T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/465 Esas
KARAR NO : 2025/1207
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 05/08/2024
KARAR TARİHİ : 23/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
TALEP:
Davacı vekilinin mahkememize vermiş olduğu dilekçesinde özetle: "HMK 107/1 maddesinde "Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenmeyeceği veya bunun imkansız olduğu hallerde, alacaklının hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabileceği" düzenlenmiştir. Buna göre, davaya konu kazada, müvekkilin aracının reel değer kaybı bedelinin belirlenmesi için bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğinden davanın belirsiz alacak davası olarak açılması zarureti hâsıl olmuştur.05/09/2022 tarihinde davalı sigorta şirketinin ZMM poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç ile müvekkile ait ... plakalı aracın çarpışması sonucunda meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında müvekkilin aracı hasarlanmıştır. Meydana gelen trafik kazasında ... plakalı araç sürücüsü %100 kusurludur. Müvekkilin aracında oluşan hasar sonunda ayrıca değer kaybı oluşmuştur. Müvekkile ait ... plakalı araç 2016 model ... olup kaza tarihindeki ikinci el piyasa bedeli yüksektir.
Kazaya karışan taraflar arasında düzenlenen kaza tespit tutanağına istinaden müvekkilin aracında gerçekleşen değer kaybının tazmini amacıyla davalı aracın ZMM sigorta şirketine 16/12/2022 tarihinde müracaat edilmiş, davalı sigorta şirketi müvekkilin aracında oluşan değer kaybı için ödemede bulunmamıştır.
Bunun üzerine davalı sigorta şirketi aleyhine 03/01/2023 tarihinde Sigorta Tahkim Komisyonuna müracaat edilmiş,...başvuru numaralı dosyasında dava sonunda STK Uyuşmazlık Hakeminin ...tarihli sayılı kararı ile "..dosya kapsamı, somut hukuki normlar ve maddi vakalar ile içtihatlar dikkate alındığında, başvurana ait aracın meydana gelen kaza sonucu, hasarın, kadri maruf tazminatının tespiti için gerekli bilirkişi incelemesinin, -sigorta şirketince karar verme süresinin uzatılmasına muvafakat edilmediğinden- mümkün olmamıştır. Sigorta Tahkim Komisyonu “Uyuşmazlık Hakem Heyeti” tarafından süresi içinde karar verilme imkanı bulunmadığından, tahkim yargılamasının sürdürülmesinin gereksiz veya imkansız olmasına göre 5684 sk. 30/ 16 ve 30/22 maddesi matufu HMK 435/c maddesi gereği yargılamanın sona erdirilmesi gerekmiştir," denilerek "..Uyuşmazlık dosyası Sigorta Tahkim Komisyonu, Uyuşmazlık hakemi yargılamasının, HMK 435/c bendi gereğince sona ermesine ve dosyanın komisyona iadesine.." şeklinde karar verilmiştir.
İş bu dava öncesi reel değer kaybı tazmini için 16/12/2022 tarihinde davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulmuş ise de tarafımıza herhangi bir ödeme yapılmamıştır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 5A/1. Maddesi uyarınca dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olduğundan, Mahkemenize iş bu davayı açmadan önce tarafımızca arabulucuya başvurulmuştur. İstanbul Arabuluculuk Bürosu 2024/10692 arabuluculuk nolu dosyada, davalı sigorta şirketi ile anlaşılamadığına dair 30/07/2024 tarihli tutanak düzenlenmiştir.
HMK 107/1. madde gereğince belirsiz alacak davamızın kabulüne,
Sayın Mahemenizce 05/09/2022 tarihli kaza neticesinde müvekkile ait ... plakalı aracının uğramış olduğu reel değer kaybı bedelinin bilirkişi atanarak tespitine,
Şimdilik, 100,00-TL reel değer kaybı bedelinin poliçe limitleri dâhilinde davalı şirketin temerrüt tarihi olan 05/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizinden aşağı olmamak üzere enflasyon oranında faiz ile birlikte tahsiline,
Yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine,
karar verilmesini" talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekilinin mahkememize vermiş olduğu dilekçesinde özetle: "Davacı taraf HMK m. 121 gereğince, delilleri tarafımıza tebliğ etmemiştir. Delillerin tarafımıza tebliğinden sonra esas hakkında beyanda bulunma ve karşı delil sunma hakkımızı mahfuz tutuyoruz. Davacının HMK madde 194 gereğince; dayandığı deliller ile hangi delilin hangi vakıanın ispatı için gösterildiğini açıkça belirtmesi zorunludur. Bu sebeple davacının dava dilekçesinde göstermiş olduğu delilleri somutlaştırmasını talep ederiz.
Uyuşmazlığa konu kazaya karışan ... plakalı araç müvekkil şirket tarafından ... numaralı ve 03.09.2022-2023 vadeli Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi Sigorta Poliçesi ile sigorta örtüsü altına alınmıştır. Huzurdaki dava konusu kaza 05.09.2022 tarihinde meydana gelmiştir. Hiçbir surette kabul anlamına gelmemekle beraber, kaza tarihi itibariyle ZMM poliçe limitleri maddi hasar araç başına 100.000,00 TL'dir. Müvekkil şirketin sorumluluğu her şekilde sigortalısının kusuru ve poliçe limitleri ile sınırlı olacaktır. müvekkil şirket tarafından huzurdaki başvuruya dair hasar sebebi ile başvuru sahibine ait aracın kasko sigortacısına rücuen tazminat ödemesi yapılmıştır. Huzurdaki davaya konu kaza sebebi ile başvuru sahibine ait aracın kaza tarihinde kasko sigortacısı olan ... Sigorta AŞ’ye 20.01.2023 tarihinde 33.285,28 TL rücuen tazminat ödemesi yapılmıştır.
İlgili ödeme sigorta şirketleri arasında mutabakat kapsamında yapıldığından ilgili ödemelerin tespiti için ... Sigorta AŞ’den hasar dosyasının celbini talep ederiz.
Davacı, müvekkil şirketin kazanın meydana gelip gelmediği, araçta hasar ve değer kaybı oluşup oluşmadığı ve oluşan maddi hasarın boyutuna dair gerekli inceleme ve değerlendirmeleri yapabilmesi yani ödeme talebinin değerlendirilebilmesi için yeterli ve yeterli evrakları müvekkil şirkete iletmekle yükümlüdür. Ancak müvekkil şirkete usulüne uygun bir başvuru yapılmamıştır. Müvekkil şirketin sorumluluğunun söz konusu olabilmesi için kaza tarihinden itibaren 2 yıl içinde yasal haklarını kullanmalıdır. Bu sebeple zamanaşımı bakımından da itirazlarımızı sunmaktayız.
Ayrıca dava kapsamında değerlendirilecek bir başka husus ise başvuranın aracının daha önce hasara uğradı ise bir araç birden fazla kez değer kaybına uğrayamayacağından değer kaybına yönelik taleplerin her halükarda reddi gerekecektir. Bu nedenle davacı tarafa aracın kazadan önceki kaza kayıtlarının sunulması için kesin süre verilmesine; verilen kesin süre içinde ilgili kayıtların sunulmaması halinde ise huzurdaki başvurunun reddini talep ederiz. Karşı tarafça başvuru dilekçesi ekinde ibraz edilen ve tek taraflı olarak hazırlanmış ekspertiz raporundaki kalemler fahiş olup tarafımızca kabulü mümkün değildir. Alacağın belirlenebilir olduğu hallerde HMK/107 kapsamında belirsiz alacak davası açılmasında hukuki menfaat bulunmamaktadır. Nitekim davacı eksper incelemesi yaptırarak iddia edilen alacağını tam olarak tespit ettirdiği/ettirebileceği halde, başvurunun belirsiz alacak davası şeklinde açılmış olması karşısında, konuya ilişkin Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 17.06.2015 tarih ...E. - ...K. sayılı kararında da yer verildiği üzere, davanın hukuki menfaat yokluğu sebebiyle reddini talep ederiz.
Hiçbir surette başvuruyu kabul anlamına gelmemekle birlikte, müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ile ve poliçe limitleri ile sınırlı olacaktır.
Başvuruyu kabul anlamına gelmemekle birlikte, müvekkil şirketin sorumluluğu trafik poliçesindeki limitler ve sigortalının kusuru ile sınırlıdır. Başvuruya konu meydana geldiği iddia edilen kazada kusur durumlarının tespiti gerekmektedir. İşbu rapor temin edildiğinde de görüleceği üzere başvuruya konu kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsüne atfı kabil kusur bulunmamaktadır. Bu nedenle başvurunun reddine karar verilmesini, aksi takdirde itirazlarımız dikkate alınarak dosyanın yeni bir kusur bilirkişine tevdiini talep ederiz.Nitekim huzurdaki uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklanmakta olup başvuru sahibi poliçenin tarafı değildir. Ayrıca sigortalı araç “ticari” değil “hususi” bir araç olduğundan avans faizine dair taleplerin reddi gerekmektedir. Öncelikle huzurdaki davanın usulden reddine, sayın mahkemeniz aksi kanaatte ise yine izah olunan nedenlerle davanın esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline
karar verilmesini" talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Mahkememizde görülmekte olan dava 05/09/2022 tarihinde davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalıya ZMM sigortası ile sigortalanan ... plakalı araç arasında gerçekleşen trafik kazası nedeniyle aracında değer kaybı oluştuğu iddiasıyla belirsiz alacak olarak 100,00 TL'nin davalıdan tahsili isteminden ibarettir.
Mahkememiz ara kararı gereği alanında uzman bilirkişilerden rapor aldırıldığı ve bilirkişinin mahkememize sunmuş oldukları raporda özetle: "Davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı aracın sürücüsü ...'nun kazanın meydana gelmesinde %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Dava konusu ... plakalı aracın sürücüsü ...'ın kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmadığı, Dava konusu kaza nedeniyle ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı bedelinin ülkemiz 2. el piyasa şartlarında kaza tarihi itibarıyla 32.900,00 TL (otuz iki bin dokuz yüz TL) olduğu, Davalı sigorta şirketi tarafından dava konusu araca yönelik bir değer kaybı ödemesi yapılmadığı, Poliçe teminat limiti hususunun heyetimizin uzmanlık alanına girmediği, bu konudaki değerlendirmenin Mahkemenin Sayın Hakiminin takdirinde olduğu, Davacı tarafın faiz ve diğer taleplerinin Mahkemenin Sayın Hakiminin takdirinde olduğu" şeklinde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.
Yine mahkememiz ara kararı gereği kök rapor sunan bilirkişilerden ek rapor aldırıldığı ve bilirkişilerin mahkememize sunmuş oldukları ek raporda özetle: "Davacı tarafın itirazları doğrultusunda heyetimizce yeniden yapılan hesaplama neticesinde dava konusu araçta kaza tarihinde meydana gelen değer kaybı bedelinin 63.700,00 TL (altmış üç bin yedi yüz TL) olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Kök raporun sonuç kısmındaki diğer kanaatlerimizde ise bir değişiklik oluşmamıştır." şeklinde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.
Kazanın oluşumu ve kusurun belirlenmesi bakımından yapılan değerlendirmede;
05.09.2022 tarihinde saat 14:45 sıralarında, ... İli ... İlçesi’ndeki ... üzerinde seyir halinde olan, dava dışı sürücü ...sevk ve idaresindeki, ruhsatı dava dışı ... üzerine kayıtlı, davalı ... SİGORTA A.Ş.’ye ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı ... marka aracın ön kısımları ile ... Caddesi kavşağında sol tarafından gelmekte olan davacı sürücü ve ruhsat sahibi ...sevk ve idaresindeki, dava dışı ... SİGORTA A.Ş.’ye KASKO poliçesi ile sigortalı dava konusu ... plakalı Mercedes marka aracın sağ yan kısımlarına çarpması sonucu iki araçlı ve maddi hasarlı kaza meydana gelmiştir.
Kazanın meydana gelişinde ... plaka sayılı dava dışı araç sürücüsü ...'nun "DUR" tabelasına uymayarak kavşağa tedbirsiz şekilde girmiş olduğu ve geçiş üstünlüğü bulunan davacıya yol vermeyerek kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğu kanaati mahkememizde hâsıl olmuştur. Nitekim mahkememizce alınan bilirkişi raporunda ve kaza tespit tutanağında da dava dışı araç sürücüsü Soner'in %100 kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
Davacının talep edebileceği değer kaybı miktarının tespiti bakımından yapılan değerlendirmede;
Bilirkişi heyetince yapılan inceleme ve değerlendirmede; davacıya ait aracın kaza öncesi halinin güncel piyasa değerinin 1.390.500,00 TL olduğu, sağ ön kapısı ve sağ arka çamurluğu boyanmış sağ arka kapısı ise değiştirilmiş aynı marka, model ve benzer kilometredeki araçların ikinci el güncel değerinin ise 1.264.000,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Bu bağlamda aracın reel piyasa şartlarında %9,1 oranında değer kaybettiği tespit edilmiştir. Davacıya ait aracın kaza tarihi itibariyle hasarsız değeri ise 700.000,00 TL olarak bilirkişilerce belirlenmiş ve %9,1 oranının çarpımıyla davacı aracında toplam 63.700,00 TL değer kaybı oluştuğu tespit edilmiştir.
Davalı vekili tarafından taraflar arasında gerçekleşen kazaya istinaden davacının kasko sigortacısına 33285,28 TL rücu ödemesi yapıldığı bildirilmiştir. Mahkememizce yapılan araştırma ve değerlendirmede tarafların kabulünde olan davalının yapmış olduğu ödemenin davacının aracında meydana gelen hasara istinaden yapılmış olduğu, değer kaybına ilişkin herhangi bir ödeme yapılmadığı anlaşılmıştır. Bu bağlamda kaza tarihi itibariyle davalının teminat limitinin 100.000,00 TL olduğu, davalının yapmış olduğu ödeme nedeniyle 66.714,72 TL limitinin bulunduğu da dikkate alınarak davacının davasının kabulüne ve davacının aracının sunulan ruhsatta hususi olması nedeniyle yasal faiz işletilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
Davanın KABULÜNE,
1-63.700,00 TL değer kaybı bedelinin 29/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 4.351,35 TL harçtan peşin ve tamamlama harcı olarak alınan toplam 1.513,73 TL'nin mahsup edilerek bakiye 2.837,62 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 1.513,73 TL peşin ve tamamlama harcı, 427,60 TL başvuru harcı gideri toplamı olan 1.941,33 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, yürürlükte olan A.A.Ü.T. 13/2 maddesi gereğince dava değeri olan 63.700,00 TL üzerinden hesaplanan 45.000,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 299,00 TL tebligat, posta gideri ile 12.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 12.299,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK.m.333 hükmü uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı ve davalının yokluğunda verilen gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 23/12/2025
Katip
e-imzalıdır
Hakim
e-imzalıdır