T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/581 Esas
KARAR NO: 2025/653
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/07/2025
KARAR TARİHİ: 30/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA: Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; " .... 8. İcra Dairesinin ... E sayılı takibine konu 15.01.2025 keşide (vade) tarihli ve 348.674,57 TL bedelli çek, aralarındaki ticari ilişkiye istinaden keşidecisi ... A.Ş. (VergiNo: ...) tarafından düzenlenerek lehtar ... Ltd. Şti'ne teslim edilmiş, lehtar firma tarafından da ciro edilerek davacı ...A.Ş.'ne temlik edilmiştir. Davacı Nanotek firması da bu müşteri çekini ciro ederek mal aldığı dava dışı...A.S.'ne 13.09.2024 tarihli çek tahsil bordrosu ve makbuzu ile teslim etmiştir Ancak çeklerin meşru zilyedi dava dışı ... firması, henüz kendi cirosunu çeklere atmadan her iki çeki de kaybetmiştir. Dava dışı ... A.Ş, dava konusu çekin (ve diğer çekin) çalınması (zayi) nedeniyle ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile çek iptal davası açmış ve bu dosyadan verilen ödeme yasağı kararına istinaden, bankaca ibraz eden davalıya ödeme yapılmamıştır. Nitekim dava ve takip konusu çekin arka yüzünde bankaca işlem yapılamama nedeni olarak bu mahkeme kararı şerh edilmiştir. Davalı ..., elindeki çeki bankaya ibrazdan sonra anılan mahkemeye ibraz etmesi gerekirken bunu yapmamıştır. Çekin davalı .... A.Ş'de olduğunun anlaşılması üzerine meşru zilyedi ve zayi edeni dava dışı ... A.Ş. tarafından çekin iadesi için ...9. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile davalıya karşı 07.01.2025 tarihinde istirdat davası açılmıştır Davalı ... firması, çekin kambiyo niteliğini fırsat olarak kullanıp ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasından 29.01.2025 tarihinde ihtiyati haciz kararı alarak ... 8. İcra Müdürlüğünün... esas sayılı dosyası ile işleme koymuş ve aynı anda esasa geçerek takip başlatmıştır.... Davalı ... şirketinin dava konusu çeki iktisabı, Yasa ve Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere aykırıdır ve geçersizdir.İyiniyetli veya kötüniyetli olup olmaması sonuca etkili olmadığından alacağın temliki yönünden davacının davalıya borçlu olmadığı yukarıda izah edilmiştir. Bununla birlikte davalı, aynı zamanda çekin iktisabında açıkça ağır kusurlu olduğundan zayi olan dava konusu çeki, zaten meşru hak sahibine iade etmekle de yükümlüdür.Faktoring firması söz konusu çekleri iktisap ederken KKB (Kredi Kayıt Bürosu) aracılığıyla ilgili banka ve diğer bankaların çek bildirimleri üzerinden çeklerin çalıntı, sahte veya ikiz çek olup olmadıklarının istihbari sorgulamasını yapması gerekirken bu sorumluluğunun gereğini de yapmamıştır.
Sözde alacaklı ... A.Ş. çekleri kendisine getiren ... firmasının içi boş ve kağıt üzerinde bir firma olduğunu anlamış olmalı ki, ticaret sicil kaydından öğrendiğimiz ... firmasının sahibi ...'nın şahsi sorumluluğunu tesis etmek için çekin ön yüzüne, lehtar ... firmasının vergi numarasını yazdırarak aval (kefil) imzasını almıştır....'nın lehtar Bayraktar firması lehine aval imzası atması bile ciro silsilesinin bozuk olduğunu göstermektedir Çek çalan kişilerin paraya çevirmek için başvuracakları ilk akla gelen yer faktoring firmalarıdır. Bunu davalı firmanın bilmiyor olması düşünülemez. Bu nedenle faktoring firmalarının yukarıda belirttiğimiz 6361 sayılı Yasa'ya göre araştırma ve istihbarat yapma zorunlulukları çok önemlidir. Ne yazık ki davalı, bu zorunlu yükümlülüklerini yerine getirmek yerine, sağlam olduğunu gördüğü müvekkil firmadan ihtiyati hacizle (oldu bitti ile) kısa yoldan paraya ulaşmayı tercih etmiştir. Basiretli tacir olması gereken davalının masum olduğunu düşünmek olanaksızdır.
Davalı ... çekin iktisabında ağır kusurlu ve kötü niyetli olduğu gibi, devamında da çekin önce zayi nedeniyle iptal davasına, akabinde de istirdat davasına konu edildiğini, binaenaleyh çekin çalıntı olduğunu bildiği halde ihtiyati haciz kararı almak ve fiili hacizlerle davacıyı tehdit ve taciz ederek ve bu şekilde oldu bittiye getirerek davacıyı ödeme yaptırmaya mecbur bırakarak tahsilat yapmak suretiyle kötü niyetini devam ettirmiştir.
Çek bankaya ibraz edildiğinde hesap bakiyesi müsait olduğu halde ödeme yasağı kararı sebebiyle muhatap bankaca ödeme yapılmamıştır. Yani esasen çek karşılıksız kalmamıştır. Bu nedenle çek için karşılıksızmış gibi ihtiyati haciz kararı verilmesi ve icra işlemleri yapılması davalı yönünden haksız kazanca yol açtığı gibi, davacı bakımından da zarara yol açmıştır.
Dava konusu olayla ilgili olarak daha önce 11/03/2025 tarihinde ... 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas ayılı dosyası ile açtığımız davamız, ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası ile birleştirilmiş ve dosyamız bu mahkemece ...sayılı dosyadan tefrik edilerek ... esasa kaydedilmiş ve "Arabuluculuk Dava Şartı Noksanlığı" gerekçesiyle dilekçemiz reddedilmiştir Bu karar, 17/06/2025 tarihinde kesinleşmiştir Bu nedenle kararın kesinleşmesini müteakip ... Arabuluculuk Bürosuna müracaat edilerek zorunlu resmi arabuluculuk süreci başlatılmış ve ...Arabuluculuk Dosya Numarası (Arabulucu:..., Arabulucu Sicil Numarası: ...) ile yürütülen görüşmeler "anlaşmazlıkla" sonuçlanmıştır, Böylece arabuluculuk zorunlu dava şartı da gerçekleşmiştir. Dava konusu çekin gerçek ticari ilişkide meşru zilyedi ve zayi edeni ... firması tarafından tensip zaptını ekte sunduğumuz ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası ile istirdat davası açıldığından, her iki davanın da aynı olaylara ve sebeplere dayanması, birinden verilecek hükmün diğerini de etkileyecek nitelikte olması ve bağlantı nedenleriyle davaların birleştirilmesini..." talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; dava konusu çek nedeniyle istirdat istemine ilişkindir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun m.166 hükmünde "Aynı yargı çevresinde yer alan, aynı düzey ve sıfattaki Hukuk Mahkemelerinde açılmış davalar aralarında bağlantı bulunması durumunda davanın her aşamasında talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı 2. davanın açıldığı mahkemede verilir ve bu karar diğer mahkemeyi bağlar." düzenlemesi yer almaktadır. Somut olayda davacı vekilinin 28/07/2025 tarihli dava dilekçesi ile ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile birleştirme talebinde bulunduğu, davacı vekilinin birleştirme talebi göz önünde bulundurularak, ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının celp edildiği, dosya incelendiğinde; her iki davanın konusunun doğrudan bağlantılı olduğu, uyuşmazlığın aynı konudan kaynaklandığı, belirtilen düzenleme gereği dosyalar arasında fiili ve hukuki irtibat bulunduğu anlaşıldığından, dosyalar arasındaki bağlantı nedeniyle davaların birlikte görülmesi uygun olacağından her iki dosyanın ilk açılan dava dosyası olan ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin birleştirme talebinin KABULÜ ile; Mahkememizin 2025/581 esas sırasında kayıtlı işbu dava ile ...l 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası arasında hukukî ve fiilî bağlantı bulunması nedeniyle her iki davanın BİRLEŞTİRİLMESİNE,
2-Esasın bu şekilde kapatılarak, yargılamaya ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosya üzerinden DEVAM EDİLMESİNE,
3-Harç ve masrafların esas hükümle birlikte karara bağlanmasına,
Dair, HMK 168 maddesi uyarınca nihai karar ile birlikte İstinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda tarafların yokluğunda karar verildi. 30/07/2025
Katip
E-imzalıdır
Hakim
E-imzalıdır