T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/226 Esas
KARAR NO : 2025/692
DAVA : İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 04/04/2024
KARAR TARİHİ : 09/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA: Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; "
"Müvekkil ile davalı şirket arasında akdedilmiş olan alt taşıyıcılık sözleşmesi uyarınca uluslararası yük taşımacılığı alanında ticaret yürütülmektedir.
İş bu ticaret kapsamında dava dışı ...Tic Ltd. Şti. tarafından yükleme yeri ...varış gümrüğü ... Gümrük Müdürlüğü olan taşımayı davalı alt taşıyıcısı ... Şti'ne ait ... plakalı araç ile 11.09.2020 tarihinde ...'dan yükleme yapmak sureti ile taşıma gerçekleştirilmiştir.
Devamında 21.09.2020 tarihinde taşıma işi tamamlanmıştır. Taşıma konusu mallar ... Gümrük Müdürlüğü'ndeki ...'ya teslim edilmiş olup taşıma konusu malların davalı alt taşıyıcı .... Şti' ne ait ... plakalı aracı ile yapıldığı konusunda ihtilaf bulunmamaktadır. Müvekkil şirketin hasarlanan malların hasarlanmasında kusuru bulunmamaktadır.
İş bu taşımadan kaynaklı olarak dava dışı ...Şti.'ne ait olan taşıma konusu mallarda oluşan zarardan kaynaklı olarak kendi sigorta şirketine başvurarak zararlarının ödemesini almıştır.Alınan kapak hesabı sonrasında müvekkil şirket tarafından öncelikle 60.405,39 TL ödeme yapılmış olup iş bu ödemenin davalıdan alt taşıma sözleşmesi kapsamında kusurlu olan tarafın davalı olması sebebiyle rücuen tahsili için de ... İcra Müdürlüğü ... Es. Sayılı icra takibi başlatılmış ve davalı tarafça haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edilmiştir.
Ancak ikinci kapak hesabı doğrultusunda yapılan ek ödemenin fazla olduğu tespit edilmiş olmakla müvekkil şirkete 5.179,62 TL geri iade edilmiştir. Ancak ödeme iadesinden önce takip başlatıldığı için ilk ödenen rakam üzerinden başlatılan ... İcra Müdürlüğü ... Es. sayılı icra takibinin 23.850,89 TL olarak devamına karar verilmesini talep etmekteyiz. Davamızın kabulüne, davalı/borçlunun haksız ve kötü niyetli ... İcra Müdürlüğü ... Es. ve ... İcra Müdürlüğü... Es. Sayılı dosyalarına yapmış olduğu itirazlarının ayrı ayrı iptali ile takiplerin devamına, haksız ve kötü niyetli itiraz sebebiyle alacağın her bir dosya için ayrı ayrı %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına,
yargılama giderleri ile vekalet ücretlerinin davalı/borçlu üzerinde bırakılmasına karar verilmesini...." talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı vekili tarafından Mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle;
"Meydana gelen hasarda müvekkil şirketin hiçbir kusuru bulunmamaktadır. Hasarın taşıma esnasında olduğuna ilişkin somut hiçbir delil bulunmadığı gibi, hasarın antrepoda yükleme ya da boşaltma esnasında olup olmadığına ilişkin de eksper raporunda hiçbir değerlendirme yapılmamıştır. Kaldı ki, hasarın ambalajlama yetersizliğinden kaynaklandığı kanaatindeyiz.
Bu nedenle meydana gelen hasarda müvekkilin herhangi bir kusuru bulunmamaktadır. Somut olayda meydana gelen hasar taşıma aşamasında meydana geldiğine ilişkin olarak somut bir delil yoktur. Davaya konu edilen icra dosyalarına dayanak olarak belirtilen mahkeme kararında hükme esas alınan bilirkişi raporunda dahi " hasarın nasıl oluştuğuna ilişkin görgü ve anlatım bulunmamaktadır." şeklinde belirtilmiştir. Yani, hasarın hangi aşamada olduğuna ya da ambalajlamadan kaynaklı bir hasar olup olmadığına ilişkin hiçbir inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır.
İcra inkar tazminatı talepleri de hukuka ve hakkaniyete aykırıdır.
Müvekkil şirketin dava konusu olayı da kapsayan; ...Sigorta Şirketi'den poliçesi olup, davanın ... Sigorta Şirketi'’ne ihbarını arz ve talep ederiz. Müvekkilimizin başkaca her türlü yasal hakkı saklı kalmak kaydı ile;
davanın ... Sigorta Şirketi'ne ihbarına, haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile dava masraf ve ücreti vekaletin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini...."savunmuştur.
CEVAP; İhbar Olunan vekili tarafından Mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle;
" Dava dilekçesinde bahsi geçen taşımaya konu emtia, müvekkil şirkette ... numaralı ve 05/04/2020 - 2021 vade tarihli Nakliyat Aracısı / Komisyoncusu Yasal Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile davalı adına sigortalanmıştır. Müvekkil şirkete tazminat talebinde bulunulmamış olup, müvekkilin sorumluluğu yönünden zamanaşımı süresi de geçmiştir.sigortalı tarafından genel ve özel şartlar gereğince müvekkil şirkete usulüne uygun bildirimde bulunulmamış ve zamanaşımı süresi de geçmiş olduğundan müvekkil şirketin dava konusu hasardan hiçbir şekilde sorumluluğu bulunmamaktadır.
Kabul anlamında olmamakla, sigortalı şirketin nakliye komisyonucusu olması dolayısıyla meydana geldiği iddia olunan zarardan sorumluluğu söz konusu olmayacaktır.
Davanın açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkil şirket aleyhine yargılama giderlerine, faize ve vekalet ücretine hükmolunmamasını talep ederiz.
Öncelikle zamanaşımı nedeniyle müvekkil şirketin sorumlu olmadığının tespitine,
dava konusu taleplerden müvekkil şirketin poliçe kapsamında ve Genel Şartlar gereği sorumluluğu bulunmadığından davanın reddine,
Müvekkil şirket ihbar olunan olduğundan hakkında hüküm tesis edilmemesine,
yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini.." savunmuştur.
(II) YARGILAMA SÜRECİNDE TOPLANAN DELİLLER:
(1) Y a z ı l ı D e l i l l e r ;
... İcra Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... ve ...esas sayılı dosyalarının uyap üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
... 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ...ve ... esas sayılı dosyalarının uyap üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
... 14. İcra Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... (eski esas ...) esas sayılı dosyalarının uyap üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
... Arabuluculuk Bürosu'na müzekkere yazılarak ... numaralı dosyasının uyap üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Davalı vekilinin talebi üzerine ... Sigorta Şirketi'ne davanın ihbar edildiği, ihbar olunan tarafından beyan dilekçesi sunulduğu görülmüştür.
... 14.ATM'nin ...E.sayılı dosyasının gönderildiği, dava dosyalarının istinaf aşamasında olduğunun kesinleşmediğinin bildirildiği görülmüştür.
... 14.ATM'nin ...E.sayılı dosyasının akıbetinin beklenilmesine, duruşmadan 10 gün önce akıbetinin sorulmasına karar verilmiştir.
Geçen celse ara kararı gereği yazılan müzekkereye ikmalen cevap verildiği, kararın 12/07/2024 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
Dosyanın bir taşımacılık (CMR) alanında uzman bilirkişi ile bir nitelikli hesaplamalar konusunda uzman bilirkişiye tevdii ile, ... 14. ATM'nin ...E.sayılı dosyası da incelenerek, davacı ile davalı arasında imza edilen alt taşıma sözleşmesi nedeniyle taşıma sırasında emtiada oluşan zararın dava dışı şirkete mahkeme kararı sonucu ödenmesi nedeniyle alt taşıyana rücu edip edemeyeceği, edebilirse miktarı yönünde rapor alınmasına karar verilmiştir.
Mahkememizin 21/01/2025 tarihli celsesi 1 nolu ara karar gereği dosyanın bir taşımacılık (CMR) alanında uzman bilirkişi ile bir nitelikli hesaplamalar konusunda uzman bilirkişiye tevdiine karar verildiği, ilgili kalem personeli (309756) tarafından sehven dosyanın mali müşavir bilirkişiye tevdi edildiği anlaşıldığından; dosya yeniden ele alınarak incelenmiştir.
27/01/2025 tarihli bilirkişi teslim tutanağında görevlendirilen bilirkişi ...'in(Mali Müşavir) ilgili kalem personeli (...) tarafından sehven eklendiği anlaşılmakla, görevlendirilmesinin kaldırılarak yerine taşımacılık alanında uzman bilirkişi ...'in görevlendirilmesine karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 27/04/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Davaya konu taşımacılık; ... arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı olup CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğundan taşıma esnasında meydana gelen hasar ve zıyamna ilişkin ihtilafın öncelikli olarak CMR Konvansiyonu (Karayoluyla Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Anlaşma) hükümleri ile çözülmesi gerektiği, Davaya konu taşımacılığın parsiyel taşımacılık olması nedeniyle; CMR m.17/1 ve m.17/4 ile sayılan sebepler ve bunların zarar oluşumunda katkısı bakımından ortak eylem veya karşılıklı fiiller söz konusu olmadığından CMR m.17/1 kapsamında hasar oluştuğundan davalı taşıma şirketinin oluşan hasardan tek başına sorumlu olduğu kanaatine varıldığı, dava dışı gönderici firmanın ambalajlama kurusu tespit edilemediğinden taşımacılık faaliyeti sırasında meydana gelen hasardan sorumluluğu olmadığı, meydana gelen hasardan davalı taşıyıcının 96100 kusurlu olduğu kanaatine varıldığı, Sayın Mahkemenin davalı taşıyıcının taşıma faaliyetinde meydana gelen hasardan dolayı tazminat ödemesini taktir etmesi durumunda; CMR Konvansiyonu madde 34 ile TTK — Kitap madde 888 hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; fiili taşıyıcı... A.Ş. firmasının ödenecek tazminattan sorumlu olduğu kanaatine varıldığı, Sayın Mahkemenin davalı taşıma şirketini tazminat ödemesini taktir etmesi durumunda; davaya konu taşımacılık işinde meydana gelen hasarla ilgili olarak davalı taşıyıcı şirket için CMR Konvansiyonunun 29. maddesinin uygulanmasına yer olmayıp, davalı taşıyıcının “taşıyıcının sınırlı sorumluluk” ilkesinden yararlanabileceği kanaatine varılmış olup teslimat esnasında hasarlı olarak tespit edilen emtianın 322,00 kg ağırlığında olduğu, CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarı 3.204,45 EUR olduğu, bu kapsamda dosyada mübrez sözleşmeler ve alt taşıyıcının asıl taşıyıcıya düzenledi faturalar kapsamında davanın rücuya kabil olduğu; rucuya kabil tutarın: her ne kadar 3.915,50 EUR olarak belirtilmiş olsa da CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarı olan 3.204,45 EUR olduğu; Dava konusu yurtdışı karayolu taşıma işinde hasar ihbarının, CMR Konvansiyonuna göre süresi içinde ve usulüne uygun yapıldığı, kusur, zarar, sorumluluk ve tazminat bakımından yargılamayı gerektiren dosya kapsamı gözetilerek, takip yolu ile alacak talebi yöneltilmiş ise de inkâr tazminatına hükmedilip hükmedilemeyeceği hususunun Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu.." rapor edilmiştir.
Davalı vekilinin 20/05/2025 tarihli bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesi üzerine dosya ele alınarak incelenmiştir.
Dosyanın raporunu sunan bilirkişilere tevdii ile, davalı vekilinin bilirkişi raporuna itiraz ve beyan dilekçeleri doğrultusunda, her bir itiraza cevap verir, denetlenebilir ek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 08/08/2025 Tarihli ek bilirkişi raporunda özetle; "Kök rapordaki teknik tespit ve değerlendirmelere ilaveten; Davacı firmanın rücu borcunu öğrendiği tarih (21.02.2024) ile davaya konu hasara yönelik ödediği tazminatın tahsilatı için başlatılan icra takip tarihi (29.02.2024) arasında üç aydan daha az süre olduğu tespit edildiğinden davacı firmanın davalı firmaya rücu alacağı için başlattığı icra tarihinin zaman aşımına uğramadığı kanaatine varıldığı, davalı firma tarafından kök rapora yapılan diğer beyan ve itirazlar incelenmiş, değerlendirilmiş olup; nihai takdiri yüce mahkemeye ait olmak üzere, kök rapor sonuç ve kanaatimizi değiştirmeyi gerektirir yeni bir değerlendirme sonucuna ulaşılmadığı.."rapor edilmiştir.
Celse arasında davalı vekili tarafından rapora itiraz dilekçesi sunulduğu, 29/05/2025 tarihinde dosyanın raporunu sunan bilirkişilere tevdii ile, davalı vekilinin bilirkişi raporuna itiraz ve beyan dilekçeleri doğrultusunda, her bir itiraza cevap verir, denetlenebilir ek rapor tanziminin istenilmesine dair ara karar kurulduğu, ara kararın taraflara tebliğ edildiği, dosyanın bilirkişilere tevdi edildiği, bilirkişilerin ek raporunu sunduğu, ek raporun taraflara tebliğ edildiği, davalı vekili tarafından rapora itiraz dilekçesi sunulduğu görülmüştür.
Bilirkişi ek raporuna itirazların dosyanın yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmesini gerektirmediği kanaati ile takdiren reddine karar verilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; davacı ile davalı arasında imza edilen alt taşıma sözleşmesi nedeniyle taşıma sırasında emtiada oluşan zararın dava dışı şirkete mahkeme kanalıyla ödenmesi nedeniyle alt taşıyana rücu amacıyla başlatılan icra takibine vakii itirazın İİK.m.67 hükmü doğrultusunda iptali istemine ilişkindir.
İstanbul BAM 45. Hukuk Dairesinin ...Esas, ... Karar sayılı ilamında vurgulandığı üzere "... TTK'nun Taşıma komisyonculuğu sözleşmesi başlıklı 917. Maddesi ; (1) Taşıma işleri komisyonculuğu sözleşmesi ile komisyoncu eşya taşıtmayı üstlenir. Bu sözleşme ile gönderen, kararlaştırılan ücreti ödeme borcu altına girer. (2) Taşıma işleri komisyonculuğu bir ticari işletme faaliyetidir. (3) Bu Kısımdaki özel hükümler saklı kalmak üzere, komisyonculuk sözleşmesi ve eşyanın taşınmasına ait konularda taşıma sözleşmesine ilişkin hükümler taşıma işleri komisyonculuğuna da uygulanır.'' şeklindedir. CMR 17.maddesi 1 . Taşımacı , yükü teslim aldığı andan, teslim edinceye kadar , bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasardan sorumludur . 3. Taşımacı taşımayı yapmak için kullandığı kusurlu taşıtları, bu taşıtı kiraladığı kişinin veya vekilinin yahutta çalışanlarının hata ve veya ihmallerinden dolayı sorumludur ...
CMR 23 ve 25 maddelerinde bu sözleşmenin hükümleri gereğince bir taşıyıcı, yükün kısmen veya tamamen kaybından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda hesaplamanın nasıl yapılacağı düzenlenmiş ise de aynı konvansiyonun 29 maddesinde "Hasar, taşımacının kendi kötü hareketinden veya davaya bakan mahkemenin kararı ile isteyerek kötü harekete eşdeğer sayılan kusurundan ileri gelmiş ise taşımacı, sorumluluğunu kaldıran veya sınırlayan yahut da kanıt yükünü karşı tarafa yükleyen bu maddenin hükümlerinden yararlanamaz. Bilerek kötü hareket veya kusur taşımacının vekil veya çalışanları tarafından görevleri sırasında işlenmiş ise, aynı hüküm uygulanır. Bundan başka, böyle bir durumda adı geçen vekiller, çalışanlar ve diger kişiler kişisel sorumlulukları yönünden 1 inci paragrafta belirtilen bu bölüm hükümlerinden yararlanamazlar." düzenlemesi yer almaktadır.
Somut olayda taşıma sırasında ...'de 17/03/2016 tarihinde düzenlenen CMR belgesindeki hasar notundan anlaşıldığı üzere emtiayı oluşturan kolilerin alıcının teslim alacağı .... antrepoya ulaşmadan önce taşıma esnasında açılarak içlerinden hırsızlık yapıldığının sonra kolilerin tekrar kapatıldığının anlaşıldığı, başka ifade ile emtia taşıyıcının sorumluluğunda iken kasta dayalı eylemle emtiadan hırsızlık yapıldığının anlaşıldığı, bu bağlamda CMR 29. Madde gereğince 23-25 maddelerinin uygulanamayacağı, davalı taşıyıcıların ağır kusurlu olduğunun kabulünün ve tüm zarardan sorumlu olması gerektiği sonucuna varılmıştır. Denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporunda; hesaplanan zarar miktarı somut olaya uygun kadri marufunda olarak değerlendirildiğinden mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmuştur...".
Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun ... Esas,...Karar sayılı ilamında vurgulandığı üzere "... Bilindiği üzere rücu hakkı, nihai olarak başkasının ödemesi gereken bir borcu tamamen veya kısmen ifa eden kişinin, yapmış olduğu ifayı asıl borçluya dönerek isteme hakkıdır. Söz konusu hak, başkasına ait bir borcu ifa ettiği için mal varlığında kayba uğrayan kişiye tanınan ve mal varlığındaki bu eksilmeyi gidermeye yönelen, tazminat niteliğinde bir talep hakkıdır. Rucü hakkı, alacaklı ile asıl borçlu arasındaki asıl borç ilişkisinden bağımsız, rücu eden ile edilen arasındaki hukuki ilişkiden doğan tamamen yeni bir haktır. Diğer bir anlatımla asıl alacağı ödeyen kişi, bu alacaktan bağımsız olarak kendi şahsında doğan bir hak elde etmektedir. Bunun sonucu olarak da rücu hakkı bu hakka sahip olan kişinin şahsında doğduğu anda muaccel hâle gelmektedir. Keza ödeyenin mal varlığındaki zarar, ödeme anında doğmaktadır. Bu durumda, davalıya ait borcu mahkeme ilamı uyarınca ödemek zorunda kalan davacının zararı ödeme tarihinde doğduğundan, açtığı rücu davasında ödeme tarihinden itibaren faiz talep edebilmesi için karşı tarafı ayrıca bir ihtar ile temerrüde düşürmesine gerek olmadığı Hukuk Genel Kurulunca kabul edilmiştir...".
Dosya incelendiğinde; dava konusu ticari ürünlerin Fransa'dan Türkiye'ye taşınması için dava dışı sigortalı ...Tic. Ltd. Şti.'nin davacı ile taşıma sözleşmesi yapıldığı, davacı ...'nın ise taşıma işinin fiilen yapılması için davalı ... ile anlaştığı, dava konusu ürünlerde varış aşamasında yapılan kontrollerde hasar tespit edildiği, dava dışı ...'un kendi sigorta şirketinden zararını tazmin ettiği, sigorta şirketinin davacıya ... 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyası ile rücu davası açtığı, Mahkemece davanın KISMEN KABULÜ ile davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan ... 14. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yöneltilen — itirazının kısmen iptaline, takibin 33.717,99 TL üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, fazlaya dair istemin reddine karar verildiği; davacının istinaf başvurusunun ise usulden reddine karar verildiği, sigorta şirketi tarafından eski ... 14. İcra Müdürlüğünün ...Esas, yeni ... esas sayılı dosyası ile icra takibine devam edildiği, davacı tarafından 60.405,39 TL ödeme yapıldığı, bunun üzerine davacının davalı aleyhine ... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığı, ... 14. İcra Müdürlüğünün ... Esas, yeni ...esas sayılı dosyasında yeni kapak hesabı alındığı, bakiye bedel 29.030,51 TL'nin de davacı tarafından sigorta şirketine ödendiği, bu ödemenin rücu edilmesi için davacının davalı aleyhine ... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığı, sigorta şirketine yapılan ikinci ödemenin fazla olduğu tespit edilerek davacıya 5.179,62 TL iade edildiği, davacı tarafından davalının itirazlarının iptaline, ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası yönünden takibin 23.850,89 TL olarak devamına karar verilmesi isteminde bulunulduğu anlaşılmıştır. Davalı tarafça davalının kusuru bulunmadığından bahisle davanın reddi gerektiği savunulmuştur.
Uyuşmazlığın çözümü kapsamında dosya ... 14. ATM'nin...E.sayılı dosyası da incelenerek, davacı ile davalı arasında imza edilen alt taşıma sözleşmesi nedeniyle taşıma sırasında emtiada oluşan zararın dava dışı şirkete mahkeme kararı sonucu ödenmesi nedeniyle alt taşıyana rücu edip edemeyeceği, edebilirse miktarı yönünde rapor hazırlamak üzere bir taşımacılık (CMR) alanında uzman bilirkişi ile bir nitelikli hesaplamalar konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilmiştir. Bilirkişi heyeti, 27/04/2025 tarihli raporunda ve 08/08/2025 tarihli ek raporunda taşıma esnasında meydana gelen hasar ve zıyana ilişkin ihtilafın öncelikli olarak CMR Konvansiyonu hükümleri ile çözülmesi gerektiği, davaya konu taşımacılığın parsiyel taşımacılık olması nedeniyle; CMR m.17/1 ve m.17/4 ile sayılan sebepler ve bunların zarar oluşumunda katkısı bakımından ortak eylem veya karşılıklı fiiller söz konusu olmadığından CMR m.17/1 kapsamında hasar oluştuğundan davalı taşıma şirketinin oluşan hasardan tek başına sorumlu olduğu kanaatine varıldığı, dava dışı gönderici firmanın ambalajlama kusuru tespit edilemediğinden taşımacılık faaliyeti sırasında meydana gelen hasardan sorumluluğu olmadığı, meydana gelen hasardan davalı taşıyıcının %100 kusurlu olduğu kanaatine varıldığı, davaya konu taşımacılık işinde meydana gelen hasarla ilgili olarak davalı taşıyıcı şirket için CMR Konvansiyonunun 29. maddesinin uygulanmasına yer olmayıp, davalı taşıyıcının “taşıyıcının sınırlı sorumluluk” ilkesinden yararlanabileceği kanaatine varılmış olup teslimat esnasında hasarlı olarak tespit edilen emtianın 322,00 kg ağırlığında olduğu, CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarı 3.204,45 EUR olduğu tespit edilmiştir.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu emtianın 7 adet / net 3.405 kg / brüt 3.548 kg gaz üfleyici fan olduğu, 21/09/2020 tarihinde emtianın Başak Antrepo tesislerine varışı aşamasında yapılan kontrollerde hasar tespit edildiği, 27/10/2020 tarihli emtia ekspertiz raporunda hasarın meydana gelme sebebinin parsiyel yüklemeye bağlı yükleme, tahliye veya aktarmalar esnasında veya aktarma lojistik tesislerinde hatalı elleçleme sebebiyle düşürülmesi sonucu meydana geldiği kanaatine varıldığı, hasarın farklı bir sebeple meydana geldiğinin davalı tarafça ispat edilmediği, dava konusu taşımanın uluslararası karayolu taşımacılığına ilişkin olduğu, olayda CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiği, dava konusu taşıma işinde davalının sorumluluğu belirlenirken CMR'nin taşımacının sorumluluğuna ilişkin 17. maddesinin uygulanacağı, davaya konu taşımacılığın parsiyel taşımacılık olduğu, bilirkişi raporunda belirtildiği ve mahkememizce de benimsendiği üzere davaya konu taşımacılığın parsiyel taşımacılık olması nedeniyle; CMR m.17/1 ve m.17/4 ile sayılan sebepler ve bunların zarar oluşumunda katkısı bakımından ortak eylem veya karşılıklı fiiller söz konusu olmadığından CMR m.17/1 kapsamında hasar oluştuğundan davalı taşıma şirketinin oluşan hasardan tek başına sorumlu olduğu; ayrıca dava dışı gönderici firmanın ambalajlama kusuru olmadığından taşımacılık faaliyeti sırasında meydana gelen kısmi hasardan sorumluluğu olmadığı, meydana gelen kısmi hasardan davalı taşıyıcının %100 kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
Davalı tarafından somut olayda taşımacının sınırlı sorumluluğuna ilişkin CMR hükümlerinin uygulanması gerektiğinin savunulduğu; taşımacının sınırlı sorumluluğuna ilişkin düzenlelerin CMR'nin 23 ve 25 maddelerinde yer aldığı, aynı Konvansiyonun 29 maddesinde ise "Hasar, taşımacının kendi kötü hareketinden veya davaya bakan mahkemenin kararı ile isteyerek kötü harekete eşdeğer sayılan kusurundan ileri gelmiş ise taşımacı, sorumluluğunu kaldıran veya sınırlayan yahut da kanıt yükünü karşı tarafa yükleyen bu maddenin hükümlerinden yararlanamaz. Bilerek kötü hareket veya kusur taşımacının vekil veya çalışanları tarafından görevleri sırasında işlenmiş ise, aynı hüküm uygulanır. Bundan başka, böyle bir durumda adı geçen vekiller, çalışanlar ve diger kişiler kişisel sorumlulukları yönünden 1 inci paragrafta belirtilen bu bölüm hükümlerinden yararlanamazlar." düzenlemesinin yer aldığı, hasarlı ürünün brüt ağırlığının 322 kg olduğu, X 8,33 SDR formülü ile taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarının 2.682,26 SDR hesaplandığı, taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarının 3.204,45 EUR olduğu bilirkişilerce tespit edilmiştir.
Yukarıda atıf yapılan Yargıtay HGK kararı uyarınca rücuen tazminat istemlerinde davacının zararının ödeme tarihinde doğduğu, somut olay incelendiğinde; davacı tarafından ... 14. İcra Müdürlüğünün... Esas, yeni ... esas sayılı dosyasına 60.405,39 TL'nin 28/02/2024 tarihinde ödendiği; 28/02/2024 tarihinde EUR efektif satış kurunun 33,8399 olduğu, yapılan ödemenin TL karşılığının 1.785,03 EUR olduğu, davacı tarafından davalı aleyhine bu bedel için 28/02/2024 tarihinde ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile yasal faizi ile rücuen tazmin isteminde bulunulduğu; davacı tarafından ... 14. İcra Müdürlüğünün ...Esas, yeni ... esas sayılı dosyasına 29.030,51 TL'nin 20/03/2024 tarihinde ödendiği; 20/03/2024 tarihinde EUR efektif satış kurunun 35,1393 olduğu, yapılan ödemenin TL karşılığının 678,75 EUR olduğu, davacı tarafından davalı aleyhine bu bedel için 20/03/2024 tarihinde ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile yasal faizi ile rücuen tazmin isteminde bulunulduğu, davacının alınan iade nedeniyle talebinin 23.850,89 TL olduğu; davacının davalıdan talep ettiği bedellerin EUR karşılığının bilirkişilerce hesaplanan sınırlı sorumluluk uyarınca yapılan hesaplamadan daha az olduğu anlaşılmakla; davanın kabulü ile, ... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile, icra takibinin aynı şartlarla devamına, ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın 23.850,89 TL yönünden iptali ile, icra takibinin 23.850,89 TL yönünden aynı şartlarla devamına karar vermek gerekmiştir.
Davacının icra inkar tazminatı istemi yönünden ise; İstanbul BAM 43. Hukuk Dairesinin ... Esas, ...Karar sayılı ilamında vurgulandığı üzere "İcra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için takibe konu alacağın likit olması zorunludur. Her uyuşmazlığın kendine özgü özelliklerine göre değişmekle birlikte, bir uyuşmazlıkta alacağın likit olup olmadığı belirlenirken alacak ve onun borçlusu birlikte değerlendirilmelidir. Buna göre, likit bir alacaktan söz edilebilmesi için ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir. Gerek borç ve gerekse borçlu bakımından, bu koşullar mevcut olduğunda ortada likit bir alacak bulunduğu kabul edilmelidir. Eldeki davada, taşıma esnasında meydana gelen hasara ilişkin tazminat istemine ilişkin olup alacak likit (belirlenebilir) değildir. Bu durumda icra inkar tazminatı talebi yerinde değildir..." yönündeki tespit dikkate alınarak takibe konu alacağın bilirkişi raporu sonucu belirlendiği, bu nedenle likit olmaması sebebiyle icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın İPTALİ ile, icra takibinin aynı şartlarla DEVAMINA,
... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın 23.850,89 TL yönünden İPTALİ ile, icra takibinin 23.850,89 TL yönünden aynı şartlarla DEVAMINA,
2-Koşulları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 5.755,54TL harçtan peşin alınan 1.136,86TL'nin mahsup edilerek bakiye 4.618,68TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan; 427,60TL Başvuru Harcı, 1.136,86TL Peşin/nisbi Harcı, 12.205,00TL Bilirkişi ücreti, Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 13.769,46TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına,
7-İhbar olunan tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince dava değeri olan 84.256,28TL üzerinden hesaplanan 30.000,00TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana İADESİNE,
Gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı karar verildi. 09/09/2025
Katip
¸E-imzalıdır
Hakim
¸E-imzalıdır