bölüm 24. maddesi uyarınca, kullanıcının müvekkil şirket aracıyla karıştığı kazaya ilişkin bilgi ve belgeleri 7 gün içerisinde müvekkil şirkete teslim etmesi zorunludur. Müvekkil şirketin sahibi olduğu aracın, belirtilen tarihte iddia edilen kazaya karıştığına dair müşteri tarafından herhangi bir bildirimde bulunulmadığından, kazanın meydana gelmesinde müvekkil şirkete ait aracı kullanan sürücünün kusurunun bulunup bulunmadığı bilinmemektedir. Müvekkil şirket kayıtlarında, kazaya karıştığı iddia olunan ... plakalı aracın 15.01.2018 tarihinde kiracı şirket personeli ferit aslan'a teslim edildiği görünmektedir. İddia olunan kazanın hangi koşullar altında meydana geldiği ve sürecin nasıl geliştiği bilinmemekle birlikte, kaza nasıl meydana gelmiş olursa olsun, araç sürücüsünün kazadan sonra olay yerinden ayrılmış olması tek başına sigortalıya rücu sebebi olarak kabul edilemez. Müvekkil şirkete ait aracın dava konusu edilen kazaya karışıp karışmadığı bilinmemektedir. Kiracı tarafından, 27/07/2018 tarihinde meydana gelmiş herhangi bir kazaya ilişkin müvekkile yapılan hiçbir bildirim bulunmamaktadır. Ödeme emri ekinde de herhangi bir dayanak belge gönderilmemiştir. Öncelikle dava konusu kazaya karıştığı iddia edilen aracın işleten sıfatının kiracıya devredildiği gözetilerek davanın müvekkil şirket bakımından husumet yokluğundan, mahkemece esas hakkında inceleme yapılması halinde ise rücuen tazminat talebinin şartlarının oluşmadığı gözetilerek reddine karar verilmesini ..." talep etmiştir.
İhbar olunan ... Tic. A.Ş. Vekilinin 06/06/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; "...Müvekkilim şirketin işbu dava konusu kazaya dair herhangi bir bilgi ve duyumu olmayıp, müvekkil işbu kazadan mahkemenizin ihbarı ile haberdar olmuştur. Müvekkil şirket, ... plakalı aracı davalı kiralama şirketinden kiralamış ve sunulan zimmet formu ile 15/05/2018 tarihinde çalışanı ... T.C. Kimlik numaralı ...'a teslim etmiştir. Bu bakımdan, kaza tarihi olarak beyan edilen 27.07.2018 tarihinde, kazaya konu ... plakalı aracın kullanımı ...'da bulunmaktadır. Dava, davacı sigorta şirketi tarafından rücu talebi ile açılan icra takibine ilişkin davalı tarafından sunulan itirazın iptali talebidir. sürücü ...'ın vuku bulan kazada "tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma"sının olup olmadığı açıklığa kavuşturulmalıdır. Bununla birlikte işbu davayı kabul manasında olmamak ve açıklamalarımıza halel gelmemek üzere; kabul manasında olmamak üzere, davacının talepleri fahiştir. Davacının gerçek zararının tespiti için dosyanın bilirkişi incelemesine gönderilmesi gerekmektedir." içerikli beyan dilekçesi sunmuştur.
İhbar olunan ...'a dava dilekçesi ve tensip zaptı usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup, ... kendi veya vekili aracılığıyla cevap dilekçesi sunmamış ve duruşmalara da katılmamıştır.
DELİLLER:
... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası, ... Vergi Dairesi'nin 17/06/2022 tarihli yazısı, 01/03/2023 tarihli bilirkişi raporu, hasar dosyası, sigorta poliçesi ve tüm dosya kapsamı
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava; dava dışı şahsa yapılan ödeme nedeniyle rücuen alacak talebiyle davalı aleyhine başlatılan icra takibine yapılan itirazın İİK 67. madde uyarınca iptali talebine ilişkindir.
... 28. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından , davalı aleyhine 15.915,00 TL asıl alacak ve 101,92 TL takip tarihine kadar işlemiş faiz olmak üzere toplam 16.016,92 TL nin ödenmesi talebiyle ilamsız icra takibi başlatılmış olduğu; ödeme emrinin davalıya tebliğ edildiği ve davalının takibe itirazı üzerine takibin durmuş olduğu anlaşılmıştır.
Her ne kadar davalı tarafça kazaya karışan aracın dava dışı ...Tic. A.Ş.'ye uzun süreli olarak kiralanması nedeniyle , kendilerine husumet yöneltilemeyeceği yönünde itirazda bulunulmuşsa da; trafik sigortacısı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95/2. maddesi ve zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarının B-4 maddesi gereğince, tazminat yükümlülüğünün azaltılması veya kaldırılmasına ilişkin halleri üçüncü kişilere karşı ileri süremeyeceğinden, zarar görene ödeme yaptıktan sonra, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre kendi sigorta ettirenine rücu edebilir. Davacı sigortacı söz konusu davayı ancak kendisiyle sözleşme yapan akidine karşı açabilecektir.Davalı, sözleşmenin tarafı ve sigortalı olmasına göre, sigortalının, aracı başkasına kiralaması ( ... Tic. A.Ş) nedeniyle işleten sıfatını taşımaması, davalı sigortalının dava dışı kiracısıyla arasındaki iç ilişkide önemli olup, sigortacının trafik sigortasına dayalı olarak tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda başvurabileceği kimse, aracın gerçek işleteni kim olursa olsun sadece sigorta sözleşmesinin tarafı olan sigortalıdır. Bu nedenlerle davalı tarafın husumet itirazı kabul edilmemiştir.
Bilirkişi heyeti 28/02/2023 tarihli raporlarında özetle;".. sürücüsü tespit edilemeyen ve olay mahallini terk eden ... - plakalı otomobil sürücüsünün dava dışı mağdur yaya ...'ün yaralanması ile neticelenen dava konusu trafik kazasında % 30 (yüzde otuz ) oranında tali derecede kusurlu, dava dışı mağdur yaya ...'ün kendi yaralanması ile neticelenen dava konusu trafik kazasında % 70 (yüzde yetmiş ) oranında asli derecede kusurlu olduğu, davacı sigorta şirketinin sigorta sözleşmesinin tarafın ve akidi olan davalı sigortalısına olay yeri terke dayalı olarak rücu edebileceği, davacının davalı şirketten takip tarihi itibariyle muaccel alacağının bulunup bulunmadığının tespiti yapılmış ve davacı tarafın icra takibinde 15.915,00 TL asıl alacak, 101,92 TL faiz toplamda 16.016,92 TL tutarındaki toplam alacak ve asıl alacağa işleyecek faizi ile birlikte alacak talebinde bulunmuş olup, takip tarihi itibari ile davacının talep edilen tutarlarda alacaklı olduğu görüş ve kanaatiyle; "Neticeten işbu itirazın iptali davasına konu itirazın iptali talepli ... 28. İcra Müdürlüğü ... Esas Sayılı İcra Takip Dosyası kapsamındaki talepleri bakımından davalı'nın sorumlu bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmakla..." yönünde görüş bildirilmiştir.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; 27/07/2018 tarihinde dava daşı ...'ün ... Mahallesinde karşıdan karşıya geçtiği esnada davacının sigortalısı olan davalıya ait ... plaka sayılı aracın çarpması neticesinde ...'ün yaralandığı, yaralanması nedeniyle oluşan maluliyetten kaynaklı olarak ve Sigorta Tahkim Komisyonunun ...esas sayılı dosyasında verilen karar neticesinde davacı tarafça ...'e 15.915,00 TL ödeme yapıldığı, yapılan ödeme nedeniyle kazaya sebebiyet veren ...plaka sayılı araç maliki olan sigortalı davalı aleyhine rücuen alacak talebiyle başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali talebiyle iş bu davanın açılmış olduğu, mahkememizce hükme esas alınan ve denetlenebilir bilirkişi heyeti raporuna göre kazanın meydana gelmesinde ... plakalı otomobil sürücüsünün % 30 (yüzde otuz ) oranında , dava dışı m ...'ün ise % 70 (yüzde yetmiş ) oranında kusurlu oldukları, dava dışı şahsın maluliyeti ve kusuru oranında hesaplanan 15.915,00 TL'nin davacı tarafça ödendiği, davalı şirketin maliki olduğu aracın kazaya sebebiyet vermesi , kazadan sonra araç sürücünün kaza mahallini terk etmiş olması ve kazada aracın % 30 oranında kusurlu olması nedeniyle yapılan ödemeden kaynaklı olarak davacıya karşı davalının sorumluluğun bulunduğu, bu nedenle icra takibine yapılan itirazın yerinde olmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne, talebin haksız fiilden kaynaklı olarak dava dışı şahsa yapılan ödemeden kaynaklanması ve yargılama gerektiriyor olması nedeniyle koşulları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
1-Davanın KABULÜ ile, davalının ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin 15.915,00 TL üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına
2-Koşulları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine
3-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereği alınması gereken 1.087,15 TL harçtan peşin alınan 191,71 TL harcın mahsubu ile bakiye 895,44 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınıp hazineye gelir kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereği takdir ve tayin olunan 9.200,00 TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 4.750,25 TL yargılama gideri ( bilirkişi ücreti-posta gideri ) ile 191,71 TL harç masrafı olmak üzere toplam 4.941,96 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine
6-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26. Maddesine göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı miktar itibariyle KESİN olmak üzere karar verildi. 29/03/2023
Katip
E-imza
Hakim
E-imza