T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/405 Esas
KARAR NO : 2025/158
DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 04/07/2024
KARAR TARİHİ : 04/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA: Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; "Müvekkil 16/02/2023 başlangıç tarihi olmak üzere 365 gün süreli, ... poliçe numarası ile, davalı ... Sigorta A.Ş.'den, ... müşteri numarası ile Motorlu Taşıtlar Mesleki Faaliyet Sigorta Poliçesi satın almıştır. İşbu poliçenin teminat değeri; maddi zararlarda ikaza başına 240.000,00TL, araç başına ise 120.000,00TL olarak belirlenmiştir14/06/2023 tarihinde müvekkilin işlettiği otoparkın sigortalı çalışanı ... (TCKN:...), ... Plakalı müşteri aracını park ederken, aniden aracın önüne bir kedinin çıkması nedeni ile sola doğru direksiyonu kırmış ve aracın ön kısmını sabit halde bulunan beton dubaya çarpmıştır. İşbu kaza nedeni ile müşteriye ait ... plakalı aracın toplamda 104.479,90 TL hasar onarım bedeli tutmuştur ancak serviste yapılan iskonto ile müvekkilim 78.000,00TL ödeme yapmıştırRizikonun gerçekleşmesi nedeni ile satın almış olduğu sigorta poliçesinden faydalanmak için davalı sigorta şirketine teminat kapsamında başvuran müvekkil, davalı sigorta şirketi tarafından bir gerekçe gösterilmeksizin zararın karşılanması talebine karşı ret cevabı verilmiştir. Davalı sigorta şirketi tarafından müvekkil şirketin zararına karşılık herhangi bir ödeme yapılmaması üzerine; tarafımızca 08/11/2023 tarihinde arabuluculuğa başvurulmuş, ancak arabuluculuk sürecinden de bir sonuç alınamamıştır. Anılan tüm bu nedenlerle; müvekkil şirketin kaza nedeniyle yaşamış olduğu zararın, arabuluculuk sürecinin bittiği tarih olan 03/01/2024 tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Sigorta A.Ş.'den tazmini için işbu davayı açma zorunluluğu doğmuştur.
Müvekkil şirketin poliçe kapsamında kalan kaza nedeniyle yaşamış olduğu zararına karşılık şimdilik 78.000,00TL sigorta tazminat tutarının 08/11/2023 tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline karar verilmesini..." talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalılar vekili tarafından Mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; "Müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlıdır. dava konusu hasarın müvekkil şirket tarafından tanzim edilen poliçe teminatı kapsamı dışında kaldığı sabittir.
... sigorta a.ş. işbu poliçe ile; Motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunan ve poliçede ismi veya ünvanı ve aracı elinde bulundurma amacı yazılı teşebbüs sahiplerinin, kendilerine bırakılan motorlu araçların sebep olacakları zararlardan doğan sorumluluklarını Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına ve klozlara göre ancak adı geçen genel şartların 3. maddesi (h) fıkrası aksine olmak üzere, yine poliçede gösterilen teminat tutarlarına kadar ücret ve teferruatının ödenmesi karşılığında sigorta eder. kasko poliçesi teminatı kapsamı dışında bırakılmıştır.
İşbu hükümden de açıkça anlaşıldığı üzere, sorumluluk poliçesi niteliğinde olan Motorlu Taşıtlar Mesleki Faaliyet Sigorta Poliçesi, çarpan aracın hasarını değil, çarpılan aracın hasarını karşılamaktadır. Motorlu Taşıtlar Mesleki Faaliyet Sigorta Poliçesinin, Trafik poliçesine benzer nitelikte bir sorumluluk poliçesi olduğu nazara alındığında, hasara sebebiyet veren aracın hasarının poliçe teminatı kapsamında olmadığı açıktır. Zira trafik poliçesi de, sigortalıya ait aracın hasarını karşılamamakta olup çarptığı araç olan 3. Kişinin zararını karşılamaktadır. Davacının huzurdaki dosyaya sunduğu dava dilekçesinde, kazanın otoparkın sigortalı çalışan ...'in ... plakalı aracı park ederken beton dubaya çarpması neticesinde meydana geldiğini beyan ve ikrar etmiştir. Bu yönüyle davacı tarafın dava konusu talebinin işbu poliçenin konusunu oluşturmadığı açıktır. Dolayısıyla, dava konusu taleplerin poliçe teminatı kapsamında olmadığı sabit olduğundan, işbu davaya ilişkin müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığının tespiti ile davanın reddine karar verilmesini..." talep etmiştir.
(II) YARGILAMA SÜRECİNDE TOPLANAN DELİLLER:
(1) Y a z ı l ı D e l i l l e r ;
Davacı için tacir araştırması yapılmasına karar verilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Davalı sigorta şirketine müzekkere yazılarak sigorta poliçesi ile hasar dosyasının mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Mahkememizin 06/11/2024 tarihli ara kararı ile dosyanın mahkememizce resen seçilecek bir makina mühendisi ile bir akademisyen sigorta hukuku alanında uzman nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilerek hasarın kadre maaruf olup olmadığı davalının hasardan sorumlu olup olmadığı rücu şartlarının bulunup bulunmadığı konusunda hasar rapor tanziminin istenilmesine karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 12/01/2025 tarihli raporunda özetle; "Dava dilekçesinde belirtilen ... poliçe numarası ile, davalı ... Sigorta A.Ş.'den, ... müşteri numarası ile Motorlu Taşıtlar Mesleki Faaliyet Sigorta Poliçesinde; Motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunan ve poliçede ismi veya ünvanı ve aracı elinde bulundurma amacı yazılı teşebbüs sahiplerinin, kendilerine bırakılan motorlu araçların sebep olacakları zararlardan doğan sorumluluklarını Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına ve klozlara göre tanzim edildiği; Bu kapsamda ...poliçe numarası ile, davalı ... Sigorta A.Ş.'den, ... müşteri numarası ile Motorlu Taşıtlar Mesleki Faaliyet Sigorta Poliçesi bir sorumluluk poliçesi olduğu; Motorlu araçların 3. Kişilere karşı sebep olacakları zararlardan doğan sorumlulukları işbu poliçe teminatı kapsamına alındığından davaya konu hasarın 3. Kişilere ait hasar olmadığı; davacı tarafın işletmesine bırakılan araçta meydana geldiğinden, davaya konu hasarın 3. Kişi kapsamında olmadığı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m. 104 gereğince, Motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunan teşebbüslerin sahibi, gözetim, onarım, bakım, alım satım, araçta değişiklik yapılması amacı ile veya benzeri bir amaçla kendisine bırakılan bir motorlu aracın sebep olduğu zararlardan dolayı; işleten gibi sorumlu tutulur. Aracın işleteni ve araç için zorunlu mali sorumluluk sigortası yapan sigortacısı bu zararlardan sorumlu değildir.” Dava dilekçesinde belirtilen, kazanın otoparkın sigortalı çalışan ...'in ... plakalı aracı park ederken beton dubaya çarpması neticesinde meydana geldiğinden; işleten sıfatı kazandığından dolayı davaya konu poliçe kapsamında değerlendirilemeyecek mütalaa olunduğu..." rapor edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; taraflar arasında imza edilen mesleki mesuliyet sigortasına dayanılarak davacı çalışanın sebebiyet verdiği trafik kazası nedeniyle dava dışı 3.kişiye ödenen hasar bedelinin ödenmesi mahiyetinde alacak istemine ilişkindir.
Uyuşmazlığın çözümü kapsamında davalı sigorta şirketinden sigorta poliçesi ile hasar dosyası celp edilmiş; dosya hasarın kadre maaruf olup olmadığı davalının hasardan sorumlu olup olmadığı rücu şartlarının bulunup bulunmadığı konusunda hasar rapor tanzimi için bir makina mühendisi ile bir akademisyen sigorta hukuku alanında uzman nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişiye tevdi edilmiştir. Bilirkişi heyeti, 12/01/2025 tarihli raporunda kazanın otoparkın sigortalı çalışanı ...'in ... plakalı aracı park ederken beton dubaya çarpması neticesinde meydana geldiğinden; işleten sıfatı kazandığından dolayı davaya konu poliçe kapsamında değerlendirilemeyeceğine dair kanaat bildirmiştir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 31/01/2011 tarihli, ... Esas, ... Karar sayılı ilamında vurgulandığı üzere "Dava, TTK.’nun 1301. maddesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkindir. Anılan madde hükmüne göre, “Sigortacı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer. Sigorta ettiren kimsenin vâki zarardan dolayı üçüncü şahıslara karşı dava hakkı varsa, bu hak, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Davacıya kasko sigortalı aracın maliki (sigortalı), aracını yıkanmak için davalının işlettiği işyerine bırakmış, davalı ile sigortalı arasında BK.’nun 463. v.d. maddelerinde düzenlenen vedia (saklama) sözleşmesi kurulmuş, davalı çalışanı tarafından araç park edilmek istendiği sırada kolona çarpması sonucu hasarlanmıştır. Davalının somut olaydaki sorumluluğu, BK.’nun 481. maddesi hükmü kapsamında ardiyecinin saklama borcunu kötü ifa etmiş olmasına dayanmaktadır. Kasko sigortalı araç zarar görmüş olup, zarar veren konumunda bulunmadığından, olayda Motorlu Araçlarla İlgili Mesleki Faaliyet Sigorta Poliçesi hükümleri de uygulanamaz. Bu durumda mahkemece, davalının sorumluluğunun bu kapsamda değerlendirilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi" gerekmektedir.
İstanbul BAM 17. Hukuk Dairesinin ... Esas, ... Karar sayılı ilamında vurgulandığı üzere "... Üçüncü kişi ... plakalı araç sahibinin aracını otoparka bıraktığı, davacı ile üçüncü kişi arasında TBK.’nun 561 ve devamı maddelerinde düzenlenen saklama sözleşmesi kurulmuş, davacı tarafından araç park edilmek istendiği sırada duvara çarpması sonucu hasarlanmıştır. Davacının somut olaydaki sorumluluğu, TBK.’nun 579 ncu maddesi hükmü kapsamında ardiyecinin saklama borcunu kötü ifa etmiş olmasına dayanmaktadır. Üçüncü kişinin aracı zarar görmüş olup, zarar veren konumunda bulunmadığından, olayda Motorlu Araçlarla İlgili Mesleki Faaliyet Sigorta Poliçesi hükümleri uygulanamaz...".
Tüm dosya kapsamından; davacı, taraflar arasındaki "Motorlu Araçlarla İlgili Mesleki Faaliyet Sigorta Poliçesi"ne dayanarak meydana geldiği iddia edilen hasar bedelinin davalıdan tahsili isteminde bulunmuş olup; uyuşmazlık dava konusu talebin poliçe kapsamında kalıp kalmadığı noktasında toplanmaktadır. Yukarıda atıf yapılan yüksek mahkeme içtihatları uyarınca; davacının işlettiği otoparkın sigortalı çalışanı tarafından, otoparka bırakılan ... plaka sayılı aracın park edildiği sırada aracın beton dubaya çarpması sebebiyle davacının işlettiği otoparkın müşterisinin aracında hasar meydana geldiği, davacı ile üçüncü kişi müşteri arasında TBK.’nun 561 ve devamı maddelerinde düzenlenen saklama sözleşmesi kurulduğu, davacının çalışanı tarafından araç park edilmek istendiği sırada hasarlandığı, bu suretle davacının somut olaydaki sorumluluğunun TBK.’nun 579 ncu maddesi hükmü kapsamında ardiyecinin saklama borcunu kötü ifa etmiş olmasına dayandığı; üçüncü kişi müşterinin aracı zarar görmüş olup, zarar veren konumunda bulunmadığından, olayda Motorlu Araçlarla İlgili Mesleki Faaliyet Sigorta Poliçesi hükümlerinin uygulanamayacağı kanaatine varılarak davanın reddine karar verilmiş, aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40TL harcın peşin alınan 1.410,22TL harçtan mahsup edilerek 794,82TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan giderlerinin kendi üzerinden bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince dava değeri olan 78.000,00TL üzerinden hesaplanan 30.000,00TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK.m.333 hükmü uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı karar verildi. 04/03/2025
Katip
E-imzalıdır
Hakim
E-imzalıdır