T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/196 Esas
KARAR NO : 2025/157
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 18/03/2023
KARAR TARİHİ : 04/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA: Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; "
"Müvekkil Şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, Davalıya ait, dava dilekçemiz ve delil listemiz ekinde sunulan listede belirtilen ... plakalı araç ile 17.11.2021 tarihinde ... plakalı araç ile 22.06.2022, 27.06.2022, 28.06.2022 tarihlerinde gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarları ve yasadan kaynaklı para cezalarının tahsili amacıyla ... 9.İcra Müdürlüğü ...Esas Sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emri, davalıya tebliğ edilmiştir. Borçlu müvekkil şirkete borcu olmadığını öne sürmek suretiyle borcun tamamına itiraz etmiştir. İtiraz konusu alacak hakkında takibin devamı amacıyla işbu dava ikame edilmektedir.Davalı takipte, müvekkil şirkete herhangi bir borcu bulunmadığı iddiası ile asıl alacağa ve ferileri bakımından takibe itiraz ettiğini beyan etmiş ve takibi durdurmuştur.Öncelikle, şikayete konu borcun sebebini teşkil eden ihlalli geçiş fiilinin tanımlanması gerekmektedir. İhlalli geçiş, Müvekkil Şirket tarafından yapımı ve işletmesi üstlenilen otoyolun geçiş ücreti ödenmeksizin kullanılması anlamına gelmektedir. Yasa gereği ihlalli geçiş vakıası ödemesiz geçiş anında tamamlanır ve ihlalli geçiş cezası ödemesiz geçiş anında kesinleşir. Ancak yasada öngörülen 15 günlük yasal süresi içinde geçiş ücretinin ödenmesi halinde ihlalli geçiş cezası yine yasa hükmü gereği kendiliğinden terkin olur. Müvekkil Şirket tarafından işletilen Otoyol’da yer alan gişeler OGS/HGS ve nakit/kredi kartı/banka kartı olarak tahsilat yöntemi bazlı özgülenmiştir.Gerek geçiş anında gerekse geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre boyunca OGS veya HGS etiketine bakiye yüklenmesi veya bakiye bulunması Müvekkil Şirket tarafından işletilen Otoyol’dan gerçekleştirilen ihlalli geçişlerin bedellerinin ödenmiş olduğu anlamına gelmemektedir.Müvekkil Şirket geçiş tarihi itibari ile araç sahiplerine geçiş ücretini ödeyebilmeleri için bir çok ödeme kanalı sunmaktadır. Davalı borçlunun ihlalli geçişi inkâr etmeksizin, icra dosyasına yapmış olduğu itirazın hukuki dayanaktan yoksun olduğu açıktır.Yapılacak yargılama neticesinde davalının ... 9.İcra Müdürlüğü ...Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazının iptali ile alacağın reeskont avans faizi ve diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamına ve Ek-7’de yer alan emsal kararlarda da hükmedildiği şekilde borçlu aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına ve lehimize vekâlet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini " talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı taraflara usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip zaptı tebliğ edilmiş olup davalılar tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
(II) YARGILAMA SÜRECİNDE TOPLANAN DELİLLER:
(1) Y a z ı l ı D e l i l l e r ;
... 9. İcra Dairesi'ne ait ...E.sayılı dosyasının iki hafta içinde uyap üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Türkiye Noterler Birliği'ne müzekkere yazılarak... plaka sayılı aracın ihlal yaptığı iddia edilen 17/11/2021 tarihinde, ... plaka sayılı aracın ihlal yaptığı iddia edilen 22/06/2022-28/06/2022 tarihleri arası malikini gösterir sicil kaydının mahkememizegönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne müzekkere yazılarak davaya konu ... plaka sayılı aracın ihlal yaptığı iddia edilen 17/11/2021 tarihinde, ... plaka sayılı aracın ihlal yaptığı iddia edilen 22/06/2022-28/06/2022 tarihleri itibariyle (hasar dosyası, kaza tespit tutanağı, ekspertiz raporu, kazaya dair fotoğraflar vb.) kayıtlarının mahkememizegönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Davalı asile HGS/OGS kartlarının bağlı olduğu banka veya PTT şube ve hesap bilgilerini bildirmek üzere iki haftalık kesin süre verilmesine, bildirdiği takdirde ilgili şubeye müzekkere yazılarak hesabın 17/11/2021 ve 22/06/2022-28/06/2022 tarihleri arasında bakiye durumunu gösterecek şekilde dökümün gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Dosyanın bilirkişiye tevdii ile trafik alanında uzman bilirkişiden, dosyada mevcut belgeler incelenmek suretiyle İhlalli geçiş bulunup bulunmadığı, davacının takip tarihi itibariyle ihlalli geçişten kaynaklı olarak alacağının bulunup bulunmadığı hususunda rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 22/10/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Yapılan inceleme neticesinde; dava konusu aracın ücretli karayolundan belirli aralıklarla geçiş yaptığı ve bu aracın ihlalli geçişlerine dair zaman mühürlü fotoğrafların dava dosyasında mevcut olduğu görülmektedir. (5 adet geçiş ve 5 adet fotoğraf) İlgili tarihlerde 5 adet dava konusu geçişin cezai işleme konu olduğu, 45 günlük süre içerisinde mevzuat gereği 4 katı kadar ceza bedelinin davacı tarafça geçiş bedeline ilave edildiği ve bu ihlalli geçişlere yansıtılan bedeller ile birlikte geçiş ücretlerinin toplamının 5.740,00 TL (Tablo-1) olarak hesaplanmıştır.
İhlalli geçişlere ait asıl alacak miktarının toplamı Tablo-1'den de anlaşılacağı üzere 5.740,00 TL olmaktadır. Avans faiz oranı yıllık %15,75'tir. Son ödeme tarihi, her bir ihlalli geçişten on beş gün sonrası ve takip tarihi olan 02.12.2022 tarihi arasında ve yıllık %15,75 avans faiz oranı ile yapılan hesaplama Tablo-2'de gösterilmiştir.Dava konusu ihlalli geçişlere (5 adet) yansıtılan bedeller ile birlikte ilgili dönemlerde geçerli olan ticari faiz oranı uygulanarak asıl alacak + faiz ve faiz KDV'si olmak üzere 6.012,93 TL olarak takibin devamı gerekmektedir.." rapor edilmiştir.
Celse arasında bilirkişinin raporunu sunduğu, raporun taraflara tebliğ edildiği, rapora taraflarca itiraz edilmediği görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; dava dilekçesinde belirtilen nedenlerle, davacının takip tarihi itibariyle davalıdan alacağının bulunup bulunmadığı, varsa miktarının tespiti, takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatına ilişkin koşulların oluşup oluşmadığı istemine ilişkindir.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali hali düzenmiş, 1. fıkrasında "Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin on katı tutarında idarî para cezası verilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiştir.)
3. fıkrasında "Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu sürede ödenmeyen geçiş ücretleri ve idarî para cezaları 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgili vergi dairesi tarafından takip ve tahsil edilir. Vergi daireleri tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri, tahsilatın yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Genel Müdürlük hesaplarına aktarılır.",
5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir. İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, ikinci ve üçüncü cümleler yürürlükten kaldırılmıştır.)
6. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir."
7. fıkrasında "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz."
25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen 9. fıkrada "Bu maddenin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, yedinci ve sekizinci fıkraları Bakanlık tarafından işletilen otoyolları ve erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için; beşinci, altıncı ve yedinci fıkraları ise Bakanlık tarafından 3996 sayılı Kanun ve diğer ilgili kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için de uygulanır.",
25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 19. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 3. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
Somut olayda ... 9. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında; davacı takip alacaklısı tarafından davalı aleyhine ilamsız takip başlatıldığı, toplam 5.470,00 TL asıl alacak talep edildiği, ödeme emrinin davalı takip borçlusuna 11/12/2022 tarihinde tebliği üzerine davalı takip borçlusunun süresi içerisinde, borca ve ferilerine karşı 12/12/2022 tarihinde borca itiraz dilekçesi sunduğu ve bunun üzerine takibin durduğu, itiraz dilekçesinin ve/veya takibin durdurulmasına ilişkin kararın davacı takip alacaklısına tebliğ edilmediği, eldeki davanın 1(bir) yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Uyuşmazlığın çözümü için dosya, dosyada mevcut belgeler incelenmek suretiyle ihlalli geçiş bulunup bulunmadığı, davacının takip tarihi itibariyle ihlalli geçişten kaynaklı olarak alacağının bulunup bulunmadığı hususunda rapor düzenlemek üzere trafik alanında uzman bilirkişiye tevdi edilmiştir. Bilirkişi, 22/10/2024 tarihli raporunda dava konusu aracın ücretli karayolundan belirli aralıklarla geçiş yaptığı ve bu aracın ihlalli geçişlerine dair zaman mühürlü fotoğrafların dava dosyasında mevcut olduğu, ilgili tarihlerde 5 adet dava konusu geçişin cezai işleme konu olduğu, 45 günlük süre içerisinde mevzuat gereği 4 katı kadar ceza bedelinin davacı tarafça geçiş bedeline ilave edildiği ve bu ihlalli geçişlere yansıtılan bedeller ile birlikte geçiş ücretlerinin toplamının 5.470,00 TL olduğunu hesaplamıştır.
Dosya ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacıya ait internet sitesinde, gişelerde bariyer ve gişe görevlilerin bulunduğu, geçiş ücretinin ödenmemesi durumunda araç sürücüsüne ihlalli geçiş hakkında bilginin verilmeden bariyerin açılmayacağı, araç sürücülerine gerekli bildirimler yapılmak suretiyle davalıya geçiş ücretinin cezasız olarak 15 gün içerisinde ödenmesi imkanının sunulduğu, davalı tarafça 15 günlük süre içerisinde geçiş ücretinin ödenmediği, bunun üzerine davacı tarafından davalı şirket adına geçiş ücreti ile geçiş ücretinin 4 katı tutarı kadar ceza tahakkuk ettirildiği ve devamında davalı hakkında icra takibi başlatıldığı, dosyaya sunulan fotoğraflardan davalı şirkete ait araçların davacı şirketin işlettiği yoldan ihlalli geçiş gerçekleştirdiğinin sabit olduğu kanaati ile tahakkuk ettirilen geçiş ücreti ile cezaların geçişler ile uyuşup uyuşmadığı konusunda mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bu kapsamda dosyaya sunulan bilirkişi raporunda da geçiş ihlalleri ile davacının talep ettiği cezai şart ile takip tarihi itibari ile davacının alacak miktarının icra dosyası ile uyumlu olduğu yönündeki tespiti de dikkate alınarak hüküm kurmaya ve denetime elverişli olarak düzenlendiği kabul edilen bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar verilerek alacağın likit olması da gözetilerek davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; davalı tarafından ... 9. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra takip dosyasına yapılan itirazın İPTALİNE, takibin DEVAMINA,
2-2004 sayılı İİK'nın m. 67/2 hükmü uyarınca icra inkâr tazminatı talebinin KABULÜNE; asıl alacak olan 5.470,00 TL’nin %20’si oranındaki 1.094,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40TL harçtan peşin alınan 179,90TL'nin mahsup edilerek bakiye 435,50TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.560,00TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan; 179,90TL Başvuru Harcı, 179,90TL Peşin/nisbi Harcı, 4.436,50TL Bilirkişi ücreti, Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 4.796,30TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince dava değeri olan 5.470,00TL üzerinden hesaplanan 5.470,00TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana İADESİNE,
Dair, yapılan inceleme sonucunda davacı vekilinin huzurunda, dava konusu miktar HMK'nın 341/2. Maddesindeki sınırın altında kaldığından dolayı KESİN olmak üzere karar verildi. 04/03/2025
Katip
¸E-imzalıdır
Hakim
¸E-imzalıdır