T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/734 Esas
KARAR NO : 2025/465
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/11/2023
KARAR TARİHİ : 03/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA: Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; "
" Dava şartı olan zorunlu arabuluculuğa başvurulmuş olduğuna dair açıklamalarımız. Her ne kadar karşı tarafça yetki itirazı öne sürülmemiş olsa da, her ihtimale karşın, söylemek isteriz ki;
Yetki bakımından davamızda herhangi bir beis olmayıp, işbu minvalde, aşağıda dayanılan yüksek mahkeme içtihatları mesnediyle , ikame olunan ve sonuçlanan, çok sayıda dosyamız mübrezdir. Özetle takip tarihi itibariyle, müvekkil şirket merkezi ...'dadır. HMK. M.10 hükmü, ile İİK m.50 hükmü ile HMK m.6/1 hükmü beraberce nazara alınarak, hizmetin görüldüğü yer (sözleşmenin ifa yeri), para borcuna dayanan hizmet sözleşmesinde götürülür para borcu olduğundan bahisle (alacaklının ikameti) yargı yerlerinden, seçimlik hak ile, dava ve icra takibi yürütülebilmektedir. Nitekim aşağıda, tarafı bulunduğumuz içtihatlar da bu yöndedir. Takibin Ankara'dan açılıp, davanın ise İstanbul'dan yürütülmesinde, herhangi bir yetki usulüne aykırılık mübrez değildir.
Buradan hareketle; tarafımız işletmeci müvekkil şirketin, ihlalli geçişleden doğan para alacağına dayanan takibinde, sözleşmenin ifa edileceği yerde, yani müvekkil şirket ikamet adresinde bulunan icra dairesinde takip başlatabilir.Önemle belirtmek gerekir ki, HGS/OGS sistemine sahip olmak veya banka hesabında para bulundurmak, bir borcun ödendiği anlamına gelmemektedir.Ortaya koyduğumuz üzere, icra takibimizin dayanağı 6001 sayılı kanunun m.30/5 hükmüdür. Bu hükme göre, müvekkilin işletmiş olduğu köprü ve otoyoldan ihlalli şekilde geçilmesi üzerine, araç sahibinden, geçiş ücretinin 4 katı tutarında ceza tahakkukuyla beraber bu meblağın talebinin yapılması mümkündür. Tahakkuk eden 4 katı tutarında ceza tamamen hukuka ve kanuna uygundur. Nitekim Anayasa Mahkemesi de yakın zamanda vermiş olduğu ilam ile tarafımız lehine karar vermiştir. İcra takibimizin ve işbu davamızın dayanağını oluşturan 6001 sayılı kanunun m.30/5 hükmünün iptali için yapılan başvuruyu reddetmiş ve söz konusu kanun hükmünün hukuka ve Anayasaya uygunluğunu tasdik etmiştir.
Davamızın kabulü ile ... 28.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında davalının icra takibine vaki itirazının iptaline,takibin devamına,
davalı borçlu tarafından icra takibine haksız bir şekilde itiraz edildiğinden icra takibine konu alacağın %20sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkilimize ödenmesine,
yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına, peşin olarak ödenen yargılama giderleri ve harçlarla tespit edilecek avukatlık vekâlet ücretinin davalı borçludan tahsili ile müvekkilimize verilmesine, karar verilmesini.." talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı tarafa usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip zaptı tebliğ edilmiş olup davalılar tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
(II) YARGILAMA SÜRECİNDE TOPLANAN DELİLLER:
(1) Y a z ı l ı D e l i l l e r ;
... 28.İcra Müdürlüğü'nün ...E.sayılı dosyasının dosyamız arasına alınmasına karar verilmiştir.
Türkiye Noterler Birliği'ne müzekkere yazılarak ...plaka sayılı aracın ihlal yaptığı iddia edilen ...tarihleri arası malikini gösterir sicil kaydının mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Davalı asile HGS/OGS kartlarının bağlı olduğu banka veya PTT şube ve hesap bilgilerini bildirmek üzere iki haftalık kesin süre verilmesine, bildirdiği takdirde ilgili şubeye müzekkere yazılarak hesabın 16/02/2017-24/08/2017 tarihleri arasında bakiye durumunu gösterecek şekilde dökümün gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Bilirkişi incelemesi yapılarak dosyanın mahkememizce resen belirlenecek trafik alanında uzman bilirkişiye tevdine, dosyada mevcut belgeler ve davacı tarafça dosyaya sunulan pdf kayıtları incelenmek suretiyle İhlalli geçiş bulunup bulunmadığı, davacının takip tarihi itibariyle ihlalli geçişten kaynaklı olarak alacağının bulunup bulunmadığı hususunda rapor alınmasına karar verilmiştir.
Davalı için tacir araştırması yapılmasına karar verilmiştir.
Uyap sistemi üzerinden ... plakalı aracın sahiplik bilgisinin sorgulanarak dosya arasına alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 16/08/2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle: "Dosya içeriğindeki belgelerin ve CD incelemesi sonucu; davaya konu geçişlerin ihlalli geçiş olduğu, 15 ihlalli geçiş için geçiş bedeli toplamı 463,70 TL, ceza bedeli toplamı 1.853,40 TL olarak hesaplanmış, geçiş bedelleri ile ceza bedeli toplamı 2.316,75 TL'nin davalı şirketten alınıp davalı kuruma verilmesi gerektiği kanaati oluşmuştur.." rapor edilmiştir.
... Vergi Dairesi Başkanlığı, ... Vergi Dairesi Başkanlığı'na, ... Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığı'na yazılan müzekkereye cevap verildiği görülmüştür.
Dosyanın celse arasında bilirkişiden döndüğü, bilirkişi raporunun taraflara usulüne uygun tebliğ edildiği, davacı tarafın rapora karşı beyan dilekçesi sunduğu görülmüştür.
Davacının takip talebinde KDV ve takip öncesi faiz talebinde bulunduğu, dava dilekçesinde ana paranın yanında yine takip öncesi faiz ve takip öncesi kdv ilişkin açıklamalarda bulunulduğu, alınan bilirkişi raporlarında faiz ve kdv tespitlerinin yapılmadığı, raporun hüküm kurmaya elverişli olmadığı anlaşılmakla ek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Davalı tarafa çıkartılan bilirkişi raporuna ilişkin tebligat parçasının dosya arasında dönmediği anlaşılmakla raporun ve duruşma tutanağının davalıya tebliğine karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 29/03/2025 tarihli bilirkişi ek raporundan özetle: "Dosya içeriğindeki belgelerin ve CD incelemesi sonucu; davaya konu geçişlerin ihlalli geçiş olduğu, 15 ihlalli geçiş için geçiş bedeli toplamı 463,70 TL, ceza bedeli toplamı 1.853,40 TL olarak hesaplanmış, geçiş bedelleri ile ceza bedeli toplamı 2.316,75 TL'nin davalı şirketten alınıp davalı kuruma verilmesi gerektiği kanaati oluşmuştur. İşbu 15 ihlalli geçişe ait gecikme zammı hesaplanarak geçiş tarihleri ile takip tarihi olan 14.11.2017 arası itibarıyla toplam 135,31 TL, ihlalli geçiş bedelleri ile gecikme zammı toplamının ise 2.451,56 TL olduğu tespit ve mütalaa edilmiştir.." rapor edilmiştir.
... 28.İcra Müdürlüğü'nün kapatıldığı anlaşıldığından, davacı vekiline dava konusu -... 28.İcra Müdürlüğü'nün ...E.sayılı dosyasının yeni müdürlük ve esas bilgilerini mahkememize bildirmek üzere iki haftalık kesin süre verilmesine karar verilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; dava dilekçesinde belirtilen nedenlerle; takip tarihi itibariyle davacının alacağının bulunup bulunmadığı varsa miktarının tespiti ile icra inkar tazminatına ilişkin koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarına ilişkindir.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali hali düzenmiş, 1. fıkrasında "Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin on katı tutarında idarî para cezası verilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiştir.)
3. fıkrasında "Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu sürede ödenmeyen geçiş ücretleri ve idarî para cezaları 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgili vergi dairesi tarafından takip ve tahsil edilir. Vergi daireleri tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri, tahsilatın yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Genel Müdürlük hesaplarına aktarılır.",
5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir. İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, ikinci ve üçüncü cümleler yürürlükten kaldırılmıştır.)
6. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir."
7. fıkrasında "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz."
25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen 9. fıkrada "Bu maddenin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, yedinci ve sekizinci fıkraları Bakanlık tarafından işletilen otoyolları ve erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için; beşinci, altıncı ve yedinci fıkraları ise Bakanlık tarafından 3996 sayılı Kanun ve diğer ilgili kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için de uygulanır.",
25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 19. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 3. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
Somut olayda ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasında; davacı takip alacaklısı tarafından davalı aleyhine ilamsız takip başlatıldığı, toplam 5.280,71TL asıl alacak talep edildiği, ödeme emrinin davalı takip borçlusuna 21/12/2017 tarihinde tebliği üzerine davalı takip borçlusunun süresi içerisinde, borca ve ferilerine karşı 28/12/2017 tarihinde borca itiraz dilekçesi sunduğu ve bunun üzerine takibin durduğu, itiraz dilekçesinin ve/veya takibin durdurulmasına ilişkin kararın davacı takip alacaklısına tebliğ edilmediği, eldeki davanın 1(bir) yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Uyuşmazlığın çözümü için dosya, dosyada mevcut belgeler ve davacı tarafça dosyaya sunulan pdf kayıtları incelenmek suretiyle ihlalli geçiş bulunup bulunmadığı, davacının takip tarihi itibariyle ihlalli geçişten kaynaklı olarak alacağının bulunup bulunmadığı hususunda rapor düzenlemek üzere trafik alanında uzman bilirkişiye tevdi edilmiştir. Bilirkişi, 16/08/2024 tarihli raporunda davaya konu geçişlerin ihlalli geçiş olduğu, 15 ihlalli geçiş için geçiş bedeli toplamı 463,70 TL, ceza bedeli toplamı 1.853,40 TL olarak hesaplanmış, geçiş bedelleri ile ceza bedeli toplamı 2.316,75 TL'nin davalı şirketten alınıp davalı kuruma verilmesi gerektiği kanaatini bildirmiştir. Bilirkişi, 29/03/2025 tarihli ek raporunda 15 ihlalli geçişe ait gecikme zammı hesaplanarak geçiş tarihleri ile takip tarihi olan 14.11.2017 arası itibarıyla toplam 135,31 TL, ihlalli geçiş bedelleri ile gecikme zammı toplamının ise 2.451,56 TL olduğunu tespit etmiştir.
Dosya ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacıya ait internet sitesinde, gişelerde bariyer ve gişe görevlilerin bulunduğu, geçiş ücretinin ödenmemesi durumunda araç sürücüsüne ihlalli geçiş hakkında bilginin verilmeden bariyerin açılmayacağı, araç sürücülerine gerekli bildirimler yapılmak suretiyle davalıya geçiş ücretinin cezasız olarak 15 gün içerisinde ödenmesi imkanının sunulduğu, davalı tarafça 15 günlük süre içerisinde geçiş ücretinin ödenmediği, bunun üzerine davacı tarafından davalı adına geçiş ücreti ile geçiş ücretinin 4 katı tutarı kadar ceza tahakkuk ettirildiği ve devamında davalı hakkında icra takibi başlatıldığı, dosyaya sunulan fotoğraflardan davalıya ait ... plakalı aracın davacı şirketin işlettiği yoldan 15 defa ihlalli geçiş gerçekleştirdiğinin sabit olduğu kanaati ile tahakkuk ettirilen geçiş ücreti ile cezaların geçişler ile uyuşup uyuşmadığı konusunda mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bu kapsamda dosyaya sunulan bilirkişi raporunda da geçiş ihlalleri ile davacının talep ettiği cezai şart ile takip tarihi itibari ile davacının alacak miktarının 15 ihlalli geçiş yönünden uyumlu olduğu yönündeki tespiti de dikkate alınarak hüküm kurmaya ve denetime elverişli olarak düzenlendiği kabul edilen bilirkişi raporu doğrultusunda davanın 2.316,95 TL asıl alacak yönünden kabulüne karar verilmiş; davalı borçlunun takibe konu alacağın 400 TL'sini kabul ettiği hükümde gözetilmiş; işlemiş faize ilişkin talep yönünden temerrüt tarihi olan 15 günlük geçiş ücretini cezasız ödeyebileceği süre ile takip tarihi (18/11/2017) aralığında yıllık %9,75 faiz oranında mahkememizce yeniden hesaplanmış; 70,75 TL işlemiş faiz alacağı olduğu hesaplanmış; KDV Kanunu hükümleri gereğince 70,75 TL X 0,18 KDV = 12,73 TL KDV bedeli hesaplanmış; bu nedenlerle davanın kabulüne karar verilerek alacağın likit olması da gözetilerek davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; davalı tarafından ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyasına yapılan itirazın 2.316,95 TL asıl alacak, 70,75 TL işlemiş faiz, 12,73 TL faizin KDV'si yönünden, davalı tarafça itiraz edilmeyen 400,00 TL'nin düşümü ile toplam 2.000,43 TL yönünden İPTALİNE, takibin aynı şartlarla, işlemiş faize %18 oranında KDV uygulanmak suretiyle DEVAMINA,
2-2004 sayılı İİK'nın m. 67/2 hükmü uyarınca icra inkâr tazminatı talebinin KABULÜNE; asıl alacak olan 2.316,95 TL’den davalı tarafça itiraz edilmeyen 400,00 TL'nin düşümü ile 1.916,95 TL'nin %20’si oranındaki 383,39 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40TL harçtan peşin alınan 269,85TL'nin mahsup edilerek bakiye 345,55TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan; 269,85TL Başvuru Harcı, 269,85TL Peşin/nisbi Harcı, 4.751,00TL Bilirkişi ücreti, Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 5.290,70TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince dava değeri olan 2.000,43TL üzerinden hesaplanan 2.000,43TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana İADESİNE,
Dair, yapılan inceleme sonucunda davacı vekilinin huzurunda, dava konusu miktar HMK'nın 341/2. Maddesindeki sınırın altında kaldığından dolayı KESİN olmak üzere karar verildi. 03/06/2025
Katip
¸E-imzalıdır
Hakim
¸E-imzalıdır